T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2018/2791 Esas
KARAR NO: 2021/886
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 03/07/2018
NUMARASI: 2017/530 E. - 2018/736 K.
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
KARAR TARİHİ: 22/04/2021
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü :
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili dava dilekçesi ile; Bakırköy ...lcra Müdürlüğü’nün ... E davalı ... San Ltd Şti tarafından müvekkili aleyhine icra takibi başlatıldığı, Müvekkiline ödeme emrinin 08.06.2017 tarihinde tebliğ edildiği, Müvekkili ..., ..., ... ’ın sahibi olup icra takibinde alacaklı olan şirkete hiçbir borcu bulunmadığı gibi hiçbir ticari faaliyeti de olmadığı, Müvekkili 05.07.2015 vadeli ... çek nolu 20.000 TL tutarlı keşidecisi ... olan tahsil edilmesi amacıyla ... Bankası Avcılar Ticari Şubesine teslim edildiği keşideci ... borcu müvekkile elden ödeyeceğini söylemesi üzerine çek dilekçe ekinde de sundukları ... Bankası Avcılar Ticari Şubesinin 08.06.2015yazısında 05.07.2015 vadeli ... çek nolu 20.000 TL tutarlı ... Bankasına ait çek tarihinde müvekkilinin çalışanlarından ...'a teslim edildiğini, aynı gün çek aslı keşideci ...’e müvekkilinin cirosunu karalamayı unuttuğu halde teslim edildiğini, ...'in çekin metninden de çok net bir şekilde anlaşılacağı üzere çekin vade tarihine paraf atarak çekin 05.07.2015 vade tarihini, 05.10.2016 olarak değiştirdiğini ve çeki davalı ... San Ltd Şti'ne teslim ettiğini, çekte tahrifat yapılıp yapılmadığı hususunda Adli Tip Kurumu veya ilgili Üniversitelerden alınacak rapora göre bu hususun netlik kazanmasını talep ettiğini müvekkilinin bakırköy ...İcra Dairesi'nin ... esas sayılı takip dosyası yönünden borçsuzluğunun tespitine ve %20 tazminata karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesi ile; Davacı/borçlunun dava dilekçesinde belirtiği hususların müvekkiliyle alakalı olmayan, diğer borçlu ile arasında olan hususlar olduğu, davacı ile diğer borçlu ... arasında olan ilişkilerden müvekkili sorumlu olmayıp, bu sorunlar kendilerini ilgilendirmediğini borçluların kendi aralarında düzenledikleri belgelerin ise müvekkili ile ilgili olmayan belgeler olduğu, Bu belgeleri kabul etmediğini, belgelerde müvekkilinin bir imzası bulunmadığını, belgelerde yazılı hususlardan müvekkili sorumlu olmadığını, davacının çekte imzası bulunduğunu, Davacının çekteki imzayı kabul ettiğini, bu nedenle davacı çekteki imzasından dolayı borçlu olduğu çünkü çek kıymetli evrak olup imzası olan kişiler çekten kaynaklı olarak borçlu olduğunu, Bu nedenle davanın reddine %20 dan az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI: İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...davacı yanın ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davalı ... Tic. Ltd. Şti.’nin inceleme günü ticari defterlerini ibraz etmediği, davacı yanın incelenen 2016 yılı ticari defterlerinin 120 Alıcılar Hesabı ile 320 Satıcılar Hesabının incelenmesi neticesinde Davalı ... Tic. Ltd. Şti. ile aralarında herhangi bir ticari ilişkinin ve icra takibine konu olan 20.000,00 TL bedelli çekden dolayı da herhangi bir borcunun bulunmadığı, davacı yanın incelenen 2016 yılı ticari defterlerinin 120 Alıcılar Hesabı ile 320 Satıcılar Hesabının incelenmesi neticesinde ... ile aralarında ticari ilişkinin bulunmadığı, açıklanmış, bilirkişi raporunda açıklandığı üzere davacı ile davalı arasında herhangi bir ticari ilişki bulunmadığı ve icra takibine konu 20.000 TL bedelli çekten dolayı davacının davalıya borcunun bulunmadığı, gerekçesiyle davacı vekilinin davalı aleyhine açmış olduğu menfi tespit davasının kabulü ile, davacının Bakırköy ...İcra Dairesi ... esas sayılı dosyasındaki takipten dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine, davacı vekilinin kötü niyet tazminat talebinin şartları bulunmadığından reddine, davalı vekilinin %20 tazminat talebinin şartları bulunmadığından reddine..." karar verildiği anlaşılmıştır.
İSTİNAF İSTEMİ: Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; takibin dayanağının kambiyo senedi olduğunu, HMK gereğince yazılı belge olduğunu, davacının çekteki imzayı inkar etmediğini, borçtan sorumlu olduğunu, mahkemenin kabulünün ispata ilişkin usul kurallarına aykırı olduğunu, defter incelemesi yapılmasının usulüne uygun olmadığını, davacının çekte cirosu var iken defterinde kayıt olmaması nedeni ile defterlerin usulüne uygun olmadığını, yazılı belge sunulmadığını, davanın reddi gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmişti.
İNCELEME VE GEREKÇE Dava, İİK'nın 72.maddesine dayalı olarak açılan menfi tespit davasıdır. Davacı vekili, müvekkilinin çeki bankaya tahsil amacı ile teslim edildiğini, keşidecinin borcu elden ödeyeceğini söylemesi üzerine çeki bankadan alarak cirosu karalanmadan keşideciye teslim edildiğini, keşidecinin tarihte tahrifat yapıp paraflayarak çeki davalıya verdiğini, davalı ile aralarında ticari ilişki olmadığını iddia etmiştir. İlk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Bu karara karşı davalı vekili, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında; alacaklı ... Ltd Şti'nin 20.000TL bedelli çeke dayalı olarak borçlular ..., ... hakkında kambiyo senedine dayalı takip başlatarak 18.710TL asıl alacak, 1249,67Tl işlemiş faiz, ( keşideci yönünden) 1.871TL tazminat, 56,13Tl komisyon ki toplam; 21.886,80TL'nin avans faizi ile tahsilini talep etmiştir. Takibe konu ... nolu 20.000TL bedelli çekin incelenmesinde; keşidecisinin ... olduğu, çekin sırasıyla ..., ... ..., ... LTd Şti , ..., ... Tekstil, ... tarafından cirolandığı, 05.10.2016 Tarihinde takas yoluyla ibraz edildiği, sonrasında ...'in cirosunun olduğu, bankaya 14.10.2016'da ibraz edildiği, karşılıksız kaşesi olduğu, çekin tarihinde 05/10/2016 yazılı olduğu görülmüştür. Davacının delileri incelendiğinde; dava konusu ... nolu ... Bankası'na ait çekle ilgili davacının talimatına istinaden 09.06.2015'te davacı yana iadesinin yapıldığı, keşideci ...'e atfen isim ve imza olan belgede çekin aslının davacı yanca keşideciye iade edildiği, ilgili evrakta çek tarihinin 05/07/2015 olduğu görülmektedir. Bilirkişi raporunda davacının ticari defterlerine göre taraflar arasında ticari ilişkiye rastlanmadığı, davacı yanın 05.07.2015 vadeli 620491 numaralı 20.000Tl bedelli hamiline yazılı olan çekin 2015 yılında ...'den aldığı dava dosyasına ibraz edilen belgelerden anlaşıldığı, çekin vadesinde değişiklik yapıldığı ve icra dosyası ekinde bulunan çekin tarihinin 05.10.2016 olarak değiştirildiği yönünde görüş belirtilmiştir. Somut uyuşmazlıkta; çekin davacı tarafından tahsil amacıyla bankaya verildiği, sonrasında ise arkası yazdırılmadan 09.06.2015 Tarihinde Bankadan geri alınarak dava dışı keşideciye iade edildiği, çek iade edildikten sonra 05.07.2015 olan tarihinin 05.10.2016 olarak düzeltildiği, önceki keşide tarihine göre 14.10.2016'daki bankaya ibrazın süresinden sonra olduğu, bu durumda çekin kambiyo senedi özelliğini yitireceği ve kambiyo senedine dayalı ispat kurallarının somut olayda uygulanamayacağı, çekte şeklen taraflar arasında ciro ilişkisi olduğundan alacağı ispat yükünün davalıda olduğu, davalının ticari defterlerini sunmadığı, davacının defter kayıtlarına göre taraflar arasında ticari ilişki olmadığı dikkate alındığında mahkemenin davanın kabulüne ilişkin kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık görülmemiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi ayrıntılı kararda açıklandığı üzere; 1-6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince, davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken 1.495,08 TL harçtan, peşin yatırılan 373,77 TL'nin mahsubu ile bakiye1121,31 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 3-İstinaf yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına, Davacının gider avansından kullanıldığı anlaşılan 14,35TL istinaf masrafının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti tayinine yer olmadığına, 5-Artan gider avanslarının talep halinde ilk derece mahkemesince taraflara iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 22/04/2021 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.