T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO:2021/737 Esas
KARAR NO:2024/1202
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:29/12/2020
NUMARASI:2018/424 Esas, 2020/922 Karar
DAVANIN KONUSU:Tapu İptali Ve Tescil (Satın Almaya Dayalı)
KARAR TARİHİ:24/10/2024
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı kooperatifin ortağı olan müvekkillerinin 09.12.2006 tarihinde yapılan olağanüstü genel kurulda bizzat kura çekerek daire sahibi olduklarını, becayiş ile davalılardan aynı zamanda müteahhit firma olan müflis ...A.Ş. adına olan taşınmazları aldıklarını, becayiş sonucu, davalılardan ... Kooperatifi’nin ortağı olan müvekkillerine tahsis edilen ... Bloktaki bağımsız bölümlerin fiilen müvekkilleri tarafından kullanılsa da 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu’nun açık eşitlik ilkesi ihlal edilerek ... ada, ... sayılı parsel halen davalı müflis .... A.Ş. mülkiyetinde bulunduğunu, kooperatifte ferdileşmeye geçilmesine rağmen davalı kooperatifin müvekkillerinin hakkı olduğu taşınmazlarda eşitlik ilkesine aykırı davranarak ferdileştirmeyi sağlamadığını, dava konusu haczin noter eşliğindeki kura çekimi ve tahsisten çok sonra konulduğunu, tapuda davalılardan müflis .... A.Ş. adına kayıtlı İstanbul İli, Sarıyer İlçesi ... ... Ada ... Parsel sayılı arsa niteliğindeki taşınmazın üzerine inşa edilmiş ... Bloktaki davacıların bağımsız bölüm arsa paylarının tapudaki kaydının iptali ile davacı müvekkiller adına tescili ile taşınmaz üzerinde bulunan rehinin kaldırılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... Bankası Vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın görevli mahkemede açılmadığını, müvekkili bankanın Maltepe/Ankara şubesi ile .... A.Ş arasında imzalanan Kredi Genel Sözleşmesine istinaden adı geçen şirkete kredi verildiğini, söz konusu kredinin teminatını teşkil etmek üzere firmaya ait İstanbul ili Sarıyer ilçesi ... ada ... parselde kayıtlı, 3.4,6 numaralı bağımsız bölümler, ... ada, ... parselde kayıtlı 20 numaralı bağımsız bölüm, ... ada ... parselde kayıtlı 4 numaralı bağımsız bölüm, ... ada, ... parsel ve ... ada, ... parselde kayıtlı taşınmazın kaydına ipotek şerhi işlendiğini, asıl borçlu hakkında Ankara .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibi başlatıldığını, ... A.Ş'den müvekkili bankanın alacağının olduğunu, tapu siciline güven ilkesi ve ilgili kanun maddeleri gereğince ipoteğin terkininin mümkün olmadığını belirterek davanın reddine ve dosyanın görevli Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... Kooperatifi vekilinin cevap dilekçesinde özetle; Davacıların müvekkili kooperatifin üyesi olduğunu, dava konusu çekişmenin ortaya çıkmasında ve bu çekişme nedeniyle oluşan hukuka aykırılığa yol açanın diğer davalı ... A.Ş olduğunu, müvekkili kooperatife husumet yöneltilmesinin mümkün olmadığını, müvekkili kooperatif tarafından 09.12.2006 tarihinde yapılan genel kurulda kura çekimi yapılarak, üyelere daire tahsisi yapıldığını, davacı kooperatif üyesinin, mağdur edilmemesi ve zarara uğramaması için müvekkili kooperatif tarafından her türlü önlem ve yasal yollara başvurulduğunu, diğer davalı ... A.Ş tarafından yapılan haksız uygulamalar neticesinde davacı üye ile birlikte kooperatifin de haksız bir şekilde zarara uğradığını, tapu kaydına haciz veya ipotek konulan davacılara ait konutun, noter huzurunda 09.12.2006 tarihinde yapılan kura çekilişi sonucu kendisine veya devir aldığı kişiye tahsis olunduğunu belirterek davanın öncelikle husumet yönünden ve esastan reddine karar verilmesi talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:Mahkemece; davacıların kura çekerek adlarına kooperatif tarafından tahsis edilen dairelerin becayiş ile davalılardan aynı zamanda yüklenici firma olan müflis .... A.Ş. adına olan taşınmazları aldıkları konusunda bir ihtilaf bulunmadığı, becayiş sonucu, davalılardan ...Kooperatifi’nin ortağı olan davacılara ipotek kalkmadığı için tahsis yapılarak adlarına kayıt ve tescil yapılamadığı, ancak davalı bankanın ipotekten kaynaklanan alacağı da ödenmediğinden davalı banka ipotek hakkından vazgeçmediği ve bu nedenle davanın reddini talep ettiği, davacılar, ipoteğin fekki için İstanbul 6 Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/249 E kayıtlı davayı açmış olup, ipoteğin fekkine karar verecek mahkemenin bu mahkeme olduğu, dava konusu taşınmazların davacılar adına kura çekilerek tahsis edilmesi sonucu becayişle alındığı konusunda bir ihtilaf bulunmadığı, yargılamanın daha fazla uzamaması adına söz konusu taşınmazları ipotekli halleri görevli ve yetkili İstanbul 6 Asliye Hukuk mahkemesinin 2018/249 E ile çözümleneceği gerekçesi ile dava konusu İstanbul Sarıyer İlçesi ... ... ada ... parsel sayılı arsa niteliğindeki taşınmaz üzerine inşaa edilen ...nolu bağımsız bölümün davacı ... adına, 14 numaralı bağımsız bölümün ise ... adlarına üzerindeki ipotek ile birlikte kayıt ve tescillerine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ:Karar yasal süresinde davacılar vekili, davalılar; müflis .... A.Ş.vekili, ... Kooperatifi vekili ve ... vekili tarafından istinaf edilmiştir.Davacılar vekili istinaf nedenleri olarak; İstanbul 6. Asliye Hukuk Mahkemesinde başka kooperatif üyelerinin açtığı ipoteğin fekki davasının bulunduğunu, müvekkillerinin o davada davacı sıfatlarının bulunmadığını, birleştirme talepleri kabul edilse idi davacı sıfatlarının olacağını, Mahkemece HMK 297/2.maddesi gereğince ipoteğin fekki talepleri hakkında olumlu ve olumsuz bir karar verilmediğini, keşif icrası ile dava değeri belirlenmeden dava kabul edildiğinden, lehlerine nispi vekalet ücreti yerine maktu vekalet ücretine hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılması talep ve istinaf etmiştir. Davalı müflis .. A.Ş. vekili istinaf nedenleri olarak; müvekkili iflas ettiğinden davanın ikinci alacaklılar toplantısının 10 gün sonrasına kadar ertelenmesi gerektiğini, savunmalarının öne sürülmesi adına davanın iflas idaresine ihbarının gerektiğini, yerel Mahkemenin yargılama sürecinde taşınmazın değerini tespit etmesi gerektiğini, taşınmazın değeri tespit edilmeden harç ikmali yapılmaksızın karar verilmesinin usule aykırı olduğunu, davacılar ile ticari ilişki yokluğu göz önüne alınarak davanın müflis şirket açısından husumet yokluğundan reddi gerektiğini belirterek müflis şirket yönünden kararın kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.Davalı... Kooperatifi vekili istinaf nedenleri olarak; davacılara tahsis edilen dava konusu ... bloktaki bağımsız bölümlerin davacılar tarafından kullanıldığını, alacaklı banka tarafından, asıl kredi borçlusu kooperatif ile ferdileşme işlemi sonucu taşınmazların ipotek yükü ile yüklü olan ve devralınması gereken taşınmaz malikleri hakkında ipotek devam ettiğinden, malikler adına tescilin gerçekleştirilemediğini, davacı kooperatif üyesinin mağdur edilmemesi ve zarara uğramaması için müvekkili kooperatif tarafından her türlü önlem alındığını ve yasal yollara başvurulduğunu, diğer davalı ... şirketi tarafından yapılan haksız uygulamalar neticesinde davacı üye ile kooperatifin de haksız bir şekilde zarara uğradığını, tahsis işlemlerinin 09.12.2006 tarihinde gerçekleştiğini, yapı ruhsatı engeli nedeniyle arsa vasfında kalan ve kat irtifakı tesis edilemeyen blokta oturan üyelere diğer üyelere verildiği gibi kat irtifak tapusunun verilemediğini, davanın kısmen kabul edilmesi nedeniyle müvekkili kooperatif lehine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmesi gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.Davalı ... Anonim Ortaklığı vekili istinaf nedenleri olarak; Mahkemece davacılara ait bağımsız bölümlerin üzerindeki ipotek ile birlikte davacılar adına tesciline karar verildiğini, söz konusu ipoteğin fekki talebinin reddedilmiş olmasına rağmen usul ve yasaya aykırı olarak müvekkili banka aleyhine harç ve yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedildiğini, bu yönde müvekkili lehine karar verilmesi gerekirken aleyhine karar verilmesinin usule aykırı olduğunu belirterek müvekkili banka bakımından davanın reddi ve lehine vekalet ücretine hükmedilmesine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:Dava, kooperatif ortaklığından kaynaklı tapu iptali tescil ve ipoteklerin fekki istemine ilişkindir.Davacıların davalı kooperatifin ortağı olduğu konusunda taraflar arasında bir uyuşmazlığın bulunmadığı, diğer davalı şirketin kat karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince davalı kooperatifin yüklenicisi olduğu, davalı bankanın ise şirket adına kayıtlı taşınmaz üzerinde lehine ipotek tesis edilen şahıs olduğu anlaşılmaktadır. Davacılar vekili dava dilekçesinde, tapu iptali ve tescil ile taşınmazlar üzerindeki ipoteğin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Mahkemece, dava konusu taşınmazların üzerindeki ipotekler ile birlikte davacılar adına kayıt ve tesciline karar verilmiştir.HMK'nın 297/2 fıkrası; "Hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir." hükmünü düzenlemektedir.Somut olayda, davacı dava dilekçesinde, ipoteğin kaldırılmasını da talep etmesine rağmen mahkemece, HMK 297/2. fıkrasındaki emredici düzenlemeye aykırı olarak, ipoteğin kaldırılması talebi hakkında olumlu veya olumsuz bir hüküm tesis edilmemiştir.Yasa gereğince bütün talepler hakkında hüküm kurulması gerekmektedir.Diğer taraftan, tapu iptali ve tescili talebine ilişkin iş bu dava, 20.000,00-TL harca esas değer gösterilerek açılmış ve bu miktar üzerinden harç yatırılmıştır. Davanın açılması nedeniyle alınacak yargı harçlarının türü, ödeme yeri, zamanı ve usulü 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 27 ve devamı maddeleri ile bağlı tarifede gösterilmiştir. Harcın eksik yatırılması halinde yapılacak işlemler ve izlenecek yol ile harcın yatırılmaması ve yaptırımı aynı Kanun'un 27 ve 32. maddelerinde belirtilmiştir. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 27. maddesinin son fıkrası hükmüne göre harç peşin veya süresinde ödenmemiş ise müteakip işlemlere ancak harç ödendikten sonra devam olunacağı vurgulanmış ve 30. maddede de yargılama sırasında tespit olunan değerin dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa yalnız o oturum için yargılamaya devam olunacağı, takip eden oturum gününe kadar noksan değer üzerinden harç tamamlanmadıkça davaya devam olunamayacağı, HUMK'nun 409. maddesinde (6100 sayılı HMK'nın md. 150) gösterilen süre içerisinde dosyanın işleme konulmasının eksik harcın ödenmesine bağlı olduğu açıklanmıştır. Bu hükümlerle eksik harcın tamamlatılmasına ilişkin özel bir düzenleme getirilmiştir.Bu durumda mahkemece, anılan yasal düzenlemeler gözetilerek, keşif yapılmak süretiyle dava konusu taşınmazların dava tarihindeki değerinin tespit edilmesi ve belirlenecek bu değer üzerinden varsa eksik harcın tamamlatılması için davacılar vekiline usulüne uygun süre verilmesi, bu sürede eksik harcın tamamlanmaması halinde, HMK'nın 150. maddeye göre dosyanın işlemden kaldırılması, eksik harcın ikmali halinde ise davaya devam edilmesi gerekirken anılan husus gözardı edilerek işin esası bakımından hüküm kurulmuş olması yerinde görülmemiştir. (Yargıtay 14. Hukuk Dairesi'nin 11.10.2017 tarih, 2015/18811 esas ve 2017/7465 karar sayılı ilamı) Davalı müflis ... A.Ş hakkında Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/717 Esas sayılı dosyasında iflas kararı verildiği anlaşılmıştır. Tasfiye işlemlerinin yürütüldüğü Ankara ... İflas Müdürlüğü ... iflası sayılı dosyasından verilen 09.07.2019 tarihli cevabi yazıda, müflis hakkında iflas kararının kesinleşmesi beklenildiğinden ikinci alacaklılar toplantısı yapılamadığı ve ne zaman yapılacağının belli olmadığı bildirilmiştir.Mahkemece iflas Müdürlüğü'ne tebliğ işleminin yapıldığı ve dosyaya iflas Mürürlüğünü münferiden yetkili iflas idare memurlarından ... tarafından Av. ...'a verilen vekaletnamenin dosya kapsamına sunulduğu ve bu hali ile iflas idaresi yönünden taraf teşkilinin sağlandığı anlaşılmıştır. Bu nedenle davalı müflis şirket iflas idaresi vekilinin iflas idare memurlarına davanın ihbar edilmediğine yönelik istinaf nedeni yerinde değildir.Diğer taraftan, davacılar vekili, davalılardan müflis .... A.Ş. adına kayıtlı İstanbul İli, Sarıyer İlçesi ... ... Ada ... Parsel sayılı arsa niteliğindeki taşınmazın üzerine inşa edilmiş ... Bloktaki davacıların bağımsız bölüm arsa paylarının tapudaki kaydının iptali ile davacı müvekkilleri adına tescili talep edilmiştir. Mahkemenin 10.11.2020 tarihli celsesinde, davacı vekilinine dava konusu gayri menkulun tapuya tescil edilecek şekilde numaralarını bildirmek için süre verilmiş ve davacılar vekili tarafından, dava konusu 10 numaralı bağımsız bölümün müvekkillerinden ..., yine dava konusu 14 numaralı bağımsız bölümün müvekkillerinden ... adına tescilini talep ettiklerini bildirmiştir. Mahkemece de bu doğrultuda bağımsız bölüm numaraları belirtilerek tapu kayıt ve tescil hükmü kurulmuştur. Dosya kapsamında yer alan tapu kaydı incelendiğinde taşınmazın arsa vasfında olduğu ve kat irtifakı kurulmadığı anlaşılmıştır. Bu hali ile taşınmaz arsa niteliğinde olup kat irtifakı tescil edilmemiş iken, Mahkemece bağımsız bölüm numaraları da belirtilmek suretiyle infazı kabil olmayacak bir şekilde karar verilmesi de doğru olmamıştır.Kabule göre de, davanın iflastan sonra açıldığı anlaşılmakla, Yargıtay 14. Hukuk Dairesi 2006/8035 E-9959 K. Sayılı 28.09.2066 tarihli kararı gereğince, iflastan sonra müflis ve iflas masasına giren hak ve mallar için masa aleyhine dava açılamayacağı, şayet ilgililerin masadan bir hak iddiaları varsa hak ve alacaklarını masadan istemeleri( İİK md 219) gerektiği, yine alacağın iflas masasına giren mala karşı açılmış istihkak (İİK md.228) davası olup olmadığının araştırılması gerekir. Bu nedenle gerektiğinde davacıdan bu konuda açıklama yaptırılarak davacı ile müflis şirket arasındaki ilişkinin duraksamasız açıklığa kavuşturulması gerekir. Davanın müflis şirket masasına giren mala karşı açılmış istihkak davası olduğu anlaşılırsa da, öncelikle iflasta istihkak davasında görevli mahkemenin İİK 228.maddesi gereğince İcra Mahkemesi olduğu dikkate alınarak öncelikle görev hususun değerlendirilmesi, yine davacının dava konusu talebi ile ilgili iflas masasına başvuruda bulunup bulunmadığının araştırılarak ve gerektiğinde davacı vekiline bu konuda süre verilerek iflas masasına başvurusunun sağlanması, müflis ... Şirketi hakkında verilen iflas kararının kesinleşip kesinleşmediğinin ve 2. Alacaklılar toplantısının yapılıp yapılmadığının da araştırılması gerekir. Bununla birlikle, davacıların kura sonucu becayişe konu ettikleri bağımsız bölümlerin dava tarihi itibariyle tapularının kimin adına olduğunun araştırılarak ve İstanbul Asliye 6. Hukuk Mahkemesi 2018/249 Esas sayılı dosyasının celbedilerek incelenmesi gerekirken eksik inceleme sonucunda karar verilmesi isabetli olmamıştır.Açıklanan nedenlerle, davacı ve davalı kooperatif ve müflis ...şirketinin esasa dair istinaf nedenleri incelenmeksizin yukarıda açıklanan nedenlerle HMK'nın 353/1.a.6 bendi gereğince kabulüne, kaldırma nedenine göre daval...'nun istinaf başvurusunun bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M:Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;1-Davacı tarafın ve ... ile müflis ..... A.Ş. istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin KABULÜNE,2-Kaldırma nedenine göre davalı ... Ortaklığının istinaf başvurusunun bu aşamada incelenmesine YER OLMADIĞINA,3-İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/424 Esas, 2020/922 Karar, 29/12/2020 tarihli kararının HMK'nun 353/1a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,4-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılmak ve yeniden bir karar verilmek üzere mahal Mahkemesine İADESİNE,5-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcından davacı tarafça peşin olarak yatırılan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 368,30 TL harcın davacılardan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,6-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcından davalı ... Kooperatif tarafça peşin olarak yatırılan 341,55 TL harcın mahsubu ile bakiye 86,05 TL harcın bu davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,7-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcından davalı müflis .... A.Ş. tarafça peşin olarak yatırılan 341,55 TL harcın mahsubu ile bakiye 86,05 TL harcın bu davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 8-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcından davalı ... Ortaklığı tarafından peşin olarak yatırılan 341,55 TL harcın mahsubu ile bakiye 86,05 TL harcın bu davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,9-Taraflarca yapılmış olan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,10-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-a-6 bendi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.24.10.2024