T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2022/1597 Esas
KARAR NO: 2024/662 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 22/03/2022
NUMARASI: 2021/432 E. - 2022/247 K.
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 04/04/2024
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili davacının 13/03/2017 tarihinde alkollü olduğu sırada kendisi ile üçüncü kişilerin iletişime geçmesi üzerine alkollü olmanın etkisiyle tanımadığı kişilerle birlikte gittiği bilmediği yerde kumar borcu bulunduğu iddiasıyla kendisine zorla senet imzalatıldığını, müvekkilinin olayla ilgili İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığına şikayette bulunduğunu, 2017/45353 soruşturma numarası ile yapılan soruşturma sonucunda şüpheliler tespit edilemediğinden kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiğini, zorla imzalatılan senetle ilgili müvekkili hakkında İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, İstanbul Gayrimenkul Satış İcra Müdürlüğü ... talimat dosyası ile de müvekkilimizin hissedar olduğu taşınmazların satış işlemlerinin devam ettiğini, yeniden yaptıkları şikayetle ilgili İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının 2020/29521 soruşturma numaralı soruşturmasında ise bu kez aynı konuda daha önce soruşturma yapıldığı ve kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiğini, gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiğini, müvekkilinin 29/03/2017-12/04/2017 tarihleri arasında alkol bağımlılığı nedeniyle yatarak tedavi gördüğünü ve orta depresif tanısının konulduğunu, kumar borcu nedeniyle düzenlenen bononun üçüncü kişilere devri halinde icra takibine konu edilemeyeceğini, müvekkilinin iradesinin fesada uğramış olduğunu, takibe konu bonodan dolayı borçlu olmadığını belirterek, HMK 389, 209 ve İİK 72.maddesi birlikte değerlendirilerek teminatsız veya uygun bir teminat karşılığında icra takiplerinin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini,15/05/2019 düzenleme tarihli, 15/01/2019 vade tarihli, 50.000,00 USD tutarlı bononun bedelsiz olması nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen, davaya cevap vermediği anlaşılmıştır.
MAHKEME KARARI: İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/03/2022 tarihli 2021/432E. - 2022/247 K. sayılı kararıyla; "...Davacının senetteki imzasına itirazı bulunmamakta senedin kumar borcundan bahisle ve iradesi dışında zorla imzalatıldığı iddiasına dayanılmaktadır. Kambiyo senedi sebepten bağımsız, kök ilişkiden bağımsız ayrı bir kambiyo ilişkisi doğurur.Bu nedenle davacı yanın sebebe saike ve özellikle senedin lehtarına ilişkin iddialarının ancak kesin delille ispatı zorunludur. Senet miktarı gözetildiğinde tanık dinlenme imkanı bulunmadığından tanık dinlenilmemiş ve ayrıca kimliği belirsiz şahıs hakkında yapılan ceza soruşturmasın da kovuşturmaya yer olmadığına dair karar ile sonuçlanmış olması karşısında ispat edilemeyen davanın reddine" karar verildiği görülmüştür.
İSTİNAF BAŞVURUSU: Davacı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; müvekkiline "depresif nöbet ve alkol kullanımına bağlı bağımlılık sendromu" tanısı koyulduğuna dair hastane belgeleri dosyaya sunulduğu halde Mahkemece dikkate alınmadığını, bu durumun TMK'nun 406. Maddesi uyarınca kısıtlama nedeni olduğunu, senedin kumar borcundan bahisle zorla ve tehditle imzalatıldığını, bu senedin geçerli kabul edilmesinin mümkün olmadığını, Mahkemece davacının tanıklarının dinlenmediğini, BK'nun 604 ve 605. maddelerini kumar ve bahis borçlarıyla ilgili düzenlemeler yapıldığını, kumar oynayan kişi tarafından imzalanmış adi borç veya kambiyo senedinin üçüncü kişiye devredilmiş olması halinde dahi, bu bonoya dayanılarak dava açılamayacağı ve takip yapılamayacağını, bu nedenle müvekkilinin davaya konu bono nedeniyle borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi gerektiğini, Müvekkili tarafından Cumhuriyet savcılığına birden çok şikayet dilekçesi verilmesine rağmen etkin soruşturma yapılmadığını, bu soruşturma sonucunun müvekkilinin aleyhine değerlendirilmesinin isabetsiz olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına, dosyadaki eksikliklerin tamamlanması için dosyanın ilk derece mahkemesine iadesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosya incelendiğinde; 04/02/2020 tarihinde Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibiyle ilgili Bakırköy 9. İcra Hukuk Mahkemesinin 2020/162 Esas, 2020/362 Karar sayılı kararı ile İstanbul Anadolu İcra Dairelerinin yetkili olduğuna karar verilmesi üzerine, İstanbu Anadolu ... İcra Müdürlüğünde takibe devam edildiği, alacaklının ..., borçlunun ... olduğu, 896,33 TL komisyon, 298.775,00 TL asıl alacak, 1.473,44 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 301.144,77 TL alacak için 20/01/2021 tarihinde kambiyo senetlerine mahsus icra takibi yapıldığı, takip dayanağının alacaklısı ..., borçlusu ... olan, 15/05/2019 keşide, 15/01/2020 vade tarihli, 50.000,00 USD bedelli bono olduğu tespit edilmiştir.Takibe konu bono incelendiğinde; 15.05.2019 düzenleme tarihli ve 15.01.2020 vade tarihli 50.000,00 USD tutarlı bono olduğu, bedelinin ne şekilde alındığının yazılı olmadığı tespit edilmiştir. Davacı tarafından kimliği belirsiz şahıs hakkında yağma suçundan Savcılığa şikayette bulunulması üzerine ... soruşturma numarası ile yapılan soruşturma neticesinde; "Her ne kadar müşteki Cumhuriyet Başsavcılığımıza vermiş olduğu şikayet dilekçesinde kendisinin 13/03/2017 tarihinde Tarabya'da alkol alıyorken tanımadığı bir şahsın kendisini arayarak kumar oynuyoruz, sen de gel dediğini, kendisinin teklifi kabul ettiğini, yarım saat sonra tanımadığı bir şahsın kendisini alarak bir ofise götürdüğünü, orada kumar oynadığını, kumar oynadıktan sonra kendisine 30.000 Dolar borcun var bunu ödeyeceksin deyip kendisine ana avrat küfredildiğini, daha sonra 50.000 Dolarlık senet imzalattıklarını, saatini ve banka kartını zorla aldıklarını, banka kartından 1250 TL para çekildiğini, sonraki günlerde ... nolu telefondan aranarak borcunu öde, seni evinden aldırırız şeklinde tehdit telefonları edildiğini beyan ederek şikayetçi olmuş ise de, müştekinin soyut iddiası dışında şüphelilerin üzerine atılı suçu işlediklerine dair kamu davası açmaya yeterli delil emare bulunmadığından olay nedeniyle kovuşturma yapılmasına yer olmadığına" karar verildiği, Yine aynı konuda davacının şikayeti üzerine 2020/29521 soruşturma numaralı soruşturma sonucunda; "Davacı tarafından yine kimliği belirsiz şahıs hakkında yağma suçundan Savcılığa şikayette bulunulmuş ise de müştekinin 13/02/2020 tarihli şikayet dilekçesi ile soruşturmaya başlanmış ise de, suça konu olaya ilişkin Başsavcılığımızın 2017/45353 sayılı soruşturması üzerinden aynı olaya ilişkin soruşturma yürütülüp konu hakkında takipsizlik kararı verildiği, bu nedenle açık olan soruşturmamız hakkında mükerrer kayıt olması nedeniyle kamu adına kovuşturmaya yer olmadığına" dair karar verildiği tespit edilmiştir.Davacının ... Hastanesi'nde alkol bağımlılığı nedeniyle tedavi gördüğüne dair tedavi belgeleri dosya içine getirtilmiştir.
G E R E K Ç E: Dava, icra takibine konu edilen kambiyo senedinden dolayı borçlu olmadığının tespiti davasıdır. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Dosya incelendiğinde; davacının takibe konu edilen bononun kendisine zorla imzalatıldığı iddiasıyla dava açtığı, tanık ve yemin deliline dayandığı, Mahkemece bono bedeline göre borçlu olmadığının tanıkla ispatının mümkün olmadığı gerekçesiyle tanık dinlenmesine yer olmadığına karar verilerek davanın reddine karar verilmişse de, Cumhuriyet Başsavcılığınca yapılan soruşturmaların içeriğine göre davacının şikayetiyle ilgili etkili bir soruşturma yapılmadığı, davacının bononun zorla imzalatıldığı maddi vakıasıyla ilgili tanık deliline dayanabileceği, ayrıca davacı tarafça davacının alkol bağımlılığı nedeniyle ... Hastanesi’nde tedavi gördüğüne dair tedavi belgeleri dosyaya sunulmasına rağmen, davaya konu bononun tanzim tarihinde davacının hukuki işlem ehliyetinin bulunup bulunmadığı da araştırılmadan eksik incelemeyle davanın reddine karar verilmesinin doğru olmadığı kanaatine varılmakla, davacı vekilinin istinaf talebinin kabulüne, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına, öncelikle davacının bononun tanzim tarihinde hukuki işlem ehliyetine sahip olup olmadığı konusunda araştırma yapılarak, ayrıca davacı vekiline tanık listesini sunması ve tanıkların hangi konuda dinletileceğini açıklaması için kesin süre verilerek, senedin zorla imzalatıldığıyla ilgili maddi vakıaya ilişkin tanık dinlenmesini talep etmeleri halinde tanıkları dinlendikten sonra değerlendirme yapılması ve yargılamaya devam olunması için dosyanın Mahkemesine iadesine karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacı vekilinin istinaf talebinin KABULÜ İLE, 6100 sayılı HMK’nun 353/1-a-6. maddesi uyarınca İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 22/03/2022 tarihli, 2021/432 Esas, 2022/247 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,2-Yukarıdaki gerekçede belirtildiği şekilde yargılamaya devam edilmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine İADESİNE,3-İstinaf talebi kabul edildiğinden, istinaf peşin harcının talebi halinde davacı tarafa iadesine, 4-İstinaf yargılama giderleri olarak; a)Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan; 220,70 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile 131,50 TL (posta-teb-müz) masrafının davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, b)Davalı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına, 5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, 6-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 04/04/2024 tarihinde HMK'nın 353/1-a-6 maddesi uyarınca oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.