T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2022/1702 Esas
KARAR NO: 2024/608
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 29/06/2022
NUMARASI: 2018/379 Esas - 2022/500 Karar
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 03/04/2024
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin merkezinin Gaziantep olduğunu, davalının alacaklı olduğundan bahisle müvekkili şirket aleyhine icra takibi başlatıldığı ve ödeme emrinin müvekkilinin İstanbul'da bulunan şubesine tebliğ edildiğini, yapılan tebliğin çalışan tarafından müvekkili şirket yetkililerine iletilmediği için imza itirazında bulunulamadığını ve takibin kesinleştiğini, karşılıksız çek suçundan şikayette bulunması üzerine durumdan haberdar olunduğunu ve İstanbul 6. İcra Ceza Mahkemesindeki duruşmada imza inkarında bulunulmuş olduğunu, takibe konu çek yaprakları Araç Satış Sözleşmesi ile satılan aracın içinde unutulduğu ve bu yolla birilerinin eline geçirildikten sonra kullanıldığını düşündüklerini, bu nedenle Küçükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığına 10/10/2017 tarihinde 2018/47663 Soruşturma numarası ile şikayette bulunulduğunu, takibe konu edilen çek üzerindeki imza davacı şirketin münferit temsil ve ilzama yetkili ...'e ait olmaması nedeniyle; icra takibinin dava sonuna kadar durdurulmasına, icra takibine konu çekteki imzanın da müvekkili şirket yetkilisine ait olmaması nedeniyle imza ve borca itirazın kabulü ile davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, İstanbul ... İcra takip dosyasının iptaline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili banka ile dava dışı şirket arasında imzalanan genel kredi sözleşmelerine istinaden krediler kullandırıldığını, dava dışı firma lehine kullandırılan kredilerden kaynaklanan 4.244.240,94 TL nakit borçları içeren hesapları 31/11/2017 tarihi itibarı ile kat edildiğini, davaya konu çek ve yine tahsil edildiğinde borca mahsup edilmek üzere teminata verilen ve bedeli ödenmeyen çeklerde icra takibine konu edildiğini, menkul haczine gidildiğini, adreste bulunan bir kısım malların haczedilerek yediemin sıfatıyla borçlu şirket çalışanına bırakıldığını, ancak ödeme yapılmadığını, müvekkili bankanın iyi niyetli 3. kişi olup daha önceki imzaların sıhhatini bilmesinin mümkün olmadığını, davacı ile müvekkili bankaya çeki ciro eden ... Tic. Ltd. Şti.'nin özellikle 2016 ve 2017 yıllarında aralarında ticari ilişkinin bulunup bulunmadığının tespiti için şirketin defter ve kayıtlarının incelenmesini talep ettiklerini, takip konusu çek ile aynı imzayı taşıyan başka çek veya bonoların ödenip ödenmediğinin tespiti için Banka genel Müdürlüklerine müzekkere yazılması gerektiğini, davanın reddine, takip konusu alacağın %10'u oranında para cezasına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstanbul 19.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 29/06/2022 tarih ve 2018/379 Esas - 2022/500 Karar sayılı kararıyla; "...tüm dosya kapsamı ve ATK Fizik İhtisas Dairesinden aldırılan rapor hep birlikte değerlendirildiğinde; takibe konu ... Küsget/Gaziantep Şubesinden verilen ... numaralı 121.270,00 TL bedelli çekte keşideci olan ve şirket yetkilisi olarak atılan imzanın sahte olduğundan bahisle, davacının İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından borçlu olmadığının tespiti istenmiş olup, davacı şirket yetkilisi olan ... imza örnekleri alınmış ve davacı şirket yetkilisi ... ait emsal imza asıl evrakları celp edilmiş, dava konusu çek üzerindeki imzanın davacı şirket yetkilisi ... el ürünü olup olmadığı yönünden Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi vasıtası ile imza incelemesi yapılmış, ATK Fizik İhtisas Dairesinden aldırılan raporda; " İnceleme konusu çekte atılı keşideci imzası ile ...'in mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından söz konusu imzanın mevcut mukayese imzalarına kıyasla ...'in eli ürünü olmadığı" yönünde rapor tanzim edildiği, bu haliyle davacının davasını kanıtlar nitelikte olduğundan ve davacı tarafın iddiasının mahkememizce sübut bulduğu anlaşılmakla ve çekteki imzada sahtelik, herkese karşı ileri sürülebilen mutlak def'ilerden olmakla esasa ilişkin başkaca inceleme yapılmadan bu haliyle hüküm kurmaya elverişli nitelikte ATK Fizik İhtisas Dairesi raporu doğrultusunda davanın kabulü ile Davacının davaya konu İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takip dosyasına dayanak teşkil eden ... Bankası T.A.O. Küsget Gaziantep Şubesine ait keşidecisi ... TİC. LTD. ŞTİ., alacaklısı ... TİC. LTD. ŞTİ. olan 14/12/2017 keşide tarihli, ... seri numaralı, 121.270,00 TL bedelli çekten ötürü davalıya borçlu olmadığının tespitine" karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davalı vekili istinaf dilekçesinde; "Sırf imza incelemesine yönelik bilirkişi raporuyla karar verilemeyeceğini, sadece borçlunun örnek imzaları değerlendirilip, çek üzerindeki imzayla karşılaştırılarak imza itirazı hakkında karar verilemeyeceğini, Aynı imzayı taşıyan başka çek ve ya bonoların ödenip ödenmediğinin, lehdar ile aralarında ticari bir ilişki olup olmadığının tespit edilmesinin de zorunlu olduğunu, işbu sebeple, davacı ile çeki müvekkil bankaya ciro eden ...Tic. Ltd. Şti. arasında ticari bir ilişkinin olup olmadığının tespit edilmesinin gerektiğini, Delil listemizde belirttiğimiz ve mahkemeden davacı şirketin takibe konu çekin ait olduğu banka şubesine yazı yazılarak davacı-borçlu ile ... Tic. Ltd. Şti.’nin teminat veya tahsil için verdiği ya da keşideci ve ciranta olarak imzasını taşıyıp da ödenen çek ve bonoların birer fotokopisinin celp ettirilmesi gerektiğini, Mahkemenin 04.11.2020 tarihli duruşmasında işbu talebimiz kabul edilmiş ve ilgili banka şubesine talebimiz doğrultusunda müzekkere gönderildiğini, ilgili banka şubesinden gelen yazı cevabında 5 adet çek fotokopisinin gönderildiğini, işbu 2 (iki) adet çekin fotokopisi incelendiğinde bizim takibe konu ettiğimiz çekteki imza ile fotokopisi dava dosyasına gönderilen 2 (iki) adet çekteki imzaların birbirine çok benzediğinin görüleceğini,İşbu sebeple, dava dosyasına ilgili şube tarafından fotokopisi gönderilen çekler ile takibe konu çekteki imzanın uyuşup uyuşmadığının tespiti için bilirkişi incelemesine konu edilmek üzere keşidecisi davacı şirket olan, ... Küsget Gaziantep Şubesi’ ne ait; 25/07/2017 Keşide Tarihli 45.000,00 TL Bedelli ... nolu ve 28/07/2017 Keşide Tarihli 45.000,00 TL Bedelli ... nolu çeklerin ilgili banka şubesinden aslının talep edilmesi ile birlikte işbu çek bedellerinin davacı şirket tarafından ödenip ödenmediğinin sorulması için Yerel Mahkemeye 09.11.2021 dilekçe ile talepte bulunduk ve talebimiz yine Yerel Mahkeme tarafından kabul edildiğini; Mahkeme tarafından bankaya müzekkere yazıldığını ve ilgili bankadan gelen cevapta her iki çek bedelinin takas yoluyla ödendiğini çek asıllarının ise şubelerinde bulunmadığının belirtildiğini, İşbu çek bedellerinin davacı tarafından ödenmiş olması sebebiyle öncelikle çek asıllarının nerede olduğunun öğrenilmesi ve işbu çek asıllarının ilgili yerden talep edilmesi için ve işbu çek asıllarının dava dosyasına gönderilmesi halinde; işbu çek asılları ile takibe konu edilen çek üzerindeki imzanın aynı olup olmadığının tespiti için bilirkişi incelemesi yapılması için Yerel Mahkemeye talepte bulunmamıza rağmen talebimiz Yerel Mahkeme tarafından hiçbir hukuki gerekçe sunulmadan reddedildiğini, Takibe konu çek ile aynı imzayı taşıyan ve dava dosyasında fotokopisi olan ve en önemlisi davacı şirket tarafından ödenmiş olan 2 adet çekteki imzanın birbirinin aynı olduğu çıplak gözle bile anlaşılabilecekken, Mahkeme tarafından işbu çekler hakkında imza incelemesi talebimizin reddedilmesinin hatalı olduğunu." beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması istenmiştir.
DELİLLER: ATK Fizik İhtisas Dairesi 02/03/2022 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak; İnceleme konusu çekte atılı keşideci imzası ile ... mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından söz konusu imzanın mevcut mukayese imzalarına kıyasla ... eli ürünü olmadığı hususunda kanaat bildirildiği görülmüştür.
GEREKÇE: Dava, İİK'nun 72.maddesi uyarınca icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasıdır. İlk derece mahkemesi tarafından, "Davanın KABULÜ ile; Davacının davaya konu İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takip dosyasına dayanak teşkil eden ... Bankası T.A.O. Küsget Gaziantep Şubesine ait 14/12/2017 keşide tarihli, ... seri numaralı, 121.270,00 TL bedelli çekten ötürü davalıya borçlu olmadığının tespitine." karar verilmiştir.Hüküm davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Davacı, takibe konu çekteki imzanın şirket yetkisine ait olmadığından bahisle menfi tespit isteminde bulunmuş; davalı taraf ise iddiaları kabul etmeyerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur. Davacı şirketin takibe konu 14/12/2017 keşide tarihli, 121.270,00 TL tutarlı çekin keşidecisi göründüğü, davacının çekteki keşideci imzasının şirket yetkilisine ait olmadığından bahisle işbu davayı açtığı, mahkemece aldırılan ve denetime elverişli bulunan Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi raporu ile, "Çekteki davacı şirket adına atılı keşideci imzasının davacı şirket yetkilisi eli ürünü olmadığı" anlaşılmıştır. Sahtecilik iddiasının mutlak defi olması ve herkese karşı ileri sürülebilecek olması nedeniyle davalının iyiniyetli hamil olduğu iddiasının sonuca etkili olmadığı, çekteki imzanın davacı tarafa ait olmadığının tespiti nedeniyle (aynı ticari ilişki kapsamında verilmeyen başkaca çeklerdeki imza araştırması da dahil olmak üzere) başkaca araştırılacak hususun bulunmadığı, tüm bu hususlar gözetildiğinde ilk derece mahkemesinin davanın kabulüne dair vermiş olduğu kararının isabetli olduğu anlaşıldığından davalı vekilinin istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davalı vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,2-Alınması gereken 8.283,95 TL harçtan, peşin alınan 2.070,98 TL harcın mahsubu ile bakiye 6.212,97 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.03/04/2024