T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2018/1794 Esas
KARAR NO: 2021/982
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 16/04/2018
NUMARASI: 2015/900 Esas, 2018/435 Karar
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Rücuen Tazminat)
KARAR TARİHİ: 16/09/2021
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete sigortalı bulunan dava dışı sigortalı ... Ltd. Şti.'nin ticari faaliyetlerini sürdürdüğü adreste 13.02.2015 tarihinde hırsızlık meydana geldiğini, davalının kusuru nedeni ile sigortalının zarara uğradığını, sigortalıya hasar tazminatı olarak 06.04.2015 tarihinde 16.836,33 TL ödendiğini belirterek fazlaya dair talep ve dava haklarının saklı kalması kaydıyla 16.836,33 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, özel güvenlik hizmetini tacir sıfatını haiz ve tüzel kişiliği bulunan ... Yapı Kooperatifi ile akdettiği sözleşme ile yüklendiğini, müvekkili ile davacının sigortalısı arasında özel güvenlik hizmetine dair bir akdi ilişki bulunmadığını, davacının tazminat iddiasının müvekkiline karşı ileri sürmesinin hukuken mümkün olmadığını, müvekkilinin ... faaliyet gösteren sair kişilerin özel güvenliğinin sağlanmasını taahhüt etmediğini, tesis dahilindeki özel mülk niteliğinde olan işyerlerinin bireysel güvenliğinin doğal olarak işyerlerinde faaliyet gösteren şahısların sorumluluğunda olduğunu, müvekkilinin sözleşme ile yükümlendiği güvenlik hizmetini kendisinden beklenen şekilde, kusursuz olarak yerine getirdiğini belirterek davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI: Mahkemece, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; olayın meydana gelmesinde davalının %50 oranında kusurlu olduğu gerekçesi ile davanın KISMEN KABUL-KISMEN REDDİNE, 8.418,00 TL'nin 06.04.2015 tarihi olan ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine, karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ: Karar, yasal süre içerisinde davacı ve davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davacı vekili istinaf nedenleri olarak, sigortalı iş yerinin ...te bulunduğunu, tekstilkent yönetimi ve davalı güvenlik şirketi arasında akdedilen Özel Güvenlik Sözleşmesi ile güvenlik hizmetlerinin 5188 sayılı kanuna uygun şekilde davalı tarafça yerine getirilmesi gerektiğinin kabul edildiğini, davalının üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirmediğini, mahkemece alınan kusur bilirkişi raporlarının birbiri ile çeliştiğini, %50 kusur oranı üzerinden davanın kısmen kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, sigortalının gerekli tedbirleri aldığını, davalının tam kusurlu olduğunu belirterek ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir. Davalı vekili istinaf nedenleri olarak, mahkemece yerinde yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu ilk bilirkişi raporunda müvekkili şirkete %90 oranında kusur verildiğini, kök raporda görüş bildiren heyet üyelerinin hiçbirinin özel güvenlik hususunda uzman/yetkin olmadığının anlaşılması üzerine bu kez heyete özel güvenlik uzmanı dahil edildiğini, bu defa müvekkili şirketin kusur durumunun %10 olduğuna bakiye kalan kısımların ise hizmet sunulan ... ve davacı sigortalısına ait olduğu yolunda görüş bildirildiğini, mahkemece bu kez 3. bir bilirkişi raporu alındığını, son rapora göre karar verildiğini, son raporun eksik ve tespitlerin hatalı olduğunu, bilirkişilerin dosyaya ibraz edilen Özel Güvenlik Koruma Planında 30 kişilik bir istihdamın yer alacağı şeklindeki ibareyi sanki fiilen 30 kişi istihdam edilmiş gibi değerlendirdiğini, dosyaya sunulan günlük nöbet çizelgesine göre müvekkilinin vardiya halinde 40 kişilik bir ekiple hizmet sunduğunu, nöbet çizelgesinin sağ alt tarafında hizmet sunulan kurum olan ... Kooperatifi Müdürünün imzasının bulunduğunu, müvekkil ile dava dışı ... Kooperatifi arasında ki sözleşmenin 4.1. maddesine göre vardiya halinde 40 kişinin hizmet vereceğinin belirtildiğini, müvekkilinin sözleşme gereğince edimini eksiksiz ifa ettiğini, tesisin büyüklüğü ve halen dahi sıklıkla yaşanan hırsızlık vakalarının dikkate alınmadığını belirterek ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME: Dava, "Yeni Tüm İşyeri Sigorta Poliçesi “ kapsamında ödenen hasar bedelinin rücuen tahsili istemine ilişkindir. Dosya kapsamından, davacı ile dava dışı ... Ltd. Şti. Arasında başlangıç tarihi 28.08.2014, bitiş tarihi 28.08.2015 olan sigorta poliçesi düzenlendiği, riziko adresinin ... İş Merkezi ... Blok No:...-...-... Esenler/İstanbul olduğu, riziko adresinde 13.02.2015 tarihinde hırsızlık olayının meydana geldiği, 24.03.2015 tarihli ekspertiz raporunda, sigortalıya ait deponun kapı kilidinin kırılarak 22 koli içerisindeki 552 adet montun çalındığı, hasarın teminat kapsamında kaldığı, iş merkezinin güvenliğinin davalı tarafından sağlandığı, sigortalının 16.836,33 TL zarara uğradığının ifade edildiği, hasar bedelinin 06.04.2015 tarihinde sigortalıya ödendiği, davalı şirket ile dava dışı ... İstanbul Tekstil İmalat ve Satıcılar Toplu İşyeri Yapı Kooperatifi arasında “Güvenlik Hizmet Sözleşmesi “ imzalandığı, sözleşmede davalı şirketin yüklenici, dava dışı Kooperatifin işveren olarak yer aldığı, sözleşmenin konusunun, sözleşmede belirtilen hizmetlerin yüklenici tarafından verilen süreler dahilinde müşteriye sunulması ile ilgili olarak tarafların karşılıklı hak ve yükümlüklerinin tespitini içerdiği, yüklenicinin yükümlülükleri olarak, yüklenicinin 5188 sayılı Özel Güvenlik Kanunu ve buna bağlı yönetmelik çerçevesinde uygun nitelikte özel güvenlik elemanı çalıştırmakla yükümlü olduğu, hizmetin 40 güvenlik elemanı ile aralıksız 7 gün 24 saat hizmet sağlanacağının kararlaştırıldığı anlaşılmıştır. Taraflar arasında, sigorta poliçesi, hırsızlık olayı, hizmet sözleşmesi konularında herhangi bir uyuşmazlık yoktur. Uyuşmazlık, davalı güvenlik şirketi yönünden belirlenen kusur oranının isabetli olup olmadığı, dava dışı sigortalının olayda kusurunun olup olmadığı, hükme esas alınan bilirkişi raporunun usul ve yasaya uygun olup olmadığı noktasında toplanmıştır. Mahkemece mahallinde keşif yapılmış, bilirkişi raporu alınmıştır. 20.06.2017 tarihli bilirkişi heyet raporunda; işyeri (depo) sahibi sigortalının basiretli bir tacir gibi davranmayarak deposundaki kıymetleri özenle koruma yükümlülüğünü yerine getirmediği, hırsızlık alarm ihbar sistemi, güvenlik kamera sistemi gibi önlem ve tedbirleri almadığı, bu nedenle dava dışı sigortalının tali kusurlu olduğu ve kusur oranının %30 olacağı, davalı güvenlik şirketi dava dışı sigortalıya, herhangi bir şekilde deposunda; hırsızlık alarm sistemi, güvenlik kamera sistemi gibi tedbir ve önlemler alması yönünde yazılı uyarması gerekirken böyle bir uyarısının bulunmadığı, güvenlik şirketinin sadece ortak alanlardan sorumlu olmasının hayatın olağan akışı ile örtüşmediği, sitedeki tüm işyerlerinin kapılarının ortak alanlara açıldığı, davalının Tekstilkent sitesi hudutları içerisinde bulunan tüm ortak alanlar ile işyerlerinden sorumlu olduğu, bu nedenlerle güvenlik şirketinin asli kusurlu olduğu ve kusur oranının %70 olacağı, hırsızlık nedeniyle oluşan zararın hırsızlık tarihi itibariyle 16.836,00 TL olduğu belirtilmiştir. Mahkemece 3 kişilik bilirkişi heyetine birde güvenlik uzmanı dahil ederek yeniden bilirkişi raporu alınmıştır. 22.09.2017 tarihli heyet raporunda, işyeri (depo) sahibi sigortalının basiretli bir tacir gibi davranmayarak deposundaki kıymetleri özenle koruma yükümlülüğünü yerine getirmediği, hırsızlık alarm ihbar sistemi, güvenlik kamera sistemi gibi önlem ve tedbirleri almadığı, bu nedenle dava dışı sigortalının tali kusurlu olduğu ve kusur oranının %30 olacağı, 23/06/2017 tarihli bilirkişi raporunda belirtilen asli kusurlu olduğuna iten sebep ve iddialara bakıldığında kusur oranın %70 olarak tamamının ... Ltd. Şti” verilmesinin hakkaniyetten uzak bir değerlendirme olduğu, sadece hizmet verene değil hizmet alanın da kusurlarının görülmesinin gerektiği, vukulara iten sebeplerin oluşmasındaki etken kaynaklı gelişen durumların değerlendirirken mevcut olanakların yetersiz bırakılarak kısıtlı tutularak, güvenlik firmasından tam randımanlı hizmet alma bekletintisinin olması ve direkt sorumlu tutulmasının işin olağan akışına uymadığı, ... Ltd, Şti tarafından gerek şifai gerek yazılı bildirdiği raporundaki sorunlara ilişkin somut önleyici tedbirleri almadığı, işbirliğinde yetersiz kaldığı, güvenlik hizmetinin yürütülmesinde firmaya gerekli desteği vermediği, asli kusurun ... Yönetiminde olduğu, kusur oranının %60 olacağı, davalının tali kusurlu olup kusur oranının %10 olacağı ifade edilmiştir. (İş güvenliği uzmanı önceki rapordaki görüşünü muhafaza etmiştir.
19.03.2018 tarihli bilirkişi raporunda, ... İslanbul Tekstil İmalat Ve Satıcılar Toplu İşyeri Yapı Kooperatifi ile davalı güvenlik şirketi arasında yapılan sözleşme gereği 40 özel güvenlik görevlisi ile hizmet verileceğinin belirtilmesine rağmen dosyaya sonradan sunulan “Koruma ve Güvenlik Planında" kurum ve kuruluşta çalışan toplam özel güvenlik görevlisi sayısı 30 erkek olarak gösterilmesine yönelik herhangi bir girişimde bulunmadığı, fiilen çalışan güvenlik görevlisi sayısının denetlenip denetlenmediği, alınması gereken ilave fiziki ve elektronik (kamera, alarm vb) tedbirlerinin yeterince tesis edilip takip edilmediği, güvenlik tedbirlerinin yeterliliği konusunda hizmet satın alınan davalı özel güvenlik şirketi ile risk değerlendirmesi yapılmadığı, sigortalının elektronik güvenlik sistemini kurdurmadığı, bu sebeple olayın meydana gelmesinde davalının % 50 dava dışı ... kooperatifinin % 20, sigortalının % 30 oranında kusurlu olduğu belirtilmiştir. Son bilirkişi raporundaki tespitler dosya kapsamına uygun, yeterli ve gerekçelidir. Dava dışı işveren ... Kooperatifi ile davalı güvenlik şirketi arasında gerçekleştirilen güvenlik sözleşmesi, sözleşmeye ilişkin olarak alınan güvenlik talimatları, koruma ve güvenlik planı kapsamında, davalı şirketin edimlerini tam olarak yerine getirmediği bu sebeple olayda %50, dava dışı site yönetiminin ise denetim görevini yerine getirmemesi sebebi ile %20 sigortalınında elektronik güvenlik tedbirlerini almaması nedeni ile % 30 oranında kusurlu oldukları anlaşılmıştır. TTK 1472. maddesi kapsamında, davacı ... şirketinin sigortalı şirkete ödemiş olduğu hasar bedelini davalının kusur oranına tekabül eden kısmını talepte haklı olduğu ve bu nedenle mahkeme kararının isabetli olduğu kanaatine varılmıştır. Açıklanan nedenlerle ve özellikle davalının Tekstilken kooperatifi ile gerçekleştirdiği sözleşme hükümleri, talimatlar, koruma ve güvenlik planı kapsamında, davanın kısmen kabulü kararında bir isabetsizlik olmadığından, davacı ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun reddine dair karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Dosya kapsamı ve delil durumuna göre İlk Derece Mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olduğundan HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince davacı ve davalı tarafın istinaf başvurusunun esastan REDDİNE, 2-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununu gereğince alınması gereken 59,30 TL istinaf maktu karar ve ilam harcının davacı tarafından peşin yatırılan 23,40 TL harçtan mahsubu ile bakiyesinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 3-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununu gereğince alınması gereken 59,30 TL istinaf maktu karar ve ilam harcının davalı tarafından peşin yatırılan 167,00 TL harçtan mahsubu ile bakiye 107,70 TL'nin davalıya İADESİNE, 4-Davacı ve tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin kendi üzerine bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 361/1. fıkrası uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay nezdinde Temyiz Kanun Yolu Açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi.16/009/2021