T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2025/2017
KARAR NO: 2025/2120
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:13/06/2025
NUMARASI:2025/183 E
Birleşen İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2025/402 E. Sayılı dosyasında;
DAVANIN KONUSU:Menfi Tespit | İtirazın İptali
KARAR TARİHİ 16/09/2025
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak,ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle,dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
ASIL DAVADA:Davacı vekili dava dilekçesinde; 24.01.2025 tarihinde, müvekkilin iş yerine gelen ... çalışanlarının elektrik sayacını kontrol edip gittiklerini, sonrasında " sayaca müdahale edildiği" gerekçesi ile dava konusu fatura 49 günlük süre için tahakkuk ettirildiğini, müvekkilinin aleyhine tutanak tutulduğundan dava konusu fatura bilgileri kendisine gönderilen SMS mesajı ile gönderildiği zaman haberdar olduğunu, iş bu tutanak sonrasında davalı şirket tarafından 10.02.2025 son ödeme tarihli 365.810,97 TL bedelli kaçak elektrik faturası tahakkuk olunduğunu, ancak bu faturanın usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkilinin kaçak elektrik kullanmadığını beyanla ;İş bu davadan önce elektrik enerjisinin kesilmemesi hususunda verilen tedbire ilişkin İstanbul 15.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/67 D.İş sayılı dosyasının iş dava dosyasının eki sayılmasına , ihtiyati tedbir kararının devamına,Müvekkilinin dava konusu 10.02.2025 son ödeme tarihli 365.810,97 TL'lik fatura nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespiti ile işbu faturanın iptaline,Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde; Davaya konu olay davalı/borçlunun kullanımında bulunan ... hizmet numaralı adreste, 24.01.2025 tarihinde yapılan kontrolde; "sayaç ölçü sisteminine müdahale edilerek sayacın eksik ölçüm yapmasına sebebiyet vermek sureti ile mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi kullanıldığı"nın tespiti üzerine, tutanak tarihinde cari olan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 42/1-c maddesi kapsamında dava konusu, 24.01.2025 tarihli ve ... seri nolu kaçak elektrik tespit tutanağı tanzim edildiğini,... seri nolu tutanağa istinaden, davalı müvekkili şirket tarafından, yönetme- liğin ilgili maddeleri uyarınca, (06.12.2024-24.01.2025=49 gün; 49 gün x 158,33 kw x 0,6 x 8h üze- rinden) 37239 kwh hesaplandığını, endeks düşümü yapılarak 4085 - 3814 x 40 = 10840 kwh, 37239- 10840 = 26399 kwh tespit edildiğini, toplam 26399 kwh kaçak elektrik faturası karşılığı olarak zabıt tarihinde cari olan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 46. maddesi ışığında, 365.810,97 TL kaçak faturası tahakkuk edildiğini,Müvekkili tarafından yapılan tespit, tahakkuk ve faturalama işlemlerinde hata bulun- madığını beyanla davanın reddini savunmuştur.
BİRLEŞEN DAVADA:Davacı vekili dava dilekçesinde; Davalı/borçlunun kullanımında bulunan .. hizmet numaralı adreste, 24.01.2025 tarihinde yapılan kontrolde; "sayaç ölçü sisteminine müdahale edilerek sayacın eksik ölçüm yapmasına sebebiyet vermek sureti ile mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi kullanıldığı" tespiti üzerine, davalı şirket hakkında ... seri nolu kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlendiğini, bu tutanağa istinaden, zabıt tarihinde cari olan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin ilgili maddeleri uyarınca 365.810,97 TL kaçak faturası tahakkuk edildiğini, söz ko- nusu faturanın son ödeme tarihinde ödenmemesi üzerine davalı şirket ile temsilcisi/yönetici olan diğer borçlu ... aleyhine İstanbul 25. İcra Dairesi ... E. sayılı dosyası üzerinden icra taki- bine girişilerek 365.810,97-TL kaçak elektrik bedeli+ 3.841,02-TL gecikmiş gün faizi+ 768,20-TL faizin KDV'sinden ibaret toplam 370.420,19-TL'nin tahsilinin talep edildiğini, davalı borçlular tara- fından borca itiraz edilmesi üzerine takibin durduğunu, takip ve dava konusu fatura ile ilgili olarak davalı şirket tarafından İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/183 Esas sayılı dosyası üze- rinden menfi tespit davası açıldığını beyanla;Öncelikle davalı/borçlunun taşınır, taşınmaz malları ve üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerinde İİK m. 257 gereği dava ve takip kesinleşinceye kadar teminatsız veya Mahkemece uygun görülecek teminat karşılığında ihtiyati haciz konulmasına,İşbu davanın İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi 2025/183 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine, Davalının İstanbul ... İcra Dairesi ...E. sayılı takip dosyasına yapmış olduğu haksız ve yersiz itirazının iptali ile takibin devamına, Davalı/borçlu aleyhine hükmolunacak meblağın % 20’sinden az olmamak kaydıyla icra inkâr tazminatı ödemeye mahkûm edilmesine, Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce;- 13.06.2025 tarihinde;" Kaçak/usulsüz elektrik kullanılıp kullanmadığının tespiti ve kaçak/ usulsüz kullanım var ise kullanılan miktarın hesaplanmasının gerektiği, alacağın muaccel olduğundan söz edi- lemeyeceği, İİK 257/1.fıkrası şartlarının oluşmadığı, borçlunun mallarını gizlediği, kaçırdığı ya da kaçtığının tespit edilemediği" gerekçesi ile "İHTİYATİ HACİZ TALEBİNİN REDDİNE" karar verilmiştir. - 25.06.2025 tarihinde ise 2025/402 Esas, 2025/474 K. Nolu ilam ile " İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/402 Esas sayılı dosyası ile İstanbul 5.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/183 Esas sayılı dosyasının birleştirilmesine, yargılamaya İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin dosyası üze- rinden devam olunmasına" karar verilmiştir. İstinaf Başvurusu:13.06.2025 tarihli ara karar birleşen davacının devacısı ... tarafından istinaf edilmiştir.Birleşen davanın davacısı vekili istinaf dilekçesinde: Söz konusu ara kararın hukuki gerekçeden yoksun ve başta Anayasa maddeleri olmak üzere pek çok hukuki düzenlemeye aykırı olduğunu,hali hazırda dosyaya sundukları deliller neticesinde borcun varlığının kesinlik teşkil ettiğini, ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için kanunda aranan şartların tamamının dosya kapsamında oluştu- ğunu, alacak kalemlerinin ''kamu alacağı'' niteliği taşıdığını ve temin edilme aşamasındaki her türlü olumsuz ilerleyişin kamu zararına sebebiyet verdiğini beyanla ara kararın kaldırılmasını ve ihtiyati haciz kararı verilmesini istemiştir. İstinaf sebepleri ve 6100 sayılı HMK'nun 355 md. ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre;Asıl dava İİK 72. Maddesine dayalı menfi tespit, birleşen dava ise İİK 67 maddesine dayalı itirazın iptaline ilişkindir.Birleşen davada, davacı vekili alacağı teminen ihtiyati haciz talep etmiş, mahkemece ihtiyati haciz talebi reddedilmiş ve bu ara karar istinafa getirilmiş olmakla, bu aşamada uyuşmazlık ihtiyati haciz koşullarının oluşup oluşmadığı ve talebin reddine dair ara kararın yerinde olup olmadığı hususunda toplanmaktadır. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 257/1. Maddesine göre, rehinle temin edil- memiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşı- nır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. İİK'nın 258/1. Mad- desi hükmüne göre ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahkemenin ''alacağın varlığı hakkında kanaat edinmiş olması'' yeterlidir. Mahkemenin ''alacağın varlığına kanaat edinmiş olması"ndan anlaşılması gereken alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin veya tam olarak ispat edilmesi değildir.Diğer hukuki himaye tedbirlerinde olduğu gibi ihtiyati hacizde de amaç davaya ilişkin yargılamadan farklı olarak, maddi hukuka dayanan hak bakımından nihai bir karar verip, uyuşmazlığı esastan sona erdirmek değildir. Yani ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için ispat gerekmez, yaklaşık ispat için delil sunulması yeterli olup, alacaklının ilişkisinin varlığını ve muaccel olduğunu tam ve kesin olarak ispat etmesi aranmamaktadır (Yarg. 19.HD 12/12/2019 Tar. 2019/2300 E-2019/ 5531 K). Yaklaşık ispat konusunda, ispat ölçüsü çerçevesinde, tam kanaat değil, kuvvetle muh- temel, yaklaşık bir kanaat yeterli görülmektedir. Yaklaşık ispatla yetinilmiş olması, ispatın aranma- yacağı ya da ispat kurallarının tamamen dışına çıkılacağı anlamına gelmez. Bir taraf iddiasını mah- keme önüne ne kadar inandırıcı şekilde getirirse getirsin, bu sadece bir iddiadan ibarettir. İddia edilen vakıanın sabit yani doğru kabul edilebilmesi için, ispat yükü üzerine düşen tarafın, bunu kanundaki delil sistemi içinde yine kanunun aradığı ispat ölçüsü çerçevesinde ispat etmesi gerekir. Tam ispatın arandığı durumlarda, bu ölçü tereddütsüz ortaya konmalıdır.Yaklaşık ispat durumunda ise hâkim o iddianın ağırlıklı/kuvvetli ihtimal olarak doğru olduğunu kabul etmekle birlikte, zayıf bir ihtimal de olsa, aksinin mümkün olduğu ihtimalini göz ardı etmez.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 204. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca; "İlgililerin beyanına dayanılarak noterlerin tasdik ettikleri senetlerle diğer yetkili memurların görevleri içinde usulüne uygun olarak düzenledikleri belgeler, aksi ispatlanıncaya kadar kesin delil sayılırlar.Özel hukuk tüzel kişisi olan talep eden şirkette hizmet akdiyle çalışan görevliler tara- fından düzenlenen kaçak tespit tutanaklarının, 6100 sayılı Kanun'un 204 üncü maddesinin ikinci fık- rasında sayılan belgelerden olmadığı tartışmasızdır. Eş söyleyişle, kaçak elektrik tutanağı, aksi sabit oluncaya kadar geçerli belgelerden değildir (Y.3.HD 2021/4894 E., 2021/10580 K.; 2022/8164 E-2023/954sayılı ilamları da aynı yöndedir.). Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 25.03.2024 tarih ve 2024/83 Esas, 2024/1218 Karar sayılı ilamında gerekçeleri belirtilmek suretiyle kaçak elektrik tutanaklarının aksi sabit oluncaya dek geçerli belgelerden olmadığı, kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesinin esas olduğu, ispat yükünün kaçak elektrik kullandığı yönündeki tespite dayanarak davaya konu bedeli talep eden şirkete ait olduğu, kaçak elektrik kullanımının çeşitli yöntemlerle yapılabilmesi nedeniyle tespit işlemleri için farklı usuller ve buna bağlı olarak yapılacak çeşitli işlemler öngörüldüğünden her uyuş- mazlıkta somut olayın özellikleri ile bildirilen delillerin ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiği, kaçak elektrik kullandığı tespiti üzerine ilgili mevzuat uyarınca tahakkuk ettirilen faturalar nedeniyle yapılan ihtiyati haciz başvurularında; somut olayın özellikleri ile bildirilen delillerden, alacağın ve 2004 sayılı Kanun’un 257 ve devamı maddelerinde öngörülen ihtiyati haciz koşullarının varlığı kanaatine varan mahkemenin, ölçülülük ilkesine uygun düşecek şekilde ihtiyati haciz kararı verebileceğini belirtmiştir.Yukarıda belirtilmiş olduğu üzere, haksız fiile dayalı davalarda alacağın haksız fiil tari- hinde muaccel olacağı, koşullarının bulunması halinde, ölçülülük ilkeleri de nazara alınarak, talep edilen alacağın tamamı üzerine olmasa da, bir miktar alacak için ihtiyati haciz kararı verilebileceği tartışmasızdır.Somut uyuşmazlıkta; kaçak kullanım türü ve yerinin niteliği, süresi, hesaplamada esas alınacak diğer unsurlar yönünden ispat yükünün davacı üzerinde olduğu noktasında duraksama yoktur.İhtiyati haciz talep eden ... alacağını yaklaşık ispat noktasında; kaçak tespit tutanaklarına, bu tutanağa dayanarak yaptığı tahakkuk ve faturalara, kaçak kullanımını gösterir fotoğraf, zabıt münzi tanık anlatımlarına dayanmaktadır.İİK'nın 258/1. maddesi hükmüne göre ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahke- menin ''alacağın varlığı hakkında kanaat edinmiş olması'' yeterli olduğu hususu yukarıda açıklanmıştır. 1. Davacı ... çalışanlarınca , davaya konu borçlu şirketin kullanımında bulunan ... hizmet numaralı adreste, 24.01.2025 tarihinde yapılan kontrolde; "sayaç ölçü sisteminine müdahale edilerek sayacın eksik ölçüm yapmasına sebebiyet vermek sureti ile mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi kullanıldığı"nın tespiti üzerine, tutanak tarihinde cari olan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 42/1-c maddesi kapsamında dava konusu, 24.01.2025 tarihli ve ... seri nolu kaçak elektrik tespit tutanağı tanzim edildiği, (tespit anında borçlunun hazır olup olmadığına ilişkin bir açıklamaya yer verilmediği ,ancak dosya kapsamında borçlunun tutanak tarihinde fiili kullanıcı olmadığına ilişkin bir itirazının olmadığı)2. Bilahare iş bu... seri nolu tutanağa istinaden, ... tarafından, (06.12. 2024- 24.01.2025=49 gün; 49 gün x158,33 kw x 0,6 x 8h üzerinden) 37239 kwh hesaplandığı, endeks düşümü yapılarak 408 -3814 x 40= 10840 kwh, 37239- 10840=26399 kwh tespit edildiği, toplam 26399 kwh kaçak tüketim nedeniyle takip ve dava konusu 10.02.2025 son ödeme tarihli 365.810,97 TL kaçak faturası tahakkuk edildiği,3.Faturanın son ödeme tarihinde ödenmemesi nedeniyle davalı şirket ve yetkilisi sıfatıyla ... aleyhine İstanbul 25. İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı dosyası üzerinden icra takibine girişilerek 365.810,97-TL kaçak elektrik bedeli+ 3.841,02-TL gecikmiş gün faizi+ 768,20-TL faizin KDV'sinden ibaret toplam 370.420,19-TL'nin tahsilinin talep edildiği, 4.Borçlular vekilinin İcra Müdürlüğü'ne ibraz ettiği dilekçe ile " Müvekkillerinin alacaklı şirkete hiçbir borcunun bulunmadığı, alacaklı şirketin müvekkillerinden talebi olan borca konu kaçak elektrik faturasının müvekkili aleyhine tamamen usul ve yasalara aykırı olarak tahakkuk ettirildiğini, müvekkili tara- fından kaçak elektrik enerjisi kullanılmadığı " gerekçesi ile borca itiraz edildiği ,İcra Müdürlüğü'nce takip durdurulduğundan itirazın iptali talebiyle eldeki davanın açıldığı anlaşılmaktadır.5.Yargılamanın tahkikat aşamasında olduğu, mahkemece10.09.2025 tarihinde E. Müh.....'den alınan raporda neticeten " davalı şirketin 10.02.2025 son ödeme tarihli 365.810,97-TL'lik faturanın 202.670.79.-TL 'lik kısmı itibariyle borçlu olduğu"yönünde görüş bildirildiği, rapora itiraz ve beyan sürecinin tamamlanmadığı ,Duruşmanın 04.11.2025 tarihine erteli olduğu anlaşılmıştır.Dosya kapsamına göre, tutanak tarihinde davalı şirketin adresinde sayaç ölçü sistemine müdahale suretiyle elektrik enerjisi kullanıldığı ve alacağın varlığı yaklaşık olarak ispatlanmış olup davalı şirket yönünden bilirkişi raporu ile tespit edilen 202.670.79.-TL 'lik kısım için ihtiyati haciz koşulları oluşmuştur.Davalı ...'in dava konusu kaçak kullanım bedelinden sorumlu olup olmadığı yargılamaya muhtaç olup bahsedilen borçlu yönünden ihtiyati haciz koşulları oluşmamıştır.Açıklanan nedenlerle,birleşen davanın davacısı ...'ın istinaf talebinin kabulüyle HMK 353/1-b-2 md gereğince karar kaldırılarak yeniden aşağıdaki şekilde ara karar oluşturulmuştur.
K A R A R:Yukarıda açıklanan nedenlerle;Birleşen davanın davacısı... vekilinin istinaf talebinin kabulü ile ,istinafa konu karar HMK 353/1-b-2 maddesi uyarınca kaldırılarak ;1- .... Şti yönünden İHTİYATİ HACİZ TALEBİNİN (KISMEN) KABULÜNE, takip ve dava konusu 10.02.2025 son ödeme tarihli 365.810,97-TL'lik fatura ile sınırlı olmak kaydıyla, borçlu şirketin 202.670.79.-TL tutarındaki alacağı karşılamaya yeterli taşınır, taşınmaz malları ile 3. kişilerdeki hak ve alacakları üzerine, ihtiyati haciz tesisine, fazlaya ilişkin talebin reddine,2- Takdir olunan % 15 oranındaki teminatın ilk derece mahkemesince tahsiline,3- Davalı ... hakkındaki ihtiyati haciz talebinin reddine, Peşin alınan istinaf karar harcının, istinaf edene isteği halinde ilk derece mahkemesince iadesine,İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa, karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-f maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.16/09/2025