T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2025/542 Esas
KARAR NO: 2025/746
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI: 2025/89 Esas, 30/01/2025 tarihli ara karar
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 29/05/2025
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
DAVA: Davacı vekili İhtiyati tedbir talepli dilekçesinde; müvekkilinin 18.10.2024 tarihinde ... Sefaköy Şubesi, 24.01.2025 keşide tarihli, 500.000 TL Bedelli, Keşidecisi ... SAN VE TİC A.Ş olan, ... Seri Numaralı Çeki; ve peşi sıra iki adet çeki ... adına yazdığını, ilgili çekleri alacaklının adresine göndermek için çalışanlarından birine teslim ettiğini, firma çalışanı ilgili çekleri ... Kargo Evren Şubesi’ne teslim ettiğini, 22.10.2024 günü müvekkili ve çek lehtarı aranak çek bilgileri teyit edilirken ilgili çekin çalındığının fark edildiğini, ... Kargo Evren Şubesi ile iletişime geçen müvekkilinin kendisine ulaşan dilekçe ekinde sunulan kamera kaydından anlaşıldığı üzere barkod okutularak konulması gerekirken barkodlar okutulmadan konulduğu ilgili çeklerin kaybolduğu bilgisi verildiğini, İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/632 Esas dosyası ile çek yaprağının iptali talepli olarak ... tarafından dava açıldığını, yine müvekkili tarafından Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından 2024/117457 Soruşturma numarası ile çeklerin teslim edildiği kargo firmasından ve çekler kimin eline geçtiyse o kişiler hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu, müvekkili 29.01.2024 günü ilgili bankadan çekin takas yolu ile bankaya sunulduğunu öğrendiğini, çeke herhangi bir işlem yapılmadığının şuan için bilindiğini, bedelsiz kalmış olan söz konusu çekin, karşı tarafça takibe konması konusunda endişeleri olduğunu, müvekkilinin ciro silsilesinde bulunan ... ile ticari ilişkisi olduğu müvekkilinin incelenecek ticari defterleri ile de tespit edileceğini, fakat ...'e ulaşması için kargo firmasına verilen bu çekin; diğer şahısların eline geçerek ... imzası taklit edilmiş ya da ciro silsilesi bozulmuş olabileceğini, bir an için silsilenin bozulmadığı düşünülse bile ciro sıralamasında bulunan diğer davalıların çeki müvekkilinin rızası olmaksızın ele geçirmiş olabileceği, tüm bu sebeplerle menfi tespit davası açarak icra takibini tek başına durdurmaya yeterli olmadığı için söz konusu çek bedelinin %15’inin teminat gösterilmesi karşılığında ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI: "...Çek, Kanun’un öngördüğü belirli şekil şartlarına bağlı, soyut ve kayıtsız şartsız bir bedelin ödenmesi konusunda sadece bankalar üzerine düzenlenebilen, kıymetli evraktan sayılan özel bir havaledir. Bu havalenin yazılı şekilde yapılması, belli şekil şartlarını içermesi ve kayıtsız şartsız bir ödeme yetkisi biçiminde olması gerekir. Çek düzenleyen, muhataba belirli bir bedeli lehtara ödeme, lehtara da tahsil yetkisi veren bir kambiyo senedidir. Çek ödeme aracı olup, çek keşidecisi borçlunun çek lehtarı ile arasındaki temel ilişkiye bağlı olarak çekin bedelsiz kaldığı, dolayısıyla çeki ciro yoluyla iktisap edecek alacaklıya karşı da bedelsiz kaldığı yönündeki iddialar yönünden ve talep edilen ihtiyati tedbirler hiç şüphesiz ki iyiniyetli üçüncü kişilerin de haklarını etkileyebilecek nitelikte olduğundan mevcut dosya kapsamına göre ihtiyati tedbirin yasal koşulları gerçekleşmediğinden;-Talep eden vekilinin İHTİYATİ TEDBİR TALEBİNİN REDDİNE," Şeklinde karar vermiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davacı vekili istinaf isteminde özetle; Müvekkilinin 18.10.2024 Tarihinde ... Sefaköy Şubesi, 24.01.2025 keşide tarihli, 500.000 TL Bedelli, Keşidecisi ... SAN VE TİC A.Ş olan, ... Seri Numaralı Çeki ve peşi sıra iki adet çeki ... adına yazdığını, çeki alıcının adresine göndermek için çalışanına teslim ettiğini, çekin çalındığını/kargoda kaybolduğunu, İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/632 Esas dosyası ile çek yaprağının iptali talepli olarak ... tarafından dava açıldığını, müvekkilinin suç duyurusunda bulunduğunu, 29.01.2024 günü çekin takas yolu ile bankaya sorulduğunu öğrenildiğini, müvekkilinin ciro silsilesinde bulunan ... ile ticari ilişkisi olduğu müvekkilinin incelenecek ticari defterleri ile de tespit olunacağını, ... imzası taklit edilmiş ciro silsilesi bozulmuş olduğunu, çeklerin kambiyo senedi vasfını yitirdiğini, müvekkilini zarara uğratmak maksadı ile üçüncü kişilerin elinde bulunduğunu, mahkemenin tedbir isteminin reddi kararının yerinde olmadığını, iş bu dosya üzerinden ihtiyati hacizleri de kapsar nitelikte bir ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE Dava, İİK 72.maddesine dayalı olarak açılan borçsuzluğun tespiti istemine ilişkindir. Dairemiz önüne gelen uyuşmazlık ise; ihtiyati tedbir isteminin reddine ilişkin 30.01.2025 Tarihli ara kararın kaldırılması istemine ilişkindir.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Somut uyuşmazlıkta; davacının çekteki keşideci imzasını inkar etmeyerek çekin kendisinden sonraki cirantaya gönderilmesi aşamasında kaybolduğu yahut çalındığını, lehtar imzasının sahte olduğunu, borcu olmadığını iddia ettiği, mevcut delil durumuna göre davacının iddiasının yargılamayı gerektirdiği anlaşılmakla mahkemece ihtiyati tedbir isteminin reddine karar verilmesinde usul ve esas yönünden hukuka aykırılık görülmemiş, davacı vekilinin istinaf isteminin HMK 353.1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacı vekilinin istinaf isteminin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına, 3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 5-Artan gider avanslarının, karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince taraflara iadesine, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.29/05/2025