T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2023/647
KARAR NO: 2023/684
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 16.11.2022-19.12.2022
NUMARASI: 2022/677 E
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit &|İtirazın İptali
KARAR TARİHİ: 07/03/2023
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak,ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle,dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
ASIL DAVADA; Davacı vekili dava dilekçesinde; Davacının "... Mah. ... Sokak,No:.. Küçükçekmece/İstanbul" adresinde babası ile beraber market işlettiğini, 04/07/2022 tarihinde davalı şirket personelince belirtilen adreste yapılan denetim sonucu davacının 12 gözlü şarküteri dolabı ve bozuk halde olan tavan klimasına harici hat vasıtasıyla enerji sağlandığının belirtildiğini, ancak başkaca hiç bir açıklama yapılmadığını, daha son- ra ... nolu tutanak düzenlenerek ... Seri numaralı 294.920,55 TL'lik ve ... Seri numaralı 88.096,68' lik toplam 383.017,23 TL fatura tahakkuk edildiğinin öğrenildiğini,söz konusu tutanağın dava konusu iş yerinde değil bilinmeyen bir yerde düzenlendiğini, yönetmeliğe aykırı ve yok hükmünde olduğunu, tutanak içeriğinin gerçeğe aykırı olduğunu, bu tuta- nak gereğince tahakkuk olunan fatura bedellerinin talep edilmeyeceğini, yapılan tahakkuk ve hesapla- manın da hukuka aykırı olduğunu beyanla, tedbiren davacının işyeri elektriğinin kesilmesinin önlen- mesini, yargılama sonunda yönetmeliğe aykırı şekilde düzenlenen tutanak ile faturaların iptalini aksi halde davacının işyerinde keşfen bilirkişi incelemesi yapılarak hangi aletlerin harici hattan bes- lendiğinin buna göre tahsili gereken bedelin belirlenmesini, fazlaya ilişkin kısım yönünden menfi tespit kararı verilmesini talep etmiştir.İlk Derece Mahkemesi'nce 28/07/2022 tarihinde tensiben;"Davacı vekilinin tedbir talebinin %15'i teminat karşılığı ve eksik harcın tamamlanması şartı ile kabulüne, dava konusu fatu- ralar ve kaçak elektrik tutanakları nedeni ile elektriğinin kesilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine, bu konuda davalı ... müzekkere yazılmasına " karar verilmiş, davalının tedbire itirazı duruşmalı olarak incelenmiş ve 05/01/2023 tarihli ara karar ile raddedilmiştir.İstinaf Başvurusu: 05/01/2023 tarihli ara karar davalı tarafından istinaf edilmiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesinde; Davacının kullanımında bulunan ... hiz- met numaralı tüketim noktasında kurulu bulunan tesisatta müvekkil saha ekipleri tarafından 04/07/ 2022 tarihinde yapılan kontrollerde "sayacın giriş kare buatından ek alınarak kontaktör vasıtası ile harici hat üzerinden enerji kullanıldığı" tespit edildiğini ve buna ilişkin 04/07/2022 tarihli ... seri numaralı kaçak elektrik kullanım tespit tutanağı düzenlendiğini, bahsi geçen tutanağa istinaden Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin ilgili maddeleri doğrultusunda 05/01/2022 - 04/07/2022 tarihleri arası kaçak elektrik kullanımı 180 gün x 27,6 kw x 14 saat = 69552 kwh olarak hesaplandığını, 04/07/2021 - 05/01/2022 tarihleri arası kullanımın ise 185 gün x 27,6 kw x 14 saat = 71484 kwh olarak hesaplandığını, bu tahakkuka istinaden Elektrik Piyasası Tüketici Hiz- metleri Yö- netmeliği'nin ilgili maddeleri doğrultusunda s18/07/2022 son ödeme tarihli, 69552 kWh karşılığı 294.920,55-TL tutarında kaçak elektrik kullanım faturası ve 18/07/2022 son ödeme tarihli 88.096,68 TL tutarında kaçak elektrik ek kullanım faturası düzenlendiğini, Kaçak elektrik kullanımının tutanak , video ve tüm dosya içeriği ile ispat olunduğunu, somut olayda ihtiyati tedbir şartlarının oluşmadığını, yaklaşık ispatın sağlanmadığını,verilen tedbir kararının kamu zararının önlenmesinin önüne geçtiğini, müvekkilinin anayasal haklarının ihlal edildiğini, ayrıca % 15 oranında takdir olunan teminatın az olduğunu beyanla kararın kaldırılmasını, aksi halde teminatın % 100 oranına tamamlanmasını talep ve dava etmiştir. 6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre; Dava, kaçak kaçak elektrik kullanım bedelinden kaynaklanan faturalara dayalı menfi tespite ilişkin olup tedbiren bu faturalar nedeniyle elektriğin kesilmesinin önlenmesi talep edilmiştir. Mahkemece % 15 teminat karşılığında tedbir talebi kabul edilmiş, davalının tedbire itirazı reddedilmiştir. HMK 389 ve devamı maddelerine göre;mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir. Talep edenin hak- larının derhâl korunmasında zorunluluk bulunan hâllerde, hâkim karşı tarafı dinlemeden de tedbire karar verebilir. Mahkeme, tedbire konu olan mal veya hakkın muhafaza altına alınması veya bir yedi- emine tevdii ya da bir şeyin yapılması veya yapılmaması gibi, sakıncayı ortadan kaldıracak veya zararı engelleyecek her türlü tedbire karar verebilir. Somut olayda; dava konusu kaçak elektik tüketimine konu mahal iş yeri olup işin nite- liği gereği elektrik enerjisi davacının işletmesi için " olmazsa olmaz koşul"dur. Enerjideki kesintinin, davacının ticari işletme faaliyetinin durmasına sebep olacağı, bu haliyle davacının ağır ekonomik kayıplara uğrayacağı, tarafların karşılıklı menfaatleri esas alındığında yargılama süresince çekişme konusu elektriğin kesilmesinin davacı aleyhine ağır zararlar doğuracağı, davanın sonuna kadar, en azından dava konusu miktarla sınırlı davacının işletmesinde elektrik kesintisinin önüne geçmek gerek- tiği anlaşılmaktadır. Zira davacının mal varlığında gelebilecek bir değişim nedeni ile ilerde belir- lenecek alacaklı şirket zararının elde edilmesi zorlaşabileceği gibi tamamen imkansız hale de gele- bilecektir. Buna göre; HMK 389 madde gereğince, dava konusu faturalar ile sınırlı olarak "elektriğin kesilmemesi" şeklinde verilen kararda isabetsizlik bulunmaktadır. Mahkemece % 15 oranında teminat takdir edilmiş olup teminat miktarı uygundur. Ayrıca takdir olunan teminatın da mahkeme veznesine yatırıldığı anlaşılmaktadır. Açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesince verilen kararda vakıa ve hukuki değer- lendirme noktasında, usul ve esasa aykırılık tespit edilmediğinden, davalının asıl davadaki tedbir ara kararına ilişkin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 md gereğince reddine karar vermek gerekmiştir.
BİRLEŞEN DAVADA; Davacı ... vekili dava dilekçesinde;Davacı vekili dava dilekçesi ile davalının kullanımında bulunan sayaçta 04/07/2022 tarihinde kurum tarafından yapılan kontrollerde 78401716 hizmet nolu sözleşmeli kayıtlı sayacın giriş kare buattan ek alınarak kontaktör vasıtası ile harici hat üzerinden elektrik kullanmak suretiyle kaçak elektrik kullanıldığının tespit edilmesi üzerine H/551070 seri numaralı Kaçak Elektrik Tespit Tutanağı tanzim edildiğini, ödenmeyen kaçak elektrik kullanım fatura bedellerinin tahsili bakımından İstanbul ... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyası ile icra takibine geçtiklerini, davalının itiraz nedeniyle takibin durduğunu , dava konusu alacak muaccel olup son ödeme tarihinde ödenmediğini, rehin ile temin edilmediğini beyanla, öncelikle davalı/ borç- lunun taşınır, taşınmaz malları ve üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerinde İİK m. 257 gereği dava ve takip kesinleşinceye kadar teminatsız veya Mahkemece uygun görülecek teminat karşılığında ihtiyati haciz konulmasını, yapılacak yargılama neticesinde davalının haksız itirazı üzerine takibin durduğunu beyan ile itirazın iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. İlk derece mahkemesince 19/12/2022 tarihli ara karar ile " Davalı vekilinin İhtiyati Tedbire itirazının REDDİNE" karar verilmiş, ara karar davacı vekilince istinaf edilmiştir. Davacı vekili istinaf dilekçesinde; davacının dava konusu adreste kaçak elektrik kul- landığı hususunun kaçak tespit tutanağı, video kayıtları vs deliller ile ispatlandığını, ihtiyati haciz yönünden yaklaşık ispatın sağlandığını, alacak muaccel olup son ödeme tarihinde ödenmediğini, İşbu davanın sonuçlanması ve icra takibinin kesinleşmesi beklenildiği takdirde, "kamu alacağı" niteliğinde olan kaçak elektrik bedelinin tahsilinin tehlikeye gireceğini, borçlunun mal kaçırma ve adres değiş- tirme ihtimalinin bulunduğunu beyanla ara kararın kaldırılmasını talep etmiştir. 6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre; İstinaf incelemesine konu birleşen davada asıl talep itirazın iptali talebine ilişkin olup davacı vekili takip ve dava konusu alacağın güvence altına alınması bakımından ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmektedir. İİK'nun İhtiyati haciz şartları başlıklı 257.maddesinde ; " Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir: 1-Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa;2-Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadiyle mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlâl eden hileli işlemlerde bulunursa;Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder." hük- müne yer verilmiştir. Yargıtay 23.Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 2016/5783 E. 2016/4664 K.sayılı kararında "Talep ihtiyati haciz istemine ilişkindir. İİK'nun 257 vd. maddeleri gereğince para borcu alacaklısı rehinle temin edilmemiş bir alacağı için borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşın- maz malları ile alacaklarını haczettirebilir. İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için tam ispat gerek- memekte olup, mahkemenin alacağın ve ihtiyati haciz sebeplerinin varlığına kanaat getirmesi yeter- lidir (İİK'nun 258/1- gerçeğe benzerlik karinesi).Somut olayda, talep eden alacağının dayanağı olarak tek taraflı olarak düzenlediği sözleşmeye dayalı faturayı göstermiştir. Bu durumda, mahkemeye alacağın varlığına kanaat getirilecek yeterli delil sunulmadığından, ihtiyati haciz kararının koşulları mevcut değildir. Mahkemece, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddi yerinde olmamış, bozmayı gerektirmiştir" denilmiştir. İhtiyati hacze konu alacak tek taraflı olarak düzenlenen tutanağa dayalı faturadan kay- naklanmaktadır. Alacağın varlığını " yaklaşık ispat"a elverişli başkaca delil sunulmamış olup uyuş- mazlık konusu yargılamaya muhtaçtır. Dosyanın bulunduğu aşama itibariyle İİK 257. madde gereği ihtiyati haciz şartlarının oluşmadığı kanaatine varılmıştır. Bu itibarla, ilk derece mahkemesince verilen kararda mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirilmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre, ...'ın birleşen davadaki ara karara ilişkin istinaf başvurusunun da HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine karar vermek gerekmiştir.
K A R A R: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Asıl davada davalı-birleşen davada davacı tarafın istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca ayrı ayrı reddine, Asıl davada ve birleşen davada alınması gerekli harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına, İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-f maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 07/03/2023