T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2023/1457 Esas
KARAR NO: 2025/689
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 3. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 09/03/2023
NUMARASI: 2021/98 Esas, 2023/40 Karar
DAVANIN KONUSU: Marka (Marka Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 15/05/2025
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... markasının müvekkili adına daha önce tescili yapılmış ve tanınmış bir marka olduğunu, müvekkilinin kuaför ve berberlerde kullanılan kan taşı olarak bilinen ürünlerin üreticisi ve sınai mülkiyet hakkının sahibi olduğunu, isminin ilk harflerinden oluşturulan bu markayı Türkiye'de tanıttığını, davalıların ise TPMK nezdinde ..., ..., ... sayılı marka başvurularını yaptığını, söz konusu markaların müvekkilinin markası ile görsel, biçimsel, çağrışma, genel görünüm ölçütleri bakımından benzer olduğunu ve halk tarafından karıştırılma ihtimalinin bulunduğunu, aynı zamanda gerekse cins nitelik belirtilen ibare içermesi nedeniyle tescil edilmesinin mümkün olmadığını ileri sürerek, markaya yapılan tecavüzün tespitine, marka hakkından doğan haklara tecavüz ile haksız rekabetin durdurulmasına, önlenmesine, hüküm özetinin ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; ... ve ...'nin yakın akraba olup 1997 yılında adi ortaklık kurarak kan taşı üretimi ve satışı işi ile uzun yıllar birlikte çalıştığını, yaşlarının ilerlemesi nedeniyle iki ortağın işlerini devir sözleşmesi ile çocukları ve yeğenleri olan ... ve ...ye devrederek iş hayatından çıktıklarını, ilerleyen süreçte ... ve ...'nin torunu tarafından ... Ticaret adi ortaklığın kurup, davacının markası ile karışmayacak şekilde küçük harfle tamamen farklı anlama gelen İHAR ibaresini seçtiklerini, davacının 2008 yılından bu yana ticareti terk ettiğini ve markasal kullanımının bulunmadığını, markaların kelime ve şekil olarak farklı olduğunu ve farklı tüketici kitlelerine hitap ettiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda bilirkişi raporları ve dosya kapsamına göre, davacıya ait ... numaralı "..." markası ile hükümsüzlüğü talep edilen ... numaralı 03/05/35. sınıflarda tescilli "şekil",... numaralı 05/38. sınıflarda tescilli "...+şekil" ve ... numaralı 03/05/35. sınıflarda tescilli "..." markaları karşılaştırıldığında, ... numaralı markanın; görsel ve fonetik olarak benzer olmadığından SMK'nın 6/1 maddesi uyarınca hükümsüzlük koşullarının oluşmadığı, ... numara ile ... numara ile tescilli ".... + şekil" markası ile ... numaralı 03, sınıftaki emtialar için tescilli "...." markasının görsel ve fonetik olarak ayniyet derecesinde benzer olduğu, markaların tescil kapsamında yer alan emtiaların karşılaştırılmasında, ... numara ile tescilli markasının tescil kapsamındaki; 5. sınıftaki "..., antiseptikler (mikrop irücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar, ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları." ile 35. sınıfta yer alan "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için beyazlatma ve temizlik amaçlı maddeler; deterjanlar, çamaşır suları, çamaşır yumuşatıcıları, leke çıkarıcılar, bulaşık yıkama maddeleri. Parfümeri; kozmetik ürünleri, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler (insan ve hayvanlar için deodorantlar dahil;ilaç ihtiva eden kozmetikler hariç). Sabunlar (ilaç ihtiva eden sabunlar hariç). Diş bakımı ürünleri: diş macunları, diş parlatma ve beyazlatma maddeleri, tıbbi amaçlı olmayan ağız gargaraları. Aşındırıcı ürünler: zımpara bezleri, zımpara kağıtları, ponza taşları, aşındırıcı pastalar. Deri, vinil, metal ve ahşap için parlatma ve bakım ürünleri: cilalar, bakım kremleri, cilalama amaçlı vaks, Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar, ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” hizmetlerinin aynı ve benzer oldukları, sözkonusu mal ve hizmetler açısından SMK 6/1 maddesi uyarınca kısmi hükümsüzlük koşullarının mevcut olduğu, ... numara ile 03/05/35. sınıflarda yer alan mal ve hizmetlerde tescilli "..." markasının... numara ile 03. sınıftaki emtialar için tescilli "...." markası ile görsel ve fonetik olarak benzer olduğu, markaların tescil kapsamında yer alan emtiaların karşılaştırılmasında, ... numara ile markasının tescil kapsamındaki 03. sınıfta yer alan emtiaların tamamı ile 35. sınıfta yer alan "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için beyazlatma ve temizlik amaçlı maddeler; deterjanlar, çamaşır suları, çamaşır yumuşatıcıları, leke çıkarıcılar, bulaşık yıkama maddeleri. Sabunlar (ilaç ihtiva eden sabunlar hariç). Diş bakımı ürünleri: diş macunları, diş parlatma ve beyazlatma maddeleri, tıbbi amaçlı olmayan ağız gargaraları. Aşındırıcı ürünler: zımpara bezleri, zımpara kağıtları, ponza taşları, aşındırıcı pastalar. Deri, vinil, metal ve ahşap için parlatma ve bakım ürünleri; cilalar, bakım kremleri, cilalama amaçlı vaks. Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar, ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları, mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” hizmetlerinin aynı ve benzer oldukları, sözkonusu mal ve hizmetler açısından SMK 6/1 maddesi uyarınca kısmi hükümsüzlük koşullarının mevcut olduğu, ...numaralı "...." markasının davalılar tarafından kullanılmadığının iddia edildiği, markanın ciddi olarak kullanıldığının davacı tarafça ispatlanamadığından, bu markaya ilişkin talebinin reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile; TPMK nezdinde ... numara ile tescilli markanın: 5.sınıftaki ve 35. Sınıfta kararda belirtilen hizmetleri yönünden hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine; TPMK nezdinde ... numara ile tescilli markanın 3.sınıftaki ve 35. sınıfta kararda belirtilen hizmetleri yönünden hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine; hüküm özetinin ilanına, diğer taleplerin (Markaya Tecavüz - Haksız Rekabetin Tespiti, Men'i, Ref'i, diğer hükümsüzlük ve sair talepler ile ilan talebinin) reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davalılar vekili istinaf dilekçesinde cevap dilekçesindeki savunmalarını tekrar ederek; dosyanın İstanbul 12.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/517 E.sayılı dosyası ile birleştirilmesine dair verilen kararın, İstanbul BAM 16.HD. tarafından kaldırıldığını, ancak dosyaların geldiği aşama dikkate alığında bu kararın yerinde olmadığını, dosyada mevcut 14/07/2008 tarihli sözleşme ile üretim araçları, ham maddeler ile birlikte devir edilen işyerinden sonra köyüne giden ve iş ile bağlantısı kalmayan davacının, 10 sene sonra markanın kendisine ait olduğu iddiasının dinlenemeyeceğini, mahkemece gerekçeli kararında 18/10/2022 tarihleri rapora itibar edildiğini, ancak mahkeme ile İstanbul 12.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/32 E.sayılı dosyası arasında çok önemli bir bağ bulunduğunu, olayların gelişimi, tarafların yakın akraba olması ve marka ile davacının 2008 yılından sonra tamamen irtibatının kesildiğini, davacının 35.sınıfta tescilli dahi olmayan markası sebebiyle davalının ... tescil no'lu markasının hükümsüzlüğüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, davacının markası ile davalının ... tescil nolu “...”nın 03,05,35 sınıflar yönünden hükümsüzlüğüne karar verildiğini, markayı tanımlayan ve ayırt edicilik sağlayan “cilt şapı” ifadesinin, markanın karıştırılma ihtimalini ortadan kaldırdığını, davacının markası sadece 3.sınıfda tescilli olmasına rağmen, ... tescil nolu markanın 05 ve 35 sınıf açısından da hükümsüzlüğüne karar verilmiş olmasının hatalı olduğunu, mahkeme ve bilirkişilerin sadece davacının iddialarını esas alarak karar verdiklerini, oysa dosyada mahkemenin daha önce çeşitli meslek kuruluşlarına müzekkere yazarak (berber, kuaför) markanın kullanımı ve sahipliğini sorduğunu, ancak dosyaya bir cevap gelmeden karar verdiğini ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE: Dava, marka hükümsüzlüğü talebine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazlı şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Karar davacı davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, İstanbul 12.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/517 E.sayılı dosyasının iş yeri işletme sözleşmesinden kaynaklanan malın iadesi ve alacak talebine ilişkin olduğu, söz konusu davanın konusu olan 14/07/2008 tarihli sözleşmede marka kullanımına veya devrine ilişkin herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı, bu hususta başka bir delil de bulunmadığı, bu nedenle de işbu dava ile ilişkilendirilmesinin mümkün olmadığı, davacının 3.sınıfta tescilli ... no'lu "..." markasının, davalıların 03/5/35.sınıflarda tescilli ... no'lu "...+şekil" ve 05/35 sınıflarda tescilli ... no'lu "..." markasının benzer olduğu, markaların esas unsurunun "..." ibaresi olduğu ... no'lu davalılar markasında ".." ibaresine "cilt şapı" ibaresinin ve yine ... no'lu davalılar markasında "... ibaresine eklenen şeklin markalara ayırt edicilik katmadığı, davacı markası ile; davalıların ... no'lu "...+şekil" markasının 5 ve 38.sınıfta yer alan bir kısım emtialar yönünden; davalıların ... no'lu "..." markasının tescil kapsamındaki 03. sınıfta yer alan emtiaların tamamı ile 35. sınıfta yer alan bir kısım emtialar yönünden benzer olduğu, ilk derece mahkemesince benzer mal ve hizmetler yönünden hükümsüzlük kararı verilmesinin yerinde olduğu, hükme esas alınan 18/10/2022 tarihli raporun denetime elverişli olduğu anlaşılmakla, davalılar vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davalılar vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken 615,40 TL harçtan, peşin alınan 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 345,55 TL harcın davalılardan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davalılar tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nun 361.maddesi uyarınca tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay ilgili hukuk dairesinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.15/05/2025