T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2024/632 Esas
KARAR NO: 2024/1306 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 14/02/2024
NUMARASI: 2023/729 E. - 2024/192 K.
DAVANIN KONUSU: 3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit
KARAR TARİHİ: 12/07/2024
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının takip alacaklısı olduğu Küçükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasından müvekkiline İİK 89/1 haciz ihbarnamesi gönderildiğini ve müvekkili tarafından süresi içerisinde itiraz edildiğini, buna rağmen müvekkiline 2. haciz ihbarnamesi gönderildiğini, buna da itiraz edilmesine rağmen müvekkiline 3. haciz ihbarnamesi gönderildiğini, müvekkilinin dava dışı takip borçlusu ... A.Ş.'ye borçlu olmadığının tespiti ile haciz ihbarnamelerinin iptal edilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili tarafından davacı bankanın itirazı olup olmadığına yönelik UYAP sistemi ve icra dosyasında fiziki kontroller yapıldıktan sonra 2. ve 3.haciz ihbarnamelerinin tebliğinin talep edildiğini, huzurdaki davanın açılması ile birlikte 1. ve 2. haciz ihbarnamelerine itiraz edildiğinin öğrenildiğini, davacının 3. haciz ihbarnamesine karşı, huzurdaki dava ve menfi tespit talebinde haklı bulunsa da, haciz ihbarnamelerine itirazların UYAP sistemine dava tarihinden sonra 11/10/2018 tarihinde girildiği tespit edildiğinden ve itiraz olduğunun tespiti İcra Müdürlüğünün görevinde olduğundan 1. ve 2. haciz ihbarnamelerinin iptaline karar verilmesini, vekalet ücreti ve yargılama gideri masrafları talebinin reddine karar verilmesini talep istemiştir.
GÖREVSİZLİK KARARI: Mahkemece 2018/645 Esas 2020/327 Karar 11/03/2020 tarihli kararı ile görevli mahkemenin Bakırköy Asliye Hukuk Mahkemesi olduğundan, davanın görevsizlik nedeniyle reddine karar verildiği, davanın gönderildiği Bakırköy 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin de 2020/288 Esas 2020/469 Karar 25/11/2020 tarihli kararı ile, karşı görevsizlik kararı verdiği, İstanbul Bölge Adliye 37. Hukuk Dairesinin 2021/1591 Esas 2021/1746 Karar sayılı 10/11/2021 tarihli kararı ile yargı yerinin Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunun belirlenmesi üzerine, dosyanın Mahkemenin 2021/1109 Esasına kaydının yapıldığı, Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından 2021/1109 Esas 2023/182 Karar 22/02/2023 tarihli kararı ile sehven tekrar görevsizlik kararı verilerek dosyanın Bakırköy Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği, Bakırköy 4.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2023/251 Esas, 2023/269 Karar sayılı, 20/06/2023 tarihli kararı ile dosyanın Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesine iadesine karar verdiği anlaşılmıştır.
MAHKEME KARARI: Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 14/02/2024 tarihli 2023/729E. - 2024/192K. sayılı kararıyla; "...İncelenen tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, bilirkişi raporu içeriğine göre; davacı bankanın haciz ihbar tarihi itibariyle hesapta bulunan miktarı icra müdürlüğüne gönderemeyeceğinin bilirkişi marifetiyle belirlendiği, hesap üzerinde bakiye miktarı aşacak nitelikte takyidatların olduğu" gerekçesiyle; Davanın kabulüne, Davacının Küçükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından İİK 89. maddesi uyarınca gönderilen haciz ihbarnameleri nedeniyle davalı takip alacaklısına ve dava dışı takip borçlusuna borçlu olmadığının tespitine," karar verildiği görülmüştür.
İSTİNAF BAŞVURUSU: Davalı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; davanın açılmasında hiçbir şekilde kusurlarının olmamasına karşın aleyhlerine vekalet ücretine hükmedildiğini, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Başkanlar Kurulu’na yapılan başvuru ile İstanbul, Kayseri ve Samsun Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Daire kararlarında varılan sonuçlara göre İİK 89/3. maddesi gereği açılan menfi tespit davasında yargılama giderlerinden kimin sorumlu olacağı hususunda karar talep edildiğini, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Başkanlar Kurulu çelişkinin giderilmesi için dosyanın Yargıtay 11. Hukuk Dairesi’ne gönderilmesine karar verildiğini,Yargıtay 11. Hukuk Dairesi’nin 25/03/2022 tarih 2021/6640 E. – 2022/2409 K. Sayılı kararında "… menfi tespit davasının kabulüne veya kısmen kabulüne karar verilmesi halinde davalının, ön inceleme duruşmasından önce davayı tamamen ya da haklı olup olmadığını bildiği kısım yönünden kabul etmemesi durumunda …" yargılama giderlerinden sorumlu olacağına karar vermiş, devamla " … işbu kararımızın Dairemizin görev alanına giren tarafların tacir ve işin ticari işletme ile ilgili bulunduğu İİK’nun 89/3 maddesi hükmü uyarınca açılan menfi tespit davaları bakımından değerlendirme yapılarak verildiğine karar vermek gerektiği" şeklinde gerekçe bildirildiğini,Yerel Mahkemenin gerekçesinde Yargıtay 11. Hukuk Dairesi’nin kararını emsal alarak "Yargılama giderlerinden sorumlu olmak istemeyen davalının. İİK’nun 89/3 uyarınca ön inceleme duruşmasına kadar (ön inceleme duruşmasından önce) davayı tamamen ya da haklı olup olmadığını bildiği kısım yönünden kabul etmesi gerekir …" şeklinde gerekçe tesis ettiğini,Bu gerekçeyle taraflarınca davanın kabul edilmediğinden bahisle yargılama giderlerinden ve dolayısıyla vekalet ücretinden sorumlu olduklarına karar verdiğini,İcra dosyası ve ilgili belgeler üzerinden tafsilatlı olarak inceleme yapılarak dosyaya sunulan bilirkişi raporunda belirtildiği üzere, davanın açılmasında taraflarının hiçbir katkısının bulunmadığını, bilakis davacı Banka’nın kusuru nedeniyle İİK’nun 89/3. maddesi gereği haciz ihbarnamesinin tebliğe çıkarıldığını, Yerel Mahkeme kararında belirtildiği ve bilirkişi raporu ile sabit olduğu üzere, davacı Bankanın haciz ihbarnamesinin tebliği tarihi itibariyle, icra dosya borçlusunun hesabında bulunan miktarı icra müdürlüğüne gönderemeyeceği, hesap üzerinde bakiye miktarı aşacak nitelikte takyidatların olduğunun belirtildiğini,Yerel Mahkeme kararının, davacı Banka süresi içerisinde haciz ihbarnamelerine itiraz etmese dahi taraflarınca icra borçlusunun hesabında takyidatları olduğu, hatta takyidatların bakiyeyi aşacak miktarda olduğu taraflarınca bilinmesi gerektiğini, bir başka anlatımla, davacı banka nezdindeki icra borçlusunun banka hesabındaki hacizlerin ve bu hacizlerin toplam miktarının taraflarınca bilinmesi gerektiğini, müvekkili şirketin davacının hesap kayıtlarını bilme imkanı olmadığı gibi, haciz ihbarnamesi tebliğ edilmeksizin yazılı veya sözlü olarak davacı bankaya müracaat edilmesi halinde dahi bilgi verilmeyeceği/verilemeyeceğinin de açık olduğunu, bu halde davanın tam veya kısmi kabulünün nasıl yapılabileceğinin taraflarınca anlaşılamadığını, zira banka hesabının bilinmesi gerektiği yasalara aykırı olduğu kadar, hayatın olağan akışına da aykırı olduğunu,Yargıtay 11. HD kararında “ …işbu kararımızın Dairemizin görev alanına giren tarafların tacir ve işin ticari işletme ile ilgili bulunduğu İİK’nun 89/3. maddesi hükmü uyarınca açılan menfi tespit davaları bakımından … “ şeklinde açıklama yaparak işin ticari ve ticari işletme ile sınırlandırmış ise de, davacı Banka ile müvekkili şirketin ticari bir faaliyetinin bulunmadığını, ayrıca icra borçlusuna ödemesi bulunduğu ihtimali olan kişi veya kuruluşlara haciz ihbarnamesi tebliğ edilmekte olup, icra borçlusunun daha önceki ödemelerini davacı Banka üzerinden müvekkili şirkete yapmış olması nedeniyle haciz ihbarnamesinin tebliği talep edildiğini, yani tesadüfen her hangi bir bankaya tebliğe çıkarılan bir haciz ihbarnamesi olmadığını, Davaya cevap dilekçesinden itibaren yargılama giderlerinde sorumlu olmayacaklarının beyan edildiğini, nihayet bilirkişi raporuna karşı 19/01/2024 tarihli dilekçelerinde ve dilekçe ekinde sundukları Yargıtay emsal kararı ile yargılama giderlerinden sorumlu olamayacaklarının belirtildiğini, malum olunduğu üzere, dava konusu menfi tespit davalarında, davalının davanın açılmasına sebebiyet vermediğinden yargılama giderlerinde sorumlu olamayacağı yönünde bir çok emsal karar bulunduğunu, Yargıtay tarafından verilen kararın dayanağının İstanbul, Kayseri ve Samsun Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Daire kararları üzerine verilmiş olduğu, bu dosyaların içeriğinin farklı olabileceğinin de Yerel Mahkeme tarafından dikkate alınmadığını,Dolayısıyla, Yerel Mahkemenin gerekçesinin aksine, emsal olarak gösterilen Yargıtay 11. Hukuk Dairesi’nin kararının işbu davaya emsal teşkil edemeyeceği açık olduğundan, açıklanan ve resen nazara açılanacak sebeplerle, Yerel Mahkemenin gerekçesinde bildirilen Yargıtay 11. Hukuk Dairesi kararının davaya emsal teşkil edemeyeceğinden ve yargılama giderlerinden müvekkil şirketin sorumlu olamayacağından Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 14/02/2024 tarih 2023/279 E.- 2024/192 K. sayılı kararının kaldırılmasına, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Küçükçekmece .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; alacaklı ... Tic. Ltd. Şirketi tarafından ...Tic. A.Ş. Aleyhine toplam 60.973,53 TL alacak için 01/03/2018 tarihinde kambiyo senetlerine özgü icra takibi yapıldığı, davacı bankaya 30/03/2018 tarihinde 1. haciz ihbarnamesinin, 15/05/2018 tarihinde 2. haciz ihbarnamesinin, 29/06/2018 tarihinde ise 3. haciz ihbarnamesinin gönderildiği, davacı bankanın 1. haciz ihbarnamesine yaptığı 03/04/2018 tarihli itiraz dilekçesinin ve 2. haciz ihbarnamesine yaptığı 21/05/2018 tarihli itiraz dilekçesinin 11/10/2018 tarihinde taranarak UYAP sistemine kaydedildiği tespit edilmiştir.İlk derece mahkemesince alınan 15/01/2024 havale tarihli bilirkişi raporunda; banka nezdindeki dava dışı takip borçlusunun ... nolu hesabında 29.04.2018 tarihi itibariyle 26.197,60 TL olmasına karşılık hesap üzerinde bulunan hacizler nedeniyle davalı Bankanın önceki hacizlere konu borç bitmeden uyuşmazlık konusu takip dosyasına ödeme yapamayacağını, davacı bankanın haciz ihbarının tebliğ edildiği 30.03.2018 tarihinde, hesap üzerinde bulunan takyidatların miktarının, 26.197,60 TL hesap mevcudunun üzerinde bulunduğunu kanıtlamasına göre 3. haciz ihbarnamesine karşı dava dışı takip borçlusuna borcunun bulunmadığını, dolayısıyla icra dosyasına ödeme yapması gerekmediğine ilişkin davayı açmakta haklı olduğunu, davanın açılmasında davalı takip alacaklısından kaynaklanan hukuka aykırı neden bulunmadığından, yargılama giderlerinin davalıya yüklenmesinin adil olmayacağını bildirmiştir.
G E R E K Ç E: Dava; davacının, Küçükçekmece .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından gönderilen 3. haciz ihbarnamesi nedeniyle davalıya borçlu olup olmadığının tespiti ile 1 ve 2.haciz ihbarnamelerine süresinde itiraz edilip edilmediği ve haciz ihbarnamelerinin iptali istemine ilişkindir.Mahkemece davanın kabulüne, yargılama giderlerinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmiş, karara karşı davalı vekili tarafında istinaf yargı yoluna başvurulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Davalı vekili yalnızca mahkemece yargılama giderlerinin müvekkili üzerinde bırakılması kararına karşı istinaf talebinde bulunduğundan, inceleme bununla sınırlı olarak yapılmıştır.Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2021/6640 Esas 2022/2409 Karar 25/03/2022 tarihli ilamında; "davacının birinci ve ikinci haciz ihbarnamelerine süresi içinde ya da usulüne uygun olarak itiraz etmemiş olması nedeniyle kendisine üçüncü haciz ihbarnamesi gönderilmesi üzerine süresi içinde açtığı menfi tespit davasının kabulüne ya da kısmen kabulüne karar verilmesi halinde davalının, ön inceleme duruşmasından önce davayı tamamen ya da haklı olup olmadığını bildiği kısım yönünden kabul etmemesi durumunda, tam kabulde yargılama giderlerinin tamamından, kısmen kabulde ise haklılık durumuna belirlenen kısmından sorumlu olacağına, uyuşmazlığın bu şekilde giderilmesine, iş bu kararımızın Dairemizin görev alanına giren tarafların tacir ve işin ticari işletmeyle ilgili bulunduğu İİK’nın 89/3 maddesi hükmü uyarınca açılan menfi tespit davaları bakımından değerlendirme yapılarak verildiğine karar vermek gerektiği" bildirilmiştir.Somut olayda; davacının 1 ve 2. haciz ihbarnamelerine itiraz etmesine rağmen, haksız olarak kendilerine 3. haciz ihbarnamesinin gönderildiği iddia edilerek, menfi tespit davası açılmış, davalı tarafça ön inceleme duruşmasından önce davayı kabul ettiklerine dair bir beyanda bulunulmamıştır. Bu nedenle emsal Yargıtay kararında da belirtildiği gibi Mahkemece yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.İncelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davalı vekilince istinaf dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediğinden, davalı vekilinin istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan gerekçe ile:1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE,2-Alınması gereken 427,60 TL maktu harç peşin alınmakla yeniden harç alınmasına yer olmadığına, 3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,4-İstinaf yargılama giderleri olarak;a)Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan; 10,00 TL (posta-teb-müz) masrafının davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, b)Davalı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına,5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 12/07/2024 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.