T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2025/1518 Esas
KARAR NO: 2025/1626 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 10/07/2025
NUMARASI: 2025/483 E.SAYILI ARA KARAR
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) TEDBİR
KARAR TARİHİ: 11/12/2025
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü :
TALEP: Davacı vekili Mahkemeye sunduğu dava dilekçesinde özetle; davalının Türkiye ... Bankası T.A.O. Elmadağ/Ankara Şubesinin 22.02.2025 vade tarihli, 3036 seri numaralı, 840.000,00TL bedelli, Türkiye ... Bankası T.A.O. Elmadağ Ankara Şubesinin 22/01/2025 vade tarihli, 3037 seri numaralı, 730.000,00 TL bedelli çeklerin ödenmediği gerekçesiyle İstanbul 18. İcra Ceza Mahkemesinin 2025/127 Esas sayılı dosyasıyla çek icra ceza dosyası ve İstanbul 37. İcra Dairesinin ... sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, davacının lehtar ...'ın ve arka yüzdeki ... ...'a karşı herhangi bir hukuki ya da ticari ilişkisinin ve borcunun bulunmadığını, çekteki imzanın ne davacıya, ne de yetkili ..'a ait olmadığını, borcun davacıya ait olmadığını, bilirkişi marifetiyle tetkikinden de çekteki imzanın davacıya ait olmadığının anlaşılacağını belirterek, dava sonuçlanıncaya kadar tedbiren İstanbul 37. İcra Dairesinin ... esas sayılı icra takibinin teminatsız ihtiyati tedbir kararı ile durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İHTİYATİ TEDBİR KARARI: İstanbul 10.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 10/07/2025 tarihli, 2025/483 Esas sayılı ara kararıyla; "... Bu durumda takipten sonra açılan menfi tespit davasında teminatlı ya da teminatsız olarak takibin durdurulması mümkün değildir. Ancak İİK 72. maddesi gereği icra takibinden sonra açılan menfi tespit davalarında teminat karşılığında ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesine girecek paranın alacaklıya verilmemesi yönünde karar verilebileceği, davacı aleyhine İstanbul 37. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile yürütülen icra takip dosyası ve dava dosyasındaki bilgi ve belgeler uyarınca, hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı ya da tamamen imkansız hale geleceği veya gecikme sebebiyle ciddi bir zararın doğabileceği takdir olunmakla; İİK 72/3. maddesinin somut olaya uygulanabileceği ve teminat karşılığında icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde tedbir kararı verilebileceği kanaatine varılmıştır.Somut olayda talepte bulunan aleyhine İstanbul 37. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile dava dosyadaki bilgi ve belgeler uyarınca; hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı ya da tamamen imkansız hale geleceği veya gecikme sebebiyle ciddi bir zararın doğabileceği takdir olunmakla tedbir talebinin kısmen kabulü ile İİK 72/3 maddesi uyarınca takip çıkışının (1.880.403,63 TL) %20'si (376.080,726 TL) oranında nakdi teminat yatırılması veya teminat mektubu sunulması karşılığında icra veznesine yatırılacak paranın tedbiren dava sonuçlanıncaya kadar alacaklıya ödenmemesi için İHTİYATİ TEDBİR uygulanmasına dair aşağıdaki şekilde karar tesis edilmiştir.
KARAR: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının tedbir talebinin KISMEN KABULÜ ile, davacının tedbir talebinin İİK 72/3 maddesi uyarınca menfi tespit davası ile icra takibinin durdurulmasına karar verilemeyeceğinden, İstanbul 37. İcra Müdürlüğü'nün takip çıkışının (1.880.403,63 TL) %20'si (376.080,726 TL)oranında nakdi teminat mahkeme veznesine yatırıldığı yada ayni miktarda Kat'i ve süresiz banka teminat mektubu verildiği takdirde İstanbul 37. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yatırılacak paranın tedbiren dava sonuçlanıncaya kadar alacaklıya VERİLMEMESİNE,3-Teminat şartının yerine getirilmesi halinde, tedbirin infazı için İstanbul 37. İcra Müdürlüğü'nün ... Sayılı dosyasına bildirimde bulunulmasına..." karar verilmiştir.
İSTİNAF TALEBİ: Davacı vekili süresinde sunduğu istinaf dilekçesinde; Mahkemeden adli yardım talep ettiklerini ve ihtiyati tedbirin adli yardım talepli ya da teminatsız olarak verilmesini istediklerini,Mahkemece adli yardım taleplerinin reddedildiğini ve teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı verildiğini, ancak müvekkili aleyhine pek çok icra takibi başlatılmış olduğunu ve maddi gücünü aşacak derecede borçlu olarak gösterildiğini, buna ilişkin sundukları delillerin Mahkemece dikkate alınmadığını,Mahkemece adli yardım talebi reddedilirken, müvekkilinin borçluluk durumunu gösteren bu ekran görüntülerine neden itibar edilmediğinin kararda açıklanmadığını,Müvekkili şirketin tek yetkilisi olan Ferhat İnanır'ın halen sigortalı olarak tüp bayiinde çalıştığını, yetkilisi oluğu şirketten hiçbir geliri bulunmadığını, teminatı ve yargılama giderlerini karşılayacak maddi koşulları bulunmadığını, bu nedenle öncelikle teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesini, bu mümkün değilse teminatın adli yardımdan karşılanmasına karar verilmesini talep ettiklerini,Ayrıca icra dosyasına yatacak paranın alacaklıya ödenmemesi şeklinde değil, icra takibinin durdurulmasına dair tedbir kararı verilmesi gerektiğini, Verilen tedbir kararının müvekkilinin zararını önlemek için yeterli olmadığını belirterek, açıkladıkları ve Mahkemece resen dikkate alınacak sebeplerle, 10/07/2025 tarihli ara kararı ile verilen tedbir kararının, adli yardım talepli başvuruları gözetilmeden ve yetersiz gerekçe ile verilmiş olması nedeniyle yapılacak istinaf incelemesi ile kaldırılarak, öncelikle teminatsız, mümkün değilse teminatın adli yardımdan karşılanması suretiyle, İstanbul 37. İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra takibinin durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: İstanbul 37. İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası UYAP üzerinden incelendiğinde; davalı ... tarafından davacı şirket ile dava dışı ... haklarında, 840.000,00 TL asıl alacak, 87.665,00 TL geçmiş gün faizi, 73.000,00 TL çek tazminatı, 65.738,63 TL geçmiş gün faizi, 84.000,00 TL çek tazminatı olmak üzere toplam 1.880.403,63 TL alacak için 25/04/2025 tarihinde kambiyo senetlerine mahsus icra takibi başlatıldığı, takip dayanağı olarak; 22/02/2025 günlü, 3036 Seri numaralı, 840.000,00 TL bedelli çe ile 22/01/2025 günlü, 3037 seri numaralı, 730.000,00 TL bedelli çekin gösterildiği, takibe konu çeklerde keşidecinin davacı ..., lehtarın ... oldukları, çeklerin arkalarında sırasıyla ... ile davalı ...'nin cirolarının bulunduğu, bankaya ibraz edildikleri tespit edilmiştir.
G E R E K Ç E : Dava, icra takibinden sonra açılan, imza inkarına dayalı borçsuzluğun tespiti davasıdır.Dairemizin önüne gelen uyuşmazlık ise, davacının ihtiyati tedbir talebine ilişkindir. Mahkemece ihtiyati tedbir talebinin kısmen kabulüne, %20 teminat karşılığında icra dosyasına yatırılacak paranın alacaklıya ödenmemesine dair ihtiyati tedbir kararı verilmiş, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yargı yoluna başvurulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Her ne kadar davacı vekili, icra takibinin durdurulması yönünde tedbir kararı verilmesi gerektiğini belirterek istinaf talebinde bulunmuşsa da, İİK’nın 72/3. maddesi uyarınca icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında takibin durdurulmasına dair ihtiyati tedbir kararı verilemez.Yine davacı vekili müvekkilinin mali durumu nedeniyle teminat yatıramayacak halde olduğundan teminatsız veya teminat adli yardımdan karşılanacak şekilde tedbir kararı verilmesini talep etmişse de, davacının adli yardım talebinin Mahkemece reddedildiği, bu karara yaptığı itiraz da reddedilmekle kararın kesinleştiği, bu nedenle teminatın adli yardımdan karşılanmasına dair karar verilemeyeceği gibi, İİK’nın 72/3. maddesinde, alacağın %15’inden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat karşılığında icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesine dair tedbir kararı verilebileceği belirtildiğinden, teminatsız olarak tedbir kararı da verilemeyeceğinden, davacı vekilinin istinaf talebi kabul edilmemiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçe ile:
1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE,2-Alınması gereken 615,40TL maktu harç peşin alınmakla yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,4-İstinaf yargılama giderleri olarak; davacı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına,5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 11/12/2025 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.