T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2023/2588
KARAR NO: 2024/837
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 13/12/2021
NUMARASI: 2020/717 E - 2021/1005 K
DAVANIN KONUSU: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 19/03/2024
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirket çalışanları tarafından müvekkilinin işlet- mesini yaptığı ... isimli cafede yapılan denetimler sonucu "borcundan dolayı kesilmiş olan sayacın açılarak enerji kullanıldığı " gerekçesiyle 09.01.2020 tarih ve ... sayılı Kaçak/ Usulsüz Elektrik Kullanım Tespit Tutanağı düzenlendiğini, her ne kadar bu tutanakta "elektriğin kesik olduğu" belirtilmiş ise de , tutanağın düzenlendiği tarih itibariyle tesisattaki elektrik enerjisinin aktif durumda olduğunu, bu hususun davalı kuruma yazılacak müzekkere ile açıklığı kavuşacağını, tutanağın gerçeği yansıtmadığını, bu tutanak gereğince 09.01.2020 tarihli 16.074,63 TL bedelli fatura düzenlendiğini, söz konusu faturanın 17.12.2019-31.12.2019 dönemini kapsayan 6.751,20 TL bedelli fatura ile aynı dönemi içermesinden dolayı mükerrer olduğunu, bahsi geçen faturaların iptaline ilişkin olarak 17.01.2020 tarihinde davalıya başvurulduğunu, bu başvuruya istinaden 31.12.2019 tarih ve 6.751,20 TL bedelli faturanın iptal edildiğini ve 5.885,38 TL bedelli yeni bir fatura düzenlendiğini beyanla, 09.01.2020 tarihli 16.074,63 TL bedelli faturanın tamamından borçlu olmadığının tespitini, 09.01.2070 tarihli faturaya yapmış olduğu toplam 16.000,00 TL ödemenin 27.02.2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte istirdadını talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın 17.01.2020 tarih ve ... sayılı yazı ile müvekkili şirkete başvuruda bulunduğunu ve ilgili birimlerce dönüş yapıldığını, 516274100 tüketim noktasında çıkarılan birikim faturaları ile ilgili inceleme yapıldığını ve davacı şirketin bağlı bulunduğu Görevli Tedarikçi şirket ile gerekli bilgilerin paylaşıldığını, müvekkili şirket direktörlüğüne intikal eden 03.12.2020 tarih ... sayılı yazıda belirtilen ... nolu tüketim noktasına ait kaçak tutanaklarına ait yapılan incelemede, ... nolu tüketim noktasında zamanında ödenmeyen fatura borçları sebebiyle 17.10.2018 tarihinde enerjinin kesilerek hizmet alımının durdurulduğunu, Görevli Tedarikçi Şirket tarafından da 01.07.2019 tarihinde sözleşmenin sonlandırıldığını, İlgili adreste ekipleri tarafından 10.01.2019-25.03.2019 ve 26.09.2019 tarihlerinde yapılan kontrollerde tüketicinin 17.10. 2018 tarihinde enerjisi kesilen tüketim noktasında yükümlülüklerini yerine getirmeden enerji tüketildiği tespit edilerek ... - ... ve ... nolu kaçak tutanağının oluşturulduğunu, yapılan incelemeler sonucunda davacı ... Tic. Ltd. Şti. adına ... ve ... numaralı hesaplar üzerinde bulunan "... Mah. ... Sokak No:...-... ... Ada ... Parsel ... Çay Bahçesi Şantiye Büyükçekmece/ İstanbul" adresinde ... ve ... dönemlerde usulsüz kullanım tespitiyle tahakkuk oluşturulduğunu,bu borcun son ödeme tarihine kadar ödenmemesi sebebi ile yasal sürecin başlatıldığını, müvekkili şirket tarafından yapılan tespit, tahakkuk ve faturalama işlemlerinde bir hata bulunmadığını,davacının kaçak elektrik kullanmadığına yönelik savunmaların gerçeği yansıtmadığını, diğer yandan davacı ihtirazi kayıt ileri sürmeksizin ödeme yaptığını, BK'nun 78. Md. gereğince serbest irade ile yapılan ödemelerin istirdatının istenemeyeceğini beyanla davanın reddini savunmuştur.
İlk Derece Mahkemesi'nce: "DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE; 1-Davacı borçlunun, 09/01/2020 tarih, ... nolu ve 16.074,63 TL bedelli fatura nedeniyle 14.093,28 TL'yi aşan miktar yönünden davalıya borçlu olmadığının tespitine, 2-Davacı tarafından fazla ödendiği anlaşılan 7.866,75 TL'nin 28/02/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya istirdadına, 3-Davacının fazlaya ilişkin isteminin reddine" karar verilmiştir.
İstinaf Başvurusu: Hüküm davalı tarafından istinaf edilmiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesinde; söz konusu tüketim noktasındaki elektrik enerjisinin ödenmeyen borçlar nedeniyle kesildiğini ve 17.12.2019 tarihinde hizmet alımının durdurulduğunu, mü- vekkili şirket tarafından yapılan denetimlerde 09.01.2020 tarihinde enerjisi kesilen tesisat ile ilgili yükümlülükler yerine getirilmeden enerjinin yeniden açıldığı tespit edilmekle, 09.01.2023 tarihli ... seri numaralı tutanağın düzenlendiğini, bu tutanak gereğince 16.074,63-TL tutarında fatura tahakkuk edildiğini, fatura ile ilgili tespit, tahakkuk ve faturalamada her hangi bir hata bulunmadığını, tutanak sonrasında tedarikçi tarafından 31.01.2020 tarihli faturanın 31.01.2020 - 09.01.2020 okuma tarihleri arası faturalandırılan bedel 6.184,673 kWh olacak şekilde düzeltildiğini ve bir önceki 31.12. 2019 tarihli 6751,20-TL bedelli faturanın iptal edilmesi nedeniyle mükerrerlik bulunmadığını, hal böyle iken, bilirkişinin yönetmeliğe aykırı hesaplama ile hatalı bir sonuca ulaştığını, raporun bir çok hatalı tespit içerdiğini ve itirazlarının giderilmediğini , söz konusu raporun hükme elverişli olmadığını beyanla kararın kaldırılmasını istemiştir. 6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre; Dava, menfi tespit ve istirdat talebine ilişkindir. Dosya içeriğinden; Davalı ...'ın denetim ekipleri tarafından davacının kullanımında ... nolu tüketim noktasında yapılan incelemede;"borcundan dolayı kesilmiş olan sayacı açıp enerji kullandığı"ndan bahisle davacı şirket adına 09.01.2020 tarih ve ... nolu kaçak tüketim tutanağının düzenlendiği ,bu tutanak gereğince 20.01.2020 son ödeme tarihli 16.074,63 TL bedelli faturanın tahakkuk edildiği ,söz konusu fatura karşılığında davacı tarafça 16.000,00 TL tutarında ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır. Davacı "bu tutanaktan önce elektriğin kesik olmadığını, enerjinin aktif olduğunu, kaçak elektrik kullanmadığını, ... tarafından düzenlenen ... nolu 6.751,20 TL bedelli faturanın 17.12.2019 -31.12.2019 dönemini kapsadığı, dava konusu kaçak tüketim faturasının da aynı endekslere ilişkin olması nedeniyle mükerrer tahakkuk yapıldığını " iddia ile menfi tespit ve istirdat talep etmiş, davalı ise; "ödenmemiş borçlar nedeniyle 17.10.2018 tarihinde enerjinin kesilerek hizmet alımının durdurulduğunu, görevli tedarikçi şirketi tarafından da 01.07.2019 tarihinde sözleşmenin sonlandı- rıldığını, tutanağın düzenlendiği 09.01.2020 tarihi itibariyle enerjinin kesik olduğunu ve izinsiz olarak açılarak kaçak elektrik kullanıldığını , davacının itirazı üzerine görevli tedarik şirketi tarafından 31.12.2019 tarih 6.751,20 TL bedelli fatura iptal edildiğinden mükerrer faturalama olmadığını" savunmaktadır. Uyuşmazlık 09.01.2020 tarih 276913 nolu tutanak gereğince düzenlenen 16.074,63 TL bedelli kaçak tüketim bedeline ilişkindir. Tutanak tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 30.05.2018 tarihli ''Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği" nde; Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri MADDE 42 – (1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak; a) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi, b) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi, c) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi, ç) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir. Kaçak elektrik enerjisi tespit süreci MADDE 43 – (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bendi kapsamında doğrudan dağıtım sistemine yapılan müdahalelerde dağıtım sistemine olan bağlantılar ortadan kaldırılır. Kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir. (2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sayaca müdahale edildiğine ilişkin şüpheye sebep olacak bir bulguya rastlanılması halinde aşağıda belirtilen kaçak tespit süreci başlatılır; a) Sayaç sökülerek yerine uygun bir sayaç takılmak sureti ile mevcut sayaç incelemeye alınır. b) Sökülen ve takılan sayaçlarla ilgili EK-6’da yer alan sayaç değiştirme tutanağı düzenlenir. c) İnceleme sonucunda sayaca müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesinin engellenmesi suretiyle elektrik enerjisinin eksik veya hatalı ölçülerek veya hiç ölçülmeden tüketildiğinin laboratuvar raporu ile tespiti halinde EK-5’te yer alan kaçak tespit tutanağı düzenlenir. ç) Laboratuvar raporu, kaçak elektrik tespit tutanağı ve ödeme bildirimi beraber tüketiciye bildirilir ve aynı süre içerisinde kesme bildirimi düzenlenmek suretiyle kullanım yerinin elektriği kesilir. (3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi kapsamında kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir. (4) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi, kaçak tespit süreci sonucunda kaçak elektrik enerjisi tüketimi tespit edilen gerçek veya tüzel kişiler ile ilgili Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunur. (5) Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi esastır.(6) Bu madde kapsamında düzenlenen kaçak elektrik tüketim faturası en geç 3 iş günü içerisinde tüketiciye gönderilir.(7) Bu madde kapsamında yapılan tespit ve işlemler kullanım yerini de içerecek şekilde fotoğraflanır ve iletişim bilgilerinin bulunması halinde kalıcı veri saklayıcısıyla da tüketiciler bilgilendirilir. Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması MADDE 44 – (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bendi kapsamındaki kaçak olarak tüketilen elektrik enerjisi miktarı, tüm tüketiciler için; a) Öncelikle tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerine göre, b) Tüketimi doğru olarak kaydetmiş yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerinin bulunmaması durumunda, ihtilafsız aynı dönemki tüketim miktarına göre, hesaplanır. (b) bendi kapsamında, kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler sonucunda, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki aynı dönem, ihtilafsız dönem olarak kabul edilir. (2) Birinci fıkra kapsamında doğru tespit edilmiş tüketim değeri yoksa, kullanım yerinin müstakil trafolu olup olmamasına bakılmaksızın; a) Meskenlerde, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60’ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 kW, diğerlerinde 5 kW’nın altında olmamak üzere bağlantı gücüne ve ortalama günlük çalışma saatine göre, yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak, b) Diğer tüketici gruplarında, tespit edilen kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve bu değer 3 kW’nın altında olmamak üzere ortalama günlük çalışma saatlerine göre, hesaplanır. Bu tür hesaplamaların yapılamaması durumunda, tüketilen elektrik enerjisi miktarı aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerinin ortalama tüketimlerine göre hesaplanarak tespit edilir. (3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır. (4) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; elektrik enerjisinin kesildiği tarihteki endeks değeri ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihteki endeks değeri arasındaki fark dikkate alınarak hesaplama yapılır. Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre MADDE 45 – (1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalan- dırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır; a) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır. b) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez. c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez. ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır. 1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı, 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz. (2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre, tüketicinin tespite konu elektrik enerjisinin kesildiği tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süredir. (3) Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatleri; a) Meskenlerde; 5 saat, b) Tarımsal sulama tüketici grubunda yer alan tüketicilerde; ilgili Tarım İl Müdürlüğünden ürün bazında alınacak sulama sezonu saati bilgisi çerçevesinde belirlenen saat, c) Sanayi tüketici grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları, hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren tüketicilerden, tek vardiyalı çalışanlar için 7 saat, iki vardiya çalışanlar için 14 saat, üç vardiya çalışanlar için 21 saat, ç) Diğer tüketicilerde; 8 saat, olarak kabul edilir. (4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara, çalışma saatleri % 20 oranında artırılarak uygulanır. Üç vardiya çalışanlar için bu süre 24 saat olarak kabul edilir. (5) Üçüncü fıkranın (c) bendinin uygulanmasında, vardiya sayısının tespitinde kaçak tespiti yapan kuruluşun görevlilerinin tespiti ve şirket kayıtları, bunun mümkün olmaması halinde kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen resmi belgeler göz önüne alınır. Çalışma saatlerinin üçüncü fıkranın (c) bendinde belirtilenlerden daha fazla olmasının tespiti durumunda ise, tespit edilen saatler esas alınır." şeklinde düzenleme yapılmıştır. 1-Konuyla ilgili olarak ilk derece mahkemesince Elektrik Mühendisi ...'dan alınan 27.04.2021 tarihli (kök raporda); Davalı şirket, davacıya tahakkuk ettirdiği elektrik faturaları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. Davalı şirket önce tablodaki (1) numaralı 6751,20 TL bedelli normal tüketim faturası tanzim etmiştir. Davacının itirazı üzerine davalı şirket (1) numaralı faturayı iptal etmiş ve tablodaki (2) numaralı 16.074,63TL bedelli kaçak faturasını tanzim etmiştir. Davacı fatura bedeli olan 16.074,63 TL'yi ödemiş fakat mükerrerlik olduğunu ileri sürerek fatura bedeline itiraz etmiştir. Ayrıca, faturanın kaçak tarifesinden hesaplan- masına da itiraz etmiştir. Davacı şirketin itirazı üzerine davalı şirket , tabloda yer alan (3) numaralı 5.885,40 TL bedelli faturayı tanzim etmiştir. Davacı, fatura bedeli olan 5.885,40 TL ödemiş fakat mükerrerliğin sürdüğünü belirterek fatura bedeline itiraz etmiştir. Davacı şirket, 17.12.2019-31.01.2020 tarihleri arasında 14921,673 kWh elektrik enerjisi kullanmış ve bu tüketim yasal sayaçtan geçmiştir. Davalı şirket, davacının elektriğini borçtan dolayı kestiğine ilişkin hiçbir belge ibraz edememiştir. Bundan dolayı, davacı şirket, kesilen elektriği açıp kullanmadığından kaçak elektrik kullanımı söz konusu değildir. Nitekim, davalı şirket önce normal tarifeden, daha sonra kaçak tarifesinden en sonunda da normal tarifeden tüketim bedeli hesabı yapmak suretiyle dava konusu tüketimi kaçak değil normal tüketim olarak değerlendirmiştir. Ancak, yukarıdaki tabloda da görüleceği gibi fatura bedellerinin hesabında mükerrerlik söz konusudur. Her ne kadar tablodaki (3) numaralı faturada 8737 kWh tenzil yapılarak mükerrerlik ortadan kaldırılmaya çalışılmışsa da (2) numaralı fatura kaçak tarifesinden hesaplandığından tenzil işlemi aynı bazda yapılmamıştır. Hatalı kaçak tahakkuk nedeniyle tenzil işlemi daha fazla olması gerekmektedir. Bu nedenle davalı şirketin hesabı hatalı olmuştur. Bütün bu hataları ortadan kaldırmak için, davacı şirketin 17.12.2019-31.01.2020 arasında tükettiği 14921,673 kWh tüketimin bedeli normal tarife fiyatlarıyla hesaplanacak ve davacının ödediği bedelden tenzil edilerek, davacıya iade edilmesi gereken bedel aşağıda hesaplanmıştır. Davacı, 17.12.2019-31.01.2020 tarihleri arasında 14921,673 kWh elektrik enerjisi kullanmıştır. Tüketilen elektrik enerji bedeli normal tarife fiyatlarıyla hesaplanmıştır. Davacı şirketin tükettiği elektrik enerji bedeli:14.093,28 TL ,ödediği toplam bedel: 21.960,03 TL ve davalı şirketten talep edebileceği bedel: 7.866,75 TL" şeklinde tespitlere yer verilmiştir. 2- Tarafların itirazı üzerine alınan 18.10.2021 tarihli ek raporda ise;
DAVACININ İTİRAZLARI: İTİRAZ-1:Bilirkişi raporunun "Dava Konusu Olayın Kısa Özeti " başlıklı kısmında müvekkil şirket tarafından ödemeler belirtilmişse de; söz konusu ödemeler eksik ve hatalıdır. (3) Sıra No'lu faturaya müvekkil şirket tarafından yapılan ödeme 5.585,40 TL olarak belirtilmişse de, dava dilekçemizin hukuki deliller başlıklı kısmın 8. Maddesinde belirtilmiş olduğu üzere gecikme zammı ile birlikte müvekkil tarafından (3) numaralı faturaya istinaden toplam 5.944,42 TL ödeme yapılmış olup dava dilekçemizin ekinde Ek-8 olarak sunduğumuz tahsilat makbuzu incelendiğinde de söz konusu husus açıklığa kavuşacaktır.
CEVAP-1:Davacının yaptığı ödemelerin tutarı 16.000,00 TL+ 5.585,40 TL+ 59,02 TL = 21.944,42 TL olarak hesaplanmıştır. İade hesabı, kök raporun 8. Maddesinde daha fazlası olan 21.960,03 TL ile yapılmıştır. İade konusunda eksik hesap yapılması söz konusu değildir.
İTİRAZ-2:Bilirkişi raporunun "Dava Konusu Olayın Kısa Özeti" başlıklı kısmında davalı şirket tarafından tahakkuk ettirilen 16.074,63 TL bedelli faturaya ilişkin müvekkil şirketin yapmış olduğu ödeme tarihi olarak 28.02.2020 belirtilmiştir. Ancak, dava dilekçemizin ekinde Ek:9 olarak sunmuş olduğumuz tahsilat makbuzunda davalı şirketin kaşesinin yer aldığı ve ödeme tarihinin 27.02.2020 olduğu açıktır. Bilirkişi tarafından işbu ödeme tarihi sehven 28.02.2020 olarak yazılmıştır. Nitekim 5.885,40 TL bedelli faturaya ilişcin ödeme de müvekkil şirket tarafından aynı gün ödenmişse de davalı şirket tarafından bir sonraki günlü ödeme makbuzları oluşturulmuştur.
CEVAP-2: Dava dosyasındaki belgeler arasındaki EK-8'de 16.074,63 TL bedelli faturaya ilişkin yapılan ödemenin miktarı 16.000,00 TL ve ödeme tarihi de 28.02.2020 olarak geçmektedir. EK-9'da da yine ödeme tarihi yine 28.02.2020 olarak geçmektedir. EK-9'daki davalı şirketin kaşesini bastığı yerde ödeme tarihi 27.02.2020 yazmaktadır. Ancak, doğrusu davalı şirketin bilgisayarından çıkartılan evraktaki 28.02.2020 tarihidir. Çünkü, kaşedeki tarih bir gün önceki tarih olduğu, tarihin kaşede düzeltilmesinin unutulduğu kanaatine varılmıştır. Esasen, ödeme tarihinin 27.02.2020 veya 28.02.2020 olmasının hesaplamaya etkisi de yoktur.
2- DAVALI ... A.Ş.'NİN İTİRAZLARI:
İTİRAZ: Davacı, müvekkil şirketin mevzuata uygun olarak kestiği elektriği yükümlülüklerini yerine getirmeden açarak kullanmıştır. Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin Madde-42; “Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir” hükmü ne göre davacı kaçak elektrik kullanmıştır. Yine aynı yönetmeliğin Madde-44; “Elektrik enerjisinin kesildiği tarihteki endeks değeri ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihteki endeks değeri arasındaki fark dikkate alınarak hesaplama yapılır” hükmüne göre kullanılan kaçak elektriğin bedeli hesaplanarak tahakkuk ettirilmiştir.
CEVAP: Davalı şirket, davacının elektriğini borçtan dolayı kestiğine ilişkin hiçbir belge ibraz edememiştir. Yani, davalı şirkete kesme ihbarı da göndermediği anlaşılmaktadır. Elektrik kesme belgesi de yoktur. Bundan dolayı elektriğin kesilmediği anlaşılmaktadır. Bundan dolayı, davacının, kesilmeyen elektriği açıp kullanması söz konusu olamayacağından dava konusu olay kaçak elektrik kullanımı değil, normal elektrik tüketimi olduğu kanaatine varılmıştır. Nitekim, davalı şirket de, önce normal tarifeden, daha sonra kaçak tarifesinden, en sonunda normal tarifeden tüketim bedeli hesabı yapmak suretiyle kullanımının kaçak değil, normal tüketim olduğu konusunda karar kılmıştır.Bu nedenle, davacının 17.12.2019-31.01.2020 arasında yasal sayaçtan geçirerek kullandığı 14921,673 kWh elektrik enerjisi bedeli normal tarife fiyatlarıyla 14.093,28 TL olarak hesaplanmış ve davacının ödediği toplam 21.960,03 TL bedelden tenzil edilerek, davacıya iade edilmesi gereken bedel 7.866,75 TL olarak belirlenmiştir. Kök rapordaki tespit ve hesaplamalarda her hanai bir hata olmadığı kanaatine varılmıştır." denilmiştir. 1-Bilirkişinin (kök) raporunda: Davalı şirketin önce tablodaki (1) numaralı 6751,20 TL bedelli normal tüketim faturasını tanzim ettiğini, davacının itirazı(1) numaralı faturayı iptal etiğini (2) numaralı 16.074,63TL bedelli kaçak faturasını tanzim ettiğini, davacının 16.074,63 TL'yi ödediğini ,ancak mükerrerlik olduğundan bahisle fatura bedeline ,ayrıca, faturanın kaçak tarifesinden hesaplanmasına da itiraz ettiğini, bunun üzerine tabloda yer alan (3) numaralı 5.885,40 TL bedelli faturayı düzenlediğini belirtmiştir. Dosya kapsamına ibraz olunan fatura içeriklerine göre tablodaki (1) numaralı 6.751,20 TL bedelli fatura normal tüketime ilişkin olup davalı tarafından değil. dava dışı tedarik şirketi olan ... tarafından düzenlenmiştir, davacının itirazı üzerine de yine tedarik şirketi tarafından bu fatura iptal edilerek 3 nolu 5.885,40 TL bedelli fatura düzenlenmiştir. Davalı ... ise; sadece kaçak tüketim bedeline ilişkin olan ve dava konusu edilen 2 nolu 16.074,63 TL bedelli faturayı düzenlemiştir. Bilirkişinin raporundaki tespitler bu yönüyle hatalıdır. 2- Bilirkişinin 18.10.2021 tarihli ek raporunun tebliğinden sonra davalı tarafça ibraz olu- nan 20.10.2021 tarihli itiraz ve beyan dilekçesi ile birlikte uyuşmazlık konusu 09.01.2020 tarih 276913 nolu kaçak tespit tutanağı, 17.12.2019 tarihli borç nedeniyle elektrik kesme ve mühürleme tutanağı, ... tarafından düzenlenen ve mükerrerlik iddiasına dayanak 6.751,20 TL bedelli ve 5.885,38 TL bedelli, davalı tarafça düzenlenen (dava konusu) 16.074,63 TL bedelli faturalar dosyaya ibraz olunmuş ve ise de mahkemece itirazları giderici ek veya yeni rapor alınmaksızın hüküm kurulmuştur. Önceki raporların uyuşmazlığı çözmeye elverişli olmadığı değerlendirilmekle ibraz olunan belgeler doğrultusunda, davacının kaçak tüketiminin bulunup bulunmadığı, mükerrer tahakkuk olup olmadığı, buna göre davacının dava konusu 16.074,63 TL'lik fatura nedeniyle davalıya borcunun bulunup bulunmadığı ve istirdatı gereken tutarın tespiti yönünden itirazları giderici, hükme ve yargısal denetime elverişli ek rapor alınarak tüm dosya kapsamına göre hasıl olacak sonuç dairesinde karar tesisi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar tesisi usul ve yasaya aykırı bulunmuştur. Açıklanan nedenlerle, davalının istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, HMK 353/1-a-6 md gereğince tespit edilen eksiklikler yeniden yargılama gerektirdiğinden dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.
K A R A R: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davalının istinaf başvurusunun kabulü ile, kararın, HMK 353/1-a-6 maddesi uyarınca kaldırılmasıyla, yeniden yargılama yapılıp bir karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine geri gönderilmesine, Peşin alınan istinaf karar harcının istinaf edene isteği halinde iadesine, İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine, Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 353/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 19/03/2024