T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2025/1431 Esas
KARAR NO: 2025/1567
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ: 05/03/2025
NUMARASI: 2025/5 Esas, 2025/218 Karar
DAVA: EL ATMANIN ÖNLENMESİ (İşletme Devri Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 27/11/2025
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili otelin otopark alanının işletilmesi için taraflar arasında otopark, vale ve araç hizmetleri sözleşmesi ile ek sözleşme düzenlendiğini, müvekkilinin sözleşmeyi feshetmesine rağmen davalının mahalli terk etmediğini ve haksız kazanç elde ettiğini, ihtarnameye rağmen mahallin terk edilmediğini, davalının elemanlarını zorlama ile otel ve otoparklara sokarak müvekkili şirketi mağdur ettiğini ileri sürerek davalının haksız müdahalesinin tespiti ile haksız işgalinin sonlandırılmasına, müdahalenin menine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili cevabında özetle; müvekkiline kiracı olarak kullanılması için yer tahsis edildiğini ve sözleşmenin kira sözleşmesi niteliğinde olduğunu, bu nedenle davanın Sulh Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğini, zorunlu arabulucuya başvurulmadan açılan davanın reddi gerektiğini, taraflar arasındaki sözleşmede İstanbul Mahkemeleri yetkili mahkeme olarak belirlendiğinden, davada İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesinin yetkili olmadığını, davacının baskı ile ek sözleşmeye kendisi lehine, aşırı yararlanma içeren hükümler eklediğini, edimler arasında açık orantısızlık olduğunu, giderlerini dahi karşılayamayan müvekkilinin alacağını da tahsil edememesi nedeniyle ek protokolü imzaladığını, sözleşme serbestisini açıkça kısıtlayan gabin halinin mevcut olduğunun ortada olduğunu, bu nedenle sözleşmenin feshedildiğini kabul etmelerinin mümkün olmadığını, haksız işgal olmayıp iş görmeye devam ettiklerini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece; dava dilekçesinde belirtildiği üzere, davacı ile davalılar arasında otopark vale araç hizmetleri kapsamında belirli bir alanın kiralanması ilişkisine dayanılarak davalıya husumet yöneltildiği, bu hususta bir uyuşmazlık bulunmadığı, kiralama ilişkisinden doğan alacak davaları da dahil olmak üzere, kiralama ilişkisinden doğan tüm hukuki uyuşmazlıklara konu alan davaların Sulh Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiği gerekçesiyle mahkememinin görevsizliği nedeniyle davanın reddine, kararın kesinleştiği tarihten itibaren iki hafta içerisinde başvurulması halinde dosyanın görevli İstanbul Anadolu Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Karar yasal süresinde davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davacı vekili istinaf nedenleri olarak; sözleşmenin konusu başlıklı 2. maddesinde tarafların açıkça, sözleşmenin kira sözleşmesi olarak yorumlanamayacağı, sözleşmenin hizmet sözleşmesi olduğunu kararlaştırıldığını, taraflar arasındaki ilişkinin, belirli bir taşınmazın veya taşınmaz üzerindeki belirli bir alanın kullanımının devri niteliğinde bir kira sözleşmesi değil, otopark vale araç hizmeti sağlanmasına ilişkin bir hizmet sözleşmesi olduğunu, bu nedenle davaya bakma görevinin Asliye Ticaret Mahkemesine ait olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.Davalı vekili istinaf talebine cevabında; taraflar arasındaki tüm e-posta ve yazışmalarda görüleceği üzerine taraflar arasındaki hukuki ilişkinin kira sözleşmesi olduğunu belirterek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME
Dava, el atmanın önlenmesi istemine ilişkindir.Mahkemece; taraflar arasındaki sözleşmenin kira sözleşmesi niteliğinde olduğu, bu nedenle davada Sulh Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş, davacı vekili hükmü istinaf etmiştir.Taraflar arasındaki sözleşmenin, sözleşmenin konusu başlıklı 2. maddesinde; "Sözleşmenin konusu, "... OTELİ" ne ait otopark alanlarında "... ... ..." adıyla maruf otel içerisinde aşağıdaki hizmetlerin verilmesi olacaktır. İşbu Sözleşme bir "Hizmet Sözleşmesi" olup, bu konuda Tarafların hak ve yükümlülüklerini düzenlemektedir, ayrıca Kira Sözleşmesi olarak yorumlanamaz" hükmü yer almaktadır. Sözleşme ile davalı şirketin, davacıya ödeyeceği tutar karşılığında, davacıya ait otelde otopark ve vale yönetimi hizmeti verilmesi işini üstlendiği, başka bir deyişle davalının bedel karşılığında, otelin sözleşmede belirtilen işlerle ile ilgili işletme hakkını devraldığı anlaşılmaktadır. Sözleşmenin, işletme hakkını devralan davalının elde ettiği hasılattan pay verme yükümlülüğünü içermediği, bu nedenle hasılat kirası olarak da nitelendirilemeyeceği gözetildiğinde, Mahkemece taraflar arasındaki sözleşmenin kira sözleşmesi olarak kabul edilerek görevsizlik kararı verilmesi doğru görülmemiştir.Açıklanan nedenler ile mahkemece görevli olmasına rağmen görevsizlik kararı verildiğinden, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1.a.3 bendi gereğince ilk derece mahkemesi kararını kaldırılmasına ve dosyanın mahkemesine iadesine karar verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin KABULÜNE,2-İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2025/5 Esas, 2025/218 Karar ve 05/03/2025 tarihli kararının KALDIRILMASINA,3-Dosyanın kararımız doğrultusunda karar verilmek üzere mahal mahkemesine İADESİNE,4-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken istinaf harçları davacı tarafından yatırıldığından başkaca harç alınmasına YER OLMADIĞINA,5-Davacı tarafça yapılan istinaf yargılama giderlerinin İlk Derece Mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-a-3 bendi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.27/11/2025