T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2024/1037
KARAR NO: 2024/1453
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI: 2020/438 Esas - 2022/25 Karar
TARİHİ: 18/01/2022
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 21/05/2024
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle, dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde; Davalının "... Mah. ... Cad. No:... Maltepe-İstanbul" adresindeki işyerinde perakende satış sözleşmesi düzenlemeden, mühür fekki ile kesilen elektriği açarak ... tesisat numaralı elektrik hattında kaçak elektrik kullandığının tespit edildiğini, buna istinaden davalı hakkında 24.12.2018 tarih ve ... seri nolu ve 22.03.2019 tarih ve ... seri nolu Kaçak/Usulsüz Elektrik tüketimi tespit tutanakları gereğince 31.501,55 TL bedelli, 02.05.2019 tarih ve ... seri nolu Kaçak/Usulsüz Elektrik Tüketimi Tespit tutanağı gereğince de 14.135,30 TL bedelli faturanın tahakkuk edildiğini, dava konusu alacağın ödenmemesi üzerine davalı hakkında İstanbul Anadolu ...İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyası ile icra takibine girişildiğini, davalının itirazı nedeniyle takibin durduğunu beyanla, itirazın iptali ile takibin devamına, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep edilmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı/alacaklı ... A.Ş. (“...”) tarafından müvekkil şirket ... Ticaret A.Ş. (“... İnşaat” veya “Şirket”) aleyhine İstanbul Anadolu ... İcra Dairesi nezdinde ... Esas sayısı ile 05.07.2019 tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığını, ödeme emrinin müvekkili şirkete tebliğini müteakiben ... İnşaat Şirketinin konkordato mühleti içerisinde olması sebebiyle borca ve tüm ferilerine karşı itirazda bulunulduğunu, icra müdürlüğünce takibin durdurulduğunu, ancak konkordato mühleti içinde başlatılan takibin kamu düzenine ve hukuka aykırı olduğunu, icra memurunun hukuka aykırı işlemi ile ilgili olarak İstanbul Anadolu 6. İcra Hukuk Mahkemesi’nde "şikayet" yoluyla dava açtıklarını, İcra Hukuk Mahkemesi’nin 2021/389 Esas ve 2021/659 Karar nolu ilamı ile "davanın kabulüne ve takibin iptaline" karar verildiğini, ayrıca alacağın zamanaşımına uğradığını beyanla davanın reddini savunmuştur.
İlk Derece Mahkemesi'nce: " İİK 294. maddesine göre, mühlet içinde hiç bir takip işlemi yapılamayacağından, HMK 114/2, 115/2 maddeleri gereğince, özel dava şartı yokluğu sebebiyle DAVANIN USULDEN REDDİNE", karar verilmiştir.
İstinaf Başvurusu: Hüküm davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davacı vekili istinaf dilekçesinde; Her ne kadar dava konusu icra takibi mahkemenin mühlet kararından sonra açılmış olsa da; icra takibinin halen geçerli olduğunu ve iptal edilmediğini, dosya üzerinden alınan bilirkişi raporuna göre müvekkilinin alacaklı olduğunun da tespit edildiğini, müvekkilinin icra takibi yönünden haciz baskısı veya davalının faaliyetini etkileyen, zora sokan bir husus bulunmadığını, mahkemece konkordato davasının sonucunun beklenmesi gerekirken davanın reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanla kararın kaldırılmasını istemiştir. İstinaf sebepleri ve 6100 sayılı HMK'nun 355 md. ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre; Dava, İİK 67 maddesine dayalı itirazın iptali talebine ilişkindir. Dosya içeriğinden; 1- Davacı şirket tarafından davalı aleyhine, ... nolu sözleşme hesabına ait kaçak tüketim bedelinden kaynaklanan 45.636,85 TL asıl alacak + 2.380,44 TL gecikme faizi (zammı) + 428,48 TL faizin KDV'sinden ibaret toplam 48.445,77 TL alacağın tahsili talebiyle İstanbul Anadolu ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası üzerinden ilamsız takibe girişildiği, borçlunun yasal süre içinde ibraz ettiği dilekçe ile " İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/1307 Esas sayılı dosyasında konkordato taleplerinin bulunduğunu, mahkemece taleplerinin geçici 3 ay süre ile geçici mühlet kararı verildiğini, ayrıca geçici mühlet kararından önce başlatılmış her türlü takibin durdurulması ve İİK 89.md gereğince haciz ihbarnamesi gönderilmesinin önlenmesi yönünde tedbir kararı verildiğini beyanla itirazda bulunduğu, dilekçeye geçici mühlete ilişkin mahkeme kararının eklendiği, icra müdürlüğü'nce takibin durdurulmasına karar verildiğinden itirazın iptali talebiyle eldeki davanın açıldığı, 2- Davalının İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/1307 Esas sayılı dosyası üzerinden açtığı davada; 08.11.2018 tarihinde; " 2- 7101 sayılı yasa ile değişik İİK'nın 287. maddesi uyarınca 286.maddede belirtilen belgelerin tüm davacılar yönünden eksiksiz olarak mevcut olduğu tespit olunmakta; a) İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ... sicil numarasında kayıtlı ... GAVRİMENKUL TİCARET ANONİM ŞİRKETİ, ... sicil numarasında kayıtlı ... SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ, ... T.C.Nolu ..., ... T.C.Nolu ..., ... 1.C.Nolu ..., haklarında 08/11/2018 tarihinden başlamak üere 3 ay SÜRE İLE GEÇİCİ MÜHLET KARARI VERİLMESİNE, b)Davacı/Davacılar yönünden İİK'nun 297. maddesinin 2.fıkrasındaki haller de dahil olmak üzere, mal varlıklarının muhafazası için tüm tedbirlerin alınmasına, bu kapsamda davacıların Mahkemenin izni dışında geçici mühlet kararından itibaren rehin tesis etmesinin, kefil olmasının, taşınmaz ve işletmenin devamlı tesisatını kısmen dahi olsa devretmesinin, takyit etmesinin ve ivazsız tasarruflarda bulunmasının tedbiren önlenmesine, aksi halde yapılan işlemlerin hükümsüz olacağına, 7101 sayılı Kanunla değişik İİK'nun 288/1 maddesine göre geçici mühlet, kesin mühletin sonuçlarını doğuracağından İİK'nun 294. 295, 2 in uygulanmasına, bu çerçevede mühlet içinde davacı/ davacılar aleyhine 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre yapılan takipler de dahil olmak üzere hangi nedene dayanırsa dayansın her türlü ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz, İİK'nun 89 md. dahil olmak üzere ve muhafaza işlemleri de dahil tüm işlemlerinin yapılmasının İHTİYATİ TEDBİR YOLU İLE DURDURULMASINA, tedbirden sonra İİK'nun 89. maddesine göre haciz ihbarnamesi gönderilmemesine, eğer tedbir kararından önce muhataba ulaşmış haciz ihbarnameleri var ise o taktirde icra dosyasındaki alacaklıya ödenmesine, Yapılmış olan takiplerin bugünkü mevcut durumları aynen korunarak olduğu yerde durdurulmasına, ancak, davacıların işletme konularına ilişkin elzem olan ve icra takipleri nedeniyle muhafaza altına alınan makine, teçhizat ve araçlarının üzerlerindeki hacizi baki kalmak kaydıyla yediemin olarak davacılara tedbiren teslimine, Davacı/Davacılar yönünden İİK'nın 206 madklesinin 1.sırasında yazılı imtiyazlı alacaklar için haciz yoluyla takip yapılabileceğine, mühlet sırasında vehinle temin edilmiş alacaklar nedeniyle rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlalılabileceğine veya başlamış olan takiplere devam edilebileceğine, ancak bu takip nedeniyle muhafaza tedbirleri alınmamasına ve rehinli malın satışının yapılmasının tedbiren önlenmesine, Davacının/Davacıların gayrimenkülleri ve tescilli tescilsiz tüm mülkleri ile araçları Üzerine 3.kişilere devir ve temlikinin önlenmesi yönünde ihtiyati tedbir konulmasına, ayrıca üzerlerine ayni ve şahsi hak tesisinin önlenmesine, tedbirin mahkeme Yazı İsleri Müdürü tarafından infazına," karar verildiği, 06.02.2019 tarihli celsede geçici mühlet kararının 2 ay daha uzatıldığı, 05.04.2019 tarihli celsede de 1 yıllık kesin mühlet kararı verildiği anlaşılmaktadır. Davalı hakkında verilen konkordato geçici ve kesin mühlet kararlarının takibe etkisine gelince; Konkordatoya ilişkin hükümler İİK'nun 285. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.İİK'nun "Geçici mühletin sonuçları, ilanı ve bildirimi" başlıklı 288. Maddesinde; "Geçici mühlet, kesin mühletin sonuçlarını doğurur." "Kesin mühletin alacaklılar bakımından sonuçları" başlıklı İİK'nun 294. Maddesinde; "Mühlet içinde borçlu aleyhine 21.07.1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre yapılan takipler de dahil olmak üzere hiçbir takip yapılamaz ve evvelce başlamış takipler durur, ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararları uygulanmaz, bir takip muamelesi ile kesilebilen zamanaşımı ve hak düşüren müddetler işlemez" şeklinde düzenleme yapılmıştır. Eldeki davada ; davacının borçlu şirket aleyhine başlattığı takip tarihi 05.07.2019 olup, İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/1307 Esas sayılı dosyası üzerinden davalı şirket hakkında 08.11.2018 tarihinde 3 ay süre ile geçici mühlet kararı verildiği, 06.02.2019 tarihli celsede geçici mühlet kara- rının 2 ay daha uzatıldığı, 05.04.2019 tarihli celsede de 1 yıllık kesin mühlet kararı verildiği, buna göre takip tarihinin mahkemece verilen mühlet kararından daha sonra olduğu, takibin konkordato geçici mühlet süresi içinde başlatıldığı, takip alacağının İİK 206. Maddesinde düzenlenen alacak türlerinden olmadığı gözetildiğinde takibin İİK 294 md hükmüne aykırı ve hukuken geçersiz bir takip olduğu anlaşılmaktadır. İtirazın iptali davası açılabilmesinin koşullarından birisi de ortada geçerli bir ilamsız icra takibinin bulunmasıdır. Geçerli bir ilamsız icra takibinin mevcut olmaması halinde itirazın iptali davası açıla- maz. Bu husus dava ön şartı olup, mahkemece re’sen gözetilmelidir. (Yargıtay kapanan 19. HD'nin 2016/ 19481 E. 2018/700 K. Nolu 15/02/2018 tari. ve 2015/12669 E- 2016/2334 K. Nolu 15.02.2016 tarihli ilamları) Bu tespitlere göre, geçici mühlet süresi içinde başlatılan takip geçersiz olup itirazın iptali davası dava ön şartından yoksundur. Bu kapsamda HMK 114/2, 115/2 maddeleri gereğince gereğince dava şartı yokluğu edeniyle verilen " USULDEN RED" kararında isabetsizlik görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesince verilen kararda vakıa ve hukuki değerlendirme noktasında, usul ve esasa aykırılık tespit edilmediğinden, davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 md gereğince reddine karar vermek gerekmiştir.
K A R A R: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine, Alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcı peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına, İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına, İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine, Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 21/05/2024