T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2018/2469 Esas
KARAR NO: 2021/1326
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 16/03/2018
NUMARASI: 2017/254 Esas, 2018/373 Karar
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 18/11/2021
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında uzaktan eğitim ve ... hizmeti için 17.03.2014 tarihinde iki ayrı hizmet satın alım sözleşmeleri akdedildiğini, müvekkilinin sözleşmeden kaynaklı edimini yerine getirdiğini, davalının 9 adet fatura bedelini ödemediğini, alacağın tahsili için İstanbul ... İcra Müdürlüğü’nün ... esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek itirazının iptali ile takibin devamına, davalının % 20 oranında tazminata mahkûm edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP Davalı usulüne uygun meşruhatlı davetiyeye rağmen davaya cevap vermemiş, duruşmalarda kendisini vekil ile temsil ettirmiş, davalı vekili davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI İlk Derece Mahkemesince, davalı vekilinin icra takibine yönelik yaptığı itirazında, hizmetin alındığı ve faturaların tebliği yönünde itirazı olmadığı, inceleme günü ticari defter ve belgelerini ibraz etmediği, davacı şirketin ticari defterlerinde tespit edilen 19.159,02 USD asıl alacak, 19.990,82 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 39.149,84 USD davalıdan alacaklı olduğu gerekçesi ile davanın kısmen kabulü ile İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin 19.159,02 USD asıl alacak, 19.990,82 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam: 39.149,84 USD üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, 19.159,02 USD asıl alacağa takip tarihinden tahsil tarihine kadar sözleşmesel aylık % 5, yıllık % 60 oranında faiz uygulanmasına, kabul edilen 19.159,02 USD asıl alacağın takip tarihindeki kur üzerinden TL karşlığının % 20si oranında tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ Karar yasal süresi içerisinde davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davalı vekili istinaf talebinde; takibe itiraz dilekçesinde İcra Müdürlüğünün yetkisine açıkça itiraz edilerek, İstanbul Anadolu İcra Müdürlüğünün yetkili olduğunun belirtildiğini, mahkemece yetkisizlik kararı verilmesi gerekirken, işin esasına girilerek karar oluşturulduğunu, davacının ihtilaf konusu alacağı 2014-2015 yılında kestiğini söylediği faturalara dayandırdığını, ancak, inceleme sırasında ve sonrasında 2014-2015 yılı defterlerini ibraz etmediğini, bu durumun bilirkişi raporunun 3.sayfasının sonunda ve 4. sayfasının başında ifade edildiğini, buna rağmen, bu eksikliğin giderilmediğini, bilirkişilerin, 2016 yılı defterlerinde devir bedeli yazdığından bahisle sonuca gittiklerini, ilamsız takibe itiraz eden tarafın itiraz sebebi beyan etmesine gerek ve zorunluluk bulunmadığını, bilirkişi yorumunun hatalı olduğunu, ispat yükünün davacıda olduğunu, bilirkişilerce, aylık %5 yılık %60 oranında gecikme faizi tespit edildiğini, hukuk sistemimizde dövize uygulanan böyle bir faiz oranının bulunmadığını, sözleşmenin taraflar arasında muzakere edildiğini gösterir belge de sunulmadığını, davacının davasını ispat edemediğini, davacının takip talebinde "3095 sayılı Yasa uyarınca T.C Merkez Bankasının kısa vadeli kredilere uyguladığı yıllık %60 Avans Faizinden az olmamak üzere artan oranlarda faiz" talep ettiğini, talebin çelişkili olduğunu, mahkemenin bu itirazı değerlendirmediğini, kabul anlamaına gelmemek kaydıyla; bir an için hizmetin verildiği ve faturaların da tebliğ edildiği varsayılsa bile, hizmete esas sözleşmede belirlenen ücretle, faturadaki tutarların çok farklı olduğunu, sözleşmenin 5. maddesinde Uzaktan Eğitim aylık kullanım bedelinin 200 USD gemi/ay şeklinde belirtildiğini, bu maddeye göre kullanım bedelinin gemi başına aylık 200 USD olduğunu, oysa sözleşmede + KDV olarak belirlenmemesine ve talep edilmemesine rağmen, tebliğ edilmeyen faturalarda + %18 KDV'nin ilave edildiğini, mahkemece belirlenen 19.159,02 USD'dan, haksız eklenen %18 KDV tutarı 3.448,62 USD'ın çıkarılmasıyla davacı alacağının 15.710,40 USD olacağını belirterek ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME: HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzeni ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde; Dava, hizmet bedelinin tahsili için yapılan takibe itirazın iptali istemine ilişkindir. Dosya kapsamından; davacı tarafından davalı aleyhinde dayanak 9 adet fatura gereğince 19.01.2017 tarihinde İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası üzerinden 19.824,00 USD asıl alacak, 20.998,10 USD faiz olmak üzere toplam 40.822,10 USD üzerinden takip başlattığı, takıp tarihinden itibaren asıl alacağa 3095 sayılı Yasa uyarınca T.C Merkez Bankasının kısa vadeli kredilere uyguladığı işleyecek yıllık % 60 avans faizinden az olmamak üzere artan oranlarda faizi ile birlikte tahsilini talep ettiği, davalı vekilinin 24.01.2017 tarihli itiraz dilekçesinde; yetkili icra dairesinin müvekkilinin faaliyet adresinin bulunduğu yer icra dairesi olan Anadolu İcra daireleri olduğu, takip alacaklısı şirkete borçları ve taahhütlerinin bulunmadığını belirterek borca ve ferilerine itiraz ederek takibi durdurduğu, davanın yasal bir yıllık süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. Sözleşme ilişkisi yanlar arasında çekişmesiz olup uyuşmazlık, davacının davalıya hizmet verip vermediği, takip tarihi itibari ile davalıdan alacaklı olup olmadığı noktasında toplanmıştır. Davalı tarafça icra dairesinin yetkisine itiraz edilmekle, öncelikle yetki itirazı yönünden inceleme yapılması gerekmiştir. Sözleşmelerin 7. ve 10. Maddelerinde uyuşmazlık halinde İstanbul Mahkemeleri ve İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğu düzenlenmiştir. Davacı taraf takibi yetkili icra dairesinde başlatmıştır. Mahkemece tarafların ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılmasına karar verilmiş bilirkişi raporu alınmıştır. 05.02.2018 tarihli bilirkişi raporunda; davalının ticari defterlerini ibraz etmediği, davacı tarafından ibraz edilen ticari defterlerin lehine delil niteliği taşıdığı, davacı şirketin icra takibine konu ettiği 01.03.2016 tarihli 708 USD ve 01.06.2016 tarihli 708 USD tutarındaki faturaların ticari defterlerde kayıtlı olduğu, 2015 yılında devir gelen alacağı bulunduğu ve 2016 yılı ticari defterlerinde yıl sonunda 47.899,51 TL karşılığı 19.159.02 USD alacaklı gözüktüğü, davacının 2014 ve 2015 yıllarına ilişkin ticari defterlerini ibraz etmediği, davacı şirketin söz konusu faturaları davalı şirkete tebliğ edildiğine ve davalı tarafın hizmetten faydalandığını kanıtlayacak herhangi bir belge ibraz etmediği, ancak, davalı vekilinin takibe itirazında, hizmetin alınması ve faturaların tebliği yönünde itirazı olmadığı, davalı vekilinin itirazının, müvekkilinin borcu bulunmadığına yönelik olsa da, müvekkilinin borcunu ödediğini kanıtlayacak herhangi bir belge ibraz etmediği gibi beyanda da bulunmadığı, inceleme günü de ticari defter ve belgelerini ibraz etmediği dolayısıyla, davacı şirketin ticari defterlerde tespit edilen 19.159,02 USD borcunu ödemesi gerektiği, davacı şirketin, davalı şirkete Urla Noterliğinden keşide ettiği 08,09.2016 tarih ve ... yev.no.lu ihtarname ile sözleşmeyi feshederek 19.824,00 USD'nin ihtarın tebliğinden itibaren en geç 7 gün içerisinde ödenmesini talep ettiği, ihtarnamenin 20.09.2016 tarihinde davalı tarafa tebliğ edildiği, Uzaktan Eğtim Hizmeti Sözleşmesinin 6. Maddesindeki düzenleme gereğince yapılan hesaba göre 19.159,02 USD'ye 19.990,82 USD faiz işlediği belirtilmiştir. Taraflar arasında akdedilen 17.03.2014 tarihli Hizmet Satın Alma Sözleşmesinin 4. Maddesi gereğince davacının Uzaktan Eğitim Hizmeti Sisteminin kurulması işini üstlendiği, 5.1 maddesinde, 5 haftalık geliştirme çalışması ve sistemin kurulup eğitimlerin verilmesi işi için tayin edilen ücretin 4.050 USD olduğu, davalı şirketin, işe başlanması ile birlikte davacıya 2.050,00 USD ödemeyi, Uzaktan Eğitim Hizmeti Sisteminin kurulması sonrası en geç 5 iş günü içinde 2.000,00 USD daha ödeme yapmayı kabul ettiği, Uzaktan Eğitim Hizmeti Sisteminin kullanım bedelinin aylık 200 USD gemi/ay olarak belirlendiği, gemi artışı olması halinde aynı ücret üzerinden ücretlendirmenin artarak devam edeceği, gemi sayısının 10 ve üzerinde olması halinde %15 indirim uygulanacağı, sözleşmenin 6.1 maddesinde sözleme süresinin 1 yıl olduğu, karşılıklı feshedilmediği sürece 1 yıl daha uzayacağı, sözleşmenin 6.2 maddesinde, uzaktan eğitim sisteminin kurulumu sonrası doğacak aylık ödemelerin 3 aylık paketler halinde hizmet alımının başlamasıyla birlikte kesileceği, her 3 aylık hizmet döneminin bitiminde bir sonraki 3 aylık dönem için fatura düzenleneceği, şirket fatura kesiminden itibaren en geç 30 gün içinde yükleniciye ödemeyi gerçekleştireceğinin belirtildiği, 6.3. Maddesinde ödemelerde meydana gelecek gecikmelerde ödeme tarihini takip eden her bir ay için aylık %5 gecikme faizi uygulanacağının hüküm altına alındığı, aynı tarihli diğer Hizmet Satın Alma Sözleşmesinin 4. Maddesi gereğince, davacının davalıya risk değerlendirmesi, acil durum eylemlerinin hazırlanması ve eğitimlerin verilmesi işini üstlendiği, sözleşme bedelinin 750,00 TL olarak kararlaştırıldığı, davacı tarafından düzenlenen faturaların Uzaktan Eğitim Hizmet bedeline ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Davacı 27.06.2014 tarih, 2.167,02 USD bedelli, 27.08.2014 tarih, 2.832,00 USD bedelli, 27.12.2014 tarih, 2.832,00 USD bedelli, 01.03.2015 tarih, 2.832,00 USD bedelli, 01.06.2015 tarih, 2.832,00 USD bedelli, 01.09.2015 tarih, 2.832,00 USD bedelli, 01.12.2015 tarih, 1.416,00 USD bedelli, 01.03.2016 tarih, 708,00 USD bedelli, 01.06.2016 tarih, 708,00 USD bedelli faturalar gereğince alacak isteminde bulunmuştur. Davacı tarafından davalıya keşide edilen Urla Noterliğinin 08.09.2016 tarih, ... yev.no.lu ihtarnamede; 27.06.2014 tarihinden itibaren fatura bedelleri ödenmediği belirtilerek sözleşmenin feshedildiğinin bildirildiği, 19.824,00 USD'nin ihtarın tebliğinden itibaren en geç 7 gün içerisinde ödenmesi talep edilmiştir. Uzaktan Eğitim Sistemi 3 aylık kullanım bedelleri altında düzenlenen faturaların gemi sayısına bağlı olarak düzenlendiği anlaşılmaktadır. 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi; sözleşmede daha yüksek akdi veya gecikme faizi kararlaştırılmadığı hallerde, yabancı para borcunun faizinde Devlet Bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanır, hükmünü amirdir. Tüm dosya kapsamına göre; davalı vekilinin bilirkişi raporuna karşı itiraz dilekçesinde, sözleşmenin genel işlem koşullarına aykırı olduğunu iddia ettiği, gerek icra takibindeki itirazında gerekse yargılama aşamasında, hizmetin alınmadığı yönünde bir savunma getirmediği, davacının sözleşmedeki edimini yerine getirdiği, davalının iş bedelini ödemediği, faturaların sözleşmedeki sürelere uygun olarak düzenlendiği, sözleşmede kararlaştırılan vade, temmerrüt ve faiz oranı üzerinden yapılan hesaplamada usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı, takip talebinde yabancı para alacağına yıllık %60 faiz talep edildiği, sözleşmedeki aylık %5 faiz oranına denk geldiği anlaşılmakla istinaf başvurusunun reddine dair karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Dosya kapsamı ve delil durumuna göre İlk Derece Mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olduğundan HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince davalı tarafın istinaf başvurusunun esastan REDDİNE, 2-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununu gereğince alınması gereken 59,30 TL istinaf maktu karar ve ilam harcının davalı tarafından peşin yatırılan 2.476,80 TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 2.417,50 TL'nin davalıya İADESİNE, 3-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin kendi üzerine bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 361/1. fıkrası uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay nezdinde Temyiz Kanun Yolu Açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi.18/11/2021