T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/2377 Esas
KARAR NO: 2021/1026
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ: 22/05/2018
NUMARASI: 2015/1073 Esas, 2018/560 Karar
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
KARAR TARİHİ: 23/09/2021
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında 15.04.2010 tarihli, Anlaşmalı Servis Sözleşmesi imzalandığını, müvekkilinin sözleşme kapsamında davalı tarafından gönderilen araçların sözleşmeye uygun şekilde onarmalarını yaptığını, davalı tarafından gönderilen dava dışı ... Ltd. Şti.’ye ait ... plakalı araç için davalı ... şirketi tarafından ... numaralı hasar dosyasının açıldığını; eksper görevlendirildiğini aracın onarım için müvekkiline gönderildiğini, aracın onarımının yapıldığını, davalının onarım bedelini ... plakalı araç üzerinde ... Bankası’nın rehin hakkı olduğu ve bankanın ödemeye muvafakat vermediği gerekçesi ile hasar tutarını ... Bankası’na ödendiğini, davalı hakkında İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası üzerinden takip başlattıklarını, borçlunun haksız ve mesnetsiz itirazı sebebiyle takibin durduğunu belirterek itirazın iptali ile takibin devamına, davalının alacak miktarının %20'sinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davadaki talebin daha önce Erciş İcra Hukuk Mahkemesinin 20111/19 E 2011/29 K sayılı ilamıyla hükme bağlandığını, alacağın araç malikinden alınması hükmünün kesinleştiğini, aynı konuda kesinleşmiş mahkeme kararı bulunduğunu, davanın kesin hüküm nedeni ile reddi gerektiğini, aracın müvekkili şirket nezdinde kasko poliçesi ile sigortalı olduğunu, 19.10.2010 tarihli kaza sonrası sigortalının aracı anlaşmalı servis olan davacıya götürdüğünü, müvekkili şirket tarafından ekspertiz atandığını, tespit edilen hasar bedelinin 25.02.2011 tarihinde sigortalıya ödendiğini, kendilerine husumet düşmediğini, davacının aktif dava ehliyetininde bulunmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; taraflar arasında imzalanan anlaşmalı servis sözleşmesi uyarınca motorlu kara taşıtları kasko sigortası ile teminat altına alınmış aracın hasarlanması durumunda bu aracın karıştığı kazada sorumlu olması kaydıyla kusur oranı ile sınırlı olarak davacının onarım işini üstleneceği, davalı ... şirketinin ise sözleşme koşulları çerçevesinde davacıya onarım bedeli ödeyeceğini ikinci maddede kararlaştırıldığı, Erciş İcra Hukuk Mahkemesinin 20111/19 E sayıl dava dosyasında davacı tarafça iş bu aracın sahibi olduğu belirtilen ... Şirketine yönelik icra takibinin başlatılması ve şirketin itirazın üzerine anılan bu dava dosyasında itirazın kaldırılması talebinin mahkemece kabul edilmesi ve iş bu kararında Yargıtayca onandığı ancak alacağın dava dışı ... Şirketinin borca batık olması nedeniyle tahsil edilememesi nazara alındığında iş bu dosyada verilen hükmün mahkememizdeki görülen dava dosyasındaki tarafların aynı olmaması sonucunda kesin hükmün teşkil etmeyeceğin anlaşıldığı, davacı tarafça sunulan faturalarının kusur alanında bilirkişi tarafından incelenmesi sonucunda 8.137,42 TL onarım bedelini kadri maruf olarak belirlendiği gerekçesi ile DAVANIN KABULÜNE, davalı tarafça İstanbul Anadolu ... İcra Dairesi'nin ... sayılı icra dosyasında toplamda 13.164,55 TL. (8.137,42 TL Asıl alacak ve 5.027,13 TL İşlemiş faiz) ye yönelik yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilmek suretiyle TAKİBİN DEVAMINA, asıl alacak üzerinden hesaplanan %20 icra inkar tazminatın olan 1.627,48 TL'nin davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ Karar yasal süresi içerisinde davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesinde; aktif dava ehliyetinin Dain-i mürtein olan ... Bankası’na ait olduğunu, bankanın muvafakati gerektiğini, müvekkili sigorta şirketinin mükerrer olarak ödeme yapmasına ilişkin hüküm kurulduğunu, zamanında sigortalıya ödenen bedelin bu kerre servis tarafından istendiğini, davacının sebepsiz yere zenginleşeceğini, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME: Dava, davacının sözleşmeden kaynaklı alacağın tahsili amacı ile davalı aleyhinde başlattığı takibe karşı davalı itirazının iptali istemine ilişkindir. İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası incelendiğinde, davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 24.06.2015 tarihinde 8.137,42 TL asıl, 5.027,13 TL faiz olmak üzere toplam 13.164,55 TL üzerinden takip başlattığı, takibe borçlunun itiraz ettiği, itiraz üzerine takibin durduğu, itirazın iptali davasının yasal bir yıllık süresinde açıldığı anlaşılmıştır. Sözleşme ilişkisi yanlar arasında çekişmesiz olup uyuşmazlık, takip tarihi itibari ile davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı noktasında toplanmıştır. Mahkemece bilirkişi raporu alınmıştır. 11.12.2017 tarihli bilirkişi raporunda; dava konusu ... plakalı ... marka aracın 29.03.2007 tarihinde trafiğe çıktığı, ... Ltd, Şti. adına tescilli kamyonetin ruhsatında ... Bankası Havuz-Avcılar Şubesinin rehin hakkının bulunduğu, kamyonetin onarımına ait fiyatların kadri maruf olduğu, davalı tarafından 25.02.2011 tarihinde 8.157,00 TL ödenmiş olması nedeni ile faturaların kapsam ve tutarlarının kabul edildiği, onarım bedeline ilişkin ödeme dekontunun rehinli alacaklı ... Bankası ilgili şubesi tarafından düzenlendiği, her ne kadar dekontun ... plaka sayılı aracın sahibi ... Ltd. Şti. adına düzenlenmişse de bedelin rehinli alacaklı ... Bankası Havuz-Avcılar Şubesi tarafından mahsup edildiği, Anlaşmalı Servis Sözleşmesinin 3.2.3 maddesinde, sigorta şirketinin tüm evrakların tamamlanmasından ve onaylanmasından sonra ödemeyi yapacağının belirtildiğini, fatura dışındaki bütün evrakların onarıma başlanmadan önce düzenlenmesi ve onaylanmasının gerektiğinin Anlaşmalı Servis Uygulama Esasları Sözleşmesinin 1.2 maddesinde açıklandığı, onarımın yapılması ve fatura düzenlenmesi ile birlikte sürecin tamamlanması için sadece ödeme gerektiği, bu durumda, sözleşmeye göre fatura tarihinin aynı zamanda ödeme tarihi olduğu, uyuşmazlığın temelinde ticari sözleşme olduğu için davacının fatura tarihî 14.12.2010 itibariyle avans faizi talep edebileceği, 8.137,42 TL asıl onarım bedeli için fatura tarihi 14.12.2010 tarihinden takip tarihi 22.06.2015 tarihine kadar 5.027,13 TL faiz işlediği belirtilmiştir. Taraflar arasında akdedilen 15.09.2010 tarihli Anlaşmalı Servis Sözleşmesinin Konu başlıklı 2. Maddesinde "Taraflar arasında düzenlenen bu sözleşmeye göre Servis, Sigorta Şirketi ile sigortalısı arasında düzenlenen Motorlu Kara Taşıtları Kasko Sigortası ile teminat altına alınmış olan bir aracın hasarlanması durumunda bu aracın veya Sigorta Şirketi ile sigortalısı arasında düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (Trafik Sigortası)' ile teminat altına alınmış olan bir aracın karıştığı kazada sorumlu olması kaydıyla kusur oranı ile sınırlı olarak karşı aracın onarım işlerini üstlenecek; Sigorta Şirketi ise sözleşme koşullan çerçevesinde Servis'e onarım bedelini ödeyecektir. 3.1.11 maddesinde "Banka kredili, finansal kiralama ile alınmış ya da üçüncü şahısların rehin/haciz hakkına sahip oldukları (dain-i murtehin/haciz durumu) hasarlı araçlarda, ilgili üçüncü şahsın hasar ödemesine yazılı muvaffakatının temin edilemediği durumlarda, ödeme Sigorta Şirketi tarafından dain-i mürtehine yapılacaktır. Geçerli muvaffakat yazısı temin edilmeden Servis tarafından aracın teslim edilmesi durumunda her türlü sorumluluk Servis'e ait olacaktır." Sigorta şirketinin yükümlülükleri başlıklı 3.2maddesinde; 3.2.1 "Sigorta Şirketi'nin Servis'e karşı yükümlülüğü. Sigorta Sözleşmesi kapsamında kalmak ve poliçe teminatım aşmamak kaydıyta, ekspertiz ile belirlenen miktar ile sınırlıdır. 3.2.2 "Sigorta Şirketi, Sigorta Sözleşmesi uyarınca, Sigortalısına karşı sorumlu olmadığı bir halden dolayı, Servis'e karşı sorumlu olmayacaktır." 3.2.3 "Sigorta Şirketi, onayladığı onarımlardan tüm işlemleri tamamlananlara ve Sigorta Şirketi’ne bildirilen dosyalara ait ödemeyi dosyanın tüm evrakının tamamlanması ve onaylanması akabinde servisin banka hesabına yatıracaktır." hükümlerinin yer aldığı, Yine taraflar arasında akdedilen "Anlaşmalı Servis Uygulama Esasları Sözleşmesi"nin 1.2. Maddesinde "....Servis, hasarlı araç üzerinde herhangi bir onarım ve işlem yapmadan, hasarın miktarı ile ilgili mutabakatı sağlamak üzere ekspertiz yapılmasını temin etmek amacıyla doğrudan Sigorta Şirketi'ne ...@...com. tr adresine ekte göderilen ihbar formu ile ivedilikle hasar ihbarında bulunur. Akabinde Sigorta Şirketi tarafından dosya numarası bildirilir." 2. Maddesinde; 2.1 Eksper görevlendirmeyecekse, ( faturalı işlem yapılacaksa) Sigorta Şirketi onanma başlama talimatı verir. 2.2 Eksper görevlendirilecekse, Sigorta Şirketi eksperin en geç "ihbarı aldığı günün ertesi gününe kadar Servise gitmesini temin eder. Servis, eksper gelmeden hiçbir onarıma başlamaz. Eksperin belirtilen sürede gelmemesi durumunda servis Sigorta Şirketine acilen bilgi verir. Bilgilendirme yapılmaması nedeniyle oluşacak talep ve kayıplardan servis sorumludur, 2.3 Söz konusu hasarın ve servis/onarım giderlerinin poliçe teminatına girip girmediği, ekspehn/sigorta şirketinin yapacağı inceleme ile tespit edilir. 2.5 Servis, eksper ile mutabık kalınan hasarların onarıma ivedilikle başlar" hükümlerinin yer aldığı anlaşılmıştır. Somut olayda, davacının onarımı yaptığı araç üzerinde ... Bankası Havuz-Avcılar Şubesinin rehin hakkının bulunduğu, Anlaşmalı Servis Sözleşmesinin 3.1.11 maddesindeki "....üçüncü şahısların rehin/haciz hakkına sahip oldukları (dain-i murtehin/haciz durumu) hasarlı araçlarda, ilgili üçüncü şahsın hasar ödemesine yazılı muvaffakatının temin edilemediği durumlarda ödeme Sigorta Şirketi tarafından dain-i mürtehine yapılacaktır. Geçerli muvaffakat yazısı temin edilmeden Servis tarafından aracın teslim edilmesi durumunda her türlü sorumluluk Servis'e ait olacaktır." düzenleme gereğince davacının bankanın muvafakatini sağlamak zorunda olduğu, dosya kapsamında davacı tarafça ibraz edilmiş bir yazalı muvafakat bulunmadığı, mahkemece davacının dava şartı olan dava ehliyeti bulunmadığından davanın HMK'nın 114/1-d ve 114/2 maddeleri gereğince dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddine karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirme ile kabul kararı vermesinin usul ve yasaya aykırı olduğu anlaşılmakla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına dair karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Davalının istinaf başvurusunun KABULÜNE; 2-İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/1073 Esas, 2018/560 Karar, 22/05/2018 tarihli kararının HMK'nın 353/1.b.2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, yeniden HÜKÜM TESİSİNE, 3-Davacının aktif dava ehliyeti bulunmadığından HMK'nın 114/1-d ve 115/2 maddeleri gereğince davanın REDDİNE, 4-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 59,30 TL harcın, davacı tarafından peşin yatırılan 27,70 TL'den mahsubu ile bakiye 31,60 TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 6-Davalı kendisini vekille temsil ettiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca takdir edilen 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 7-HMK 333.maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının hüküm kesinleştikten sonra yatıran tarafa iadesine, İstinaf yargılama giderleri yönünden; 1-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununu gereğince alınması gereken 59,30 TL istinaf maktu karar ve ilam harcından davalı tarafından peşin yatırılan 225,00 TL harçtan mahsubu ile fazladan alınan 165,70 TL harcın davalıya iadesine, 2-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından istinaf kanun yolu başvurusu kabul edilen davalı yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 3-Davalı tarafça yapılan 23,50 TL posta, tebligat gideri ile 216,50 TL İstinaf kanun yoluna başvuru harcı olmak üzere toplam 240,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 362/1- a bendi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.23/09/2021