T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2020/2166 Esas
KARAR NO: 2021/794
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI: 2018/520 E. Sayılı ara karar
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 12/04/2021
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:İLK DERECE MAHKEMESİNE AÇILAN DAVADA A-)Açılan dava ve iddia :Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili tarafından 22/10/2015 tarihli sözleşme gereğince teminat olarak verilen 2 adet çekin davalı tarafından iki ayrı takibe konu edildiğini, ... Bankası Bayrampaşa Şubesine ait ... çek nolu 30/10/2016 tarihli 1.000.000,00 Euro tutarlı çek hakkında İstanbul ...İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, ... Bankası Bayrampaşa Şubesine ait ... çek nohlu 30/10/2016 tarihli 1.070.000,00 Euro tutarlı çekle ilgili İstanbul ...İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, bu çeklerin 22/10/2015tarihli tutanak ile davalı ve yeni unvan ...Tic.Aş arasında planlanan ticari ilişkinin garantisi- teminatı olarak verildiğini, dava konusu ...Bankası Bayrampaşa Şubesine ait ... çek nolu 30/10/2016 tarihli 1.070.000,00 Euro tutarlı çekin teminat çeki olduğunu, çekin kayıtsız şartsız borç ikrarını içermediği için kambiyo senedi vasfına haiz olmadığını belirterek bu davanın İstanbul 6.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/520 esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine, müvekkilinin ...Bankası Bayrampaşa Şubesine ait ... çek nolu 30/10/2016 tarihli 1.070.000,00 Euro tutarlı çekle ilgili İstanbul ....İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası nedeniyle borçlu olmadığının tespitine, davalının % 20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
C-)İlk Derece Mahkemesi Kararı :İlk derece mahkemesince; "asıl ve birleşen davaların takipten sonra açıldığı, İİK'nun 72/3 fıkrasında; "icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez. Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın % 15' inden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir." hükmüne yer verildiği, somut olayda asıl ve birleşen davalar icra takibinden sonra açıldıklarından, takibin durdurulmasına yönelik tedbir kararı verilmesine yasal olanak bulunmadığı, öte yandan dava konusu çeklerin teminat çeki olduklarına dair senet metinlerinde herhangi bir kayıt bulunmadığı, nitekim davacı tarafın, dava konusu çeklerin teminat çeki olduklarına yönelik iddiasını, 22/10/2015 tarihli ... imzalı belgeye dayandırdığı, davalı yanca belge altındaki imzaya cevap dilekçeleri ile ve ön inceleme duruşmasında itiraz edildiği, ilk derece mahkemesince belge altındaki imzanın, belge tanzim tarihi itibariyle davalı şirket yetkilisi olduğu anlaşılan ...'ye ait olup olmadığına yönelik imza incelemesi yapılmasına karar verildiği, davacının asıl ve birleşen davalara konu çeklerin teminat çeki olup olmadıklarına yönelik iddiası yargılamayı gerektirdiği ve henüz bu iddia yönünden yaklaşık düzeyde ispat koşulu sağlanamadığından icra veznesine yatacak paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde tedbir kararı verme koşullarının da bu aşamada mevcut olmadığı, gerekçesiyle takipten sonra açılan menfi tespit davalarında İ.İ.K. 72 maddesi uyarınca takibin tedbiren durdurulmasına yasal olanak bulunmadığından, ayrıca dava konusu takibe dayanak çeklerin teminat çekleri oldukları yönündeki iddia yönünden bu aşamada, imza itirazı da gözönünde bulundurulduğunda, yaklaşık ispat koşulu oluşmadığından tedbir talebinin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Kararı davacı yan istinaf etmiş ve dilekçesinde özetle "....Davalıya teminat olarak 2 adet çek verilmiş olup; 1.070.000,00 Euro değerindeki çek İstanbul ... İcra Müdürlüğünün...E. Sayılı Dosyası ile 1.000.000,00 Euro değerindeki çek ise İstanbul .... İcra Müdürlüğü’ nün ... E. Sayılı Dosyası ile takibe konulmuştur. Halihazırda davalı taraf kendisine teminat olarak verilen çeklerin tahsilini talep etmektedir. Çek bedelleri göz önünde bulundurulduğunda somut uyuşmazlıkta tedbir kararı verilmez ise gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağı şüphesizdir. Kaldı ki davalı taraf mevzu bahis icra dosyaları üzerinden satış aşamalarına geçilmiş olup halihazırda dosyalar kıymet takdiri aşamasındadır. .Somut uyuşmazlıkta yaklaşık ispat koşulu gerçekleşmiş olup telafisi mümkün olmayan zararlara sebebiyet vermemek adına tedbir talebimizin kabulü gerekmektedir. Müvekkilin ortağı olduğu bab yatırım holding aş’nin hissedarı olunan eski unvan msd kimya sanayi ve dış ticaret aş yeni unvan anton pars kimya san. nak. ve dış tic. aş ile davalı arasında herhangi bir ticari ilişki tesisi olmamıştır, ilgili çekler planlanan ticari ilişkinin kurulması ihtimaline binaen verilmiş bir teminattır. herhangi bir ticari ilişki kurulmadığı ticari defterler ile tevsik olmuş iken nasıl yaklaşık ispat koşulunun sağlanmadığına karar verilir anlam verememekteyiz. İşbu tutanakta “Yukarıda fotokopisi çekilen 2 adet toplam 2.000.070,00 Euro bedelli çekler ... Ticaret A.Ş. Firması ile ...Sanayi A.Ş. firması arasındaki hesabın ödenmesine istinaden GARANTİ OLARAK ...’ndan teslim alınmıştır. 22.10.2015” ibaresi geçmektedir. Tarafımızca dosyaya sunulan delillerden sadece bu tutanağın bile iddiamızı yalın bir iddia olmaktan çıkardığı, çeklerin teminat olarak verildiğini yaklaşık olarak ispatladığı açıktır. Ancak mahkemece hiçbir delilimiz değerlendirilmediği gibi bu da göz ardı edilmiştir. Kaldı ki gerçek kişi müvekkilin bir şirkete bu kadar büyük bir borcunun olması hayatın olağan akışına da aykırıdır. İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/520 E. Sayılı dosyasında alınan 01.04.2019 tarihli bilirkişi raporunda “Davalının ticari defterleri üzerinde yapılan incelemede davalı ... ne ... ile ne de ... Tic. A.Ş ile ticari ilişki içinde bulunduğunu gösteren hiçbir kayda (karşılıklı alacak-borç kaydı, gelir-gider kaydı gibi) rastlanılmamıştır.” ifadelerine yer verilmiştir. Davalı ...’nın ticari defterlerinde müvekkil ... ile ticari ilişki içinde bulunduğunu gösteren herhangi bir kayda rastlanılamadığına değinilmek sureti ile taraflar arasında bir alacak-borç ilişkisi olmadığı, dolayısı ile müvekkilin davalıya borçlu olmadığı hususu alenen tespit edilmiştir. ...denilerek kararın kaldırılması talep ve istinaf edilmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE :Dava ;menfi tespit davasıdır.İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Davacı yan imzası keşideci davacı tarafından inkar edilmeyen çeke dayalı olarak borçlu bulunmadığının tespitini talep etmektedir.Kural olarak çek bir ödeme aracı olup, garanti fonksiyonu yoktur. Elbette taraflar kambiyo senedine böyle bir fonksiyon yükleyebilirler. Bunun ispatı da ancak yazılı delille mümkündür.Eldeki davada davacı yan ; yazılı delil olarak İMZASI BU AŞAMADA İNKAR EDİLMİŞ 22/10/2016 tarihli ... imzalı belgeye dayanmaktadır. Bu belge ile ilgili olarak henüz grafolojik rapor alınmamıştır.Toplanan ilk delillere ve dosyanın mevcut delil durumuna göre ; korunan karinenin aksinin yaklaşık ispatı mevcut olmadığından, ayrıca delil durumundaki değişiklik halinde davacı yanca buna göre her zaman ihtiyati tedbir talep edebileceğinden mevcut hali ile ilk derece mahkemesinin yaklaşık ispat bulunmadığı yönündeki kararı yerinde olmakla istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M :Yukarıda açıklanan gerekçe ile 1- Davacı yanın istinaf başvurusunun hmk 353/1-B-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE 2- Alınması gereken 59,30 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 54,40 TL nin mahsubu ile bakiye 4,90 TL harcın davacıdan tahsili ile Hazineye gelir yazılmasına 3- Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına 4- İnceleme duruşmasız olarak yapılmış olmakla ücreti vekalet tayin ve takdirine yer olmadığına Dair ; dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu HMK 362/1-f maddesi gereğince KESİN olmak üzere 12/04/2021 tarihinde ve oy birliği ile karar verildi.