T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2018/160 Esas
KARAR NO: 2020/2318 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 2.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 01/03/2017
NUMARASI: 2015/189 E. - 2017/46 K.
DAVANIN KONU: Endüstriyel Tasarım (Maddi Tazminat İstemli)
KARAR TARİHİ: 30/12/2020
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü : DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin, Türk Patent Enstitüsü'ne başvuruda bulunarak 27/02/2014 tarihli, 2014/01527 sayılı başvurusu ile tescil aldığını, davalı tarafa, Beyoğlu ... Noterliği 'nin 13/03/2015 tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile tecavüz oluşturan eylemlerin sona erdirilmesini istediğini beyanla; müvekkili adına tasarım tescil başvurusuna konu ürünlere vaki tecavüz fillerinin durdurulması ve önlenmesini,tecavüzün refini, 1.000 TL maddi tazminat ve 1.000 TL manevi tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.Mahkemenin 2015/81 esas sayılı dosyasındaki hükümsüzlük talepli davada tarafların sulh olması nedeniyle birleşen ve karşı davada dosyada karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Davalıya tebligat yapılmış cevap vermemiş delil de bildirmemiştir.
MAHKEME KARARI; İstanbul 2.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 01/03/2017 tarihli 2015/189 Esas-2017/46 Karar sayılı kararıyla; "Davacı ...Sanayi ve Tic Ltd Şti tarafından davalı ...-... Giyim aleyhine açılan davanın kısmen kabulü ile,-Davacının TPE nezdinde tescilli 2014 01527 çoklu tasarımının 3 nolu tasarımının davalı tarafından gece elbisesi olarak üretilmesi nedeniyle davacının tasarım hakkına tecavüzün ve haksız rekabetinin tespitine ,-Tecavüzün durdurulmasına önlenmesi ve haksız rekabetin ortadan kaldırılmasına söz konusu tasarıma ait her türlü materyal iş mahsulü ürünlere el konularak imhasına, -İnternet vasıtasıyla yapılanlar dahil her türlü tanıtım ve reklam ürünleri, broşür kataloglardan tasarım görsellerinin silinmesine mümkün olmadığı takdirde toplanarak imhasına,-Davacının yoksun kaldığı kazanca ilişkin 540,00 TL maddi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair maddi tazminatın reddine-Davacının manevi zararına ilişkin takdiren 1.000 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, -Masrafı davalıdan alınmak üzere kesinleşen hüküm özetinin yurt çapında yayın yapan trajı en yüksek 3 gazeteden birinde bir kez ilanına " karar verilmiştir.
İSTİNAF BAŞVURUSU; Davalı asil süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; kararın hukuka ve yasalara aykırı olduğunu, müvekkilinin perakende giyim mağazası olduğunu, çeşitli illerden alınan kıyafetlerin mağazada satışa sunulduğunu, dava konusu ürünler gibi alınan ürünlerin lisanslı olup olmadığının bilinmesinin mümkün olmadığını, ihtarname ile bildirildikten sonra ürünlerin alındığı Trend Konfeksiyon Ltd. Şti.'ne iade edildiğini, olayda kusuru ve pasif husumet ehliyetlerinin bulunmadığını, ihtarname sonrası ürünler iade edildiği ve satış sonlandırıldığından davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, dosyada alınan bilirkişi raporu ile mağazada üretim ve dava konusu ürünün bulunmadığı, teşhir, sunum ve satışının yapılmadığının tespit edildiğini kastı ve kusurlarının bulunmamasına rağmen davanın kabulüne karar verilmesinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, ayrıca yargılama sonunda üç ayrı vekalet ücretine hükmedilmesinin de hukuka ve yasalara açıkça aykırı olduğunu beyanla, kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davacı vekilinin istinafa cevabında; mahkeme kararının usul ve yasaya uygun olduğunu beyanla istinaf başvurusunun reddini talep etmiştir.
DELİLLER;TPMK'dan celp edilen tescil belgesinden; 2014/01527 başvuru numaralı çoklu tasarım belgesi ile üç ayrı elbise tasarımının davacı adına tescilli olduğu görülmüştür.Davacı tarafça Beyoğlu .... Noterliği'nin 13 Mart 2015 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesiyle, davalı mağazasında "..." etiketi ile satışa sunulan elbisenin davacı adına tescilli .... başvuru numaralı 3 nolu tasarım tescili ile korunduğu, tasarıma tecavüz teşkil eden eylemlerin durdurulması gerektiği bildirilerek, tebliğden itibaren üç gün içerisinde gereğinin yerine getirileceğinin bildirilmemesi halinde yasal yollara başvurulacağının ihtar olunduğu, ihtarnamenin 16/03/2015 tarihinde davalı çalışanına tebliğ edildiği görülmüştür.Davalı taraf keşide ettiği, İzmir .... Noterliği'nin 19/03/2015 tarihli ... yevmiye numaralı cevabi ihtarnamesi ile ihtarnamede bahsi geçen elbisenin müvekkili tarafından üretilmediğini ve satışa sunulmadığını bildirmiştir.Mahkemece Aydın 2. Asliye Hukuk Mahkemesi aracılığıyla alınan raporda; davalı işyerinde üretim faaliyetinin bulunmadığı, davaya konu tasarımların, benzerlerinin, taklitlerinin, teşhir sunum ve satışının yapılmadığını, davalı web sitesinde ve işyerinde bulunan broşürlerde dava konusu tasarımların benzerleri veya taklitlerine ait görsellerin bulunmadığını, delil olarak sunulan ve davalı tarafından düzenlenmiş 03/03/2015 tarihli fatura ile satın alındığı belirtilen TREND markalı elbisenin , tasarım tesciline konu 3 numaralı elbise ile karşılaştırıldığında, bazı küçük detaylarda farklılık olsa da, büyük ölçüde benzer olduğunu beyan etmiştir.Mahkemece üç kişilik bilirkişi heyetinden alınan 24/03/2016 tarihli raporda; davacının tescilli çoklu tasarımındaki 3 nolu giysi tasarımı ile davalı mağazasından satın alındığı belirtilen giysi tasarımının aynı/benzer olduğu tespit edildiğinden, davacının endüstriyel tasarım tescilinden doğan haklara tecavüz edildiği iddiası ve buna bağlı talep şartlarının mevcut olduğu, bir adet elbise lisans bedelinin 60,00 TL olduğu beyan edilmiştir.Mahkemece alınan 02/12/2016 tarihli mali bilirkişi raporunda; dosyadaki 03/03/2015 tarihli ... sıra numaralı 400,00 TL'lık abiye elbisenin stok kodunun tespit edilerek yaptığı incelemede, 05/01/2015 tarihli fatura ile Yeni Trend Konfeksiyon'dan 12 adet satın alındığı, davalının 23/03/2015 tarihli fatura ile 3 adedini iade ettiği, geri kalan 9 adet ürünün müşterilere satıldığı, birinin dosyaya sunulan fatura konusu olduğu, diğer 8 adedinin kime hangi tarihte satıldığının tespit edilemediği, satılan ürünlerin lisans bedelinin 540 TL olduğu beyan edilmiştir.
G E R E K Ç E :Tasarıma tecavüzün tespiti, meni, refi, maddi ve manevi tazminat talepli davada, mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, davalı asil istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davalının istinaf başvurusunda, üretim yapmadığını, dava dışı firmadan satın alınan ürünlerin lisanslı olduğunu bilemeyeceğini, kastı ve kusuru bulunmadığından ve ihtarname sonrası ürünler iade edildiğinden, davanın reddi gerektiğini, üç ayrı vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.Mahkemece alınan bilirkişi raporları ile, davalıdan fatura karşılığı satın alınan elbisenin, davacı adına tescilli 2014/01527 çoklu tasarım belgesi, 3 nolu tasarımına tecavüz teşkil ettiğinin tespit edildiği, tasarıma tecavüz fiili yönünden kusur ve kasıt şartı aranmadığı, fiilin gerçekleştiği, mahkemece tasarıma tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti ile men'ine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varılmıştır. Her ne kadar , tazminat talebi yönünden tasarımın tescilli olduğunu bilme/bilebilecek durumda olma şartı aranıyorsa da; mahkemece hükmedilen maddi ve manevi tazminat miktarlarının, HMK 341/2 maddesi gereğince hüküm tarihinde geçerli olan, 3.000TL kesinlik sınırının altında bulunduğu, davalının da esasen tazminat miktarlarına yönelik istinaf başvurusunun bulunmadığı anlaşılmakla, tazminat koşullarının bulunup bulunmadığı incelenmemiştir.Davalının vekalet ücretine yönelik istinaf başvurusunda bulunduğu anlaşılıyorsa da, kabul edilen tasarıma tecavüz, maddi tazminat ve manevi tazminat yönünden ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesinde usul ve yasaya aykırılık görülmemiştir. Mahkemece talimat yoluyla alınan bilirkişi raporunda, davalı işyerinde ve web sitesinde, tecavüz teşkil eden ürünün satış ve tanıtımının yapılmadığının tespit edildiği, mali müşavir bilirkişi raporu ile de, davalı tarafça üç adet ürünün Yeni Trend Konfeksiyon firmasına 23/03/2015 tarihli fatura ile iade edildiği, tespit edilmekle, ref talebi konusuz kaldığından, ref talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken, ref talebinin de kabulüne karar verilmesi yerinde görülmemiş, davalının istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile, istinaf başvurusu dışında kalan ve taraflar lehine usuli kazanılmış hak teşkil eden, hükmün diğer kısımlarının aynen tekrarına, ref talebi konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, davacı dava tarihinde haklı olmakla konusuz kalan talep yönünden davalı yararına yargılama giderine hükmedilmesine yer olmadığına, karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçe ile:1-Davalı asil'in istinaf isteminin KISMEN KABULÜNE KISMEN REDDİNE, 2-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince İstanbul 2.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 01/03/2017 tarihli 2015/189 E. - 2017/46 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA,3-Davacı ... Sanayi ve Tic Ltd Şti tarafından davalı ...-.... aleyhine açılan davanın kısmen kabulü ile,a-Davacının TPE nezdinde tescilli 2014 01527 çoklu tasarımının 3 nolu tasarımının davalı tarafından gece elbisesi olarak üretilmesi nedeniyle davacının tasarım hakkına tecavüzün ve haksız rekabetinin tespitine ,b-Tecavüzün ve haksız rekabetin menine,c-Ref talebi konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına,d-Davacının yoksun kaldığı kazanca ilişkin 540,00 TL maddi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair maddi tazminatın reddinee-Davacının manevi zararına ilişkin takdiren 1.000 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, f-Masrafı davalıdan alınmak üzere kesinleşen hüküm özetinin yurtçapında yayın yapan trajı en yüksek 3 gazeteden birinde bir kez ilanına,4- İlk derece yargılaması yönünden;a-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca hesap olunan 105,19 TL karar harcından peşin yatırılan 34,15 TL'nin mahsubu ile kalan 71,04 TL bakiye karar harcının davalıdan tahsil edilerek Hazine'ye irat kaydına,b-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı yararına maddi tazminat talebine ilişkin hesap edilen 540,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine, c-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı yararına kabul edilen manevi tazminat talebine ilişkin (davacı istinaf başvurusu bulunmadığından miktara yönelik davalı yararına usuli kazanılmış hak oluştuğundan) hesap edilen 540,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine, d-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tecavüz talebine ilişkin 2.860,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren bu davacıya verilmesine,e-Davacı tarafından yapılan: 2.400 TL bilirkişi ücreti, 317,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 2.717,00 TL ve 61,85 TL harç (peşin+başvuru) olmak üzere toplam 2.778,85 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, f-Yatırılan gider avanslarından kullanılmayan kısmının talep halinde ve karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine, 5-İstinaf yargılaması yönünden;-Davalının istinaf talebi kabul edildiğinden, istinaf peşin harcının talep halinde iadesine,-İstinaf yargılaması sırasında davalı tarafından yapılan 85,70 TL istinaf yoluna başvurma harcı ile 43,50 TL tebligat ve posta gideri olmak üzere toplam 129,20 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, -İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda iş bu kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere 30/12/2020 tarihinde oy birliği ile karar verildi.