T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2020/1780 Esas
KARAR NO: 2020/1727 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 13/02/2020
NUMARASI: 2015/1265 E. - 2020/111 K.
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 16/10/2020
İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından verilen 13/02/2020 tarihli kararına karşı, davacı tarafın istinaf başvurusu üzerine istinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkilinin eski çalışanlarından ... isimli şahsın davaya konu çekle birlikte onlarca çeki müvekkili şirket kasasından aldığını, müşterilerden teslim aldığı bir kısım çekleri de müvekkili şirkete teslim etmeyerek muhtemelen 3.kişilere verdiğinin anlaşıldığını, bunun üzerine ilgili şahıs hakkında 03.11.2015 tarihinde şikayette bulunulduğunu, davaya konu çek hakkında da İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/1353 esas sayılı davası ile çeklerin iptali ve ödeme yasağı konulmasının talep edildiğini, mahkeme tarafından çek hakkında ödeme yasağı kararı verildiğini, söz konusu çekin hırsızlık mahsulü olduğunu ve adli işlemlere konu olduğu bir yana çekin davalılardan ... İnş.'a geçtiğini, bu şirket tarafından da ciro edilerek diğer davalıya geçtiğini, müvekkili şirketin davalı ...'ya herhangi bir borcunun bulunmadığı gibi alacaklı olduğunu, davaya konu çekin 25.12.2015 tarihinde İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibine verildiğini ve müvekkili şirkete ödeme emri tebliğ edildiğini, söz konusu takip ile hem keşideci şirket, hem de müvekkili şirketin zarara uğratıldığım belirtmiş olup, öncelikle hem keşideci şirket hem de müvekkili şirket yönünden tedbir talebi yerinde görülmediği takdirde müvekkili şirket yönünden açıklanan nedenlerle teminatsız olarak, bu taleplerinin uygun görülmediği takdirde sayın mahkemece belirlenecek teminat karşılığında tedbiren, dava konusu çekin konu olduğu İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü 'nün ... esas sayılı icra takibinin durdurulmasına, icra kasasına ödenen bedellerin alacaklı-davalıya ödenmemesine, müvekkili şirketin davalılara borçlu olmadığının tespiti ile davalıya bir bedel ödenmesi halinde bu bedelin ve dava konusu çekin istirdadı ile müvekkili şirkete iadesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davalılar cevap dilekçesi sunmamıştır.
MAHKEME KARARI; İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/02/2020 tarihli 2015/1265 Esas-2020/111 Karar sayılı kararıyla;" 1-Davacının çek istirdadı isteminin pasif husumet ehliyeti yokluğundan reddine, 2-Menfi tespit davasının kabulü ile davacı tarafın, ... Bankası A.Ş.- Hadımköy Şubesi/İstanbul müşterisi ... Ltd Şti. tarafından keşideli, ... çek nolu, 15/12/2015 tarihli 25.000,00TL bedelli çek nedeniyle davalı ... Ltd. Şti.'e borçlu olmadığının tespitine, 3-Davalı ... Yönünden davanın FERAGAT NEDENİYLE REDDİNE" karar verilmiştir.
İSTİNAF BAŞVURUSU; Davacı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; mahkemenin, dava konusu çekin dava tarihinde davalılardan ... Faktoring'in elinde olduğu, o halde istirdat talebi yönünden dava tarihinde istirdat istemine konu olan çeki elinde bulundurmadığı sabit olan davalı ... Ltd. Şti.'nin davalı sıfatını haiz olmadığı gerekçesiyle pasif husumet ehliyeti yokluğundan davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, dava dilekçesindeki talepleri incelendiğinde istirdat talebinin çekin iadesinden ibaret olmadığı, çek bedelinin tahsil edilmesi halinde bu bedelin müvekkili şirkete iadesi talebini de kapsadığını, dava dilekçesindeki istem sonucunu karşılamayan mahkeme kararının bu yönüyle kaldırılarak istirdat talebinin değerlendirmeye alınmasına ve neticeten talebin kabulüne karar verilmesini talep ettiklerini, emsal mahiyette açtıkları tüm davalarda davalılarca tahsil edilemeyen çeklerin, tahsil edilen çeklerde ise çek bedellerinin istirdadına karar verildiğini, İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasında ... Faktoring'e cebr-i icra tehdidi altında ödendiğini, davalı ... Şirketinin çekin tahsil edilmesiyle 3. Şahsa karşı çek bedeli kadar borcundan kurtulduğunu beyanla, mahkeme kararının kaldırılmasına, tüm taleplerinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... vekili istinaf dilekçesine karşı cevap dilekçesinde; müvekkili yönünden davanın feragat nedeniyle reddine karar verildiğini, davacı vekilinin istinaf dilekçesinde ise tüm talepleri yönünden davanın kabulüne karar verilmesinin talep edildiğini beyanla müvekkili yönünden istinaf talebinin reddini talep etmiştir.
GEREKÇE; Menfi tespit ve istirdat talepli davada, davacı vekilinin müvekkilinin davalılara borçlu olmadığının tespiti, davalıya bir bedel ödenmesi halinde bu bedelin ve dava konusu çekin istirdatı ve müvekkiline iadesini talep ettiği, mahkemenin davalı ... yönünden davanın feragat nedeniyle reddine, davalı ... Kiralama Şirketi yönünden çeki elinde bulundurmadığından çek istirdatı talebinin , pasif husumet yokluğundan reddine, davacı şirketin davaya konu çek nedeniyle davalı ... Kiralama Şirketi'ne borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir. Davacı vekilinin istinaf dilekçesinde; yargılama sırasında, cebri icra tehdidi altında ... Faktoring Şirketi tarafından başlatılan takip borcunun ödendiğini, ödenen miktarın ... Şirketinden tahsiline karar verilmesi gerektiğini ileri sürdüğü anlaşılmıştır. Dava dilekçesinin incelenmesinde davalılara borçlu bulunmadığının tespiti talebi yanında ödeme yapılması halinde ödenen bedelin iadesi talebinin de bulunduğu, bu durumda mahkemece davacının ... Bankası A.Ş.- Hadımköy Şubesi/İstanbul müşterisi ... Ltd Şti. tarafından keşideli, ... çek nolu, 15/12/2015 tarihli 25.000,00TL bedelli çek nedeniyle davalı ... Ltd. Şti.'e borçlu olmadığının tespitine karar verilmişse de, yargılama sırasında diğer davalıya yapılan ödeme nedeniyle, davalı ... Şirketinden bu bedelin iadesinin istenip istenemeyeceği konusunda karar vermek gerekirken, olumlu olumsuz karar verilmemesi, HMK 297/1-2 maddelerine aykırı görülmekle, davacı tarafın istinaf isteminin kabulü ile HMK'nın 353/1-a-6, 297/1-2 maddesi uyarınca mahkeme kararının kaldırılmasına, dosyanın yargılamaya devam edilerek, ödenen bedelin istirdatı talebi hakkında karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan nedenlerle: 1-Davacı vekilinin istinaf isteminin KABULÜNE, 2-İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/02/2020 tarihli 2015/1265 Esas-2020/111 Karar sayılı kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6, HMK 297/1-2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, -Yargılamaya kaldığı yerden devam olunmak üzere, dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 3-İstinaf talebi kabul edildiğinden, istinaf peşin harcının talebi halinde davacı tarafa iadesine, 4-İstinaf yargılama giderleri olarak; Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan; 148,60 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile 66,00 TL (posta-teb-müz) masrafının davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, 5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 16/10/2020 tarihinde HMK'nın 353/1-a-6 maddesi uyarınca oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.