T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2019/752 Esas
KARAR NO: 2022/690
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 11/01/2019
NUMARASI: 2018/27 Esas, 2019/27 Karar
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 02/06/2022
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında, MR cihazının teknik olarak güncel durumu, upgrade olasılıkları ve yeni cihaz alımı konusunda danışmanlık sözleşmesi imzalandığını, müvekkilinin edimini yerine getirerek büyük emekle hazırladığı raporu davalıya sunduğunu, davalının sözleşmedeki ilk taksit dışındaki iki ödemeyi yapmadığını, bunun üzerine davalı aleyhinde Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası üzerinden takip başlatıldığını, davalının takibe haksız olarak itiraz ettiğini belirterek itirazın iptaline, takibin devamına, icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının danışmanlık hizmet bedelini fatura karşılığı tahsil ettiğini, dava konusu edilen hususun danışmanlık değil, yeni cihaz alımı veya upgrade teknik şartnamesi imzalandıktan sonra alacağı ücrete ilişkin olduğunu, davacının sözleşmede yazılan yeni cihaz veya upgrade sözleşmesi veya alımları yapılmadığı halde alacak talebinde bulunulmasının her şeyden önce sözleşmeye aykırı ve hukuki bulunmadığını belirterek davanın reddi ile kötüniyet tazminatının davacıdan tahsilini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI: Mahkemece, iddia, savunma ve bilirkişi raporuna göre; tarafların ticari defterlerinde herhangi bir alacak kaydının bulunmadığı, dosyaya ibraz edilen 9 mayıs 2013 tarihli Upgrade sözleşmese ve RF odası teknik sözleşmeleri temelinde yeni cihaz alındığına veya teknik şartnamenin uygulandığına dair dosyaya yansıyan bir delilin bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ: Karar, yasal süre içerisinde davacı tarafça istinaf edilmiştir. Davacı vekili istinaf dilekçesinde, davanın dayanağı Danışmanlık Sözleşmesinin 3. ve 7. Maddeleri gereğince müvekkilinin ücrete hak kazandığını, danışmanlık sözleşmesi gereğince davacının davalı hastaneye MR cihazına ilişkin fizibilite raporu sunduğunu, raporun hastane tarafından itirazsız kabul edildiğini, ücretin ilk kısmının ödendiğini ancak son iki taksitin ödenmediğini, bu konularda taraflar arasında herhangi bir uyuşmazlık bulunmadığını, davalının, son iki taksiti ödememesi konusundaki tek savunmasının, hastanenin yeni cihazı bizzat davacı şirketten almadığı için davacının bakiye ücrete hak kazanmadığı yönünde olduğunu, davalıdan kalan ödemeler istediğinde, her seferinde son iki ödemenin birlikte yapılacağı söylenip ödemelerin sürüncemede bırakıldığını, müvekkilinin dava dışı şirketten yeni cihazın ne zaman alındığını bilemediğinden, bir türlü ödenmeyen alacak için ne zaman fatura düzenleyeceğini kestiremediğini, sözleşmede aksi yazılmamış ise fatura düzenlenmemesinin, alacağın istenmesine engel olmadığını, dava konusu bakiye alacağa ilişkin fatura kesilmediğinden pek tabi ticari defterlerde de kayıt bulunmadığını, ancak ortada, HMK 222/3 uyarınca defter kayıtlarının aksini ispatlar nitelikte tarafların ikrarı ve imzası iki tarafça kabul edilen ilk taksidi ödenmiş yazılı danışmanlık sözleşmesinin bulunduğunu, davaya konu sözleşmenin yeni cihaz alım-satım ya da cihaz güncelleme sözleşmesi değil, danışmanlık sözleşmesi olduğunu, davacının hastaneye sunacağı tek hizmetin MR cihazına ilişkin fizibilite raporu hazırlamak olduğunu, bunun yapıldığını, yeni cihazın bizzat davacıdan alınması ya da cihaz güncellemesinin bizzat davacı tarafından yapılmasınIn sözkonusu olmadığını, sözleşmede böyle bir iş tanımının bulunmadığını, hastanenin, rapor ücretini taksitle ödemeyi teklif ettiğini, ödemeleri yeni cihaz alımı ya da güncelleme zamanına bağladığını, müvekkilinin burada, davalı hastanenin yeni cihaz almayıp güncelleme de yapmaması halinde ücret ödemekten kaçınmak gayesi güttüğünü anlayamadığını ve iyiniyetle bu ödeme zamanlarını kabul ettiğini, süreçte hastane, önce güncelleme yapma kararı alıp ... şirketi ile güncelleme sözleşmesi imzaladığı, tam bu aşamada davacıya ödeme yapması gerekirken, güncellemeden vazgeçip, çok daha sonra ... adlı firmadan yeni cihaz alma yoluna gittiğini ve cihaz faturasını da iş bu dava dosyasına delil olarak bizzat kendisi tarafından sunulduğunu, davacının ücrete hak kazandığının gün gibi ortada olduğunu, davalı tarafın 23.10.2018 tarihli dilekçesi ekinde, dava dışı şirket ... San ve Tic Ltd'den 19.08.2013 tarihinde MR cihazı aldığına ve yine bu şirketle 01.09.2013 tarihinde yeni aldıkları MR cihazı için bakım sözleşmesi yaptığına dair fatura ve sözleşmeyi dosyaya sunduğunu, mahkemenin tam aksi yönde gerekçe yazdığını, bilirkişinin ana para alacağının varlığını kabul ettiğini, sadece faiz ve fatura düzenlenmediği için KDV istenemeyeceğini belirttiğini, olayda son iki taksit ödemelerinin ne zaman yapılacağına ilişkin belirlenmiş vade bulunduğunu, bilirkişi raporunun bu yönü ile eksik olduğunu belirterek ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME: Dava, sözleşmeden kaynaklı alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacının davalı aleyhinde dayanak danışmanlık sözleşmesi gereğince 11.312,07 TL asıl, 4.446,11 TL (02.08.2013 - 13.12.2017 tarihleri arasında) İşlemiş Faizi, 11.312,07 TL asıl, 4.275,96 TL (02.10.2013 - 13.12.2017 tarihleri arasında) işlemiş Faizi olmak üzere toplam 31.346,21 TL üzerinden takip başlattığı, davalının takibe itiraz ederek takibi durdurduğu, davanın yasal bir yıllık süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. Sözleşme ilişkisi yanlar arasında çekişmesiz olup uyuşmazlık davacının sözleşme gereğince edimini yerine getirip getirmediği, takip tarihi itibari ile davalıdan alacaklı olup olmadığı noktasında toplanmıştır. Mahkemece uyuşmazlık konularında bilirkişi raporu alınmıştır.25.10.2018 tarihli bilirkişi raporunda; davacı tarafça ibraz edilen ticari defterlerin lehine delil vasfı taşımadığı, davalı tarafından sunulan ticari defterlerin davalının lehine delil vasfı taşıdığı, tarafların 2013 yılı ticari defterlerinde, 2013 yılı sonu itibariyle taraflar arasındaki borç / alacak bakiyesi bulunmadığı ve taraflar arasındaki hesaplar arasında farklılık bulunmadığı, davacı şirket tarafından davalı şirket ile ilgili hazırlanmış 27 Nisan 2013 tarihli 14 sayfalık fizibilite raporu sunduğu, dava dosyasında, davalı şirket ile dava dışı ... Tic. Ltd. Şti arasında akdedilmiş 03 Mayıs 13 Tarihli “ Upgrade Teknik Sözleşmesi” ve davalı şirket ile dava dışı ... Tic. Ltd. Şti. arasında akdedilmiş 09 Mayıs 13 Tarihli “ Rf Odası Teknik Sözleşmesi” bulunduğu, davanın tarafları arasında akdedilmiş bir “ Upgrade Teknik Sözleşmesi” bulunmadığı, davalı vekilinin 23.10.2018 havale tarihli dilekçesinin ekinde dava dışı ... Tic. Ltd. Şti. tarafından davalı şirkete düzenlenmiş 19.08.2013 tarihli ... nolu “...” açıklamalı, genel toplamı 100.000,01 TL olan Fatura ve davalı ile dava dışı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. ve dava dışı ... A.Ş. arasında akdedilmiş, sözleşme süresi 01.09.2013 ile 01.09.2014 arasını kapsayan “Bakım Ve Onarım Sözleşmesi” sunulduğu, davacı şirket tarafından davalı şirkete 22.04.2013 tarihli, ... seri sıra nolu, “Danışmanlık Bedeli” açıklamalı, 5.422,50 TL + 946,05 TL (KDV) = 6.398,55 TL tutarlı fatura düzenlendiği, fatura bedelinin davalı şirket tarafından 25/04/2013 tarihinde davacı şirketin ... Bakırköy Şubesi ... nolu hesabına 6.398,55 TL olarak ödendiği, fatura ve ödeme tutarının tarafların ticari defterlerinde kayıtlı olarak yer aldığı, taraflar arasındaki akdedilmiş bulunan 08.04.2013 tarihli sözleşmenin işin bedeli ve ödemeler başlıklı 7. Maddesinde "Yukarıdaki maddelerde tanımlanan esaslar çerçevesinde tamamlanacak danışmanlık hizmetinin sözleşme tutarı 8.000 Amerikan Doları veya ödeme günündeki T.C. Merkez Bankası Döviz Satış Kuru üzerinden TL karşılığı + KDV’ dir. Bu ücretin 3.000 USD + KDV’ si imza gününde saat 17:00’e kadar, 2.500 USD + KDV’si yeni cihaz veya upgrade teknik şartnamesinin imzalanmasından itibaren 3 iş günü içerisinde, 2.500 USD + KDV’si ise upgrade uygulamasının veya yeni cihazın teslim edildiği tarihte saat 17:00’e kadar fatura karşılığı ...’nın ilgili banka hesabına yatırılacaktır.” şeklinde olduğu, davalı şirketin, sözleşmeye konu 3000-USD +KDV karşılığı 6.398,55 TL tutarındaki ödemeyi 25.04.2013 tarihinde davacı şirketin ... bankası Bakırköy Şubesindeki ... nolu hesabına yaptığı, takibe konu bedelin 2 taksit olarak belirtilen 2500 USD7nin takip tarihindeki TL karılığı ve KDV'sinden ibaret olduğu, davacı şirketin, 5.000 USD karşılığı 19.173,00 TL sözleşme bedeline ilişkin davalı şirkete fatura düzenlemediği, bu sebeple bedelin KDV'sini talep edemeyeceği, takipten önce temerrütün gerçekleşmediği belirtilmiştir. Taraflar arasında akdedilen 08.04.2013 tarihli“ Danışmanlık Sözleşmesinin SÖZLEŞMENİN KONUSU başlıklı 3. Maddesinde; "Bu sözleşme konusu; FİRMA ortağı / sahibi olduğu ... MARKA MANYETİK REZONANS GÖTÜNTÜLEME cihazının teknik olarak güncel durumu; upgrade olasılıkları ile yeni cihaz alımı konularında fizibilte ve danışmanlık hizmetlerinin ... tarafından yerine getirilmesidir." İŞ TANIMLARI başlıklı 6. Maddesinde; " Danışmanlık hizmetinin iş tanımı aşağıda verilmektedir. ... Marka Manyetik Rezonans Görüntüleme Cihazının güncel durumu, upgrade olasılığı veya yeni cihaz alımı hakkında fizibilite çalışması, "
İŞİN BEDELİ ve ÖDEMELER başlıklı 7. Maddesinde; "Yukarıdaki maddelerde tanımlanan esaslar çerçevesinde tamamlanacak danışmanlık hizmetinin sözleşme tutarı 8.000 Amerikan Doları veya ödeme günündeki T.C. Merkez Bankası Döviz Satış Kuru üzerinden TL karşılığı + KDV’ dir. Bu ücretin 3.000 USD + KDV’si imza gününde saat 17:00’e kadar, 2.500 USD + KDV’si yeni cihaz veya upgrade teknik şartnamesinin imzalanmasından itibaren 3 iş günü içerisinde, 2.500 USD + KDV’si ise upgrade uygulamasının veya yeni cihazın teslim edildiği tarihte saat 17:00’ e kadar fatura karşılığı ...’nın ilgili banka hesabına yatırılacaktır." hükümlerini içerdiği anlaşılmaktadır. Somut davada, taraflar arasında akdedilen 08.04.2013 tarihli“ Danışmanlık Sözleşmesinin SÖZLEŞMENİN KONUSU başlıklı 3. Maddesinde; "Bu sözleşme konusu; FİRMA ortağı / sahibi olduğu ... MARKA MANYETİK REZONANS GÖTÜNTÜLEME cihazının teknik olarak güncel durumu; upgrade olasılıkları ile yeni cihaz alımı konularında fizibilte ve danışmanlık hizmetlerinin ... tarafından yerine getirilmesidir." olarak belirtildiği, dava dilekçesinin ekinde sunulan 14 sayfalık teknik raporda cihazlar ve hastanenin durumunun değerlendirildiği, tavsiyelerde bulunulduğu, davalı ile ... Tic. Ltd. Şti arasında akdedilmiş 03.05.2013 tarihli “ Upgrade Teknik Sözleşmesi” 09.05.2013 tarihli “ Rf Odası Teknik Sözleşmesi” bulunduğu, yine davalının dava dışı şirket ... Tic Ltd'den 19.08.2013 tarihinde MR cihazı aldığına ve yine bu şirketle 01.09.2013 tarihinde yeni aldıkları MR cihazı için bakım sözleşmesi yaptığına dair fatura ve sözleşmenin dosyaya sunulduğu, fatura düzenlenmemiş olması Vergi Usul Kanunu'na göre davacının sorumluluğunu gerektirebilir ise de, oluşan alacağı talep etmek hakkını ortadan kaldırmayacağı ( Yargıtay 15. Hukuk Dairesinin 2016/337 E. 2017/1959 K. Sayılı ilamı) davacının sözleşme gereğince edimini yerine getirdiği, sözleşmenin 7. Maddesinde belirtilen ücrete hak kazandığı, sözleşmede kesin vade bulunmadığı, takipten önce temerrüdün gerçekleşmediği, alacağın likit olduğu, bu gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmesi gerekirken reddinin isabetli olmadığı anlaşılmakla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm tesisi ile davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle: 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile, Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/27 Esas, 2019/27 Karar, 11/01/2019 tarihli kararının HMK'nın 353/1.b.2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, yeniden HÜKÜM TESİSİNE, 2-a)Davanın KISMEN KABULÜNE, Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında davalı borçlunun yaptığı itirazın kısmen iptali ile takibin sözleşmenin 7. Maddesi gereğince her biri 11.312,07 TL olmak üzere toplam 22.624,14 TL asıl alacak üzerinden devamına, Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE, b)22.624,14 TL üzerinden hesap edilecek %20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 3-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gerekli 1.545,45 TL nispi karar ve ilam harcından, peşin alınan 378,59 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.166,865 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 4-Davacı tarafından yatırılan 1.545,45 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan 829,00 TL yargılama giderinden kabul ve ret üzerinden taktiren 598,28 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen kısım üzerinden AAÜT gereğince hesap edilen 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden reddedilen kısım üzerinden AAÜT'nin 6. ve 13. Maddesi gereğince hesap edilen 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 8-Karar kesinleştiğinde HMK'nun 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının taraflara iadesine,
İstinaf Giderleri Yönünden; 1-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununu gereğince alınması gereken 80,70 TL istinaf maktu karar harcından peşin alınan 44,40 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 36,30 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 2-Davacı tarafından peşin yatırılan istinaf harçları toplamı 165,70 TL, 31,00 TL tebligat/posta gideri olmak üzere toplam 196,70 TL yargılama giderinden kabul ve red oranı gözetilerek takdiren 141,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davanın kendi üzerinde bıkılmasına Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 353/1b-2 bendi ve aynı Kanunun 362/1.a maddesi gereğince kesin olarak oybirliği ile karar verildi.02/06/2022