T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2024/961 Esas
KARAR NO: 2025/1675
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 21/02/2024
NUMARASI: 2022/179 Esas, 2024/64 Karar
DAVANIN KONUSU: Fikir Ve Sanat Eseri (Tecavazün Meni İstemli)
KARAR TARİHİ: 25/12/2025
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... Dili Okulu projesinin sahibi ve aynı adlı eserin yazarı olduğunu, davalılar; yazarı ... ..., çizeri ... ... ve yayıncısı ... Basım Ticaret ve Sanayi A.Ş.' ye ait olan ve ilk olarak Eylül 2021 tarihinde basılan “... “ adlı kitabın büyük bölümünün ve ana fikrinin müvekkili tarafından yazılan, Numan SEVEN tarafından resimlenen ve Kadimo Yayınları tarafından ilk baskısı Kasım 2020 tarihinde basılan “... Dili Okulu” kitaptan/eserden usulsüz alıntı-intihal-kopyalama suretiyle oluşturulduğunu ileri sürerek, davacının mülkiyet hakkına tecavüzün tespitine, son verilmesine ve kaldırılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil firmanın 1982 yılında kurulduğunu, hem ulusal hem de uluslararası alanda kurulduğu günden bugüne bilinen ve tanınan bir yayınevi olduğunu, bu nedenle müvekkil şirketin söz konusu esere ve hak sahiplerinin haklarına tecavüz ettiği ve kötü niyetli hareket edildiği iddiasının gerçeği yansıtmadığını, söz konusu kitaplar arasında benzerlik bulunmadığını, davanın hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Diğer davalılar cevap dilekçesi vermemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, davacının kitabında yer alan ...’nın okula gitmesi, zamanda yolculuk yapması, insanların farklılıkları, duyguların ve kalbin önemli oluşu fikri ile “şimdi sıra sende” şeklindeki benzerlikler çok genel, harcıalem unsurlar olup, bu unsurların daha önce davacının kitabında olmasının başkalarının bu unsurlarla eser oluşturmasına engel oluşturmayacağı, bu unsur ve fikirlerin farklı kurgu ve unsurlarla başka bir eserde kullanılmasının intihal değil esinlenme olacağı, yararlanılan fikrin somuta indirgenen şekli ve içeriğini farklı bir kurgusal formla ifade etmesi nedeniyle esinlenmenin söz konusu olduğu, esinlenmenin FSEK kapsamında ve ayrıca haksız rekabet yönünden hak ihlali doğurmayacağı, dosya kapsamına alınan denetime ve hüküm kurmaya elverişli 22/12/2023 tarihli bilirkişi raporu ile de bu hususun net bir şekilde tespit edildiği gerekçesiyle, davanın ve ihtiyati tedbir isteminin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde, dava dilekçesindeki beyanlarını tekrar ederek; müvekkilimize ait "... Dili Okulu" kitabının, hem ana fikir, karakterler ve kurgu açısından kopyalandığını, hem de tüm bunların toplamını oluşturan eserin hususiyetinin bu şekilde intihale konu olduğunu ve müvekkili yazarın haklarının ihlal edildiğini, dosyaya sunulan bilirkişi raporuna itiraz ettiklerini, fakat yapılan itirazın dikkate alınmadığını, bilirkişi raporuna itirazları karşılar mahiyette inceleme yapılmaksızın, itiraza uğramış bilirkişi raporuna değer verilerek sonuca gidilmesinin isabetli olmadığını ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava, FSEK'ten kaynaklanan haklara tecavüzün tespiti, men'i ve ref'i talebine ilişkindir.İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazılı şekilde davanın reddine karar verilmiştir. Karar davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, ilk derece mahkemesince, yayıncı-yazar ve FSEK uzmanı bilirkişilerden oluşan heyetten alınan bilirkişi raporunda; davacıya ait "... DİLİ OKULU" kitabı ile davalı tarafa ait ... kitabı arasında esinlenmenin olduğu, intihal bulunmadığı, davacının kitabında yer alan ...’nın okula gitmesi, zamanda yolculuk yapması, insanların farklılıkları, duyguların ve kalbin önemli oluşu fikri ile şimdi sıra sende şeklindeki benzerliklerin, çok genel, harcıalem unsurlar olduğu, bu unsurların daha önce davacının kitabında olmasının başkalarının bu unsurlarla eser oluşturmasına engel oluşturmayacağının tespit edildiği, raporun denetime elverişli olduğu anlaşılmakla, davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,2-Alınması gereken 615,40 TL harçtan, peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nun 361.maddesi uyarınca tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay ilgili hukuk dairesinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.25/12/2025