T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2025/1116 Esas
KARAR NO: 2025/1226
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ: 18/07/2025
NUMARASI: 2025/629 Esas, 2025/550 Karar
DAVA: Alacak
KARAR TARİHİ: 02/10/2025
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili kurumun Kartepe ... ... Merkezinin, ... ... Tur. Ve Tic. A.Ş.’nden toplam 232.407,00 TL alacağı olduğunu, alacak kaydının yapılması için iflas masasına ... kayıt numarasıyla başvuru yaptıklarını, Maltepe ... ... Merkezi’nin de yine ... ... Tur. Ve Tic. A.Ş.’nden toplam 2.150.060,60 TL alacağının olduğunu, alacak kaydının yapılması için iflas masasına ... kayıt numarasıyla talepte bulunulduğunu, iflas idaresi ... no’lu alacak kayıt talebi için “iflas idaresi tarafından SGK aleyhine İstanbul Anadolu 18. İş Mahkemesi’nin 2023/331 Esas sayılı dosyası ile menfi tespit davası açıldığı, ayrıca 232.407,00 TL alacak kayıt talebinin mükerrer olduğu” gerekçesiyle alacak kayıt talebinin tamamının reddine karar verildiğini, ... no’lu alacak kayıt talebinin ise “iflas idaresi tarafından SGK aleyhine İstanbul Anadolu 18. İş Mahkemesi’nin 2023/331 Esas sayılı dosyası ile menfi tespit davası açıldığı, ayrıca 2.150.060,60 TL alacak kayıt talebinin mükerrer olduğu, talep edilen alacağa iflas tarihinden sonra faiz yürütüldüğü ve alacağın alacaklarının tahakkuku usulüne göre kesinleşmediği” gerekçesiyle alacak kayıt talebinin tamamının reddine karar verdiğini, menfi tespit davasının açılmasının alacak kayıt talebinin reddi için yeterli gerekçe olmadığını, mükerrer kayıt talebinde bulunulduğu gerekçe gösterilerek kayıt kabul talebinin reddine karar verilmiş ise de hangi kayıt numarası ile daha önce başvuruda bulunulduğunun açıkça belirtilmesi gerektiğini, ... no’lu alacak yönünden, Kartepe SGM’nin 28.02.2023 tarihli 64877051 sayılı yazısında; müflis şirketin iflas tarihi olan 06.11.2013 itibariyle toplam 126.551,07 TL borcu olduğu, iflas tarihinden sonra ise 105.855,93 TL borcunun bulunduğunun bildirildiğini, iş bu yazı çerçevesinde 126.551,07 TL alacağın 3. sırada iflas masasına kayıt ve kabulü ile iflas tarihi sonrası işlemeye devam etmesi nedeniyle oluşan 105.855,93 TL alacağın ise masa alacağı olarak kayıt ve kabulünün talep edildiğini, ... no’lu alacak için ise mükerrer kayıt talebi olmadığını, kurum alacaklarının tahsili usulüne göre kesinleşmediği yönündeki iflas müdürlüğü kararının gerekçesinin yerinde olmadığını, zira her ne kadar borç iflas tarihinden sonra tahakkuk etmişse de borç dönemlerinin iflas tarihinden önceye ait olduğunu belirterek kayıt kabul talebine konu ... nolu 232.407,00 TL ve ... nolu 2.150.060,60 TL alacaklarının iflas masasına kayıt ve kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının tüm taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davacı ile iflas idaresi arasında mevcut ve aynı alacak iddiasından kaynaklanan menfi tespit davasının mahkemenin 2024/130 E. Sayılı dosyasında derdest olduğunu, bu nedenle davanın usulden reddi gerektiğini, davacının iddia ettiği 011091508.41 numaralı iş yerindeki borcun işyerinde kiracı olan ... ... Ltd. Şti.’ne ait olduğunu, ... şirketi ile asfalt plentinin çalıştırılması için anlaşma yapıldığını ve iflas erteleme döneminde kayyım onayı ile sözleşme imzalandığını, taraflar arasında imzalanan 10.08.2010 ve 20.12.2011 tarihli sözleşmelerin 6. maddesinde “Halen ... adına sigortalı olan tüm işçiler ... tarafından devir alınacak ve sigorta primleri ve tazminatları ... tarafından ödenecektir. Taraflar arasında yapılacak haftalık ve/veya en geç hesaplaşmalarda, bu amaçla yapılan harcamalar paylaşılacak ve giderlerin yarısı ...’ya fatura edilecektir." hükmüne yer verilerek sözleşmelerin müflis şirketin iflas erteleme davasının görüldüğü Kadıköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2010/108 E. sayılı dosyasına 05.10.2010 tarihinde sunulduğunu ve davalı kuruma da bildirildiğini,müflis şirketin 1094230.41-1089216.41-1090837.41-1092850.41- 1094000.41 numaralı işyerlerine ait borçların müflis şirkete ait teminat mektuplarının nakde çevrilerek davacı kuruma ödendiğini, davacı kurumun müflis şirketten olan alacaklarını tahsil ettiğini, dava dışı alacaklılardan Fatma Güvenkayanın, davacı kurumun müflis şirketten alacaklı olmadığı ve alacaklarının tamamını tahsil ettiği gerekçesiyle İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/390 E. sayılı dosyası ile dava açtığını, davalı kurumun sıra cetveline kayıt ve kabul edilen alacağı için bu dilekçede beyan edilen aynı gerekçeler ile kayıt terkini talebinde bulunduğunu, gerek Kurumdan gerekse iflas müdürlüğünden gelen cevabi yazıların ardından dosyanın bilirkişiye tevdi edilmesi sonrasında düzenlenen 03.12.2020 tarihli raporda müflis şirketin davalı kuruma borcu olmadığı gibi, davalı kurumdan alacaklı olduğunun tespit edildiğini, bilirkişi raporu bu şekilde olmasına rağmen mahkemece 'alacağı özel hukuktan doğan ve sıra cetveline kabul edilmiş olan iflas alacaklısı durumundaki davacının masaya kaydı yapılan amme alacağına ilişkin olarak alacağın esası hakkında kayıt terkini davası açmasının mümkün olmadığı” gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verildiğini, bu kararın Yargıtay denetiminden geçerek 23.05.2023 tarihinde kesinleştiğini, bu karardan sonra iflas dairesi tarafından davacı kuruma karşı İstanbul Anadolu 18. İş Mahkemesi 2023/331 E. dosyası ile menfi tespit davası açıldığını, fakat bu davada görevsizlik karar verilmesi sonrasında dosyanın İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilerek 2024/130 Esas numarası üzerinden yargılamaya devam edildiğini davanın halen derdest olduğunu, tahsil olunan tutarların dikkate alınmadığını belirterek mükerrer alacak talebi içeren davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece; dava dosyasında, tefrikine karar verilen alacak kalemlerinin ... ... mevzuatından kaynaklanan alacağın tahsiline yönelik bir dava olduğu, bu davaya bakmakla görevli mahkemenin İstanbul Anadolu İş Mahkemesi olduğu gerekçesiyle TTK 5/3. ve HMK.114/c maddeleri uyarınca mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ
Karar yasal süresinde davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.Davacı vekili istinaf nedenleri olarak; iflastan sonra müflise karşı bir alacak davası açılırsa bu davaya iflas idaresine karşı sıra cetveline itiraz davası olarak devam edilmesi gerektiğini, sıra cetveline itiraz davasında da görevli mahkemenin İİK. 235. maddesi gereğince iflas kararını veren Ticaret Mahkemesinin bulunduğu yerdeki herhangi bir Ticaret Mahkemesi olduğunu, Yargıtay'ın istikrar kazanmış içtihatlarının da bu yönde olduğunu belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
İstinaf incelemesi 6100 sayılı HMK'nun 355. maddesi uyarınca istinaf başvurusunda ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni gözetilerek yapılmıştır.Dava, davacı kurumun müflis şirketin iflas tarihinden sonra doğan ... nolu kayıt kabul talebi yönünden oluşan 105.855,93 TL alacağı ile ... nolu kayıt talebi yönünden oluşan 51.499,26 TL alacağının iflas masasına kayıt ve kabulüne ilişkindir.Davacı kurumun, davalı müflis şirkette iflas tarihinden sonra ... nolu kayıt talebi yönünden oluşan 105.855,93 TL ile ... nolu kayıt talebi yönünden oluşan 51.499,26 TL alacağın iflas masasına kaydının talep edildiği bilirkişi raporu ile tespit edildikten sonra mahkemece 2024/64 Esas sayılı dosyada 18.07.2025 tarihli duruşma ara karar ile "... nolu kayıt talebi yönünden 2013/11-2014/02 dönemlerine ait iflas tarihinden sonra doğan 105.855,93 TL alacağa ve ... nolu kayıt talebi yönünden 2016/09 dönemine ait iflas tarihinden sonra doğan 51.499,26 TL alacağa ilişkin davanın tefrikine karar verilmiş olup mahkemenin yukarıda yazılı esas numarasına kaydı yapılarak yargılamaya devam edilmiştir.Dosya kapsamından, müflis şirketin İstanbul Anadolu 14. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/850 Esas sayılı dosyasından 06.11.2013 günü saat 14:11'den itibaren iflasına iflasına karar verildiği, iflas tasfiyesinin İstanbul Anadolu 3. İflas Müdürlüğünün 2013/77 Esas sayılı dosyasından yürütüldüğü, davacının ... ve ... numaralı alacak kayıt talebi ile alacağının masaya kayıt ve kabulüne karar verilmesini talep ettiği, iflas müdürlüğünün 19/12/2023 tarihli kararı ile talebin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.2004 sayılı İİK'nun 235. maddesinde, sıra cetveline itiraz edenlerin, cetvelin ilanından itibaren 15 gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecbur oldukları, 223. maddenin üçüncü fıkrası hükmünün mahfuz olduğu belirtilmiştir. Maddede düzenlendiği üzere, sıra cetveline itiraz davası açma süresi 15 gündür. Süre, sıra cetvelinin ilanından itibaren başlar. İİK 166. maddedeki gazetelerde yapılan ilanlardan en son ilan tarihinden itibaren işlemeye başlar. İflas masasına alacak yazdırırken, tebligatı kabulü elverişli adres gösterilerek, Adalet Bakanlığınca çıkarılan tarifede gösterilen yazı ve tebliğ giderlerini avans olarak vermek suretiyle, İflas idaresince alınacak kararların kendisine tebliğ edilmesini istemiş olan alacaklılara, alacaklarının kabul veya ret edildiği ayrıca tebliğ edilir (İİK 223. Md). Bu alacaklılar için sıra cetveline itiraz davası açma süresi, sıra cetvelinin ilanından itibaren değil, bu tebligatın yapıldığı tarihten itibaren işlemeye başlar.İflas dosyasından verilen cevaba göre, sıra cetvelinin 30/12/2024 tarihinde Analiz Gazetesinde ve 29.12.2023 tarihinde TTSG de ilan edildiği, davacının masraf avans yatırdığı, sıra cetvelinin davacıya 15.01.2024 tarihinde tebliğ edildiği gözetildiğinde davanın 15 günlük yasal hak düşürücü süre içerisinde 26/01/2024 tarihinde açıldığı anlaşılmıştır.12/05/2025 tarihli bilirkişi raporunda;1-Davacı Müflis şirketin ticari defterlerinde iflas tarihi 06.11.2013 olarak ... ... Kurumuna ait borçlarını incelemeye esas teşkil edecek şekilde işyeri sicil numarası ayrımı yapılarak tutulmadığından, ... ve ... no'lu alacaklara ait olup olmadığının tespit edilemediği,2-Dosya kapsamında mevcut belgeler incelendiğinde; ... ve ... no'lu alacak kayıt talebinin mükerrerlik kapsamında mütalaa edilemeyeceği, ... no'lu toplam 232.407,00 TL alacak kaydının, 126.551,07 TL'sinin iflas tarihinden öncesine, 105.855,93 TL'sinin iflas tarihinden sonrasına ait olduğu,... no'lu toplam 2.150.060,60 TL alacak kaydının 2.098.561,34 TL'sinin iflas tarihinden öncesine, 51.499,26 TL'sinin ise iflas tarihinden sonrasına ait olduğu, her iki alacak kaydının (... ve ... no'lu kayıtlar) Sayın Mahkemenizde derdest 2024/130 Esas sayılı dosyadaki dava konusu alacak ile aynı olmadığı, 3-Kamu alacağının haklı olup olmadığını iflas idaresinin ya da kayıt kabul davasına bakan mahkemenin inceleme yetkisi olmadığı, bu konuda yetkinin idari yargıya ait olacağı, ancak ödeme, zamanaşımı ya da mükerrer kayıt iddialarının asliye ticaret mahkemelerinde incelenmesinin mümkün olabileceği, somut olayda da mükerrerliğinin mevcut olmaması ve iflas masasına yazdırılan bir amme alacağı o konudaki amme alacaklarının tahakkuku usulüne göre kesinleşmiş olup olmadığı hususunda karar verme yetkisinin asliye ticaret mahkemesinde bulunmaması karşısında, iflas idaresinin, o amme alacağını, kayda alması (İİK m.197 kıyasen) gerekeceği hususlarının yargı içtihatları ile de sabit olduğu,4-Tüm bu sebeplerle davacının alacağının 3. Sıraya kaydının kabulüne karar verilebileceği yönünde görüş ve kanaate varılmıştır. 16.06.2025 tarihli bilirkişi raporunda; 1)... nolu kayıt yönünden; Kaydedilen toplam 232.407,00 TL alacağın 126.5S1,07 TL'sinin iflas tarihinden öncesi 2012/10-2013/10 dönemlerine, diğer 105.855,93 TL nin ise iflas tarihinden sonraki 2013/11-2014/02 dönemlerine ait olup iflas tarihinden sonraki 105.855,93 TL'nin 31.243,41 TL'sinin ana prim borcu 74.612,52 TL'sinin ise gecikme zammı olduğu tespit edildiği, bu durumda, iflas öncesi alacak tutarı olan 126.551,07 TL'nin iflas alacağı olarak sıra cetveline kaydının lazım geldiği, diğer 105.855,93 TL” nin ise iflas tarihinden sonraki 2013/11-2014/02 dönemlerine ait olduğu tespit edildiğinden masa alacağı mahiyetinde olduğu, iflas sonrası alacakların “masa alacağı” olması sebebi ile cetvele kaydının mümkün olamayacağı, bununla birlikte masa alacaklarının iflas alacaklarından önce ve tam olarak ödenmesinin iflas hukukunun genel bir kuralı olduğu,2)... nolu kayıt yönünden: Kaydedilen toplam 2.150.060,60 TL alacağın 2.098.561,34 TL'sinin iflas tarihinden öncesi 2009 ve 2010 yıllarına, 51.499,26 TL'sinin ise iflas tarihinden sonraki 2016/09 dönemine ait olup iflas tarihinden sonraki 51.499,26 TL'nin 19.764,00 TL'sinin İdari Para Cezası 31.736,26 TL'sinin ise gecikme zammı olduğu tespit edilmiştir. Bu durumda, iflas öncesi alacak tutarı olan 2.098.561,34 TL'sinin iflas alacağı olarak sıra cetveline kaydının lazım geldiği, diğer 51.499,26 TL'sinin ise iflas tarihinden sonraki 2016/09 dönemine ait olduğu tespit edildiğinden masa alacağı mahiyetinde olduğu, iflas sonrası alacakların "masa alacağı" olması sebebi ile cetvele kaydının mümkün olamayacağı, bununla birlikte masa alacaklarının iflas alacaklarından önce ve tam olarak ödenmesinin iflas hukukunun genel bir kuralı olduğu,3)Ayrıca dosya kapsamında kök raporun sunulmasından sonra olmak üzere 10.06.2025 tarihinde davalı müflis şirket iflas idare heyetinin bilirkişi kök raporuna itirazda bulunduğu, itirazların alacağın esasına ilişkin olduğu heyetimiz tarafından tespit edilmekle, kök raporda da detaylı vurgulandığı üzere, alacağın esasına ilişkin davalının beyanlarının inceleneceği yargı makamının Asliye Ticaret Mahkemesi olmayıp, Vergi ya da idare Mahkemeleri olacağı yönünde görüş ve kanaate varılmıştır. Mahkemece, iflas tarihinden sonra doğan ... ... mevzuatından kaynaklanan alacağın masaya kayıt talebinin yerinde olmadığı gerekçesiyle davada iş mahkemelerinin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmiştir. Karar, davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.İİK’nın 195. maddesinde, iflasın açılması ile müflisin borçlarının muaccel olacağı ve iflasın açıldığı güne kadar işlemiş faiz ve takip masraflarının ana paraya ilave edilerek masaya kaydedileceği düzenlenmiştir. İİK'nın 196/3. maddesi uyarınca asıl alacağa faiz işlemeye devam ederse de, bu ancak tasfiye bakiyesi kalırsa ayrıca ödenir. "İflas alacağı, masa borcu ve iflastan sonra doğan genel nitelikli alacak olmak üzere üç grup alacak bulunmaktadır. Alacak, iflastan sonra doğmuş ve masa borcu da değilse, sırasına ve esasına itiraz edilebilecek, İİK'nın 235. maddesine dayalı kayıt kabul istemine konu olabilecek müflis borçlarından olmayıp, iflastan sonra doğan ve müflisin genel hükümlere göre sorumlu olduğu ve iflas masasının dağıttığı iflas (garame) hissesi oranında değil, tasfiyede bakiye kalırsa alacaklıya ödenecek olan bir alacak niteliğindedir. İflas tarihinden sonra doğan böyle bir alacağın varlığı ve miktarı konusunda bir uyuşmazlık bulunmasa da, inceleme, alacağın dayandığı hukuksal ilişkiye göre genel hükümler doğrultusunda iflas masası aleyhine açılan davada genel mahkemelerce tespit edilecektir. Böyle bir davada, davacı, davalı müflisten alacaklı olduğunu iddia eden alacaklı olup, davalı ise iflas idaresidir. İflastan sonra oluşan alacağın masaya kaydı istenemez, tasfiyede bakiye kalırsa nazara alınır."(Y. 6. HD. 20.06.2023 tarihli 2022/4135 E. 2023/2442 K. Sayılı ilamı)"Davalının temyiz itirazı ise iflastan sonra oluşan prim alacaklarına yöneliktir. İflastan sonra oluşan alacaklar tasfiye giderleri ve masa borçları olarak ikiye ayrılır. SGK Başkanlığı'nın iflastan sonra tahakkuk eden alacağı sıra cetveline dahil edilmeden ödenecek alacaklardan olup, bunun doğumu ve tutarı hakkındaki dava ait olduğu yargılama yolu içinde çözümlenmelidir. 5510 sayılı ... Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 88 inci maddesinin 19 uncu fıkrasına göre bu tür davalar iş mahkemesinde görülür. Bu durumda mahkemece bu istem kalemi hakkında tefrik ve görevsizlik kararı verilmek gerekirken, hatalı değerlendirme ile esasa girilerek hüküm kurulması da doğru değildir." (Y. 23. HD. 23/05/2014 tarihli 2014/3852 E. 2014/4013 K. Sayılı ilamı) Davacı SGK nın iflas tarihinden sonra doğan prim ve idari para cezası alacağı yönünden yapılacak inceleme, yukarıda belirtilen Yargıtay ilamları gereğince alacağın dayandığı hukuksal ilişkiye göre genel hükümler doğrultusunda iflas masası aleyhine açılan davada genel mahkemelerce tespit edilecektir. Somut olaydaki talepler açısından, görevli mahkeme 5510 Sayılı Kanun gereğince iş mahkemeleri olduğundan ilk derece mahkemesi tarafından verilen görevsizlik kararı yerindedir.Açıklanan nedenlerle; ilk derece mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.1 bendi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2025/629 Esas, 2025/550 Karar sayılı ve 18/07/2025 tarihli kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.1 bendi gereğince esastan REDDİNE,2-Davacı SGK harçtan muaf olduğundan harç alınmasına YER OLMADIĞINA,3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.1 bendi ile aynı Kanunun 362/1-a maddesi gereğince kesin olarak oybirliği ile karar verildi.02/10/2025