T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/149 Esas
KARAR NO: 2023/251
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi
ARA KARAR TARİHİ: 01/12/2022
NUMARASI: 2022/656 Esas
DAVA: İTİRAZIN İPTALİ (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 02/03/2023
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile davalı arasında 10.05.2022 tarihinde indirimli fiyat sözleşmesi imzalandığını, müvekkilin, ... Hotel'den sözleşmenin 6. maddesi uyarınca 38.000 Euro alacaklı olduğunu, bu alacak hakkına ek olarak müvekkili tarafından davalıya 12.000 Euro ödeme yapıldığını, bu sözleşmeye istinaden müvekkilinin, davalıya göndermiş olduğu birçok rezervasyon talebinin, müvekkilinden ekstra ödeme talep edilmeden onaylandığını, ancak bir süre sonra, müvekkilinin sözleşme uyarınca ödeme vadeleri gelmeden, müvekkilinin rezervasyonlarının ödeme yapılmadığı gerekçesiyle kabul edilmemeye başlandığını, davalı şirket yetkililerinin, şifahi olarak, sözleşmedeki imzaların kendilerine ait olmadığını beyan ederek sözleşmeyi reddettiğini, davalı şirket yetkililerinin rezervasyonları onaylamamaları, şifahi olarak sözleşmenin varlığını reddetmeleri ve müvekkili şirket tarafından davalıya ödenen bedelleri iade etmemeleri üzerine, Üsküdar ... Noterliğinin 21.06.2022 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesiyle sözleşmenin müvekkili tarafından feshedildiğini, davalının sözleşmeyi kusurlu bir şekilde ihlal etmesi sonucunda, müvekkili bünyesinde maddi zararlar gerçekleştiğini belirterek davalı şirketin İstanbul ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasındaki ödeme emrine yapmış olduğu itirazının kaldırılmasına, müvekkili şirketin, davalı şirkete yapmış olduğu ödemeler ve taraflar arasındaki sözleşme uyarınca, davalı şirket nezdinde tutulmakta olan bakiye 33.930 Euro'nun; bakiye alacak karşılığında rezervasyon haklarının kullandırılmamasından dolayı kâr kaybı olarak 7.500 Euro’nun; fiili zarar olan 1.000 Euro'nun; müşteri portföyü ve iş ortakları nezdinde yaşamış olduğu itibar kaybı sebebiyle 5.000 Euro'nun takip tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte tahsili ile aynı zamanda davalının mal kaçırma çabası içerisinde olması sebebiyle borcu karşılamaya yeter miktarda malı üzerine ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.İlk Derece Mahkemesinin 11/10/2022 tarihli ara kararı ile, ihtiyati haciz isteminin kısmen kabulü ile, sözleşmede belirlenen ve davalı uhdesinde kabul edilen bedelden 33.930,00 EURO (613.332,25 TL) (1 € = 18.0764 TL) yönünden %15 teminat karşılığı İİK'nun 257. maddesinin 1. fıkrasına uygun bulunan alacak rehinle temin edilmemiş ve diğer tarafla üçüncü şahısların muhtemel zarar ve ziyanlarına kafi teminatta alınmış bulunduğundan adı geçen davalı/borçlunun menkul ve g.menkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının borca yeter miktarının tahsilde tekerrür olmamak üzere İİK'nun da muayyen tahditler dairesinde ihtiyaten haczine, kalan alacak istemleri yönünden alacağın olup olmadığının ancak yapılacak yargılama sonucunda belli olacağından, bu kapsamda henüz muaccel olmuş bir borç bulunmadığından buna ilişkin ihtiyati haciz isteminin reddine karar verildiği görülmüştür.Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının beyan ve iddiası üzere takip ve dava dayanağı olarak gösterilen 10.05.2022 tarihli belge sadece prensipte varılan bir ön protokol olup gereklerine bilakis alacaklı görünen davacı tarafça uyulmamış olunduğu gibi davalı borçlu görünen müvekkili şirketin imza yetkilisi tarafından da onay verilmiş, imzalanmış bir sözleşme olmadığını, davacı alacaklı görünen tarafından davalı-borçlu görünen şirkete iddia edildiği üzere 33.930 Euro gibi bir ödeme yapılmış da olmadığını, mevzunun evveliyatının 2019 yılında dava dışı 3. şahıs şirketler ... İth.ve İhr. Tic. Ltd. Şti. (acente) ile ... Tur. İnş. İç ve Dış Tic. San. Ltd. Şti. (Hotel) arasında gerçekleşmiş konaklama hizmeti kaynaklı iş ilişiğine dayandığını, davacı alacaklı görünen şirket tarafından davalı borçlu görünen şirkete yapılmış talep konusu herhangi bir ödeme ve buna dair herhangi bir ödeme kayıt ve belgesi söz konusu olmadığını, davanın tarafları arasında 33.930,00 Euro'luk herhangi bir ticari ilişkinin de söz konusu olmadığını, dayanak gösterilen 10.05.2022 tarihli belgede de bu yönde herhangi bir rakam telaffuzu olmadığı gibi davacı alacaklı görünenin bu meblağa ne şekilde ulaştığı ve talep ettiğinin de dosya münderecatı itibariyle belli olmadığını, davalı şirketin içinin boşaltıldığına dair davacı tarafın beyan ve iddiaları son derece soyut ve gerçek dışı olup bu iddialara dair dosyada herhangi bir somut delilin de bulunmadığını, ne müvekkili şirketin ne de dava dışı ... Hizm. şirketinin iddia edildiği üzere bir eylem içerisinde olma şüphesinin bile bulunmadığını, sırf davacı alacaklı görünenin soyut beyan ve iddiaları üzerinden müvekkili şirket aleyhinde ihtiyati haciz kararı verilmesinde herhangi bir hukuki isabet bulunmadığını belirterek öncelikle ve ivedilikle ihtiyati haciz kararına itirazları doğrultusunda inceleme ve değerlendirme yapılarak duruşma açılarak işbu kararın kaldırılmasına, yapılacak yargılama sonrası haksız ve hukuki himayeden yoksun davanın reddine, haksız ve kötüniyetli takip nedeniyle davacı aleyhine takip ve dava konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini savunmuştur. İlk derece Mahkemesince ihtiyati haciz kararına itiraz üzerine duruşma açılmış olup ihtiyati hacze itirazın İİK 265. maddesinde sayılan hallerden olmaması sebebiyle itirazın reddine karar verilmiştir. Karar yasal süresinde davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.Davalı vekili istinaf dilekçesinde; karar gerekçesinin aksine dosyada İİK m.257'de belirtili ihtiyati haciz için gerekli koşulların hiçbirinin gerçekleşmediğini, davacı alacaklı görünen şirket tarafından davalı borçlu görünen şirkete yapılmış talep konusu herhangi bir ödeme ve buna dair herhangi bir ödeme kayıt ve belgesinin söz konusu olmadığını, davanın tarafları arasında 33.930,00 Euro'luk herhangi bir ticari ilişkinin de söz konusu olmadığını, dayanak gösterilen 10.05.2022 tarihli belgede de bu yönde herhangi bir rakam telaffuzu olmadığı gibi davacı alacaklı görünenin bu meblağa ne şekilde ulaştığı ve talep ettiğinin de dosya münderecatı itibariyle belli olmadığını, dayanak gösterilen 10.05.2022 tarihli belgenin müvekkili şirketin içinin boşaltıldığına dair davacı tarafın beyan ve iddiaları da son derece soyut ve gerçek dışı olup bu iddialara dair dosyada herhangi bir somut delilin de bulunmadığını, ne müvekkili şirketin ne de dava dışı ... Hizm. şirketinin iddia edildiği üzere bir eylem içerisinde olma şüphesinin bile bulunmadığını, talebin yargılamayı gerektirdiğini belirterek ihtiyati hacze itirazlarının kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir. Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde, davacının istinaf talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE: Dava, alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine karşı yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olup dava kapsamında ayrıca ihtiyati haciz talep edilmiştir. Davacı tarafından davalı aleyhine İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasında toplamda 47.430,00 Euro alacağın tahsili amacıyla ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı borçlu şirketin takibe ve borca karşı yasal süresinde borcu bulunmadığını belirterek itiraz ettiği anlaşılmıştır.İcra ve İflas hukukundaki İhtiyati haciz müessesi, medeni usul hukukundaki İhtiyati tedbir ve idare hukukundaki yürütmenin durdurulması müesseseleri gibi hukuki koruma önlemidir. Geçici hukuki koruma önlemleri toplumsal barışın sağlanması açısından da önem taşımaktadır. Geçici hukuki himaye tedbirlerinin düzenleme nedeni, bireylere etkin hukuki himaye sağlanmasıdır. Bu da Hukuk devleti ilkesinin bir gereğidir (AY m.2).Geçici hukuki koruma önlemleri, henüz hüküm verilmeden bireylerin acil hukuki korunma ihtiyaçlarının karşılanmasıdır.2004 Sayılı İİK'nun 257 ve devamında ihtiyati haciz düzenlenmiştir. İhtiyati haciz şartlarına 257. maddede, 258. maddede ise ihtiyati haciz kararına yer verilmiştir. 258. maddenin ilk fıkrasında alacaklının alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecbur olduğu ifade edilmiştir. Bir alacak için ihtiyati haciz isteyen kişinin o alacağın alacaklı sıfatına sahip olması gerekir. Yani ancak alacağın alacaklısı ihtiyati haciz isteyebilir. Bu durum hakimin maddi hukuku araştırması gerektiği sonucunu beraberinde getirmektedir. Hakim, ibraz edilen delilerden ihtiyati haciz isteyen kişinin alacaklı sıfatına sahip olduğuna kanaat getirirse ihtiyati hacze ilişkin şart gerçekleşmiş demektir (İİK m.258/1). Alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur. İbraz edilen ispat vasıtası, iddia edilen hakkın varlığını ispatlamaya elverişli olmalıdır. Diğer yandan, alacaklının, alacağının varlığını ve muaccel olduğunu tam ve kesin şekilde ispat etmesi aranmamaktadır. Öte yandan, ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacağın yargılamayı gerektirmemesi şeklinde bir koşulda kanunda öngörülmemiştir. Diğer hukuki himaye tedbirlerinde olduğu gibi ihtiyati hacizde de amaç, davaya ilişkin bir yargılamadan farklı olarak maddi hukuka dayanan hak bakımından nihai bir karar verip uyuşmazlığı sona erdirmek değildir. Bireylere etkin hukuki himaye sağlamaktır. Talep edilen alacağın ise vadesinin gelmiş olması gerekir (İİK m.257/1). Alacağın muaccel olduğu an, ya tarafların anlaşması veya bir ihbar yada kanun hükmü veya hukuki ilişkinin mahiyeti ile belirlenir. Muacceliyet ile temerrüdü karıştırmamak gerekir. Muaccel bir borcun borçlusu alacaklının ihtarıyla mütemerrüt olur. Diğer yandan alacağın rehinle temin edilmemiş olması gerekir. Vadesi gelmemiş alacaklarda ihtiyati haciz kararı verilmesinin şartları İİK 257/2. fıkrada sınırlı şekilde sayılmıştır. 2004 sayılı İİK'nun "İhtiyati haciz kararına itiraz ve temyiz" başlıklı 265. maddesi "Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir." hükmünü içermektedir.Açıklanan yasal düzenlemeler ve genel ilkeler çerçevesinde somut olay değerlendirildiğinde, davacı, davalı şirket sahibi ... ile aynı soyadını taşıyan akrabalarının, ... Turizm İnşaat İç ve Dış Ticaret Sanayi Limited Şirketi isimli bir şirketlerinin bulunduğunu, davalı şirketin, bu şirket üzerinden faaliyetlerine devam edeceğine dair emareler ve duyumlar aldıklarını, bu şekilde davalı şirketin mallarını kaçırarak ve şirketin içinin boşaltarak müvekkili şirketin alacağına kavuşamayacağından bahisle ihtiyati haciz talep etmiştir. Davalı vekili ise ihtiyati hacze itirazında, ne müvekkili şirketin ne de dava dışı ... İnşaat İç ve Dış Ticaret Sanayi Limited Şirketi isimli şirketin iddia edildiği üzere bir eylem içerisinde olma şüphesinin bile bulunmadığını, müvekkili şirketin içinin boşaltıldığına dair davacının beyan ve iddialarının soyut ve gerçek dışı olduğunu ve herhangi bir somut delile de dayanmadığını, ayrıca 33.930 Euro ile ilgili 10/05/2022 tarihli belgede bir rakam telafuzu olmadığı gibi bu rakama ne şekilde ulaşılarak talepte bulunulduğunun da dosya kapsamı ile belli olmadığını belirtmiştir. Buna göre davalının ihtiyati hacze yönelik itirazında, ihtiyati haczin dayandığı sebepler bakımından itirazda bulunduğu anlaşılmakla Mahkemenin, davalının ihtiyati hacze itirazının reddine yönelik gerekçesi usul ve yasa ile dosya kapsamına uygun değildir. Mahkemece ihtiyati haciz kararı verilen miktara ne şekilde ulaşıldığı dava ve talep tarihi itibariyle belli değildir. Ayrıca davalı şirketin içinin boşaltıldığına yönelik davacı tarafça dayanılan sebepler de soyut nitelikteki beyanlardan ibarettir. Kaldı ki sözleşme ilişkisi de taraflar arasında ihtilaflıdır. Sonuç olarak dosya kapsamı ve mevcut delil durumu itibariyle davacının, alacağı ve ihtiyati haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller gösterdiğinden bahsedilemez. Yani henüz yaklaşık ispat koşulu sağlanamamıştır. Bu sebeple Mahkemece ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesi hatalı olup davalı vekilinin, ihtiyati haciz kararının kaldırılması yönünden yaptığı itirazının Mahkemece reddine dair tesis edilen karara yönelik istinaf talebinin yerinde olduğu değerlendirilmekle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile yeniden yargılama yapılmasına gerek olmadığından ihtiyati haciz kararına itirazının kabulüne dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere: 1)Davalının istinaf başvurusunun KABULÜNE, İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/656 Esas sayılı derdest dava dosyasında verilen 01/12/2022 tarihli ara kararın KALDIRILMASINA, 2)Davalının ihtiyati haciz kararının kaldırılması yönünden yaptığı itirazının kabulü ile, İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/656 Esas sayılı derdest dava dosyasında verilen 11/10/2022 tarihli ihtiyati haciz kararının KALDIRILMASINA, 3)Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 179,90 TL istinaf karar harcından davalı tarafından peşin olarak yatırılan 80,70 TL harcın mahsubu ile 99,20 TL'nin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 4)Davalı tarafça yapılan istinaf yargılama giderlerinin mahkemece verilecek esasa dair kararda değerlendirilmesine, 5)Dosyanın gerekli işlemlerin yerine getirilmesi için ilk derece mahkemesine gönderilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b/2 bendi ile aynı kanunun 362/1-f bendi ve İİK'nun 258/son fıkrası gereğince kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.02/03/2023