T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2026/367 Esas
KARAR NO : 2026/698
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 20/02/2026 (Ara Karar)
NUMARASI : 2026/140 Esas
DAVANIN KONUSU: 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Menfi Tespit)
KARAR TARİHİ: 30/04/2026
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
HTİYATİ TEDBİR TALEP EDEN:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile dava dışı olan ... .... Ltd. şirketi arasında, Gaziantep ili Organize Sanayi Bölgesi'nde yapılacak üretim tesisi inşaatı için 11.11.2025 tarihinde... Satış Sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşme kapsamında müvekkili, ... .... Ltd. Şti.'den 3.500 m³ hazır beton satın almayı taahhüt ettiğini ve bu mal alımına istinaden avans olarak ... Bankası, Cizre/Şırnak Şubesi, 26.01.2026 tarihli, 2030984 nolu, 1.925.000 TL bedelli, ... Bankası, Cizre/Şırnak Şubesi, 25.02.2026 tarihli, ... nolu, 1.925.000 TL bedelli, ... Bankası, Cizre/Şırnak Şubesi, 27.03.2026 tarihli, ... nolu, 1.925.000 TL bedelli, ... Bankası, Cizre/Şırnak Şubesi, 26.04.2026 tarihli, ... nolu, 1.925.000 TL bedelli, ... Bankası, Cizre/Şırnak Şubesi, 22.06.2026 tarihli, ... nolu, 1.925.000 TL bedelli toplam 9.625.000 TL bedelli çekleri teslim ettiğini, müvekkilinin, sözleşme gereği üzerine düşen avans ödeme yükümlülüğünü çekleri teslim ederek yerine getirdiğini, ancak ... .... Ltd. Şti.'nin taahhüt ettiği beton karşılığında, çok cüzi bir kısmı olan toplam 444.448 TL değerinde beton teslim ettiğini, 9.180.552 TL'lik kısmın ilişkin herhangi bir beton teslimi veya hizmet sunmadığını, müvekkili tarafından yetkililerin defalarca telefonla arandığını, e-mail attığını ancak dönüş olmadığını son olarak Gaziantep 4. Noterliği’nin 19.12.2025 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile durumu ihtar ettiğini, tüm bu çabalara rağmen çekleri teslim alan şirket edimini ifa etmediğini ve bedelsiz kalan çekleri iade etmediğini, dava dışı ... .... Ltd. Şti. edimini ifa etmemesi nedeniyle bahse konu çeklerden dolayı davacının herhangi bir borcu bulunmadığını, ... .... Ltd. Şti.'ne karşı yukarıda dökümü yapılan 5 adet çek sebebiyle Gaziantep 1. Asliye Ticaret Mahkemesi, 2025/689 D. İş, 2025/700 K. sayılı dosyası ile ihtiyati tedbir kararı alındığını, Gaziantep 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2026/80 E. Sayılı dosyası ile de ... .... Ltd. Şirketine karşı menfi tespit davası açıldığını, Gaziantep 1. Asliye Ticaret Mahkemesi, 2025/689 D. İş sayılı dosyasında dava konusu 5 adet çek hakkında alınan karar 3. kişiler hariç olmak üzere ihtiyati tedbir kararı verildiğini, Gaziantep 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2025/689 D. İş. 2025/700 K. Sayılı dosyanın istenerek esas mahkeme dosyası ile birleştirilmesinı ve verilen tedbir kararının genişletilmesine karar verilmesini, Mahkeme aksi kanaatte ise vade tarihi yakın olan ... Bankası, Cizre/Şırnak Şubesi, 25.02.2026 tarihli, ... nolu, 1.925.000 TL bedelli, çek sebebiyle Gaziantep 1. Asliye Ticaret Mahkemesi, 2025/689 D. İş, 2025/700 K. Sayılı dosyasına teminat mektubu sunulması sebebiyle teminatsız, Mahkeme yine aksi kanaate ise teminat mukabilinde çekin 3. Kişiler ve davalı yönünden ödenmemesi ve icra takibine konu edilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN İHTİYATİ TEDBİR TALEBİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ KARARI:
İstanbul 9.Asliye Ticaret Mahkemesinin 20.02.2026 taraihli ara kararı ile; "...davacı vekili tarafından dava konusu çek ile ilgili ihtiyati tedbir talep edilmiş ise de; davanın yeni açılmış olup tensip aşamasında olduğu, dava konusu hususların yargılamayı gerektirdiği, ancak deliller toplandıktan sonra bu durumun ortaya çıkacağı, bu aşamada yaklaşık ispatın gerçekleşmediği anlaşıldığından, yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler ve hukuki nedenlerden ötürü, HMK.nın 389 maddesinde belirtilen ihtiyati tedbir şartları oluşmadığından davacının ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir. KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacının İhtiyati tedbir talebinin reddine,..." karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde; Sunulan deliller (Hazır Beton Satış Sözleşmesi, Noter İhtarnameleri, Yerel Mahkeme Davaları, Ticari Defter Kayıtları) ve Yüksek Mahkeme içtihatları dikkate alındığında, yaklaşık ispat koşulunun sağlandığı ve 6361 sayılı Kanun'a aykırı işlem yapan davalı faktoring şirketine karşı tedbir kararı verilmesi gerektiğinin açık olduğunu,Dava konusu çeklerin, dava dışı ... şirketi ile imzalanan 11.11.2025 tarihli sözleşmeye istinaden "avans" olarak verildiğini, karşı taraf edimini ifa etmediğini, beton teslimatı yapılmadığını, bu durum sözleşme, Gaziantep 4. Noterliğinin, 19.12.2025 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi, Gaziantep 1. Asliye Ticaret Mahkemesi, 2025/689 D. İş, 2025/700 K. Sayılı dosya, Gaziantep 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2026/80 Esas sayılı dosyaları ile sabit olduğunu, HMK m. 390/3 uyarınca ihtiyati tedbir için tam ispat değil, yaklaşık ispat yeterli olduğunu, davalı mng faktoring, 6361 sayılı finansal kiralama, faktoring ve finansman şirketleri kanunu'nun 9/2. maddesine aykırı olarak, gerçek bir mal veya hizmet satışına dayanmayan, güncel tarihli faturası bulunmayan çekleri devraldığını, müvekkili ile lehtar arasındaki ilişkinin avans ilişkisi olduğunu, mal teslimi yapılmadığından güncel tarihli fatura da olmadığını, faturasız ve tevsik edici belgesiz çek devralan faktoring şirketinin "iyiniyetli üçüncü kişi" iddiasında bulunamayacağını, faktoring şirketlerine karşı "borçlu önceki alacaklısına karşı aralarındaki temel hukuki ilişkiden kaynaklanan şahsi def'ileri alacağı önceki alacaklıdan faktoring sözleşmesi çerçevesinde temlik alan faktoring şirketine karşı da ileri sürebileceğini, müvekkilin "bedelsizlik" def'ini davalıya karşı ileri sürebileceği yerleşik içtihatlarca belirlendiğini, davalı, basiretli bir tacir olarak çeklerin dayanağı olan faturayı ve mal teslimini araştırmadığını, dava konusu çeklerden ... bankası, cizre/şırnak şubesi, 25.02.2026 tarihli, ... nolu, 1.925.000,00 TL bedelli çekin vadesi 25.02.2026 (iki gün sonra) dolduğunu, lehtar firmanın piyasayı dolandırdığına dair haberler ve fiili durumu (fabrikayı kapatması) göz önüne alındığında, ödeme yapılması halinde paranın geri alınması imkansız hale geleceğini beyanla istanbul 9. asliye ticaret mahkemesinin, 2026/140 Esas sayılı dosya ara kararında verilen ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin ara kararın kaldırılmasını, vadesi gelen ... bankası, cizre/şırnak şubesi, 25.02.2026 tarihli, ... nolu, 1.925.000,00 tl bedelli çek yönünden; davalı tarafından bankaya ibrazı halinde ödenmemesine ve icra takibine konu edilmemesine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Talep, ihtiyati tedbir talebine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.
Karara karşı, davacı vekili, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.
Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, icra takibinden önce "bedelsizlik" hukuki sebebine dayalı olarak açılan menfi tespit davasında uyuşmazlık yargılamayı gerektirdiği gibi delil durumuna göre her zaman yeniden talepte bulunulması mümkün olduğu nazara alınarak, mevcut delil durumuna göre, ihtiyati tedbir istem yasal koşullarının aşama itibariyle bulunmadığı gerekçesi ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından istinaf talebinin reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.30/04/2026