T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2024/973 Esas
KARAR NO: 2024/1485
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 07/02/2024 tarihli Ek Karar
NUMARASI: 2023/322 Esas - 2023/835 Karar
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 27/09/2024
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... San. Ve Tic. Ltd. Şti ile ... arasında 19/10/2020 tarihinde imzalanan Finans Sözleşmesi ile Bengladeş'ten alınan kuru soğan siparişlerinin satın alma ve sevk süreçleri için gereken nakit paranın ... tarafından ...'a verilmesi ve karşılığında teminat olarak akreditif üzerine temlik konulması için anlaştıklarını, müvekkilinin ise işbu sözleşmede garantör olarak yer aldığını ve sözleşme gereği teminat senedi vereceğini, müvekkilinin üzerine düşen yükümlülükleri zamanında ve eksiksiz olarak yerine getirdiğini, taraflara karşı herhangi bir borcu bulunmamasına karşın davalı taraf kötüniyetli olarak bu teminat mektuplarıyla ilgili olarak müvekkil aleyhine icra takibi başlattığını, takibe dayanak edilen teminat senetlerinin incelenmesi sonucunda takibe konu senetler 50.000 USD olarak düzenlenmesine karşın müvekkili aleyhine açılan icra takipleri 50.000 TL değerinde olduğunu, davalının bu meblağı hangi hesapla yaptığını açıklaması gerektiğini, açıklanan sebepler doğrultusunda iş bu davayı açtıklarını, davanın kabulü ile müvekkilinin davalı tarafa borçlu olmadığının tespitini dava ve talep etmiştir.
CEVAP: Davalı tarafa usulüne uygun tebligat yapıldığı ancak dosyaya herhangi bir cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:İstanbul 14 Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 20/03/2023 tarih ve 2023/92 Esas - 2023/111 Karar sayılı kararıyla; Açılan dava menfi tespit istemi olduğu, 6102 sayılı TTK'nın 6335 Sayılı Yasa ile değişik 5/3. maddesine göre asliye hukuk mahkemeleri ile asliye ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisine dönüştürüldüğü, anılan yasanın 4/a. maddesi uyarınca kambiyo senetlerinden kaynaklanan davalar ticari dava niteliğinde olup, davanın asliye ticaret mahkemesinde görülmesi gerektiği, uyuşmazlığın finans sözleşmesinin taraflarından birinin anonim şirket, diğerinin de perakende ticaret işi yapan kişi olduğu, esas borç ilişkisindeki taraflar ticari işlerinden kaynaklandığından mahkenin görevsizliğine, karar kesinleştiğinde talep halinde dosyanın görevli İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine açılan davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir. İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 29/11/2023 tarih ve 2023/322 Esas - 2023/835 Karar sayılı kararıyla; "Somut olayda, davacı hakkında İstanbul ...İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı kambiyo senetlerine özgü icra takibi kapsamında 28/06/2022 tarihli ödeme emri gönderildiği, bu senedin davacı davalı alacaklı arasında imzalanan 19.10.2020 tarihli Finansman Sözleşmesinin eki şeklinde teminat senedi olarak düzenlendiği iddia edildiği , davacının finansman sözleşmesinde üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiği buna rağmen davalı tarafça haksız olarak takip başlatıldığı , davalı tarafa herhangi bir borçlu olmadığının tespiti istendiği, TTK'nun 4. Maddesinde sayılan mutlak ticari davalardan olmadığı gibi, aynı maddenin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'na atıfla mutlak ticari dava konusu kabul ettiği sözleşmelerden de olmadığı, Davalı yanın görev itirazında bulunduğu, davacı ve davalının gerçek kişi tacir kaydı olup olmadığı ile ilgili İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne müzekkere yazıldığı, gelen müzekkere cevaplarında gerçek kişi tacir olmadığı, taraflar arasında finanasman sözleşmesi ilişkisi kurulduğuna ve iddianın ileri sürülüş biçimi bakımından senedin bu sözleşmesinin teminatı olarak verildiği ileri sürüldüğünden , tarafların tacir olmadığı görevli mahkeme, Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerektiğinden davaya bakmaya Mahkemenin görevli olmadığı belirtilerek HMK 'nun 114/1-c ve 115/2 madde uyarınca Mahkemenin görevsizliği sebebiyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine Görevli mahkemenin İSTANBUL ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ olduğuna, kararının istinaf edilmeksizin kesinleşmesi halinde daha önce İstanbul 14. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2023/92 esas 2023/111 karar sayılı kararı ile görevsizlik kararı verildiğinden olumsuz görev uyuşmazlığının halli merci tayini için dosyanın HMK 22/2 maddesi uyarınca İSTANBUL BAM ilgili Hukuk Dairesine gönderilmesine karar verilmiştir. Davalı ... vekili 13.01.2024 tarihinde verdiği dilekçesi ile 29.11.2023 tarihli gerekçeli kararda ihtiyati tedbirin kaldırılmasına ilişkin herhangi bir hüküm yazılmadığından HMK'nın 305/A maddesi uyarınca ihtiyati tedbir kararının yok hükmünde kaldığı gözetilerek ihtiyati tedbirin kaldırılmasına ilişkin ek karar yazılmasını ve hükmün tamamlanmasını talep etmiştir. 07/02/2024 tarihli Ek Karar ile:Davalı ... vekilinin HMK 305/A maddesi uyarınca ek karar yazılması talebinin görevsizlik kararı henüz kesinleşmemiş olmakla, HMK 397/2 ve devamı maddeleri de gözetilerek reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davalı vekili istinaf dilekçesinde;İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 29/11/2023 tarih ve 2023/322 Esas - 2023/835 Karar sayılı kararıyla ihtiyati tedbir kararının kaldırılması taleplerine ilişkin herhangi bir hüküm kurulmadığı, 13/01/2024 tarihli dilekçe ile hükmün tamamlanması talebi içerir dilekçenin sunulduğu ek karar ile talebin reddine karar veridiği, HMK'nın 390. Maddesinin 1. Fırkasına göre ihtiyati tedbir kararları görevli ve yetkili mahkeme tarafından verilmek zorunda olduğu, Yargılamanın herhangi bir safhasında ihtiyati tedbir kararı veren mahkemenin daha sonra görevsiz ya da yetkisiz olduğunun anlaşılması üzerine görevsizlik ya da yetkisizlik nedeniyle usulden ret kararı verilmesi halinde mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına da karar verilmesi gerekiğini belirtmiştir..2/3. maddesi gereği ihtiyati tedbir talebinin kabulüile icra müdürlüğünden alınacak kapak hesabına göre, %100'ünün icra dosyasına yatırılması ve %15'i oranında nakdi veya kesin ve süresiz banka teminat mektubunun Mahkemeye ibrazı karşılığında, İstanbul ... İcra Müdürlüğünün .. Esas sayılı dosyasında icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesine yönelik ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmiştir. Ara Karar ve davacı tarafından mahkeme dosyasına sunulan 26.000 TL bedelli teminat mektubu sureti müzekkere ile icra müdürlüğüne gönderilmiştir.
GEREKÇE: Talep, görevsizlik kararı verilmesi nedeniyle tedbirin görevli mahkemece değerlendirilmesi gerektiğinden bahisle görevsizlik kararı veren mahkemece verilen tedbirin kaldırılması istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Davalı ... vekilinin ara karara yönelik istinaf başvurusunun incelenmesinde; HMK 397/2 maddesi gereğince ihtiyati tedbir kararının etkisi, aksi belirtilmediği takdirde, nihai kararın kesinleşmesine kadar devam eder. Mahkemece görevsizlik kararı verilmiştir. Görevsizlik kararı henüz kesinleşmemiştir. HMK 396. Maddesi gereğince durum ve koşulların değişmesi sebebiyle tedbirin kaldırılması görevli mahkemeden talep edilebilecektir. Bu aşamada ihtiyati tedbirin kaldırılmasına yönelik karar verilmemiş olmasında usul kurallarına aykırı bir durum yoktur. Bu sebeple Davalı vekilinin 07/02/2024 tarihli Ek Karara yönelik istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/(1)-b-1.madde ve bendi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davalı vekilinin ek karar karşı istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına, 3-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 5-Artan gider avanslarının, karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince taraflara iadesine, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.27/09/2024