T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2022/623 Esas
KARAR NO: 2024/83 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 2.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 12/10/2021
NUMARASI: 2020/223E, 2021/300K.
DAVANIN KONUSU: Markanın Hükümsüzlüğü
KARAR TARİHİ: 18/01/2024
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
DAVA: Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin 2000 yılında kurularak enerji içeceği üretim ve dağıtımında dünya lideri olduğunu, ... markalı ürünlerine ait bilgiye https://www...com/tr/tr adresinden ulaşıldığını ve ... markasının Türkiye’nin en tanınmış enerji içeceği markalarından olduğunu, ... ve ... ibareli markaların OHIM başta olmak üzere Dünya nezdinde onlarca ülkede tescilli olduğunu, 31/10/2003 tarihli başvuru ile ... sayı ile 32. Sınıflarda OHIM nezdinde topluluk markası olarak ... markasının tescil ettirildiğini, 29 Avrupa Birliği ülkesinde koruma altında olduğu, ... unsurlu seri markalar dahil
markalarının ... başvuru numaraları ile TürkPatent nezdinde tescilli olduğunu, davalının ... tescil sayılı markası ile müvekkilinin hak sahibi olduğu ve tanınmış hale getirilmiş ... ibaresini kötüniyetli olarak kendi adına marka olarak tescil ettirdiğini, müvekkili markasının tanınmış olmasına rağmen davalı markasının tescilli olması nedeniyle hükümsüzlüğü gerektiğini, müvekkili markalarının davalı .... markası ile iltibas oluşturacak düzeyde benzer olduğunu, markaların görsel, biçimsel, okunuş, ses, telaffuz ve algılama, markada ön plana çıkarılmak istenen unsurlar açısından birebir aynı olduğunu, müvekkilinin ... markaları ile davalının ... kelime markalarındaki ortak ve ön plana çıkarılmak istenen unsurun ... ibaresi olduğunu, diğer unsurların tali olduğunu, ... ibaresinin ısı/sıcak, sıcaklık anlamına gelmekte olup, içecek ve gıda takviyeleri, diyetik maddeler ve bununla bağlantılı mallarda başvurusu yapılan markada, farklılık ve ayırt edicilik kazandırmadığıni, ... ve ... ibaresini aynı rafta gören tüketicinin daha önceden bildiğini, güvendiği ... markalı enerji içeceğini, besin takviyesini alacakken ibarenin birebir kullanıldığını ... markalı ürünü alabileceğini, müvekkilinin 05 Nice sınıfını kapsar birçok ülkede ... ve ... ibareli marka tescilleri bulunduğunu, davalının ... sayılı ... ibareli markasını da 2017 tarihinde 5. Sınıfta bulunan emtialar yönünden tescil ettirdiğini, ... ibareli müvekkili markasının tanınmışlığı kabul edilerek, müvekkilinin tanınmış markasından haksız kazanç sağlamaya çalışan ve müvekkili markasının itibarını ve ayırt ediciliğini zedeleyen davalı markasının hükümsüzlüğünün gerektiğini, davalının ... Ltd. Şti., ... Tic. Ltd. Şti. unvanlı şirketin sahibi olup, İstanbul Ticaret Odası nezdinde kayıtlı bir tacir olduğunu, müvekkili ile aynı sektörde ve enerji gıdaları, içecek, besin takviyesi satımı ve pazarlanması alanında faaliyet gösterdiğinden müvekkili ve markasını bilmediğinin kabul edilemeyeceğini, markaların Türkçe ve yaygın bir ibare olmadıkları dikkate alındığında, ortada haksız bir yararlanmanın olduğunu, davalının markasını ... ile ilişkilendirecek şekilde ayrı olarak ve enerji ve sporcu içecekleri gamında kullandığını, Bu hukuka aykırı kullanıma ilişkin İstanbul 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi 2019/385E. sayılı dosya ile marka tecavüzü nedeniyle maddi-manevi tazminat davasının açıldığını ve derdest olduğunu, davalının 2017/01039 tescil numaralı ... markasının müvekkili markasının aynen kullanılması suretiyle, markalar arası benzerlik ve iltibas ihtimali, müvekkilinin gerçek hak sahipliği ihlal edilerek ve müvekkili markasının tanınmışlığından faydalanmak amacıyla kötü niyetli tescil ettirildiğinden bahisle, dava konusu ... tescil numaralı ... markasının; müvekkili markasının aynen kullanılması suretiyle, markalar arası benzerlik ve iltibas ihtimali, müvekkilinin gerçek hak sahipliği ihlal edilerek ve müvekkil markasının tanınmışlığından faydalanmak amacıyla kötü niyetle tescil ettirilmiş olması nedeniyle, tümüyle hükümsüz kılınmasına, dava konusu markanın Türk Patent ve Mark Kurumu sicilinden terkinine Kararı verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin ... ibareli markayı lisans sözleşmesiyle ... A.Ş. kullanımına sunduğunu, firmanın 1996 yılından beri sporcu beslenmesi pazarı alanında faaliyet gösterdiğini, ... ibareli marka ile davacının dayanak markaları bütünsellik ilkesi gereği benzerlik bulunmadığını, davacının markasında baskın unsur ... ibaresi iken, müvekkilinin markasında baskın unsurun ... ibaresi olduğunu, müvekkilinin ... ibaresinin baskın unsur olduğu birden fazla markası bulunduğunu, https:/www...com.tr/... adresinde görüleceği üzere ... ibaresinin bir seri marka haline getirilerek piyasada ... ibaresinin tanınmışlık elde ettiğini, ... sözcüğünün ısı/sıcaklık anlamına geldiğini, ... sözcüğünün yanmak/yakmak anlamlarına geldiğini, her iki marka arasında anlamsal benzerlik bulunmadığını, müvekkili markasının ... ve ... ibarelerinin bitişik şekilde yazılarak oluşturulduğunu, davacının markası 4 harfli iken, müvekkilinin ... sözcüğünün önüne seri markalarında kullandığı ... ibaresini ekleyerek on karakterli ve özgün ve ayırt ediciliği haiz bir marka yarattığını kavramsal ve görsel açıdan markaların birbirine benzer olmadığını, davacının ... ibareli markalarının ağırlıklı olarak 32. Sınıfta tescilli iken, müvekkili markasının 5. Sınıfta tescilli olduğunu, müvekkilinin ... ibareli ürününün yalnızca sporcular tarafından kullanıldığını ve sporcu içeceği olduğunu, davacının ... ibareli ürününün enerji içeceği olduğunu ve taraf ürünlerinin aynı rafta satılmasının mümkün olmadığını, müvekkilinin kötüniyetli olduğunun ispatlanmadığını, taraf markalarının benzer olmadığını, kendilerinin ... ibaresini baskın unsur olarak kullanarak bir dizi seri marka tescil ettirdiğini, markaların aslı unsurlarının birbirinden farklı olduğunu, İstanbul 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi 2019/385E. Sayılı dosyada alınan bilirkişi raporunun fahiş hatalar barındırdığını ve bu dava açısından ehemmiyeti bulunmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI: "....-Davanın kısmen kabulü ile, davalı adına tescilli ... ibareli ... numaralı 05 nice sınıfında yer alan " Özellikle, Özellikle, sporcular için gıda takviyesi niteliğinde olan, protein bakımından zenginleştirilmiş, protein ve karbonhidrat karışımlı tozlar, sporcular için gıda takviyesi niteliğinde olan, protein bakımından zenginleştirilmiş, protein karışımlı tozlar ve sporcular için gıda takviyesi niteliğinde olan, protein bakımından zenginleştirilmiş, protein karışımlı içecekler, sporcular için gıda takviyesi niteliğinde Olan, protein bakımından zenginleştirilmiş, amino asit ve protein karışımlı tozlar ve sporcular için gıda takviyesi niteliğinde olan, protein bakımından zenginleştirilmiş, amino asit ve protein karışımlı içecekler, sporcular için gıda takviyesi niteliğinde olan, protein bakımından zenginleştirilmiş, tekli ve çoklu amino asit karışımlı tozlar, sporcular için gıda takviyesi niteliğinde olan, protein bakımından zenginleştirilmiş, tekli ve çoklu amino asit karışımlı içecekler ve sporcular için gıda takviyesi niteliğinde olan, protein bakımından zenginleştirilmiş, tekli ve çoklu amino asit karışımlı tozlar, sporcular için gıda takviyesi niteliğinde olan, protein bakımından zenginleştirilmiş tekli ve çoklu amino asit karışımlı tabletler, yenilebilir protein ve amino asit içeren hazır barlar, Sporcu beslenme maddeleri ve takviyeleri, yüksek protein içeren pirinçten yapılan takviyeler” malları yönünden kısmen hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, Fazlaya ilişkin kısmın reddine, " şeklinde karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kararın fahiş derecede hatalı bilirkişi raporuna dayandırıldığını, Raporda “iltibasın varlığından bahsetmek için hem karşılaştırmaya konu marka işaretleri arasında hem de işaretlerin tescil edildiği mal ve hizmetler arasında aynılık veya benzerlik olması gerekir” tespitine yer verilerek malların/hizmetlerin benzerliği ile markaların benzerliği ayrı ayrı incelendiğini, karşılaştırılan ürünlerin benzer alıcı çevresine hitap etmediğini, ürünlerin niteliğinin birbirinden farklı olduğunu, Müvekkiline ait ... ibareli ürünün bir sporcu içeceği olduğunu, sporcu içeceklerinin hareket sırasında kaybedilen elektrolit ve mineralleri yerine amaçladığını ve ürünün hedef kitlesi sporcular olduğunu, ancak davacının ürünlerinin enerji içeceği kategorisinde sınıflandırılmakla hitap ettiği kitle müvekkiline ait kitleden ayrı olup çok daha geniş bir kitle olduğunu, Ürünlerin niteliklerinin ve içeriklerinin birbirinden farklı olduğu, Türk Gıda Kodeksi’ne göre farklı mevzuata tabi olmalarıyla anlaşılmakta olduğunu, Dolayısıyla ürünlerin birbirini ikame etmesi de mümkün olmadığını, raporda müvekkilin ... ibareli ürünleri ile davacının ürünlerinin özellikle spor salonlarında yan yana satıldığı iddia edilmekteyse de bu husus ispata muhtaç olduğunu, fiziksel görünüşlerinin de birbirlerinden tamamen farklı olduğunu, Davacının davaya dayanak markalarının tümü 32. Sınıfta tescilli, müvekkilinin ... ibareli markasının 05. Sınıfta tescilli olduğunu, bilirkişi tarafından emtiaların benzer olduğu tespitine yer verilmesi de haksız ve hukuka aykırı olduğunu,Taraf markaları arasında bütünsel açıdan bir inceleme yapıldığında benzerlik bulunmadığı anlaşılacağını, raporda tüketicinin dikkatinin müvekkili markası ... ibaresinin tümünde toplandığı belirtildiğini ancak birkaç satır sonra vurgunun ... ibaresinde toplandığı belirtilerek çelişki oluşturulduğunu, Müvekkilinin on harf ve iki sözcükten oluşan markası ile davacının dört harf ve tek sözcükten oluşan markaları arasında anlamsal olarak ayniyet olmadığını, Müvekkilinin markasında baskın unsur ... ibaresi olup, seri markaya yönelik itirazların reddi yerinde olmadığını, markaların tümünün müvekkili tarafından lisans sözleşmesi ile dava dışı ... Tic. A.Ş.’ye lisanslandığını, bir başkasının markasına yaklaşılmaya çalışılmadığını, ... ibaresine yeni kelimeler eklenerek özgün markalar oluşturulduğunu, müşterileri arasında tanınmışlık elde ettiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
İNCELEME Türk Patent ve Marka Kurumu cevabi yazısına göre; dava konusu ... numaralı "..." ibareli 05 nolu emtia sınıfında 06.01.2017 başvuru tarihi ile 13.10.2017'de davalı adına tescil edilmiştir.Davalının seri marka savunmasına konu markalar incelendiğinde; ... numaralı ..., ... nolu ... , ... nolu ..., ... nolu ... , ... nolu ... markalar olduğu görülmüştür. TPMK sitesinden davacının delil olarak dayandığı marka kayıtları incelendiğinde; Davacının ... numaralı ... markasının 32 sınıfta (enerji içecekleri, spor içecekleri, meyveli içecekler ile meyve suyu yapımından kullanılan şurup toz ve konsantreler emtialarını içerir şekilde ) 01.04.2004 tarihinde tescil edildiği,... numaralı ... markasının 32.sınıfta 27.12.2011 Tarihinde davalı adına tescil edildiği,... numaralı ... markasının 32 sınıfta 02.04.2013'te davacı adına tescil edildiği,... numaralı ... markasının 32. Nice Sınıfında 30.01.2014'te davacı adın atescil edildiği, ... numaralı ... markasının 32 sınıfta 26.10.2015'te davacı adına tescil edildiği görülmüştür. Bilirkişiler Fikri mülkiyet hukuku uzmanı ..., marka patent uzmanı ... gıda mühendisi ... müşterek raporunda neticeten; Davacı adına tescilli ... ibareli ... numaralı 32. Nice sınıfında yer alan “enerji içecekleri, spor içecekleri, enerji içecekleri, spor içecekleri yapımında kullanılan şurup, toz ve konsantreler” malları ile davalı adına tescilli ... ibareli ... numaralı 05 Nice sınıfında yer alan “Özellikle, sporcular için gıda takviyesi niteliğinde olan, protein bakımından zenginleştirilmiş, protein ve karbonhidrat karışımlı tozlar, sporcular için gıda takviyesi niteliğinde olan, protein bakımından zenginleştirilmiş, protein karışımlı Tozlar ve sporcular için gıda takviyesi niteliğinde olan, protein bakımından zenginleştirilmiş, protein karışımlı içecekler, sporcular için gıda takviyesi niteliğinde olan, protein bakımından zenginleştirilmiş, amino asit ve protein karışımlı tozlar ve sporcular için gıda takviyesi niteliğinde olan, protein bakımından zenginleştirilmiş, amino asit ve protein karışımlı içecekler, sporcular için gıda takviyesi niteliğinde olan, protein bakımından zenginleştirilmiş, tekli ve çoklu amino asit karışımlı tozlar, sporcular için gıda takviyesi niteliğinde olan, protein bakımından zenginleştirilmiş, tekli ve çoklu amino asit karışımlı içecekler ve sporcular için gıda takviyesi niteliğinde olan, protein bakımından zenginleştirilmiş, tekli ve çoklu amino asit karışımlı tozlar, sporcular için gıda takviyesi niteliğinde olan, protein bakımından zenginleştirilmiş tekli ve çoklu amino asit karışımlı tabletler, yenilebilir protein ve amino asit içeren hazır barlar, Sporcu beslenme maddeleri ve takviyeleri, yüksek protein içeren pirinçten yapılan takviyeler” mallarının SMK m.6/1 maddesi anlamında benzer mallar oldukları, Markalar arasında görsel, işitsel ve anlamsal olarak ortalama tüketici nezdinde bıraktıkları umumi intiba nezdinde iltibasa neden olacak derecede benzerlik olduğu ve karıştırılma ihtimali bulunduğu, davacının ... tescil numaralı ... markasının enerji içeceği alanında SMK m.6/4 anlamında tanınmış marka olduğu, davalı eylemlerinin, tarafların ticari faaliyet alanlarının benzer oluşu, davacı markalarının, davalı markasından uzun zaman önce tescil edilmiş olması ve davacı markalarının Türkiye dahil Dünya’nın pek çok yerinde marka tescillerinin bulunması, davacı markalarını ihtiva eden ürünlerin hem Türkiye’de hem de Dünya’daki bilinirliği, tarafların benzer sektörde faaliyet göstermeleri, tek başına ve kelime ve/veya kelime kombinasyonu (...) olarak tesadüfî olarak seçilmesi ya da oluşturulması mümkün olmayan davacı markalarına benzer şekilde marka tescil ettirilmiş olma ihtimalinin habersiz olarak tesadüfi olamayacağı, tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde, markanın gerçek sahibinin (davacının) itibarından yararlanmak amacıyla davalının markasını tescil ettirdiği kanaatine varıldığından davalı adına tescilli ... tescil numaralı markanın SMK m.6/9 anlamında kötüniyetli tescil olup olmadığının Mahkemenin takdirinde olduğu..." sonuç ve kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
GEREKÇE Davacı, "..." esas unsurlu markalarına dayanarak benzerlik, tanınmışlık ve kötüniyet nedeni ile davalının "..." markasının hükümsüzlüğünü talep etmiştir.İlk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Karara karşı davalı vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur.İstinaf incelemesi HMK 355 maddesi gereğince kamu düzenine ilişkin ilkeler ve istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılmıştır.Markalar arasında benzerlik değerlendirmesi yapılabilmesi için markaların tescil sınıflarının aynı olması zorunlu olmayıp alt sınıfların benzer, bağlantılı olup olmadığının da değerlendirilmesi gerekir. Somut uyuşmazlıkta; bilirkişi raporunda davacının ... esas unsurlu markasının tescilli olduğu 32.sınıf ile davalının markasının tescilli olduğu 05 nolu emtia sınıfının alt sınıfları yönünden karşılaştırma yapılarak benzer alt sınıfların tespit edildiği, davacının ... numaralı "..." markasının 01.04.2004 tarihinde tescilli olduğu, davalının ... numaralı "..." markasının ise koruma tarihinin 06.01.2017 olduğu, davalının savunmasına konu markalar, tescil tarihleri ve dava tarihi de dikkate alındığında "..." ibaresi yönünden seri marka koşullarının oluştuğundan söz edilemeyeceğinden davalının bu yöndeki savunmasının mahkemece reddinin yerinde olduğu, davalının sonraki tarihte tescil edilen ve bağlantılı emtialarda kullanılan markasının ortalama tüketici nezdinde davacının markasının seri markası izlenimi yaratabileceği, işletmeler arası ekonomik bağlantı olduğu düşüncesi oluşacağı ve karışıklığa yol açacağı mahkemece yerinde olarak tespit edilmiş olmakla neticeten davanın kısmen kabulü kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık olmadığından davalının istinaf isteminin esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi ayrıntılı kararda açıklandığı üzere;1-6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince, davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken 427,60-TL harçtan, peşin alınan 80,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 346,90-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,3-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,-Davacının gider avansından kullanıldığı anlaşılan 16,25-TL istinaf masrafının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,5-Artan gider avanslarının, karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince taraflara iadesine,Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nun 361.maddesi uyarınca tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay ilgili hukuk dairesinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.18/01/2024