T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 31. HUKUK DAİRESİ
Esas No: 2025/324 - Karar No:2025/371
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
31. HUKUK DAİRESİ
(İnceleme Aşamasında Esastan Red HMK 353/1-b.1 md)
ESAS NO: 2025/324
KARAR NO: 2025/371
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 26/12/2024
NUMARASI: 2022/317 E-2024/938 K
DAVANIN KONUSU: Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ:17/04/2025
KARAR YAZIM TARİHİ: 22/04/2025
Davacı vekili tarafından davalılar aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkin davada mahkemece davanın usulden reddine dair verilen karara karşı süresi içinde Davalı ... Taahhüt İn, Yapı Tarım Tur.... Ltd Şti vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili, davalıların Muğla İli, Bodrum İlçesi, Mumcular Mahallesinde, Adalet Bakanlığı’na bağlı olarak yapılan cezaevi inşaatının inşası hususunda müteahhit olarak adi ortaklık kurduğunu ve işbu inşaatın yapımı işini üstlendiğini, davacı firma ise davalıların kurduğu adi ortaklık ile 05.01.2018 tarihinde yapılan taşeronluk sözleşmesi ile sözleşme kapsamında iş bu cezaevi inşaatının bir kısım işlerinin taşeronluğunu yapmaya başladığını, davacı firmanın sözleşme gereği, taşeron firma olarak karşı tarafın üstlendiği Muğla İli, Bodrum İlçesi, Ceza İnfaz kumru yapım inşaatının demir, kalıp, ve beton işlerinin imalat ve işçiliğini yapmayı, beton ve demir temini müteahhide ait olmak üzere, diğer tüm malzemeleri ile üslenmediğini, sözleşme ile kalıp, kalıp iskelesi, kalıp direkleri, kalıp yağı, pas payı, bağ teli, vibratör, kule vinç, mobil vinç, tamir harcı, hazır sıva, ile sahada çalışan işçilerin yiyecek, SSK primleri, barınma, şantiye işi, yatay ve düşey taşıma işleri davacı tarafından yüklenildiğini, bunların yanında baret, yelek, ayakkabı ve eldiven ile benzeri malzemelerinde davacı tarafından temin edileceğinin kararlaştırıldığını, taraflar arasındaki sözleşmenin yaklaşık 1-1,5 yıl sürduğunu, davacı şirketin üstlendiği işleri tamamlamasına rağmen müteahhit firma tarafından eksik hak edişler yapıldığını, zamanında demir ve beton temin etmediğini, sözleşmeye aykırı şekilde hak edişleri ödememeye de başladığını, davacı firma tarafından karşı tarafa bırakılan teminatlar dahi iade edilmeyince sözleşmenin tek taraflı olarak sona erdirildiğini, davacı firma tarafından yapılan işlerin bedellerinin Bodrum 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/75 D.İş sayılı dosyası kapsamında tespitinin yaptırıldığını, malzemelerin dosya kapsamında sunulacak delillerle de tespit edileceği üzere yaklaşık 750.000 TL değerinde olduğunu, davacı firmanın yaptığı imalatlar karşısında bir kısım hak edişlerini almış ise de delil tespiti dosyasında belirtili işler ve imalatlar karşılığı hak edişlerini alamadığını, bu sebeple de büyük bir mali krizle karşılaştığını ve Bodrum 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/558 Esas sayılı dosyası ile Konkordato talebinde bulunduğunu, bu dosya kapsamında davacı firmanın davalılardan alacakları hem bilirkişi hem de komiser heyeti raporları ile de ortaya konulduğunu belirterek davacı ile davalılar arasında yapılan taşeronluk sözleşmesi kapsamında tamamlanan iş ve işçililik bedellerinin, sözleşme dışında yapılan ve delil tespit dosyası kapsamında tespit edilen iş ve işçilik bedellerinin, yine davacıya ait malzeme bedellerinin yapılacak bilirkişi incelemesi ile piyasa rayiç bedellerine göre hesaplanarak davalılardan alınıp davacıya ödenmesine, mahkeme aksi kanaatte ise tespit tarihi esas alınarak ticari temerrüt faizi uygulanması ile davalılardan tahsili ve fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 12/01/2024 tarihli dilekçesi ile davasını 5.805.460 TL'ye ıslah etmiştir.
Davalı vekili; davacının da dayandığı taraflar arasındaki 05.01.2018 tarihli taşeronluk sözleşmesinin Uyuşmazlıkların Çözümü başlıklı 36. maddesinde açıkça, bu sözleşmeden doğan uyuşmazlıkların çözümünde sadece Ankara Mahkemelerini yetkili kıldığını, ayrıca davalıların adresinin Ankara olduğunu, dava konusu uyuşmazlığın kesin yetkiye tabi işlerden olmadığı ve tarafların tacir sıfatı da dikkate alındığında HMK madde 17 uyarınca bu yetki sözleşmesi, tarafalar arasında bağlayıcı olup, iş bu davanın yetkili yer mahkemesinde açılmadığı itiraz edilerek dosyanın yetkisizlik kararı verilerek Ankara Ticaret Mahkemelerine gönderilmesini, davacı tarafın dava dilekçesinde belirttiği hakediş bedeli+ sözleşme dışı iş bedeli + malzeme bedeli olarak harca esas dava değerini 50.000 TL olduğunu, oysaki HMK 119/1-ğ uyarınca, dava dilekçesinde her bir talebi hakkında ne kadar alacak talep ettiğini ayrı ayrı belirtmek zorunda olduğunu, bu itibarla davacı yana HMK 119/2 uyarınca davacı yana 2 haftalık kesin süre verilerek 50.000 TL’nin, talep sonucunun ne kadarının eksik iş bedeli, ne kadarının sözleşme dışı iş bedeli ve ne kadarının da malzeme tazminatı olduğunu açıkça belirtmesinin istenmesine dair ihtarlı muhtıra gönderilmesini, sözleşmenin sona ermesinde bu usule riayet edilmemesi gerektiği, toplam 16.507.705,28 TL, davacı taşeronun sözleşmeye aykırılık ve temerrüdünün yol açtığı zarar miktarı olduğunu, davacı bu zararları ödemeksizin, kendisine yapılan fazla ödemeyi iade etmeksizin hiçbir hak ve alacak talebinde bulunamayacağını, davacının öncelikle borcunu ödemek ve davalıların uğradığı zararları gidermek ile yükümlü olduğunu, bu anlamda davacının tüm iddia ve talepleri haksız ve mesnetsiz olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece,"...Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı alacak istemine ilişkindir.
Taraflarca usulüne uygun dayanılan deliller celp edilmiş, bilirkişi raporları alınmıştır.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1 maddesinin birinci fıkrasında, tüm davalar bakımından geçerlilik taşıyan dava şartlarının neler olduğu hususu açıkça hükme bağlanmış, aynı Kanun'un 114/2 maddesinde ise, diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümlerin saklı olduğu belirtilmiştir.
19.12.2018 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan ve 01.01.2019 tarihinde yürürlüğe giren 7155 sayılı Kanun'un 20. maddesi ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’na 5/A maddesi eklenmiştir. Anılan maddesi ile; "Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.” düzenlemesi getirilmiştir. Görüldüğü üzere, 6102 sayılı TTK’ye eklenen 5/A maddesinde, Kanun’un 4. maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri olan ticari davalarda, arabuluculuk dava şartı olarak belirlenmiştir.
Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A/2 maddesi "Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir." düzenlemesini içermekte olup, bu madde ile dava açılmadan arabuluculuğa başvurulması hali dava şartı olarak kabul edilmiştir.
Somut olayda; davacı vekilinin yargılama safahatında 26/09/2024 tarihli dilekçesi ekinde sunduğu 01/12/2020 tarihli arabuluculuk son tutanağı suretinde davacı vekilinin ve davalı vekilinin katıldığının belirtildiği, buna karşın ıslak imzanın yer almadığı, UYAP ortamında yapılan sorgulamada arabuluculuk müzakeresine katılan davalı tarafın e-imzasının arabuluculuk son tutanağında yer almadığı, yine aynı dilekçe ekinde sunulan tutanağın da suret olduğu, arabuluculuk son tutanak aslının yahut arabulucu tarafından onaylanmış suretinin kanunun amir hükmü gereği, usulüne uygun kesin süreye rağmen dosyaya sunulmadığı anlaşılmıştır. Bu haliyle mahkememiz 19/09/2024 tarihli ara kararı ile davacı vekiline dava şartı arabuluculuk son tutanağı aslını yahut arabulucu tarafından onaylanmış suretini sunması için kanunun amir hükmü gereği verilen kesin süreye rağmen ıslak imzalı arabuluculuk tutanak aslının veya arabulucu tarafından onaylanmış tutanak suretinin yahut son oturuma katılanlarca imzalanan e-imzalı tutanak aslının elektronik ortamda sunulmadığı anlaşılmakla davanın Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/2 maddesi yollaması ile Türk Ticaret Kanunu'nun 5/A maddesi gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine ... "karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davalı ... Taahhüt İnş Yapı Tarım Tur.... Ltd Şti vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece dosyanın esasına girilerek inceleme yapıldığını, bilirkişi raporları alındığını, davacı tarafça ıslah işlemi yapıldığını, dava usulden reddedilse dahi işin esasına girilmiş olmakla nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, Yargıtay'ın AAÜT tarifesinin 7/2 maddesindeki kuralın istisnalarına ilişkin kararların mevcut olduğunu, eldeki davada dava tarihinden 3,5 yıl sonra dava şartı yokluğundan karar verildiğini, bu nedenle maktu vekalet ücretine hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek, mahkeme kararın kaldırılmasını istemiştir.
GEREKÇE:
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.
İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu (HMK)'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Mahkemece, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilerek yasal düzenlemelere uygun ve isabetli gerekçeyle karar verilmiş olduğu, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla Davalı ... Taahhüt İnş. Yapı Tarım Tur.... Ltd Şti vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalı ... Taahhüt İnş. Yapı Tarım Tur.... Ltd Şti vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gereken 615,40 TL istinaf karar harcı davalı ... Taahhüt İnş. Yapı Tarım Tur.... Ltd Şti tarafından peşin olarak yatırıldığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına
3-İstinaf başvurusu nedeniyle davalı ... Taahhüt İnş. Yapı Tarım Tur.... Ltd Şti tarafından yapılan yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından davacı lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 6100 Sayılı HMK'nın 361. maddesi gereğince kararın taraflara tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay'da TEMYİZ yolu açık olmak üzere 17/04/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Başkan Üye Üye Katip