T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2017/1018
KARAR NO: 2019/36
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 24/02/2017
NUMARASI: 2015/1273 E - 2017/223 K
DAVANIN KONUSU: Alacak
KARAR TARİHİ: 17/01/2019
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde, dava dışı işçinin dava dışı Tepebaşı Belediyesinde çeşitli taşeron şirketler bünyesinde işçi olarak çalıştığını, son olarak da davacı şirket bünyesinde ve fakat belediye işçisi olarak çalıştığını, işten ayrılmasından sonra, işçilik alacaklarının tahsili için dava açtığını, Eskişehir 2. İş Mahkemesinin 2014/ 575 E, 2015/ 406 K. sayılı kararı ile; işçinin fazla çalışma ücretinin tahsiline dair kararın kesinleştiği ve bu alacakların icra takibine konu edildiğini, sadece davacı şirketten tahsil edildiğini, belediye ile davacı arasında imzalanan sözleşme kapsamında sorumlu bulunmadıkları bir kısım işçilik alacaklarının davacı şirketten tahsil edildiğini, bu tazminatlardan ilgili dönemlerde işçiyi çalıştıran diğer taşeron şirketlerin sorumlu olduğunu, davalının sorumluluğunun da buradan kaynaklandığını ileri sürerek, dava dışı işçi için ödenen tazminattan davalının sorumluluk payı oranında şimdilik 1.000,00 TL'nin reeskont faizi ile birlikte davalılardan sorumluluk payları oranında tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... Tic Ltd Şti görev ve yetki itirazı ile talebin zaman aşımına uğradığını, davanın kendilerine ihbarı sağlanmadığından tazminattan da sorumlu olmayacaklarını, kendi dönemlerinde fazla mesai yapılmadığını, yıllık izin ücretinden de son iş verenin sorumlu olacağını, işçi ile akdi ilişkilerinin son bulduğunu, herhangi bir işçilik alacağının da doğmadığını, tüm ödemelerin zamanında ve eksiksiz yerine getirildiğini, iş yerini devralan yeni iş verenin işçilik haklarından da sorumlu tutulması gerektiğini, yargılama gideri avukatlık ücreti ve masraflar yönünden rücu isteğinin haksız olduğunu beyanla,davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.Davalı ... Ltd Şti'nce dava konusu edilen işçilik alacağına ilişkin davada taraf olmadıklarını, husumet yönünden davanın reddi gerektiğini, 6552 Sayılı Kanun gereğince işçilik alacaklarından kamu kurumunun sorumlu olduğunu, yüklenici şirketlerin sorumluluğu bulunmadığını, davacının bu taleplerini Tepebaşı Belediyesine karşı ileri sürmesini, davanın kendilerine ihbarı sağlanmadığından tazminattan da sorumlu olmayacaklarını, rücu hakkının kullanılmasının doğru olmadığını, işçi ile akdi ilişkilerinin son bulduğunu, herhangi bir işçilik alacağının da doğmadığını ileri sürmüştür.Davalı ...cevap dilekçesinde; davacının talep ettiği rücuen tazminatının zamanaşımına uğradığını, ayrıca davalı şirketinin merkezinin Bakırköy olduğunu, Bakırköy Mahkemelerinin yetkili olduğundan yetki itirazında bulunduklarını, ayrıca kısmi dava açılamayacağını öncelikle davanın usulden reddine karar verilmesini, aksi halde de davayı kabul etmeyerek davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece alınan bilirkişi raporu ve ek rapor kapsamında her bir davalının alt işveren olduğu dönemler itibariyle sorumlu olduğu alacak miktarlarını hesaplanarak, asıl işveren Tepebaşı Belediyesi hizmetinde taşeron şirketlerin işçisi olarak çalışan ... 01/01/2013 - 31/12/2011 tarihinde arasında davalı ... Ltd Şti. nezdinde çalıştığı, bu döneme ilişkin davalı şirketin sorumlu olduğu bedelin 6.754,74 TL olduğu, yine dava dışı işçinin 01/01/2012 - 31/12/2013 tarihleri arasında davalılardan ... Ltd Şti nezdinde çalıştığı bu döneme ilişkin davalı şirketin sorumlu olduğu bedelin icra dosyası, yargılama gideri ve vekalet ücreti de dahil olmak üzere 10.635,85 TL olduğu, ayrıca dava dışı işçinin 25/09/2009-31/12/2009 tarihleri arasında davalılardan...Ltd. Şti nezdinde çalıştığı bu döneme ilişkin davalı şirketin sorumlu olduğu bedelin 924,00 TL olduğunun belirlendiği, bundan sonra davacının sorumluluk miktarlarının belirlendiği bilirkişi raporundan sonra talebini ıslah ettiği, 1.000,00 TL'lik kısma dava tarihinden, ıslah edilen kısma ise ıslah tarihinden itibaren reeskont faizi uygulanmasını talep ettiği, başlangıçta davacı taraf, hangi davalıdan ne miktarda tazminat talep ettiğini açıklamamış olduğundan 1.000,00 TL'lik kısmi davanın 333,33 TL'lik kısmının davalı ... Ltd. Şirketi'ne, 333,33 TL'lik kısmının ise ...Ltd. Şirketi'ne ve 333,33 TL'lik kısmının ise ... A.ş'ye yönelik olduğu gerekçesiyle; Davanın kabulü ile, 924,00 TL alacağın 333,33 TL'sinin dava tarihi olan 10/09/2015 tarihinden itibaren, 590,67 TL'sinin ıslah tarihi olan 07/12/2016 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalı ... A.ş'den alınarak davacıya verilmesine, davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 924,00 TL vekalet ücretin bu davalı ... A.ş'den alınarak davacıya verilmesine, 6.754,74 TL alacağın 333,33 TL'sinin dava tarihi olan 10/09/2015 tarihinden itibaren, 6.421,41 TL'sinin ıslah tarihi olan 07/12/2016 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalı ...Tic. Ltd. şti'den alınarak davacıya verilmesine, davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 1.980,00 TL vekalet ücretin davalı ...Tic. Ltd. Şti'den alınarak davacıya verilmesine, 10.635,85 TL alacağın 333,33 TL'sinin dava tarihi olan 10/09/2015 tarihinden itibaren, 10.302,52 TL'sinin ıslah tarihi olan 07/12/2016 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalı.... Ltd. Şti'den alınarak davacıya verilmesine" karar verilmiştir.Davalı ... AŞ vekili istinaf dilekçesinde; davacı ve davalılar arasında işyeri devri ilişkisi bulunduğunu, 6.madde gereği işçilik alacaklarından devreden işverenin hak ve borçlardan sorumluluğunun 2 yıl ile sınırlandırıldığını,fazla çalışmaya yönelik işçilik hakkı için ise davalı ... AŞ'nin 31/12/2009 tarihnde işyerini devrettiğini, 2011 yılında 4857 sayalı yasa hükümleri gereğince sorumluluğunun sona erdiğini, fazla mesainin paylaştırma şeklinde hukuka aykırı olduğunu, dava dışı personelin açtığı davanın ihbar edilmediğini, ilgili işçinin işe alınmasında etkisi olmadığını,işçinin bizzat belediye tarafından kullanıldığını, işçiler üzerinde sevk ve idare yetkilerinin bulunmadığını beyanla, kararın kaldırılmasını istemiştir.Davalı ... Tic. Ltd. Şti vekili istinaf dilekçesinde, istinaf sebepleri olarak, görev ve zamanaşımı itirazlarının hukuka aykırı olarak reddedildiği, dava dışı işçi tarafından açılan davada savunma haklarını yeterince kullanadıklarını, müvekkilinin güvenlik hizmetini yürüttüğü ihale dönemi boyunca fazla mesai yaptırmadıklarını, nadiren olan fazla mesailerin ise karşılığını ödediğini, müvekkili tarafından sunulan maaş bordroları ve banka kayıtları incelendiğinde yapılan fazla mesainin karşılığının ödendiğinin görüleceğini, ancak davacı tarafın bu savunmaları ileri sürseydi davanın kabulüne karar verilmeyecek olduğunu, ayrıca davacı tarafın söz konusu kararı temyiz etmesi gerekirken bunun yapılmadığını, davanın ihbar edilmediğini beyanla, kararın bu sebeplerle kaldırılmasına karar verilmesi talep edilmiştir.Davalı ... Tic. Ltd Şti'nin ileri sürdüğü istinaf sebeplerine bağlı kalınarak yapılan incelemede; davada ileri sürülen alacak, davacı şirketin dava dışı işçi için ödediğini beyan ettiği işçilik haklarından kaynaklanmaktadır. Rücu hakkı, başkasına ait bir borcu yerine getiren kişinin malvarlığında meydana gelen kaybı gidermeye yönelen tazminat niteliğinde bir talep hakkıdır. Dosyadaki bilgi ve belgelere göre, davalılar davacıdan önceki alt işverenlerdir. Davanın tarafları arasında yazılı olmayan, yasadan kaynaklanan bir işyeri devri mevcuttur. Davacıdan tahsil edilen alacak, dava dışı işçinin davacının yanısıra diğer davalı alt işverenler nezdindeki çalışmasını da kapsadığından, işçinin çalışmış olduğu her bir alt işveren dönemine isabet eden işçilik alacaklarından, ilgili alt işveren kendi dönemi ile sorumlu olacaktır. Davada, aslında her bir davalının, dava dışı işçi ile belli dönemle sınırlı hizmet sözleşmesi olduğu ileri sürülmektedir. Bu nedenle, taraflar arasında sözleşme ilişkisinden kaynaklanan rücu isteminin hukuki niteliği gereği, aksi yasada öngörülmedikçe, her bir davalı yönünden ayrı ayrı değerlendirme yapılması gereklidir. Dava dışı işçi tarafından açılan Eskişehir 2. İş Mahkemesinin 2014/575 E, 2015/ 406 K. Sayılı kararı ilamıyla işçi lehine çeşitli işçilik alacaklarına hükmedildiği,sözkonusu davanın davalılarının Tepebaşı Belediyesi, bu dosyadaki davacı ...San Tic Ltd Şti ile ...Ltd Şti olduğu, davanın bu dosya davalısı .... Tic Ltd Şti'ne ihbar edilmediği görülmüştür. Her ne kadar, kararı istinaf eden davalı ... Ltd. Şti sözkonusu davada davalı değil ise de, istinaf konusu davada dava dışı Tepebaşı Belediyesi ile bu şirket arasında sözleşme mevcut olup, dava dışı işçinin davalı şirkette çalıştığı dönemler bellidir. Davacı tarafça, dava dışı işçinin daha önceki işverenleri durumunda olan davalı şirketlerin, kendi dönemleri ve payları oranında tazminattan mesul oldukları ileri sürülerek rücuen alacak talep edilmiştir. Davanın rücuen alacak talebine ilişkin olduğu, ödeme tarihine göre TBK 82. maddede öngörülen 2 yıllık dava açma süresi dava tarihi itibarıyla dolmadığından, davalının zamanaşımı itirazının reddine karar verilmesinde usul ve hukuka aykırılık bulunmamaktadır. Diğer yandan, davacı tarafça, dava dışı işçinin daha önceki işverenleri durumunda olan davalı şirketlerin, kendi dönemleri ve payları oranında tazminattan mesul oldukları ileri sürülerek rücuen alacak talep edilmekle, ödemenin dayanağı işçilik alacaklarına (fazla çalışma ücreti ve kıdem tazminatı) ilişkin ilam ise de, rücu davası alt işverenler arasında genel hükümlere göre açılan dava olduğundan, davanın İş Mahkemesinin görevine girmemesi sebebiyle, mahkemenin görevli olduğu açıktır. Bu sebeple davalı vekilinin bu yöne ilişkin istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.Diğer istinaf sebeplerinin incelenmesiyle, rücuen alacağın dayanağı olan İş Mahkemesindeki davanın yargılamasında, davalı şirkete dava ihbar edilmemiştir. Ancak, tarafın davayı üçüncü kişiye ihbar etmemiş olması, doktrin ve Yargıtay uygulaması dikkate alındığında, üçüncü kişiye karşı olan rücu hakkının düşmesini gerektirmez. Davanın ihbar edilmemesinin hukuki sonucu, davayı ihbar etmemiş olan tarafın her türlü kusurundan sorumlu olmasıdır. Davayı ihbar etmeyen tarafın kusuru nedeniyle davayı kaybettiğini ispat yükü (külfeti), üçüncü kişiye düşer. (Hukuk Muhakemeleri Usulü, Prof. Dr. Baki Kuru, 2001, s.3541-3542, Yargıtay 11. H.D'nin 2016/10060 esas, 2018/3689 karar sayılı 17/052018 tarihli kararı) Somut olayda, dosya içinde bulunan Eskişehir 1. İş Mahkemesinin 2014/442 E. 2015/290 K. sayılı dosyası kapsamı itibarıyla, mahkemece asıl işveren ile yapılan ihale sözleşmeleri, dava dışı işçinin özlük dosyası celp edilerek, bilirkişi raporu alındığı, verilen kararın Yargıtay 22. H.D nin 13/12/2017 tarihli kararı ile onandığı ve kesinleştiği gözetildiğinde, anılan davada davalı konumunda olan (iş bu rücu davasının davacısı) şirketin aleyhine karar verilmesinde kusurlu olduğu kanaatine ulaşılamadığından, bu yöne ilişkin istinaf sebepleri de yerinde görülmemiştir.Rücuya konu işçilik alacakları kesinleşen mahkeme kararı ile sabit olup, davacı şirketçe icra dosyasına ödenen miktar da bilirkişi raporu ve belgelere göre bellidir. Kaldı ki, bu miktarın tamamının davacı tarafından ödendiği konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Mahkemece alınan bilirkişi raporunda, her bir davalının alt işveren olduğu dönemler itibariyle sorumlu olduğu alacak miktarları hesaplanmıştır. İlk dava davalıya ihbar edilmediğinden, davalı icra takibindeki masraf ve vekalet ücretinden sorumlu tutulamayacağından, bu husus gözetilerek değerlendirme ve hesaplama yapıldığı anlaşılan bilirkişi raporunun hükme esas alınmasında usul ve yasaya aykırılık bulunmamaktadır. Bu nedenlerle; davalı .... Ltd. Şti.'nin istinaf talebinin HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerekir.Ayrıca istinaf eden davalı ... AŞ yönünden ise hükmolunan tutar 924 TL olduğundan, 23/12/2016 tarihli karardaki hükmedilen tutar açısından istinaf kesinlik sınırı karar tarihi itibarıyla 341. maddede 3.000,00 TL olarak belirlendiğinden,istinaf edilen bu tutar kesinlik sınırı altında kalmaktadır.Açıklanan nedenlerle; davalı ... AŞ'nin istinaf dilekçesinin HMK 352/1-b, 341 ve 346 maddeleri uyarınca, kesinlik sınırı altında kalması nedeniyle reddine, davalı ...Tic Ltd Şti'nin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerekmiştir.
K A R A R : Yukarıda açıklanan nedenlerle;A-Davalı ... AŞ'nin istinaf dilekçesinin HMK 352/1-b, 341 ve 346 maddeleri uyarınca, kesinlik sınırı altında kalması nedeniyle reddine,B-Davalı...Tic Ltd Şti'nin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine,Alınması gereken 1.251,07 TL karar ve ilam harcından,istinaf eden davalı ... Ltd. Şti'nden peşin alınan 166,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.085,07 TL'nin bu davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, Peşin alınan istinaf karar harcının istinaf eden davalı ... AŞ'ye isteği halinde iadesine İstinaf yargılama giderlerinin istinaf edenler üzerinde bırakılmasına, İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa istinaf edenlere ilk derece mahkemesince iadesine,Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 17/01/2019