T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2024/2129
KARAR NO: 2024/2140
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R
İNCELENEN ARA KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 06/06/2024
NUMARASI:2023/416 E
DAVANIN KONUSU:Menfi Tespit -İtirazın İptali
KARAR TARİHİ:09/09/2024 Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Asıl davada ; davacı ... tarafından davalı ... A.Ş. Aleyhine açılan davada ,davalı şirketin resmi şekilde yönetmeliğe uygun bir kesme olmadığı halde sistemde kesme yapmış gibi gösterip bu dönemdeki kullanımı usulsüz ve kaçak gösterdiği, mayıs 2023 dönemine ait iki kez ayrı ayrı kaçak fatura tahakkuk ettirdiği, günlük sekiz saat çalışan iş yerini yönetmelik dşına çıkarak 21 saat çalışıyor gibi hesaplama yapıldığı, son okuma tarihinden itibaren 23 günlük süre geçmesine rağmen yönetmelik dışına çıkarak belge bulgu yokmuş gibi 365 gün geriye gidildiği ve 0.6 kulanım faktörü çarpan olarak alınmadan hesaplama yapıldığı, böylece davalı kurum tarafından haksız yere tahakkuk ettirilen kaçak elektrik borcu nedeniyle düzenlenen 2 adet fatura yönünden menfi tespite karar verilmesi ve faturalar tebliğ edilmeden işyeri elektriğinin kesildiği bildirilerek ,elektrik verilmesi yönünden ihtiyati tedbir kararı verilmesi istenmiştir. Birleşen davada; Davacı ... vekili dava dilekçesinde özetle; davalı/borçlunun kullanımında olan tesisatta müvekkili kurum tarafından yapılan kontrolde "ilgili kullanım yerinde dağıtım sistemine müdahale edilerek ayrı bir (harici) hat çekmek sureti ile sayaçtan geçirilmeksizin kaçak elektrik enerjisi kullanıldığının tespit edilmesi üzerine" zabıt tarihinde cari olan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 42/1-b maddesi gereği dava konusu ... seri numaralı ve 13/06/2023 tarihli ... tanzim edildiğini, ayrıca davalının kaçak elektrik kullanımını süreklilik haline getirdiğini, 25/06/2021 tarihinde müvekkili şirket ekiplerince yapılan kontrollerde davalı adına ... seri numaralı mükerrer tutanak da tanzim edildiğini, işbu kaçak tespit tutanağına istinaden, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin ilgili maddeleri doğrultusunda 15/12/2022 - 13/06/2023 tarihleri arası 109.014,14-TL kaçak elektrik bedeli ile 14/06/2022 - 15/12/2022 tarihleri arası kullanımı için 59.029,56-TL tahakkuk faturası düzenlendiğini, Davalı borçlu aleyhine tahakkuk ettirilen 168.043,70-TL kaçak elektrik bedeline, 1.960,51-TL gecikmiş gün faizi ve 352,89 TL faizin KDV'si ilave edilerek toplam 170.357,10-TL fatura bedeli için ... Esas sayılı takip dosyası takip başlatıldığını, gönderilen ödeme emrine davalı borçlu tarafından yapılan itiraz üzerine takip durduğunu beyanla; öncelikle davalı/borçlunun taşınır, taşınmaz malları ve üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerinde İİK m. 257 gereği dava ve takip kesinleşinceye kadar teminatsız veya Mahkemece uygun görülecek teminat karşılığında ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Mahkemece 06/07/2023 tarihli ara karar ile; "Davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile dava değerinin taktiren %15'i oranında teminat karşılığında kabulüne, davaya konu 109.014,14-TL bedelli ve 59.029,56-TL bedelli 2 adet fatura nedeni ile davacı...'ın ...hizmet numaralı tesisat ile kullanmakta olduğu elektrik enerjisinin kesilmesinin tedbiren önlenmesine, kesinti gerçekleşmiş ise yeniden kullanımına izin verilmesine, Harca esas 168.043,70-TL'nin (takdiren %15'i oranında) teminat alınmasına, teminatın nakit yada kesin ve süresiz teminat mektubu şeklinde yatırılması hususunda HMK 393 maddesi uyarınca davacı tarafa 1 haftalık kesin süre verilmesine, bu süre içerisinde teminat sunulmaması halinde kararın kendiliğinden kalkacağının tedbir talep edene ihtarına (iş bu kararın tebliği ile ihtarın yapılmış sayılmasına)" şeklinde tedbir kararı verilmiştir Mahkemece öngörülen teminat davacı tarafça 06/07/2023 tarihinde yatırılmıştırİhtiyati tedbire ilişkin ara karara ,asıl dosya davalısı ... vekili itiraz etmiştir.Mahkemece 06/06/2024 tarihli ara karar ile ; "davalının mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisinin kaçmaya hazırlandığına ya da kaçtığına ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden nitelikte işlemler yaptığına dair dosya kapsamına yansıyan bir bilgi ve belge bulunmadığı, yargılamanın derdest olduğu, alacağın varlığının yargılamayı gerektirdiği, yaklaşık ispat kuralının henüz gerçekleşmemiş olduğu anlaşıldığından bu aşamada ihtiyati haciz talebinin reddine, İhtiyati tedbirin kaldırılması talebi bakımından ise davanın niteliği, yargılama aşaması ve HMK 389. madde hükümleri değerlendirildiğinde; davaya konu faturaların ödenmemesi nedeni ile elektrik enerjisinin kesilmesinin telafisi güç zararlara neden olacağı kanısına varılmakla ihtiyati tedbirin kaldırılması talebinin reddine "şeklinde ara karar verilmiştir.Mahkemece verilen kararı,davalı vekili ve birleşen dosya davacısı ... vekili istinaf etmiştir Davalı -davacı .... vekilince verilen istinaf dilekçesinde özetle; İhtiyati tedbir yönünden ; İhtiyati tedbir kararı verilebilmesi için kanunun aradığı şartların gerçekleşmediği, ihtiyati tedbir kararı verilebilmesi için bulunması gereken yaklaşık ispat koşulunun da somut olayda gerçekleşmediği, kaçak elektriğin kullanıldığına dair video kayıtları mevcut olup kaçak elektrik kullanımının ispat olunduğu, video kayıtlarının ise yerel mahkemeye sunulduğunu, kamu hizmeti yürüten müvekkili şirketçe tutulan kaçak elektrik tespit tutanakları, aksi ispat edilinceye kadar geçerli belgeler olduğu, bu nedenle dahi, kaçak elektrik tespit tutanağı ve hatta dava konusu edilen adreste çekilmiş kaçak elektrik kullanımına dair video görüntüleri mevcutken, aksini yaklaşık ispata yarar hiçbir bilgi belge sunamayan davacının tedbir talebinin kabul edilmesi yasal düzenlemeye de aykırı olduğu ,iki ayrı tedbir kararının % 15 teminat mukabilinde verilmiş olmasının da hukuka aykırı olduğu, alacağın icra takibine konulmasının önlenmesi ile müvekkili şirketin alacağının tahsili tamamen ortadan kaldırıldırdığı ileri sürülmüştür.İhtiyati haciz talebinin reddi yönünden ; dava dosyasının içeriğinde davalı hakkında tutulmuş olan kaçak elektrik zaptı, video, kaçak elektrik faturası sunulduğu, alacağın varlığı, miktarı, sebebi, konusu, gerekçesi, kaynağı dosya kapsamına sunulmuş olan belgelerle sabit olduğu, ihtiyati haciz kararı verilmemesi için yaklaşık ispat koşulunun sağlandığı ,talebin reddedilmesinin "kamu alacağı" niteliğindeli kurum alacaklarını riske atmakta ve kamu zararına sebebiyet verdiği, ihtiyati haciz şartlarının bulunduğu, kararın usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek,kaldırılması istenmiştir.HMK.nun 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;derdest davalar ,menfi tesbit ve (birleşen dava) itirazın iptali talebine ilişkindir.Dosyadaki bilgi ve belgelere göre ; davacı tarafın işlettiği konfeksiyon atölyesi olan işyeri hakkında : "ilgili kullanım yerinde dağıtım sistemine müdahale edilerek ayrı bir (harici) hat çekmek sureti ile sayaçtan geçirilmeksizin kaçak elektrik enerjisi kullanıldığı" gerekçesiyle dava konusu edilen ... seri numaralı ve 13/06/2023 tarihli ... tanzim edilldiği,bu tutanağa istinaden, 109.014,14-TL kaçak elektrik bedeli ile 14/06/2022 - 15/12/2022 tarihleri arası kullanımı için 184 gün karşılığı 59.029,56-TL tahakkuk faturası düzenlenmiş, kaçak elektrik bedeline, 1.960,51-TL gecikmiş gün faizi ve 352,89 TL faizin KDV'si ilave edilerek toplam 170.357,10-TL fatura bedeli için alacaklı ...'ça ... Esas sayılı dosyasi ile icra takibi yapılmış olup,itiraz üzerine takibin durduğu görülmüştür. Birleşen dosya davacısı tarafından ,davalının kaçak elektrik kullanımını süreklilik haline getirdiğine ilişkin olarak 25/06/2021 tarihinde düzenlenen .... seri numaralı tutanak da ibraz edilmiştir.Davaya konu tutanak incelendiğinde ; "ilgili kullanım yerinde dağıtım sistemine müdahale edilerek ayrı bir (harici) hat çekmek sureti ile sayaçtan geçirilmeksizin kaçak elektrik enerjisi kullanıldığı" gerekçesiyle düzenlenen tutanağın altının davacı-davalı ... tarafından imzalandığı görülmüştür.1-İhtiyati tedbir kararına itirazın reddine ilişkin istinaf sebeplerinin incelenmesiyle ; Dava ve talebin niteliğine göre, somut olayda tedbir talep edilen yerin işyeri olması, tedbir talep eden açısından telafisi zor ya da imkansızlık halinin bulunması karşısında ,somut olayda HMK. 389 ve devamı maddelerde düzenlenen ihtiyati tedbir karar verilmesi için gerekli şartların mevcut olduğu anlaşılmakla, tedbir talep edenin faaliyeti adresi olarak belirtilen adresindeki işyerinde teminatın yatırılması koşuluyla dava konusu edilen faturalar ile sınırlı olmak üzere elektrik kesintisinin yapılmaması/kesinti varsa kaldırılması şeklinde tedbir kararı verilmesinde ve itiraz üzerine yazılı gerekçeler ile itirazın reddine karar verilmesinde usul ve hukuka aykırılık bulunmamaktadır.Bu tedbir ile ilgili olarak, davacı taraftan % 15 oranında yeterli teminat alınmış olduğu anlaşılmıştır.Böylece ,mahkemece verilen tedbir kararı ve bu karara itirazın reddine karar verilmesinde kararda usul ve hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davalı tarafın ihtiyati tedbire yönelik istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.2-İhtiyati haciz talebinin reddine ilişkin karara yönelik istinaf sebeplerinin incelenmesiyle ; Asıl dava menfi tesbit talebine ilişkin olup,birleşen dava ise aynı faturalarla ilgili takipteki borca itirazın iptali talebine ilişkindir.Her iki dava arasındaki sıkı irtibat sebebiyle ,davalar birleştirilerek yargılama yürütülmektedir.Davaya konu tutanağın, bir özel hukuk tüzel kişisi olduğu tartışmasız olan davalı şirkette hizmet akdiyle çalışan görevliler tarafından düzenlenmiş olduğu gözetildiğinde, 6100 sayılı Kanun'un 204. maddesinin ikinci fıkrasında hüküm altına alınan belgelerden olmadığı tartışmasızdır. Eş söyleyişle, kaçak elektrik tutanağı, aksi sabit oluncaya kadar geçerli belgelerden değildir. ( Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 21.10.2021 tarihli ve 2021/4894 E., 2021/10580 K. sayılı kararı da aynı yöndedir.)Ancak; karşı tarafın istinaf dilekçesine karşı verdiği cevap dilekçesindeki beyanları ,tutanak sırasında mahalde hazır olup tutanağı imzalamaktan imtina ettiği,fotoğraflar gibi hususlar dikkate alındığında ;talep eden tarafça dosyaya sunulan yukarıdaki belge içeriklerine göre , talebin para alacağına ilişkin bulunduğu , somut olay ve dava konusu bakımından yaklaşık ispat koşulunun faturadaki enerji tüketim bedeli yönünden yerine getirildiği, dava konusu alacağın muaccel olduğu ve ödenmediği, rehin ile temin edilmediği , bu aşamada mevcut delil durumuna göre , İİK'nın 257. md. hükmü koşullarının somut olayda gerçekleştiği değerlendirilerek ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken, reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı görüldüğünden, talep edenin istinaf başvurusunun kabulüyle, ilk derece mahkeme kararı HMK 353/1-b-2 maddesi uyarınca kaldırılarak ,talep edenin teminat karşılığında ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.
K A R A R: Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davalı ...'ın asıl dosyada tedbire itirazının reddine dair ara karara yönelik istinaf talebinin HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine 2-Birleşen dosya davacısı ...'ın ihtiyati haciz talebinin reddine ilişkin istinaf talebinin kabulü ile ara karar HMK 353/1-b-2 maddesi uyarınca kaldırılarak; 1-Talep eden vekilinin ihtiyati haciz talebinin kabulü ile, 168.043,70 TL ana para ile sınırlı olmak üzere ve bu ihtiyati haciz işleminden dolayı borçlu ve 3. şahısların uğramaları muhtemel zarar ve ziyana karşılık,alacağın %15'i oranında HMK 87. maddesine uygun nakit veya kesin ve süresiz banka teminat mektubu talep eden tarafça (kararın tebliğinden itibaren 1 hafta içinde ) dosyaya sunulmak kaydıyla, bu miktarla sınırlı olmak üzere, davalının menkul ve gayrimenkul malları ,3. Kişilerdeki hak ve alacakları üzerine kayden ihtiyati haciz konulmasına, 2-Teminatın ilk derece mahkemesince alınmasına, teminat yatırıldığında ihtiyati haciz kararından bir suretinin infazı için talep eden davacı tarafa verilmesine ,Peşin alınan istinaf karar harcının, istinaf edene isteği halinde ilk derece mahkemesince iadesine İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa, karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine, Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-f maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 09/09/224