T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2019/233
KARAR NO: 2020/1982
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 28/06/2018
NUMARASI: 2016/204 E - 2018/620 K
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali
KARAR TARİHİ: 24/12/2020
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı kooperatif yönetim kurulunun 20/01/2009 tarihli kararı ile davacının o tarihteki müdürü olan davalıların babası ... ... Silivri Şubesindeki hesabına 800.000,00 TL para yatırıldığını, Gültekinin 14/02/2012 tarihinde vefat etmesi nedeniyle söz konusu hesaptaki bedelin iadesinin davalı mirasçılardan talep edilmesine rağmen ödenmemesi üzerine Küçükçekmece .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi yaptıklarını ancak haksız itiraz üzerine takibin durduğundan bahisle vaki itirazların iptali takibin devamı ve %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar vekili cevap dilekçesinde; davalılar ... ve ...'ın mirası redettiklerinden kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini bu nedenle adı geçenler aleyhine açılan davanın usulden reddine, diğer davalı ... bakımından ise sebepsiz zenginleşmeden kaynaklanan davanın 2 yıllık zaman aşımına uğradığını, davacının miras bırakın ... ölüm tarihinden İstanbul .... Noterliğinin ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile haberdar olunduğundan bu davalı yönünden de davanın reddi ile davalı ... tarafından başlatılan Küçükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı takip dosyaları ile takas def-i talebinde bulunduğu görülmüştür.İşbu dava Küçükçekmece 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin 13/11/2015 gün ve 118-408 karar sayılı dosyası görevsizlik kararı ile dosyanın gönderildiği anlaşılmıştır. Mahkeme, Küçükçekmece .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası, Küçükçekmece .... İcra Müdürlüğü’nün ... esas sayılı takip dosyaları, K.çekmece 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2012/411 E. 2012/706 sayılı kararı, ihtarname, celp edilen banka ve tapu kayıtlarının celbetmiştir.Küçükçekmece ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası incelendiğinde, 08/01/2014 tarihinde davacı/alacaklı kooperatif tarafından davalı borçlular aleyhine 1.157.830,14 TL alacak üzerinden takip başlatıldığı, ödeme emrinin borçlulara tebliğ edildiği, borçluların takibe süresinde itiraz ettikleri, bakiye alacak miktarının 323.014,76 TL olduğu ,Küçükçekmece ..cra Müdürlüğünün .. sayılı takip dosyası incelendiğinde , davalı ... tarafından davacı kooperatif aleyhine 04/06/2012 tarihinde takibe geçildiği, takipte kesinleşen miktarın 811.100,90 TL kalan bakiye alacak miktarının 1.032.330,07 TL olduğu ,Küçükçekmece .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyası incelendiğinde, davalı ... tarafından davacı kooperatif aleyhine 04/06/2012 tarihinde takibe geçildiği, 10/02/2014 tarihinde yapılan kapak hesabına göre takipte kesinleşen miktarın 120.500 TL olduğu, kalan bakiye alacak miktarının ise 87.210,12 TL olduğu Küçükçekmece .... İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı takip dosyası incelendiğinde, davalı ... tarafından davacı kooperatif aleyhine 04/06/2012 tarihinde takibe geçildiği, takip sonucu kesinleşen miktarın 189.500,00 TL olduğu, bakiye alacak miktarının ise 295.347,76 TL olduğunun belirlendiği,davalıların murisi müteveffa ... 14/02/2012 yılında vefat ettiği,yönetim kurulu kararı gereğince Kooperatif müdürü ... uhdesinde bırakılan ve onun tarafından muhafaza altına alınmasına yönelik karar gereğince ... ile uzlaşılmış olup 800.000 TL teslim edildiği, kooperatifin müdürü sıfatıyla gerekli ödemelerde bulunmak üzere ... Bankası Silivri Şubesinde adına hesap açılmakla yatırıldığı, müdür ... vefatı nedeniyle mirasçıları, ..., ... ve ... 22/02/2012 tarihinde birlikte bu parayı çektikleri, ilgili kooperatifin paranın geri iadesi için 10/08/2012 tarihinde ihtar çektiği, mirasçıların verilen süre içinde bedeli yatırmadıkları, ... dışındaki mirasçılar 16/04/2012 tarihinde Küçükçemece 2.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2012/411 esas sayılı dosyası ile 14/02/2012 tarihinde vefat eden müteveffa ...dan kendilerine kalan mirası 3 aylık süre içinde red ettiklerini beyan ettikleri, 20/04/2012 tarihli mahkeme kararında, ... ile ...'ın muris ... intikal eden yasal mirasın kayıtsız şartsız red edildiğinin tespit ve tesciline karar verildiği , davacı Tasfiye Halinde S.S.... Yapı Koop.nin Küçükçekmece .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosya ile takip başlattığı, tüm borçluların takibe itiraz ettiği,davalı ... ise davacı kooperatiften alacağı olduğundan bahisle Küçükçekmece ..... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyaları ile 04/06/2012 tarihinde 3 ayrı takip başlattığı,, adi borç ilişkisine dayalı olarak TK.35. maddesine göre 28/06/2012 tarihinde kooperatife tebliğ edilmiş olduğu belirlenmiştir.Mahkeme, muris ... 14/02/2012 tarihinde vefat ettiği, ... mirasçıları olan davalıların 22/12/2012 tarihinde ... Bankası Silivri Şubesinde 646.116,19 TL çektikleri, 16/04/2012 tarihinde Küçükçemece 2.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2012/411 esas sayılı davada ... ve ... tarafından mirası kayıtsız ve şartsız reddine dair verilen karar 14/05/2012 tarihinde kesinleştiği,mirasın reddi davasının kötüniyete dayandığının ilgili mahkemede irdelenmediği,takas ve mahsup husuları ayrıntı incelenerek, takas ve mahsup talebinin mutlaka karşı dava şeklinde ileri sürülmesi zorunlu olmayıp, savunma olarak da ileri sürülmesinin mümkün olduğu, takas def'i de diğer def'iler gibi cevap dilekçesinde süresinde ileri sürülmesi gerektiği,. 10 günlük cevap süresinde ileri sürülmediği takdirde savunmanın genişletilmesi yasağı ile karşılaşılacağı, ancak süresinde yapılmayan takas def'ine, HMK'nın açıkça muvafakat öngören 141/2. maddesinin yürürlüğe girdiği 01.10.2011 tarihinden önce savunmanın genişletilmesine muvafakat edilmediği bildirilerek hemen karşı konulmadığı takdirde zımni olarak savunmanın genişletilmesine rıza gösterilmiş sayılacağı, takas ve mahsup birbirinden farklı olduğu, Mahsupta, birbirinden ayrı ve bağımsız iki alacak mevcut olmayıp, alacak miktarından belli olgular dolayısıyla indirme talebi bulunduğu,alacaktan indirilecek olan meblağın bir karşı alacak olmadığı,mahsubun , alacağın gerçek miktarını belirlemek üzere yapılan bir işlem olduğu, mahsup itirazının karşı dava olarak ileri sürülmesine gerek olmadığı gibi, ayrı bir davada istenmesi zorunluluğu da bulunmadığı, takasta ise, birbirinden bütünüyle ayrı ve bağımsız, karşılıklı iki alacak (borç) olduğu, ayrıca takas edilecek alacakların muaccel, dava edilebilir olması ve takas hakkının kanunla veya tarafların yapmış olduğu sözleşmeyle ortadan kaldırılmamış olması gerektiği, bu alacak sahiplerinden her biri takas ileri sürebileceği gibi, bu yola gitmeksizin alacaklarını ayrıca dava konusu edebileceği, takas savunmasında bulunan tarafın hem kendi, hem de karşı tarafın alacağını ortadan kaldırmayı istediğinden, her iki alacak üzerinde de etkin olduğu, bu niteliği ile takasın bir inşai hak olduğu, mahsupta ise bir inşai hak ya da def'i olmayıp, bir itiraz olduğu,. (YHGK'nın 24.05.1950 gün ve 74 E., 31 K. sayılı ilamı bu yöndedir.) bir alacak davasında, davalı kendisinin de bir başka ilişkiden dolayı alacaklı olduğunu savunuyorsa bunun bir takas savunması olduğunu, buna karşın, haksız mal edinme iddiasına dayalı bir geri alma davasında, davalı indirimi gerekli bir kısım giderleri olduğunu, ya da TBK'nın 227/2. ve 475/2. maddelerinde olduğu gibi, bir indirim yapılması gereğini savunursa, yapılması gereken işlemin ise mahsup talebi olarak değerlendirilmesi gerektiği,takas şartları olarak;1-Geçerlilik (muteberiyet) koşulu, 2.Karşılıklılık (mütekabiliyet) koşulu, yani tarafların birbirlerinden alacaklı olmas3.Türdeşlik (mümaselet) koşulu, yani tarafların birbirlerinden olan alacaklarının konusunun aynı türden olması,4.Muacceliyet koşulu, yani tarafların birbirlerinden olan alacaklarının ifasının istenebilir olması gerektiği,davada bu şartların takas yönünden oluştuğunun kabulü gerektiği, davalı mirasçı ..., itirazın iptali davası kapsamında sunduğu cevap dilekçesinde kendisinin davacı kooperatife karşı biri alelade para alacağı, diğer ikisi bonoda mündemiç olmak üzere sahip olduğu üç ayrı icra takibinden kaynaklı para alacağı bakımından takas beyanında bulunmakla, davacı kooperatifin para alacağının TBK md. 139/1 uyarın kendiliğinden sona ermiş olacağı, TBK 143/2 m. uyarınca: bu durumda her iki borç takas edilebilecekleri anda daha az olan borç tutarınca sona erer.” hükmü uyarınca davacı ve davalı tarafın borçlarının geçmişte en erken zamanda takas edileceğinin anlaşıldığı, somut olayda, davacıların alacağının bulunduğuna yönelik savunmaları mahsup itirazı, Küçükçekmece .... İcra Müdürlüğü’nün ... esas sayılı dosyalarından alacağı bulunduğuna yönelik savunmaları ise takas def'i niteliğinde olduğu ,takas def'inin kabulü nedeniyle borç az olan oranında sona ereceği ve icra inkar tazminatı yönünden ise belirlenebilir bir alacak olmadığı gerekçesiyle," 1-Takas def'inin kabulü nedeniyle davanın reddine, 2-İcra inkar tazminatı taleplerinin taraflar arasındaki uyuşmazlığın yargılamayı gerektirdiği, belirlenebilir bir alacak olmadığı da dikkate alınarak reddine" karar verilmiştir.Kararı davacı vekili istinaf etmiştir.İstinaf dilekçesinde;davanın kabulü gerektiğini,ayrıca icra inkar tazminatı koşullarının da gerçekleştiğini belirterek davanın kabulü açısından kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Murisin 14/02/2012 tarihinde vefat ettiği,davalılar tarafından toplam 646.116,00 TL .nın bankadan 22/02/2012 tarihinde çekildiği, davacının icra takibinin 08/01/2014 tarihinde başlatıldığı,20/04/2012 tarihinde davalılar ... ve ... tarafından mirasın reddi kararı alındığı ve bu iki davalı tarafından 13/04/2012 tarihinde çektikleri paranın bankaya iade edildiği banka dekontları ile sabittir.Dolayısıyla mirası reddeden davalılar ... ve ... aldıkları parayı mirası ret kararı öncesi bankaya iade etmiştir.Ayrıca alınan kök bilirkişi raporunda, davacı alacağı hesaplanarak bazı dekontların talep edildiği görülmekle,alınan ek raporda ise,yatırılan 800.000,00 TL mirasçılarca çekilen 646.116,00 TL=153,884 TL nın muris tarafından sağlığında çekildiği ,bu paranın nereye ve niçin harcandığının bilinmediği,davalıların bu çekilen para dışındaki murisin çektiği fark bedelinden sorumlu olmadıkları, yine ek raporda davacı alacağı hesaplanarak davalı ... Karaman'ın davacı kooperatif aleyhine yaptığı ve kesinleşen takasa konu takiplerde toplam alacağının 552.901,10 TL olarak hesaplandığı,bu nedenle bu davalının takas definin kabulü gerektiği belirtilmiştir.Hükme dayanak kök ve ek bilirkişi raporlarının taraf,mahkeme ve Yargıtay denetimine elverişli olduğu görülmüştür.Davalı ... davacı aleyhine yaptığı, kesinleşen ve takasa konu takipler nedeniyle alacaklı olduğu,ayrıca mirası reddeden diğer iki davalının da bankaya parayı iade ettikleri anlaşılmakla,davanın reddine dair kararın usul ve hukuka uygun olduğu anlaşılmıştır.Açıklandığı üzere, öncelikle ilk derece mahkemesince verilen kararda mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre, davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerekmiştir.
K A R A R : Yukarıda açıklanan nedenlerle;Davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine,Alınması gereken 54,40 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 35,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 18,50 TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına,İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesinleştiğinde istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay'da temyiz yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 24/12/2020