T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2018/2863 Esas
KARAR NO: 2021/954 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 24/05/2017
NUMARASI: 2016/195 E., 2017/398 K.
DAVANIN KONUSU: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 29/04/2021
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili; müvekkili ile davalı arasında Frachise Sözleşmesi aktedildiğini, müvekkilinin bu sözleşme gereğince ... AVM içerisinde ... isimli işyerinde faaliyet gösterdiğini, davalı ile ... AVM arasında kira sözleşmesi yapıldığını, müvekkilininde alt kiracı olarak alındığını, müvekkilinin 17.09.2012 tarihinde davalıya 207.488,25 TL reklam bedeli ödediğini, ancak reklam yükümlülüğünün davalı tarafından yerine getirilmediğini, davalının sebepsiz zenginleştiğini, 23.07.2012 tarihli sözleşmeden müvekkilinin bilgisinin bulunmadığını, tek başına faturanın alacağın ispata yeterli olmadığını, davalının hizmet bedelini ispatlaması gerektiğini belirterek, bu tutarın ödeme tarihi olan 17.09.2012 den itibaren işleyecek ticari faiziyle davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili; davanın reddini istemiştir. Mahkemece; toplanan delillere göre; davalı vekilinin süresi içerisinde zamanaşımı def'inde bulunulmadığını, davacının da bu duruma muvafakat etmediği gerekçeleriyle reddedildiği, davalının dava konusu tutarı davacıdan tahsil ettiği, davacının yer aldığı alt kira sözleşmesinde reklam bedeli ödeneceğine dair bir hüküm bulunmadığı, 23.07.2012 tarihli Reklam ve Pazarlama Sözleşmesinde davacının taraf olmadığı, buna göre davalının bu sözleşmeye dayalı olarak davacıdan tahsilat yapmasının doğru olmadığı, kaldı ki, davalının davacı adına reklam yaptığını da ispat edemediği gerekçeleriyle davanın kabulüne karar verilmiş, kararı davalı vekili istinaf etmiştir. Davalı vekili istinafında; davanın sebepsiz zenginleşmeye dayalı olarak açıldığını, 1 yıllık zamanaşımına dahil olduğunu, dolayısıyla davanın usulden reddi gerektiğini, taraflar arasındaki Franchise sözleşmesi ile müvekkili adına tescilli ... markasının davacı tarafından kullanıldığını, davacının ... AVM gibi bir yerde kendi adına işyeri kiralaması mümkün olmadığı için müvekkili tarafından işyerinin kiralanarak davacı aynı şartlarla kiralandığını, işyerinin fiilen ve hertürlü tasarrufunun davacıda olması sebebiyle kiraya veren ... AVM tarafından müvekkiline sunulan tüm şartların ve ödemelerin hiçbir kâr eklemeksizin davacıya yansıtıldığını, dava konusu 207.488,25 TL'nin de bu ilişki dahilinde davacının isteği ve kabulüyle kararlaştırıldığını ve ... AVM tarafından müvekkiline fatura edildiğini, müvekkilinin de aynı şekilde davacıya fatura ettiğini, dolayısıyla müvekkilinin sebepsiz zenginleşmediğini, 27.07.2012 tarihli Alt Kira Sözleşmesi gereğince davacının ... AVM ile müvekkili arasındaki tüm ilişki ve yükümlülüğü üstlendiği, bu tutarın alt kiradan mahsup olmadığını, davacı ile müvekkili ve ... AVM arasında ... numaralı Reklam ve Pazarlama Sözleşmesi imzalandığını, sözleşmeye göre reklam hizmetinden yararlananın davacı olduğunu, ödemenin üzerinden yıllar geçtikten sonra iade talebinde bulunulduğunu, davacının ödediği miktarın müvekkilince ... AVM ye ödendiğini, davacının iki parça halinde ödeme yaptığını, müvekkilinin de bu ödemeyi 17.09.2012 tarihinde davacıya fatura ettiğini, ayrıca müvekkilinin davacının yaptığı bu ödemeleri 26.07.2012 ve 20.09.2012 de .. AVM ye aynen ödediğini, ... AVM'nin de 15.09.2012 tarihli fatura düzenlediğini, talep etmelerine rağmen bilirkişi incelemesi yaptırılmadığını, eksik inceleme ile karar verildiğini, davacının faturaya itiraz etmediğini, müvekkiline borçları ödememeye başladığını ve aradan 4 yıl geçtikten sonra huzurdaki davayı açtığını bildirmiştir. Davacı, davalı ve ... AVM arasında 23.07.2012 tarihli Kira Sözleşmesinin imzalandığı görülmüştür. Yine davacı, davalı ve ... AVM arasında 27.07.2012 tarihli Alt Kira Sözleşmesinin imzalandığı, davacının sözleşmeden alt kiracı olarak yer aldığı görülmüştür. Taraflar arasında 23.07.2012 tarihli Franshice Sözleşmesinin imzalandığı görülmüştür. 23.07.2012 tarihli S-683 numaralı Reklam ve Pazarlama Sözleşmesinin ise; davalı ile dava dışı ... AVM arasında düzenlendiği görülmüştür. Davacı tarafın davalıya gönderilen 08.01.2016 tarihli ihtarname ile 207.488,25 TL'nin en geç bir hafta içerisinde iade edilmesinin talep edildiği, davalı tarafından verilen cevabi ihtarnamede ise; ... AVM tarafından müvekkili şirkete yansıtılan reklam bedelinin davacıya fatura ile yansıtıldığını, ödemenin rıza ile yapıldığının belirtildiği görülmüştür. ... AVM AŞ tarafından davalıya 15.09.2012 tarihli 207.488,25 TL'lik Reklam bedeli konulu faturanın düzenlendiği, davalı tarafından da 17.09.2012 tarihli 207.488,25 TL'lik Reklam bedeli konulu faturanın davacıya düzenlendiği görülmüştür. Davalının cevap dilekçesinde; deliller arasında dava dışı ... AVM ye yazılacak müzekkere cevabı, taraflar ve ... AVM'nin ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi, keşif, yemin ve her tür delile dayandığı görülmüştür. Davalı vekilinin, yargılama sırasında bilirkişi incelemesi yapılmasını istediği, mahkemenin ise dosya kapsamı itibariyle incelemeye gerek olmadığına dair karar oluşturduğu görülmüştür.
GEREKÇE: Dava, alacak davasıdır. Davacı taraf, davalıya reklam bedeli adı altında ödeme yaptığını, ancak davalının reklam yükümlülüğünü yerine getirmediğini, böylelikle sebepsiz zenginleştiğini iddia etmiş, davalı taraf ise davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, davanın kabulüne dair verilen kararın davalı vekilince istinaf edildiği anlaşılmıştır. Taraflar tacir olup taraflar arasında 23/07/2012 tarihli FRANCHISE Sözleşmesinin imzalandığı, ayrıca taraflarla birlikte dava dışı ... Avm AŞ.arasında aynı tarihli kira sözleşmesinin imzalandığı ve yine 27/07/2012 tarihli alt kira sözleşmesinin imzalandığı görülmüştür. Davalı taraf, dava dışı ... Avm AŞ'nin kendisine fatura kestiğini, kendisinin de bu faturayı olduğu gibi davacıya yansıttığını ve davacının ödemeleri yaptığını belirtmiştir. Gerçekten de, dava dışı ... Avm AŞ tarafından davalıya 15/09/2012 tarihli reklam bedeli konulu 207.488,25 TL bedelli faturanın düzenlendiği, davalının da aynı bedel ve konuda 17/09/2012 tarihli faturayı davacıya düzenlediği görülmüştür. Davalı taraf, delilleri arasında tarafların ve ... Avm AŞ'nin ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesine de dayanmış olup yargılama sırasında da bilirkişi incelemesi yapılmasını istemiş ise de, mahkemece bu talebin reddedildiği görülmüştür. Dosya içeriğinde ödemelere dair belgelerin bulunmadığı görülmüştür. 6098 Sayılı TBK'nun 78.maddesi uyarınca borçlanmadığı edimi kendi isteği ile yerine getiren kimse bunu ancak kendisini borçlu sanarak yerine getirdiğini ispat ederse geri isteyebilir. Buna göre mahkemece ödemeye ilişkin belgelerin celbi ile tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde konusunda uzman bir bilirkişiden inceleme yaptırılıp davalının düzenlediği faturaların davacının ticari defterlerinde kayıtlı olup olmadığı, davacının ödemelerini ihtirazi kayıtla yapıp yapmadığı hususları üzerinde durularak tüm deliller birlikte değerlendirildikten sonra ve varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir. Hal böyle olunca davalı vekilinin istinaf talebinin kabulü gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Davalı vekilinin istinaf talebinin KABULÜNE, İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 24/05/2017 gün ve 2016/195 E., 2017/398 K.sayılı kararının KALDIRILMASINA, Gerekçede açıklanan hususlar çerçevesinde yargılamaya devam edilip yeni bir karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, Davalının istinafa geliş aşamasında peşin olarak yatırdığı 3.543,08 TL harcın talebi halinde ilk derece mahkemesince kendisine iadesine, Davalının istinafa geliş aşamasında peşin olarak yatırdığı 85,70 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile 31,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 116,70 TL'nin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine, İstinaf aşamasında davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından istinaf aşaması için ayrıca avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince oy birliği ile ve kesin olarak karar verildi. 29/04/2021