T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2023/478
KARAR NO: 2023/529
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 23/11/2022
NUMARASI: 2022/323 E
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
KARAR TARİHİ: 20/02/2023
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahke- mesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı kurum tarafından müvekkili hakkında İstanbul ...İcra Müdürlüğü'nün ... E.sayılı dosyası üzerinden icra takibine girişildiğini, TK. 21/2 md gereğince tebligat yapılarak takibin kesinleştirildiğini, davacının maaşına ve arabasına haciz konulduğunu, ... nolu zabıt varakasından da anlaşılacağı üzere, müvekkilinin ''ben burada çalışıyorum burasını ...' dan devir alındı. ... kullanıyor dedi. Sayacı ... taktırdı'' seklinde beyanda bulunduğunu,kaçak elektrik kullanıma dair isnadı kabul etmeyen davacının davalı şirkete hiç bir borcunun bulunmadığını, Vergi Levhasına göre işyeri sahibinin ... olduğunu, davalı kurum nezdinde herhangi bir abonmanlık sözleşmesi bulunmayan davacının çalıştığı iş yerinde kaçak elektrik tüketilmiş ise de, bu durumun hukuki ve cezai sorumlu- luğunun iş yerine (patronuna) ait olduğunu beyanla, öncelikle İstanbul ...İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden başlatılan icra takibinin teminatsız olarak durdurulmasını, dava- cının davalıya borçlu olmadığının tespiti ile takibin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının kaçak elektrik kullanımının müvekkili şirket tarafından ilgili mevzuat gereğince tespit edildiğini ve kaçak elektrik bedeli hesaplandığını, davacının iddialarını kesinlikle kabul etmemekle birlikte, ödeme emrine itiraz etmeyerek huzurdaki davanın açılmasına sebep olan davacı lehine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilemeyeceğini,dava dilekçesindeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını ,kaçak elektrik tespit tutanağının aksi yönde delil sunulmadığını beyanla tedbir talebinin ve davanın reddini talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesi'nce 23/11/2022 tarihli ara karar ile: "Somut olayda, ihtiyati tedbir talep eden davacı tarafından sunulan delillere göre, davacının işyeri sahibi olup olmadığı, kaçak elektrik kullanıp kullanmadığı hususları sabit olmadığından yaklaşık ispatın gerçekleştiğinden söz edi- lemeyeceği, dolayısıyla HMK hükümlerine göre ihtiyati tedbir şartlarının oluşmadığı, icra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verileme- yeceği" gerekçesiyle ihtiyati tedbir talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. İstinaf Başvurusu: 23/11/2022 tarihli ara karar davalı tarafından istinaf edilmiştir.Davacı vekili istinaf dilekçesinde: müvekkilinin kaçak elektriğin kullanıldığı tarihte , dava konusu işyerinde işçi olarak çalıştığını, bu hususunun tutanak içeriğinden dahi anlaşıldığını, da- vacının ilerlemiş yaşına (71) ve kaçak elektrik kullanmamasına rağmen , işyeri sahibinin haksız eylemi sonucu mağdur olduğunu, davalının keyfi işlemleri nedeniyle arabasına ve maaşına haciz konul- duğunu, davacının içinde bulunduğu durumun hak ve nesafet kurallarını zedeleyecek şekilde hukuka aykırı olduğunu beyanla kararın kaldırılmasını ve tedbiren takibin durdurulmasını istemiştir. 6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre; Dava, İİK 72. Md ne dayalı menfi tespit talebine ilişkindir.İİK'nun Menfi tesbit ve istirdat davaları başlıklı 72.maddesinde:"Borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tesbit davası açabilir.İcra takibinden önce açılan menfi tesbit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir.İcra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurul- masına karar verilemez. Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir." hükmüne yer verilmiştir.İİK 72. Madde menfi tespit davalarında ihtiyati tedbir ile ilgili özel düzenleme olup davanın takipten önce veya sonra açılması, verilecek tedbirin şekli yönünden değişikliğe yol açmaktadır. Eldeki davada, dava konusu alacak ile ilgili olarak dava tarihinden önce icra takibi başlatılmış olup İİK 72/3 maddesi gereğince ihtiyati tedbir yoluyla icra takibin durdurulması yasal olarak mümkün değildir. Ancak "çoğun içinde az da vardır" kuralı gereğince borçlunun gecikmeden doğan zararı karşılaması ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılı- ğında, ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesine karar verilmesi mümkün iken mahkemece bu hususun göz ardı edilmesi, yazılı gerekçelerle "tedbir talebinin reddine" karar verilmesi usul ve yasaya aykırı bulunmuştur. İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasının tetkikinde ; takip ve dava konusu kaçak elektrik kullanımı nedeniyle takibine girişilen alacağın 5.780,00 TL asıl alacak + 14.809, 59 TL (16,80 oranında )işlemiş faiz +2.665,73 TL faizinden KDV'sinden ibaret 23.255,32 TL olduğu tespit edilmiştir. Açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesince verilen kararda maddi vakıa ve hukuki değerlendirme noktasında usul ve yasaya aykırılık tespit edilmekle, davacının istinaf başvurusunun kabulüne, tespit edilen eksiklik yargılama gerektirmediğinden HMK 353/1-b-2 md gereğince, esasa ilişkin olarak yeniden aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
K A R A R: Yukarıda açıklanan nedenlerle; A-Davacının istinaf talebinin kabulüyle HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince karar kaldırılarak yeniden esas hakkında; 1-Davacının İHTİYATİ TEDBİR TALEBİNİN KABULÜ ile, İcra İflas Kanunu 72/3 maddesi uyarınca; davacı tarafça İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasına borcun tamamının depo edilmesi ve toplam 23.255,32 TL borcun % 15'ine isabet eden 3.488,29 TL tutarında teminatın mahkeme veznesine depo edilmesi ya da kesin ve süresiz şartlı teminat mektubunun mahkeme dosyasına sunulması halinde, icra veznesine yatırılmış/ yatırılacak olan paranın dava sonuna kadar alacaklıya ödenmesinin tedbiren önlenmesine, Teminatın ilk derece mahkemesince alınmasına, Peşin alınan istinaf karar harcının, istinaf edene isteği halinde ilk derece mahkemesince iadesine,İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa, karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-f maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.20/02/2023