T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2018/2690 Esas
KARAR NO: 2021/905
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 11/07/2018
NUMARASI: 2018/572 E. - 2018/802 K.
DAVANIN KONUSU: Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
KARAR TARİHİ: 22/04/2021
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İLK DERECE MAHKEMESİNE AÇILAN DAVADA
A-)Açılan dava ve iddia: Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile davalı kiracı arasında İstanbul ... Noterliğinin 02/10/2013 tarih, ... yevmiye, ... sayılı finansal kiralama sözleşmesi imzalandığını, iş bu sözleşme ile davalıya 12 türbinli kumlama makinası 3000 dev/dak 2013 model ... MARKA ... şasi numaralı kumlama makinasının teslim edildiğini, davalının finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklanan kira borcunu ödemediğini, bunun üzerine davalıya Beyoğlu ...Noterliğinin 22/0/2017 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderildiğini, ihtarnamede tebliğden itibaren 60 günlük süre içesinde kira borcunun ödenmesi, aksi takdirde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin ihtar edildiğini, ihtarnameye rağmen davalının sözleşmeden kaynaklanan kira borcunu ödemediğini, mülkiyeti müvekkili şirkete ait olan malın zarar görmesi veya kaçırılması, el değiştirmesi durumunda meydana gelebilecek zararların önlenmesi için ihtiyati tedbir kararı talep ettiklerini bildirerek; öncelikle ihtiyati tedbir taleplerinin kabulü ile, davalıya kiralanmış olan finansal kiralama sözleşmesine konu malın müvekkili şirkete iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
B-) Cevap ve Karşı Talepler: Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirketin son zamanlarda yaşadığı ekonomik sıkıntılar nedeniyle faaliyet gösteremediğini, aciz durumuna düştüğünden davacı ile yapmış olduğu sözleşme gereği kiraladığı malları kullanamadığını, müvekkilinin sözleşmeyle kiralamış olduğu malları iade etmek istediğini ancak davacı yanın malları teslim almadığını, davacı yanın kötü niyetli davrandığını bildirerek; davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
C-)İlk Derece Mahkemesi Kararı : İlk derece mahkemesince; "...Finansal Kiralama sözleşmesinde kiracının dava dışı ... Ltd Şti olduğu, davalı ... Ltd Şti'nin sözleşmeyi müteselsil kefil sıfatı ile imzaladığı, kiracılık sıfatının sözleşmede bulunmadığı, malı iade etmekle davalının sorumlu olmadığı anlaşıldığından husumet nedeniyle" davanın reddine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Kararı davacı yan istinaf etmiş ve dilekçesinde özetle "... Her ne kadar sözleşme dava dışı ... Firması ile akdedilmiş ise de , ilgili firmanın şirket birleşmesi ile davalı yana devrolunduğu bu nedenle davalının artık kefil değil kiracı olduğu, buna dair ticaret sicil gazetesinin sunulduğunu kararın eksik inceleme ile alındığını..." beyanla kararın kaldırılması talep ve istinaf edilmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE : Dava ;finansal kiralama konusu malın iadesi isteminden ibarettir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Bilindiği üzere HMK'nın hukuki dinlenme hakkı başlıklı 27. maddesi uyarınca davanın tarafları, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahip olup, bu hak yargılama ile ilgili bilgi sahibi olunmasını da içerir. Hukuki dinlenme hakkının gereği olarak, taraflar duruşmaya çağrılmadan hüküm verilememesi, Anayasanın 36. maddesiyle düzenlenen iddia ve savunma hakkının kullanılmasına olanak tanınması ilkesinin doğal bir sonucudur. Aynı zamanda Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6. maddesinde düzenlenen adil yargılama hakkının da en önemli unsurudur. Gerçekten savunma hakkını güvence altına alan T.C. Anayasa'sının 36. maddesiyle 6100 Sayılı HMK'nın 27. maddesinde açıkça belirtildiği üzere, mahkemece davanın tarafları, dinlenmek, iddia ve savunmaları alınmak üzere kanuni şekillere uygun olarak davet edilmedikçe hüküm verilmesi mümkün bulunmamaktadır. Bu nedenlerle, duruşma açılmak suretiyle inceleme yapılması gerekirken, dosya üzerinden inceleme yapılarak karar verilmesi hukuki dinlenilme hakkına aykırıdır. Kaldı ki dava basit usule tabi bir dava olmayıp, tamamlanan harç miktarına göre yazılı yargılama usulüne tabi bir dava olup,bu nedenle de duruşma açılması gerekmektedir. Davacı yanca sunulan belgeler incelendiğinde Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinin 11 Ocak 2016 tarih ve 8986 sayılı nüshasında kiracı ... Yapı Firmasının ; şirket birleşmesi ile davalı ... şirketi bünyesinde birleştiği, külli halef olarak ... Yapı'nın borçlarından davalının sorumlu olduğu, bu sorumluluğun kefaleten değil asaleten olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenle ilgili kayıtlar getirtilerek, davalı yanın alacaklı temerrüdü oluştuğuna dair savunma delilleri var ise sunulması sağlanarak yoksa da mevcut delil durumuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile ve duruşmasız olarak karar verildiği anlaşılmakla ; davacı yanın istinaf başvurusun HMK 355. , 353/1-a - 4 ve 353/1-a-6 maddelerine istinaden kabulüne ve ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M:Yukarıda açıklanan gerekçe ile 1- Davacı yanın istinaf başvurusunun KABULÜNE ; İlk derece mahkemesi kararının HMK 355 ve Hmk 353/ 1-a-4 ve 1-a-6 maddeleri gereğince KALDIRILMASINA Yargılama yapılmak üzere dosyanın İLK DERECE MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE 2- Davacı tarafından yatırılan peşin harcın talebi halinde iade edilmesine 3- Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama gideri olan ; başvuru harcı gideri 98,10 TL, istinaf dilekçesinin tebliği için yapılan tebligat gideri 28,00 TL , dosyanın istinafa gidiş/dönüşü için yapılan 23,50 TL olmak üzere toplam 149,60 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine 4- İnceleme duruşmasız olarak yapılmış olmakla ücreti vekalet tayin ve takdirine yer olmadığına Dair ; dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu HMK 353/1-a-6 ve 1/a-4 maddesi gereğince KESİN olmak üzere 22/04/2021 tarihinde ve oy birliği ile karar verildi.