T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2022/2184
KARAR NO: 2022/2363
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ARA KARAR TARİHİ: 07/07/2022
NUMARASI: 2022/109 Esas
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
KARAR TARİHİ: 21/09/2022
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının "... Mahallesi ... Caddesi No:... Bayrampaşa İstanbul" adresinde bulunan işyerinde metal kaplama işi ile uğraştığını, ... hesap numaralı elektrik abonesi olduğunu, davalı şirket tarafından davacı aleyhine 3.01.2022 tarihinde ... seri nolu Kaçak-Usulsüz Elektrik Kullanım Tutanağı düzenlendiğini, söz konusu tutanak ile müvekkiline ait iş yerinde sözleşmeli sayacın kafasından "üç faz" harici hat çekilerek kaçak elektrik kullanıldığının iddia edildiğini, davacıya ait iş yerinde fason olarak metal kaplama işi yapıldığını söz konusu adreste elektrik enerjisi ile mekanik olarak çalışan bir adet erozyorik temizleme makinası, üç adet kurutma makinası ve bir adet arıtma tesisi mevcut olduğunu 2021 yılının Aralık ayı sonu ve 2022 yılının Ocak ayı başı işyerine bir adet otomotik olarak çalışan Kaplama Makinası kurulduğunu, bu nedenle iş yerinde aylık ve mevsimsel periyotlarda faturaların farklılık gösterebileceğini, dava dilekçesi ekinde sunulan faturaların usul ve yasalara aykırı olarak tahakkuk ettirildiğini, davacıya ait iş yerinde kaçak elektrik kullanımına ilişin faturalarda yazılı meblağların kullanılmasının fiziken mümkün olmadığını, 27/01/2022 son ödeme tarihli ve 3.426.326,58₺ ve 27/01/2022 son ödeme tarihli 677.349,72₺ bedelli iki adet faturanın davacının ticari faaliyetini sürdürdüğü adreste elektrik aboneliğinin kesilmesi ve mühürlenmesi baskısı oluşturarak davalı kurum tarafından tahsil edilmeye çalışıldığını, davacının dava konusu bedelleri ödeme gücünün bulunmadığını, bu nedenle davalı şirket tarafından müvekkilin enerjisinin kesildiğini, elektrik enerjisinin kesilmesi sebebiyle davacının iş yerini kapatmak durumunda kalacağını belirterek, tüm bu sebeplerden dolayı müvekkili aleyhine tahakkuk ettirilen 27.01.2022 son ödeme tarihli 3.426.326,58-₺ bedelli ve 27.01.2022 son ödeme tarihli 677.349,72-₺ bedelli iki adet kaçak elektrik faturalarından dolayı davacının borçlu olmadığının tespiti ile işbu faturaların iptaline, dava konusu faturalardan dolayı davacının abonesi bulunduğu ... hesap no.lu elektrik sayacına uygulanacak enerji kesilmesi işlemlerinin mahkemece takdir olunacak teminat mukabilinde tedbiren durdurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Birleşen davanın davacısı ... A.Ş.vekili dava dilekçesinde özetle; davalı/borçlunun kullanımında ... hizmet numaralı adreste 13.01.2022 tarihinde Kurum tarafından yapılan kontrollerde sayaç kofrasından üç faz harici hat çekilerek sayaçtan geçirilmeden kaçak elektrik kullanıldığının tespit edilmesi üzerine ... seri numaralı Kaçak Elektrik Tespit Tutanağı tanzim edildiğini, bu tutanağa istinaden zabıt tarihlerinde cari olan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği gereği 4.103.676,30-TL tutarında kaçak elektrik tüketim tahakkuku yapıldığını, harici hatta bağlı cihazların kurulu güç bilgilerine göre 625363 kWh karşılığı 3426326,58-TL kaçak faturası ve 642734 kWh karşılığı 677349,72-TL tutarında kaçak ek faturası tahakkuk edildiğini, davalı borçlu aleyhine kaçak elektrik bedeline gecikmiş gün faizi ve faizin KDV'si ilave edilerek 4.186.318,87-TL'nin tahsili amacıyla İstanbul ... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı takip dosyası ile ödeme emri gönderildiğini, davalı borçlu tarafından borca itiraz edilmesi üzerine takibin durduğunu belirterek İstanbul ... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı takip dosyasına yapılan haksız ve yersiz itirazının iptali ile takibin devamına, davalı/borçlu aleyhine hükmolunacak meblağın % 20’sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiş olup, 31/05/2022 tarihli dilekçesinde İİK md. 257 gereği ihtiyati haciz koşullarının somut olayda gerçekleştiğini belirterek ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir. Mahkemenin 10/06/2022 tarihli ara kararı ile "İhtiyati haciz talebinin kabulüne, 2004 sayılı İcra İflas Kanunun 257 ve devamı maddeleri gereğince ihtiyati haciz talep edenin ileride ihtiyati haciz de haksız çıkması halinde borçlu/borçlular ile üçüncü şahısların bu yüzden uğrayacakları bütün zararlardan sorumlu olması kaydı ile ihtiyati haciz isteyen alacaklının şimdilik talebe konu 4.186.318,87-₺'lik alacağın %15'i (yüzde onbeş) oranınına isabet eden (627.947,83-₺) miktarındaki nakdi teminat tutarını veya muteber bir bankanın kesin ve süresiz nitelikteki teminat mektubunu (şayet alacaklı bir banka ise kendisi dışındaki bir başka bankaya ait teminat mektubu olmak kaydı ile) mahkememize yatırdığında veya ibraz ettiğinde borçlunun/borçluların gerek elindeki gerekse üçüncü şahıslardaki taşınır ve taşınmaz malları ile hak ve alacaklarının yukarıda miktarı yazılı alacağa yetecek kadar kısımlarının ihtiyaten haczine, kararın infazı için İstanbul İcra müdürlüğüne tevdiine," karar verilmiştir. Davacı-birleşen davanın davalısı ... vekilinin ihtiyati hacze itirazlarının incelendiği 23/06/2022 tarihili duruşma sonunda , ihtiyati hacze itiraz sebeplerinin sayıldığını, somut olayda süresinde borca itiraz olduğunu, itiraz edenin borca ilişkin itiraz sebeplerinin yargılamayı gerektirdiği gerekçesiyle;"İtirazın reddine" ilişkin istinafı kabil olmak üzere karar verilmiştir. Kararı birleşen dosya davalısı ... vekili istinaf etmiştir.İstinaf dilekçesinde; birleşen davada ihtiyati haciz koşullarının oluşmadığını,kaçak elektrik kullanımına ilişkin faturanın kesinleşmediğini,ihtiyati haczin kaldırılması gerektiğini belirterek talebin reddine dair kararın kaldırılmasını talep etmiştir. Birleşen dosya davacısı ... vekili istinafa cevap dilekçesinde ihtiyati haciz kararının hukuka uygun olduğunu ve birleşen dosya davalısının istinaf talebinin reddini talep etmiştir. 6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre; Asıl davada kaçak elektrik faturaları nedeniyle menfi tespit,birleşen davada ise Bedaş tarafından itirazın iptali ve ihtiyati haciz talep edilmiştir. İİK. 257. maddesi uyarınca ''rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun evinde veya 3. şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacakları ile diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.'' görüldüğü üzere ihtiyati haciz kararı verilebilmesinin birinci koşulu bir ''para borcunun'' varlığıdır.Buna göre kaçak elektrik tespit tutanağı nedeniyle düzenlenen faturanın dava konusunu teşkil ettiği, bu nedenle kaçak kullanımın varlık ve kulanım var ise miktarının yargılama sonucu belirleneceği, birleşen dosyada davacı tarafından fatura nedeniyle esas takibin başlatıldığı,takibe itiraz üzerine takibin durduğu değerlendirildiğinde İ,İK'nın 257 maddesindeki koşulların gerçekleşmediği, buna rağmen mahkemece kaçak elektrik bedellerine yönelik ihtiyati haciz kararı verildiği, mahkemece verilen kararın usul ve yasaya uygun olmadığı anlaşılmaktadır.İİK.nun 257. maddesinde düzenlenen "İhtiyati haciz şartları" düzenlenmiştir. Bu hükme göre, müeccel bir alacak için kural olarak ihtiyati haciz istenemez. İstenebilmesi için, alacaklının alacağını vadesinde alabilmesinin ciddi bir şekilde tehlikeye düştüğüne veya düşmekte olduğuna delalet edecek hallerin varlığı şarttır. Bu haller İİK 257/2 maddesinde sayılmış olup, vadesi gelmemiş borçtan dolayı, borçlunun muayyen ikametgahı yoksa; borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır yahut kaçar yada bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa, bu nedenlerden birinin bulunması halinde ihtiyati haciz istenebilir. İİK 258. maddesine göre, alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında kanaat getirecek delil göstermeye mecburdur. Alacağın varlığını muayyen bir ihtimal dahilinde gösteren vakıaların ispat edilmesi yeterlidir. Yargıtay 23.Hukuk Dairesi Başkanlığının 2016/5783 E. 2016/4664 K.sayılı kararında "Talep ihtiyati haciz istemine ilişkindir. İİK'nun 257 vd. maddeleri gereğince para borcu alacaklısı rehinle temin edilmemiş bir alacağı için borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz malları ile alacaklarını haczettirebilir. İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için tam ispat gerekmemekte olup, mahkemenin alacağın ve ihtiyati haciz sebeplerinin varlığına kanaat getirmesi yeterlidir (İİK'nun 258/1- gerçeğe benzerlik karinesi). Somut olayda, talep eden alacağının dayanağı olarak tek taraflı olarak düzenlediği sözleşmeye dayalı faturayı göstermiştir. Bu durumda, mahkemeye alacağın varlığına kanaat getirilecek yeterli delil sunulmadığından, ihtiyati haciz kararının koşulları mevcut değildir. Mahkemece, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddi yerinde olmamış, bozmayı gerektirmiştir" denilmiştir. Dava itirazın iptaline ilişkin olup, ihtiyati hacze konu alacak fatura alacağına dayanmaktadır. Davada dava konusu alacağın tek taraflı düzenlenen tutanağa dayalı olması sebebiyle bu aşamada, alacağın varlığına delil olacak başka bir delil sunulmadığı gibi yaklaşık ispat koşulunun varlığına da kanaat oluşturacak bir durumun bu bulunmadığı anlaşıldığından, davada İİK 257. madde gereği ihtiyati haciz şartlarının oluşmadığı kanaatine varılmıştır.Bu itibarla birleşen dosya davalısının istinaf talebinin kabulü ile ihtiyati haciz kararına itirazın reddine ilişkin karar ve buna bağlı olarak ihtiyati haciz kararı HMK 353/1-b.2 madde gereğince kaldırılarak yeniden esas hakkında "Davalının ihtiyati hacze itirazının kabulü ile 10/06/2022 tarihli ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına," dair karar verilmesi gerekmiştir.
K A R A R: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Birleşen dosya davalısının istinaf talebinin kabulü ile ihtiyati haciz kararına itirazın reddine ilişkin karar ve buna bağlı olarak ihtiyati haciz kararı HMK 353/1-b.2 madde gereğince kaldırılarak yeniden esas hakkında "Davalının ihtiyati hacze itirazının kabulü ile 10/06/2022 tarihli ihtiyati haciz kararının ve ihtiyati hacze itirazın reddine ilişkin kararın kaldırılmasına, 1-Davalının ihtiyati hacze itirazının kabulü ile 10/06/2022 tarihli ihtiyati haciz kararının ve ihtiyati hacze itirazın reddine dair ara kararın kaldırılmasına, Peşin alınan istinaf karar harcının, istinaf edenlere isteği halinde ilk derece mahkemesince iadesine, Birleşen dosyada davalı tarafça yapılan 52,00 TL istinaf yargılama giderinin birleşen dosya davacısından alınarak birleşen dosya davalısına verilmesine, İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa istinaf edenlere ilk derece mahkemesince iadesine, Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-f maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 21/09/2022