T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2025/1535 Esas
KARAR NO : 2026/716
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 2. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 16/11/2022
NUMARASI : 2021/33 Esas, 2022/256 Karar
DAVANIN KONUSU: Patent (Buluşun İtibarının Kaybı Nedeniyle Tazminat İstemli)
KARAR TARİHİ: 30/04/2026
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı, karşı taraf ürünlerinin, müvekkili adına ... nezdinde 31/12/2008 tarih ve ... no ile tescilli ... başlıklı incelemesiz patent ile 04/09/2009 tarih ve... no ile tescilli ... başlıklı tasarıma tecavüz teşkil ettiğini ileri sürerek, taklit ürünleri imal ve/veya ithal edip ve/veya her türlü ticaretini yapıp, piyasada çeşitli firmalara dağıtarak sipariş için teklifte bulunan ve siparişler alan, piyasaya süren ve her türlü tanıtım vasıtalarında kullanarak başta müvekkili şirketin 551 ve 554 sayılı KHK'dan kaynaklanan haklarına tecavüz olmak üzere haksız rekabet teşkil eden işbu eylemlerinin tespitine, durdurulmasına, önlenmesine ve bu suretle haksız tecavüzün giderilmesine, şimdilik 5.000,00 TL manevi, 5.000,00 TL maddi ve 5.000,00 TL yoksun kalınan kazanç olmak üzere toplam 15.000,00 TL tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili dilekçesinde; müvekkilinin tescilli faydalı model belgesine göre satış yaptığını, müvekkilinin ... nolu faydalı model belgesinden doğan hakka göre hukuka uygun bir satış yaptığını, dava açısından herhangi bir tecavüz bulunmadığını, davacının davaya konu ettiği ürünün müvekkilinin tescilli ürün olduğunu, müvekkilinin herhangi bir kötüniyetten bahsetmenin mümkün olmadığını, müvekkilinin yeni bir sistemle üretilen bağlantı elemanı yaptığını, ancak patent vekilinin yanlış istemler düzenlemesi nedeniyle haksız ve zor durumda kaldığını, müvekkilinin aleyhine açılan davanın kesinleşinceye kadar, müvekkilinin tescilli faydalı model belgesinden doğan mutlak hakkının devam ettiğini, ayrıca İstanbul Anadolu 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2014/65 esas nolu dosyasında davacıya ait 2008/010078 tescil nolu incelemesiz patent ve ... faydalı model belgesinin hükümsüzlüğü davası açıldığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI:
"...Bekletici mesele yapılan davacının tasarım hükümsüzlüğü davasının yapılan yargılaması sonucunda İstanbul 3. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2013/245 esas sayılı dosyası üzerinden davacı adına tescilli... tescil numaralı tasarımın hükümsüzlüğüne karar verildiği ve kesinleştiği bu haliyle söz konusu hükümsüzlük kararının geçmişe etkili mahiyeti nazara alınarak tasarımdan doğan haklara tecavüzün tespiti ve tazminat talebine yönelik davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Davacının patent hükümsüzlüğü davasının yapılan yargılaması sonunda İstanbul 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2019/363 esas sayılı dosyası üzerinden patentin yıllık ücreti ödenmediğinden geçersiz olduğu ve patent hakkında davanın konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına dair karar verildiği, hükmün kesinleştiği, davacı adına kayıtlı patent bulunmadığı anlaşıldığından patentten doğan haklara tecavüzün tespiti ve tazminat talebine yönelik davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Davacının herhangi bir sınai mülkiyet hakkının bulunmaması ve davalının eylemlerinin bu nedenle bir haksız fiil ve haksız rekabet olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından haksız rekabetten kaynaklanan davanın da reddine karar verilerek;
-Davacının davasının REDDİNE, " şeklinde karar vermiştir.
İSTİNAF İSTEMİ:
Davacı vekili istinaf isteminde özetle;
Mahkeme tarafından TTK ve TBK hükümleri kapsamında değerlendirme yapılmadığını, sadece KHK ve SMK kapsamında değerlendirme yapılmasının hatalı olduğunu, müvekkilinin ürünü harcamış olduğu ciddi emek ve sermaye kapsamında oluşturarak kullandığını,
Haklılık değerlendirmesinde dava tarihinin dikkate alınması gerektiğini, dava tarihinde tescilli patent ve tasarım sahibi olduğunu ve ürünleri aktif şekilde kullanmakta olduğunu, söz konusu tescillerin hükümsüzlüğüne karar verilmesinin dava tarihindeki haklılık durumunu etkilemeyeceğini belirterek kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava, patent ve tasarımdan doğan hakların ihlal edildiği iddiası ile patent ve tasarımdan kaynaklanan haklara tecavüz ve haksız rekabetin tespiti, meni, refi ile maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.
Somut uyuşmazlıkta; davacının iddiasının dayanağı olan... sayılı tasarımın hükümsüzlüğüne karar verildiği ve kararın kesinleştiği, ... sayılı incelemesiz patentin incelemeli patent başvurusuna dönüştüğü, incelemesiz patent verilmesine ilişkin korumanın sona erdiği, başvurunun ise geçersiz hale geldiği tespit edilmiş olmakla mahkemece davacının sınai mülkiyet hakkı bulunmaması, eyleminin haksız fiil ve haksız rekabet olarak değerlendirilemeyeceği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmesi yerinde görülmüş, hükümsüzlük kararı geriye etkili olup davacının dava tarihi itibarı ile haklı olduğundan da söz edilemeyeceğinden davacı vekilinin istinaf isteminin HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi ayrıntılı kararda açıklandığı üzere;
1-6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince, davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gereken 732,00TL harçtan, peşin alınan 615,40TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-İstinaf yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti tayinine yer olmadığına,
5-Artan gider avanslarının, karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince taraflara iadesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda iş bu kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtayda temyiz yolu açık olmak üzere 30/04/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.