T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2022/1646 Esas
KARAR NO: 2024/674
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 23/05/2022
NUMARASI: 2021/398 Esas, 2022/396 Karar
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 05/04/2024
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
DAVA: Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; İstanbul ... İcra Müdürlüğü ve İstanbul .... İcra Müdürlüğünde müvekkil aleyhine başlatılan icra takiplerine konu çeklerdeki imzaların müvekkiline ait olmadığını, davalı tarafından müvekkili aleyhine İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas ve İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas Sayılı dosyaları ile çek alacağı sebebiyle icra takibi başlatıldığını ve bu kapsamda maaş hacizleri uygulandığını, söz konusu çeklerin sahte olduğunu, müvekkilinin keşideci olarak gözüktüğü çeklerdeki imzaların müvekkili tarafından atılmadığını, müvekkilinin eşinden boşanmış olduğunu, üç çocuğuyla birlikte İzmit'te ikamet ettiğini, söz konusu takiplere maddi durumunun iyi olmayışı, İstanbul'dan uzak oluşu ve bu konulardaki bilgisizliği sebebiyle zamanında itiraz edemediğini, müvekkili aleyhine İstanbul ... İcra Müdürlüğünde başlatılan takibe dayanak çekler sırasıyla 10.02.2012 düzenleme tarihli ... Seri Nolu ve 10.02.2012 düzenleme tarihi ... Seri Nolu olup bu husus taraflarınca UYAP üzerinden tespit edildiğini, ancak İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyada takip taleplerinin UYAP sisteminde gözükmemesi sebebiyle tespit edilemediğini, davaya konu çeklerin sahte olarak tanzim edildiği tarihte müvekkili aleyhine birden fazla çek tanzim edildiğini ve icra takipleri başlatıldığını, müvekkilinin yalnızca İstanbul ... İcra Müdürlüğünün 28.08.2012 tarih ... Esas Sayılı dosyasına zamanında itiraz edebildiğini, bu nedenlerle, müvekkilinin davalıya borcu olmadığının tespiti ile icra takibinin iptaline, davalının takibi başlatmada haksız ve kötü niyetli olması sebebiyle çekte yazılı toplam tutarların %20'sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı tarafa dava dilekçesi tebliğ edilmiş, davalı yasal süresi içerisinde cevap dilekçesi sunmamış ve duruşmalara katılmamıştır.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI: "1-Davanın KABULÜ ile; a) Davacının İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra dosyasında ve buna dayanak 10/02/2012 keşide tarihli 23.775,00TL bedelli ve 12/02/2012 keşide tarihli 22.000,00TL bedelli çekler nedeni ile davalıya BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE, davacı adına başlatılan takibin iptaline, b) Davacının İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra dosyasında ve buna dayanak 26/03/2012 keşide tarihli 21.780,00TL bedelli, 17/04/2012 keşide tarihli 22.145,00TL bedelli ve 27/04/2012 keşide tarihli 24.150,00TL bedelli çekler nedeni ile davalıya BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE, davacı adına başlatılan takibin iptaline, 2-Davacının kötüniyet tazminatı talebinin reddine" şeklinde karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Tebligatın usulüne aykırı olduğunu, müvekkilinin gerekçeli karar tebliği ile davadan haberdar olduğunu, müvekkiline tebligat yapılmadığı gibi daimi çalılana tebliğ edildiği belirtilen evraklarda yer alan şekilde bir çalışanı olmadığını, daimi çalışana tebliğ için de gerekli unsurlar olduğunu, tebligatların geçersiz olduğunu, menfi tespit davasına özgü bir zamanaşımı süresi veya hak düşürücü süre olmadığını, icra dosyalarının dermayan edildiği tarihten bu yana çekler için öngörülen zamanaşımı süresi dolduğundan davacının menfi tespit davasını açmak bakımından sahip olduğu zamanaşımı süresinin de esasen dolduğunu, imza incelemesinin elverişli olmadığını, davaya bakan mahkeme istiktap aşamasında da sahtelik iddiası hususunda bir kanaate ulaşamadığı ve bundan bir sonuç elde edemediği takdirde, karşılaştırma yapmaya elverişli olan belgelerin getirtilerek sahtelik iddiası hakkında bilirkişi incelemesi yapılması yoluna gitmek zorunda olduğunu, takibin tamamen iptali yönünde hüküm kurulamayacağını, uyuşmazlığa konu çeklerin takibe konu edildiği icra dosyaları incelendiğinde, çekler üzerinde birden çok ciranta bulunması sebebi ile birden çok borçlu olduğu ve bu nedenle de söz konusu takiplerin imzasını ikrar etmeyen borçluları da etkileyecek ve müvekkilinin haklarını da hukuka aykırı olarak zarara uğratacak şekilde takiplerin tümden iptaline karar verilmesinin hatalı olduğunu, müvekkilinin iyiniyetli 3. kişi konumunda bulunduğu ve davacının imzası sahte ise bunu bilebilecek durumda olmadığı da açıkça görüldüğünü, dolayısıyla işbu davanın açılmasına müvekkilinin sebebiyet vermediğini, aleyhe vekalet ücreti tesis edilebilmesi için aleyhine hüküm kurulan tarafın davanın açılmasına sebebiyet vermesi gerektiğini, vekalet ücretinin müvekkiline yükletilemeyeceğini belirterek kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
İNCELEME -İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davalı tarafından davacı ve dava dışı ... Ltd. Şti. Ve ... aleyhine toplam 45.775,00TL asıl alacak üzerinden Kambiyo Senetlerine Mahsus Haciz Yolu ile icra takibi başlatıldığı, takibe dayanak kambiyo senedi 23.775,00TL ve 20.000,00 bedelli 2 adet çek olduğu anlaşılmıştır. İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davalı tarafından davacı ve dava dışı ... Ltd. Şti. Ve ... aleyhine toplam 68.075,00TL asıl alacak üzerinden Kambiyo Senetlerine Mahsus Haciz Yolu ile icra takibi başlatıldığı, takibe dayanak kambiyo senedi 21.780,00TL, 22.145,00TL ve 24.150,00 bedelli 3 adet çek olduğu anlaşılmıştır. .. Bankası Çerkezköy/Tekirdağ Şubesine ait; ... çek nolu, 26/03/2012 keşide tarihli 21.780 TL bedelli. ... çek nolu, 17/04/2012 keşide tarihli 22.145 TL bedelli çeklerde keşideciye atfen davacının yer aldığı, lehtar cirantanın ...Ltd şti olduğu, sonraki cirantaların ... ve ... olduğu, çeklerin arkasında karşılıksız kaşesi olduğu, takibe konu 24150 TL bedelli ... nolu çekte ise davacının ad soyadının hiç yer almadığı, ancak takibin 3 çek için davacıya da yöneltildiği görülmüştür. ... nolu çekte, 31/10/2011 keşide tarihinin üzeri çizilerek 12/02/2012 tarihi yazılı olduğu, 22.000 TL bedelli ... nolu çekte, 10/02/2012 keşide tarihli 23.775 TL bedelli çekte de keşideciye atfen davacının yer aldığı, lehtar cirantanın ...Ltd şti olduğu, sonraki cirantaların ... ve ... olduğu, çeklerin arkasında karşılıksız kaşesi olduğu görülmüştür. ATK raporunda; " Tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından yapılan incelemede; inceleme konusu "..." nolu çek ön ve arka yüzündeki imzalar ile ... (...)'ın mevcut mukayese imzaları arasında ilgi ve irtibat tespit edilemediği, İnceleme konusu diğer 4 (dört) adet çekte ... (...) adına atılı keşideci imzaları ve "..." nolu çekte keşide tarihi bölümünde atılı düzeltme imzası ile ... (...)'ın mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından söz konusu imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla ... (...)'ın eli ürünü olmadığı" hususlarında görüş bildirilmiştir.
GEREKÇE Dava, imza inkarına dayalı menfi tespiti istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Bu karara karşı davalı vekili, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Davalı vekili, müvekkiline usulüne uygun tebligat yapılmadığını, davadan gerekçeli karar tebliği ile haberdar olunduğunu ileri sürmüş ise de; gerekçeli kararın tebliğ evrakında davalının daimi çalışanı olarak yazılı olan ... adına tebligat yapıldığının yazılı olduğu, dava dilekçesi ve aşamalardaki diğer tebliğlerin de aynı kişiye yapıldığı dikkate alındığında davalının tebligata ilişkin itirazları yerinde görülmemiştir. Somut uyuşmazlıkta; davalı davaya cevap vermediğinden zamanaşımı defi bu aşamada incelenemeyecek olup ATK raporunun yeterli ve hükme elverişli olduğu, davalının rapora itiraz dilekçesi sunmadığı, takibe konu ... nolu çekte davacının ad soyadının hiç yer almadığı dikkate alındığında mahkemece davanın kabulüne karar verilmesi ve davanın kabulü ile birlikte davalı aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesinde usul ve esas yönünden hukuka aykırılık görülmemiştir. Takipte taraflar dışında üçüncü kişiler de yer almakta olup her ne kadar menfi tespit davasında takibin iptaline ilişkin hüküm oluşturulamayacaksa da, mahkemenin hükümde "davacı adına başlatılan takibin iptaline" şeklinde karar verdiği, tüm takibin iptaline hükmedilmediği dikkate alındığında bu husus neticeten sonuca etkili görülmemiş, davalı vekilinin istinafının esastan reddine karar verilmiştir. Açıklanan nedenle davalı vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davalı vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken 8.337,94-TL harçtan, peşin alınan 2.084,49-TL harcın mahsubu ile bakiye 6.253,45-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, -Davacının gider avansından kullanıldığı anlaşılan 18-TL istinaf masrafının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 5-Artan gider avanslarının, karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince taraflara iadesine,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.05/04/2024