T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2021/1167
KARAR NO: 2022/766
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 04/12/2020
NUMARASI: 2018/57 E - 2020/829 K
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali
KARAR TARİHİ: 15/03/2022
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak,ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle,dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında Elektrik 01/04/2015- 31/04/2016 tarihlerini kapsayacak şekilde tedarik sözleşmesi imzalandığını, süresinde fe- sih bildirimi yapılmadığından sözleşmenin 7.1. maddesi uyarınca kendiliğinden 1'er yıllık süreler ha- linde yenilendiğini, sözleşmenin 3.5 md deki şekilde standart % 1 indirim tarifesi uygulanarak 31/04/ 2017- 31/04/2018 tarihlerini kapsayan dönem için de sözleşmenin uzamış sayıldığını, ancak davalının bu dönem içerisinde sözleşmeyi erken feshederek başka tedarik şirketi ile sözleşme imzaladığını, sözleşmenin 7.1 maddesinin ihlali nedeniyle abonenin son altı ay içinde ödemekle yükümlü olduğu en yüksek iki ayın toplamı miktarınca cezai şart bedeli faturası tahakkuk edildiğini, faturanın ödeme- mesi üzerine İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası üzerinden davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalı borçlunun itirazı nedeniyle takibin durduğunu beyanla itirazın iptali ile takibin devamına, davalının % 40 oranından az olmamak üzere icra inkar tazminatı ile mahkumi- yetini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yüklenmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin Haziran 2016, Temmuz 2016, Ağustos 2016 faturalarındaki indirimin % 13'den % 1'e indiğini, YEK bedelinin faturalara yansıtıldığını, ..., ... A.Ş. firmalarının faturalarında ise YEK bedeli kaleminin olmadığını, YEK bede- linin ortalama olarak faturaları %10 oranında artırdığını, davacı şirket tarafından tahsil edilen YEK bedelleri müvekkiline iade edilmediğinden, 08/11/2016 tarihinde davacı ile olan sözleşmeyi feshet- tiklerini beyanla haksız ve mesnetsiz davanın reddine, davacının %20 oranında tazminat ile mahku- miyetine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin ise davacı karşı yana yükletilmesine karar veril- smesini talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesi'nce: "1-Davanın kısmen kabulü ile; İstanbul ... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasında davalının 6.789,97 TL asıl alacağa ilişkin itirazın iptaline, takibin talepnamedeki diğer kayıt ve şartlarda aynen devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, 2-İtirazın iptaline karar verilen miktar üzerinden %20 oranında hesaplanan 1.358,00 TL. icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine" karar verilmiştir. İstinaf Başvurusu: Hüküm davacı ve davalı tarafından istinaf edilmiştir. Davacı vekili istinaf dilekçesinde: Taraflar arasındaki sözleşmenin hiçbir kurul onayına ve düzenlemesine tabi olmayan bir özel hukuk sözleşmesi olduğunu, sözleşmenin 5. md. kapsamında davalının YEK bedelinden so- rumlu olduğunun kararlaştırıldığını, Sözleşmenin 7.1 maddesinde aynen “sözleşme tarihinden önce sözleşmenin ABONE tarafından fesih edilmesi halinde ABONE son altı ay içinde ödemekle yükümlü olduğu en yüksek 2 ayın fatura toplamı kadar cezai şartı TEDARİKÇİYE ödemeyi kabul eder” hükmü getirildiğini, bu hükme göre cezai şart talep edilebileceğinin ilk derece yargılaması sırasında da tespit olunduğunu, ancak bilirkişi tarafından ceza faturası ile hiçbir ilgisi bulunmayan bedellerin incelendiğini ve tüketim faturaları nezdinde bir değerlendirme yapıldığını, Aynı zamanda tüketime ait kök faturanın içerisinde YEK bedelininde bulunduğu söz- leşme ile çok açık bir şekilde belirlenmişken buna rağmen YEK bedeli düşülerek bir fatura hesabı ya- pılması ve akabinde ceza faturasının bu eksik bedellerden hesaplanmasının hukuki dayanaktan yok- sun olduğunu, Sözleşme 4.1 ve 4.2. Maddelerinde abone tarafından herhangi bir faturanın ödenme- yerek icraya sebebiyet verilmesi halinde her bir faturaya; faturanın %12'si kadar icra cezai şart ve % 4.5 gecikme zammı talep edilebileceğinin kararlaştırıldığını, buna göre söz konusu sözleşme kapsa- mında icraya sebebiyet veren her bir fatura takibine icra cezai şart bedelinin eklenmesi gerektiği ve belirlenen oranda gecikme zammı uygulanacağının açıkça hüküm altına alındığını, bu anlamda icra cezai şart bedeli ve gecikme zammına ilişkin taleplerin reddinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu beyanla kararın kaldırılmasını talep etmiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesinde; Davacı elektrik tedarikçisinin Düzce’de bulunan şirket üretim tesisine gelerek kendi- lerine sunduğu maktu sözleşmenin son sayfasında; " % 13 sabit indirim uygulayacaklarını, madde 4'de fatura kalemlerinin" yazılı olduğunu, güvence bedeli istemediklerini, 12 aylık sözleşme yapa- caklarını ve 12 ay sonunda memnun kalmazsak sözleşmenin kendiliğinden sona ereceğini, ister- sek sözleşmenin otomatikman devam edeceğini, şirketimizin danışmanı sıfatıyla kendisinin sürekli kon- tak halinde ve yardımcı olacağını söylediğini, Davalı şirketin sunulan küçük puntalarla yazılmış iki kopyalı sözleşmeyi, hiç bir mü- zakere yapılmasına ve ek madde ilave edilmesine izin verilmediği için, nasıl olsa EPDDK deneti- minden ve onayından geçmiştir, diyerek iki suret imzaladığını, bir suretini almadan her iki kopyayı da davacı temsilcisine teslim ettiğini, davacının temsilcisi "sözleşmenin bir suretini müvekkiline ge- tireceğini yada gönderileceğini" söylemesine rağmen sözleşmenin bir suretinin hiçbir zaman davalı şirkete teslim edilmediğini, davacının temsilcisinin kendilerine açıkladığı başkaca bir husus da olma- dığını, davacıdan ve temsilcisinden telefonla defalarca talep edilmesine rağmen sözleşmenin bir ör- neğinin kendilerine gönderilmediğini, Davacı ile çalışılmaya başlandıktan sonra yaklaşık 16 ay kadar sonra Haziran, Tem- muz ve Ağustos 2016 faturalarında gösterilen indirimlerin kalktığını, elektrik birim fiyatının ise % 12 civarında arttığını, bu husus davacıya sorulduğunda da, telefona cevap veren temsilcinin sözleşme- nin 7. maddesinden bahsederek, bir yıl sonunda, sözleşme davalı şirketçe yenilenmediği için in- di- rim oranının % 13’den % 1’e indiği ve bu şekilde sözleşmenin devam ettiğini söylediğini, Bu tutumun sözleşmenin ön yüzündeki indirim maddesine aykırı olduğunu, sözleş- menin bir yılın bitiminde kendiliğinden yenilenmesi halinde indirimin %1 olarak uygulanacağının kendilerine bildirilmediğini , aksine bir yıl sonunda memnun kalmazsanız ayrılabilirsiniz denildiğini, müvekkili sözleşmeyi fesh etmediğine göre sözleşmenin aynı koşullarda devam ettiğinin düşünül- düğünü, Sözleşmenin 5. Maddesinde yer alan YEK (yenilenebilir enerji kaynakları) bedelinin gerçekte dağıtım şirketlerince tahsil edilen bir ücret olduğunu, perakende satış şirketlerince YEK bedeli tahsil edilmediğini, Davacının hangi esaslar dahilinde YEK bedeli aldığının da belli olmadığını, haksız olarak tahsil edildiğini, Davacının cezai şart faturası haksız ve dayanaksız olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla alacak ticari faize tabi iken aylık % 4-5 oranındaki faiz oranının da çok fahiş olduğunu beyanla kararın kaldırılmasını talep etmiştir. 6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre; Dava, İİK 67 maddesine dayalı itirazın iptali talebine ilişkindir. Dosya içeriğine göre; Taraflar arasında 01/04/2015-31/04/2016 arasını kapsayan % 13 indirimli elektrik sözleşmesi imzalanmış ve süresi içinde fesih bildirimi yapılmadığından 7.1. Maddesi gereğince birer yıllık süreler halinde yenilenmiş sayılmıştır. Davalı sözleşmenin 8/11/2016'de feshedildiğini ileri sürmüş ise de, dosya içinde bu yönde bir fesih bildirimi bulunmamaktadır. Dolayısıyla sözleşme 31/04/2017-31/04/2018 dönemi için de geçerliliğini korumaktadır. Davalının 01/09/2017 tarihinde davacının portföyünden çıkarak ... A.Ş.'den elektrik satın almaya başlaması üzerine davacı şirket 10.094,25 TL cezai şart, 1.211.31 TL icra cezai şart, 181.,70 TL faiz tahakkuk ettirerek 11.487, 25 TL üzerinden icra takibi başlatmıştır. Davalının itirazı ile takip durduğundan itirazın iptaline ilişkin işbu dava açılmıştır. Taraflar arasındaki sözleşmenin 7.1. maddesinde; “Sözleşmede anılan hallerin dışında sözleşme süresi içerisinde abone tarafından feshedilemez. Sözleşme tarihinden önce sözleşmenin abone tarafından fesih edilmesi halinde abone son altı ay içerisinde ödemekle yükümlü olduğu en yüksek iki ayın fatura toplamı kadar cezai şartı tedarikçiye ödemeyi kabul eder” hükmüne yer verilmiş olup 31/04/2017-31/04/2018 dönemi için uzamış sayılan sözleşmenin erken feshi nedeniyle davalı şirket son altı ay içerisinde ödemekle yükümlü olduğu en yüksek iki ayın fatura toplamı kadar cezai şartı davacı şirkete ödemekle yükümlüdür. Cezai şart için hesabına esas en yüksek faturalar 2017-04, 2017-07 aylarına ait 4.995,65 TL, 5.098,60 TL tutarlı faturalar olup detayları: 2017-04 dönemine ilişkin 16/05/2017 son ödeme tarihli fatura detayları; aktif enerji be- deli: 2.390,07 TL + % 18 oranında 430,21 TL KDV'si, YEK bedeli: 443.03 TL + % 18 oranında 79,75 TL KDV'si +dağıtım bedeli :1.315,51 TL + % 18 oranında 236,79 TL KDV'sinden ibaret toplam 4.995,65 TL ve , 2017-07 dönemine ilişkin 16/08/2017 son ödeme tarihli fatura detayları; aktif enerji bedeli: 2.623,29 TL + % 18 oranında 472,19 TL KDV'si, YEK bedeli: 339,80 TL + % 18 oranında 61,16 TL KDV'si +dağıtım bedeli :1.268,86 TL + % 18 oranında 228.39 TL KDV'sinden ibaret top- lam 5.098,60 TL şeklindedir. Davalı taraf bu fatura içeriğinde yer alan YEK bedelinin talep edilemeyeceğini beyan etmektedir. Sözleşmenin 5. Maddesinde; “Bu sözleşme ile yapılan elektrik enerjisi satışı nedeniyle yürürlükte olan ve ileride yürürlüğe girebilecek olan her türlü vergi, damga vergisi, resim, fon, yeni fatura kalemleri, TEİAŞ uzlaştırmasında açıklanan MWh başına birim sıfır bakiye bedeli, YEK bedeli, perakende satış hizmet bedeli, piyasa işletim bedeli ve sair harçlar ve bedeller abone tarafından ödenecektir" hükmü yer alsa da, sözleşme metninde söz konusu bedellerin açıkça belirlenmediği, EPDK Ulusal Tarifelerinde YEK Bedeli adı altında fatura kaleminin bulunmadığı, abonelere gön- derilen faturaların, YEK bedeli dahil tüm maliyet unsurlarını içerdiği veya içermesi gerektiği, davacı tedarik şirketinin de indirim oranını muhtemel tüm bu maliyet unsurlarına göre belirlediği veya be- lirlemesi gerektiği, kötü maliyet öngörüsü yapan tedarik şirketinin sözleşme bitim tarihinde indirimini değiştirme veya sözleşmeyi devam ettirmeme imkânının bulunduğu, buna rağmen davacının uzayan sözleşme döneminde faturalara hukuka aykırı olarak YEK Bedeli ilave ettiği ve davalıya Ulusal Tarife Fiyatlarından daha pahalı elektrik enerjisi sattığı tespit edilmiştir. Bu nedenle cezai şarta esas fatu- ralardaki YEK bedeli unsurunun hesaplamadan çıkarılmasında usul ve yasaya aykırılık tespit edil- memiştir. Gecikme zammı ve icrai cezai şart yönünden; Sözleşmenin 4.1. ve 4.2. Maddelerinde; tedarikçi tarafından fatura edilen elektrik ener- jisi bedeli abone tarafından 5 iş günü içinde ödenmediği takdirde, fatura tutarına aylık % 4,5 gecikme zammı, icra takibine sebebiyet vermesi halinde faturanın %12’sini icra cezai şart olarak talep edebileceği hükmü yer almıştır. Ancak; icra takibine konu fatura, elektrik enerjisi bedeline ilişkin olmayıp cezai şart ile ilgili olduğundan sözleşmesinin 4.1. ve 4.2. Maddeleri gereğince icra cezai şart ve ge- cikme cezası uygulanamayacaktır.Bu ilkeler ışığında ; Elektrik Mühendisi ... ile SMMM ... tarafından düzenlenen kök ve ek raporlara göre ,davalının son altı ay içindeki en yüksek tutarlı iki adet faturasının toplamı olan 10.094,25 TL 'den YEK bedelleri ,fonlara % 5 ve KDV'ye % 18 oranındaki yansımaları hariç tutulduğunda takip tarihi itibariyle tahsili gereken davacı alacağı 6.789,97 TL'dir. Düzenlenen bilirkişi raporlarının yeterli teknik incelemeyi içerdiği, dosyadaki delillere ve yargısal denetime elverişli olduğu, tarafların itirazlarının gereğince değerlendirilip tartışıldığı anlaşılmakla hükme esas alınmasında usul veya aykırılık tespit edilmemiştir. Açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesince verilen kararda vakıa ve hukuki değer- lendirme noktasında, usul ve esasa aykırılık tespit edilmediğinden, davacının ve davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 md gereğince reddine karar verilmesi gerekmektedir.
K A R A R: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davacının ve davalının istinaf başvurularının HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca ayrı ayrı reddine, Davacıdan alınması gereken 80,70 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 21,40 TL'nin istinaf eden davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, Davalıdan alınması gereken 463,82 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 175,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 288,52 TL'nin istinaf eden davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, İstinaf yargılama giderlerinin istinaf edenler üzerinde bırakılmasına,İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 15/03/2022