T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2024/2183
KARAR NO: 2024/3552
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 20/03/2024
NUMARASI: 2023/390 E - 2024/233 K
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
KARAR TARİHİ: 26/12/2024
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin 3 katlı bir binada 7 odadan oluşan bir pansiyon işlettiğini, müvekkilinin işlettiği pansiyonda abonesi olduğu iki adet elektrik sayacı bulunduğunu, bunlardan bir tanesinin sözleşme hesap no.su ... ve diğeri ise dava konusu faturanın tahakkuk ettirildiği ... sözleşme hesap no.lu elektrik tesisatı olduğunu, müvekkili şirketin işlettiği pansiyondaki yedi odanın ısıtma sisteminin doğalgaz ile sağlandığını, odalarda bir adet fön makinası,bir adet televizyon ,bir adet klima ve aydınlatma lambası mevcut olduğunu, müvekkiline ait iş yerinde işbu yedi odanın elektriğinin ... sözleşme hesap no.lu elektrik sayacından sağlandığını, ayrıca giriş katında resepsiyon olarak kullanılan bir odanın elektriğinin de dava konusu faturanın tahakkuk ettirildiği ... tesisat no.lu elektrik sayacından sağlandığını, burada bir adet avize rezervasyonların yapılmasında kullanılan bir adet leptop elektrik enerjisi ile çalışan aletler olarak bulunduğunu, yine binanın giriş kısmında ayrı bir bölümde bir adet bulaşık makinası,bir adet çamaşır makinası ve ev tipi üç adet buzdolabı mevcut olduğunu, müvekkili şirketin ... tarafından tahakkuk ettirilen elektrik faturalarını düzenli bir şekilde ödediğini, işbu faturalardan dolayı ...a hiçbir borcu olmadığını, müvekkiline ait işyerine 20.05.2023 tarihinde gelen davalı şirket çalışanlarının müvekkili şirketin işyerinde elektrik sayaçlarını kontrol edip gittiklerini, bu olaydan sonra müvekkili şirkete ait cep telefonuna sms olarak dava konusu bir adet kaçak elektrik fatura bilgileri geldiğini, işbu sms bilgisi ile davalı şirket tarafından müvekkili şirket aleyhine kaçak elektrik faturası tahakkuk ettirildiğini öğrendiğini, müvekkili şirket tarafından davalı şirket nezdinde de işbu dava konusu faturaya itiraz edildiğini, müvekkil tarafından kaçak elektrik enerjisi kullanılmadığını beyanla; müvekkilinin abonesi olduğu ... sözleşme hesap no.lu elektrik sayacına müvekkil aleyhine ,davalı şirket tarafından usul ve yasalara aykırı olarak tahakkuk ettirilen 01.06.2023 son ödeme tarihli 218.258,51 TL bedelli bir adet kaçak elektrik faturasından dolayı müvekkilinin borçlu olmadığının tespiti ile işbu faturanın iptaline, İstanbul 21.asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/194 D.İş ve 2023/ 201 Karar sayılı dava dosyasının bu dosyanın eki sayılmasına, verilen ihtiyati tedbir kararının devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; "... Mah. ... Sk. No:... Fatih/İstanbul" adresinde kurulu bulunan ... hizmet numaralı tüketim noktasına ait tesisat mahallinde müvekkili şirketin saha ekipleri tarafından 19.05.2023 tarihinde yapılan kontrollerde perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde enerji kullanımında bulunulduğu tespit edildiğini, söz konusu tutanağa istinaden Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin ilgili maddeleri doğrultusunda, 01.06.2023 son ödeme tarihli, 218.258,51 TL ve 9.100,22 TL tutarında kaçak elektrik kullanım faturaları düzenlendiğini beyanla, haksız ve kötü niyetli olarak açılan davanın reddini, ihtiyati tedbir talebinin reddini talep etmiştir. Mahkeme, "19.05.2023 tarihli kaçak elektrik kullanım tutanağında tespit edildiği ve ekinde bulunan fotoğrafla da kanıtlandığı şekilde, davacının işyerinde giriş çıkış sigortası arasında şönt atılarak tüketimin doğru şekilde kaydedilmesinin engellenmesi suretiyle kaçak elektrik kullanımı yapıldığı, ilgili hattan beslenen cihazların da kurulu güçleri ile birlikte doğru şekilde sayıldığı tutanağın usulüne uygun olarak düzenlendiği ve davacının sorumlusu olduğu tesisat üzerindeki bu kaçak elektrik kullanımından sorumlu olduğu, kaçak tüketim miktarı hesabında, direkt bağlı harici hat üzerinden beslenen cihazların kurulu güçleri üzerinden hesaplama yapılmasının yönetmelik hükümlerine göre doğru ve geçerli hesaplama yöntemi olduğu, dolayısıyla 19.05.2023 tarihli tutanakta kayıt altına alınan cihazların toplam 18,9.-KW kurulu güçlerinin kaçak elektrik tüketim miktarı hesabında kullanılabileceği, ilgili tesisat üzerindeki tüketimlerin 09.04.2022 tarihinden sonraki bir tarihte aniden düştüğünün KW-TL tüketim ekstresinden tespit edilmesi ve kaçak kullanımının bu tarihlerde başladığının anlaşılması sebebiyle toplamda 12 ayı geçmemek üzere ek tüketim tahakkuku da yapılabileceği, kaçak elektrik ve ek tüketim fatura bedellerine ilişkin olarak Yönetmeliğin ilgili maddelerin doğrultusunda yapılan hesaplamalar sonucunda, kaçak elektrik fatura tutarı 6.825,17.-TL, ek tüketim fatura tutarı 218.258,51-TL olarak hesaplandığı, davalının yalnızca ek tüketim faturası açısından menfi tespit amacıyla açtığı davada her iki faturadan da sorumlu olduğu bilirkişi raporu ile de sabit olup, davacının davasında haksız olduğu" gerekçesi ile; "Davanın reddine" karar vermiştir. Kararı davacı vekili istinaf etmiştir.İstinaf dilekçesinde; mahkemeye sunulan 04.02.2024 tarihli bilirkişi raporunun 3. 4. ve 5. sayfasında sadece davalı taraf beyan ve delilleri esas alınarak müvekkilinin kaçak elektrik kullandığı mevzuat bilgisinden bahsedilmiş ve akabinde 6,7 ve 8. sayfalarda müvekkili aleyhine 357 gün için kaçak elektrik kullanım ve ek tüketim hesabı yapıldığını,bilirkişinin işbu tespit , beyan ve hesaplamalarını kabul etmediklerini,davacı tarafından kaçak elektrik enerjisi kullanılmadığını,bilirkişi tarafından davalı taraf delil ve belgeleri esas alınarak,davacı tarafından sunulan deliller değerlendirilmeden müvekkili aleyhine hesaplamalar yapıldığını,şbu tespit ve hesaplamaları kabul etmediklerini,davacıya ait iş yerinde her ay sayaç okuması yapıldığını, davacı tarafından kaçak elektrik enerjisi kullanımını zımnen kabul anlamına gelmeksizin, işbu sayaç okuma tarih ve bilgileri bilirkişi tarafından dikkate alınmadan müvekkili aleyhine 357 gün üzerinden ve 56.587 üzerinden hesaplama yapılmasının da usul ve yasalara aykırıd olduğunu,bu iş yerinde 357 gün içinde bilirkişi raporunda belirtilen 56.587 kWh elektrik enerjisi tüketiminin de fiziken mümkün olmadığını,ayrıca bilirkişi raporunda da açık bir şekilde belirtildiği üzere tutanağın usul ve yasalara aykırı olarak davalı tarafça tek taraflı olarak düzenlenmiş olup delil olarak kabulünün de mümkün olmadığını,bilirkişi raporunun usul ve yasalara aykırı olarak oluşturultuğu ve hüküm kurmaya elverişli bulunmadığını belirterek davanın kabulüne karar verilmesi için kararın kaldırılmasını talep etmiştir. 6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre; Dava ,kaçak tahakkuk bedeline ilişkin menfi tespit talebine ilişkindir. 30.05.2018 tarihli Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin; Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri MADDE 42 – (1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak; a) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi, b) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi, c) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi, ç) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir. Kaçak elektrik enerjisi tespit süreci Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması MADDE 44 – (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamındaki kaçak olarak tüketilen elektrik enerjisi miktarı, tüm tüketiciler için; a) Öncelikle tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerine göre, b) Tüketimi doğru olarak kaydetmiş yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerinin bulunmaması durumunda, ihtilafsız aynı dönemki tüketim miktarına göre, hesaplanır. (b) bendi kapsamında, kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler sonucunda, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki aynı dönem, ihtilafsız dönem olarak kabul edilir.(2) Birinci fıkra kapsamında doğru tespit edilmiş tüketim değeri yoksa, kullanım yerinin müstakil trafolu olup olmamasına bakılmaksızın; a) Meskenlerde, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60’ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 kW, diğerlerinde 5 kW’nın altında olmamak üzere bağlantı gücüne ve ortalama günlük çalışma saatine göre, yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak, b) Diğer tüketici gruplarında, tespit edilen kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve bu değer 3 kW’nın altında olmamak üzere ortalama günlük çalışma saatlerine göre hesaplanır. Bu tür hesaplamaların yapılamaması durumunda, tüketilen elektrik enerjisi miktarı aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerinin ortalama tüketimlerine göre hesaplanarak tespit edilir. (3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır. (4) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; elektrik enerjisinin kesildiği tarihteki endeks değeri ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihteki endeks değeri arasındaki fark dikkate alınarak hesaplama yapılır.Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre MADDE 45 – (1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır; a) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır. b) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez. c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez. ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır. 1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz. (2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre, tüketicinin tespite konu elektrik enerjisinin kesildiği tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süredir. (3) Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatleri; a) Meskenlerde; 5 saat, b) Tarımsal sulama tüketici grubunda yer alan tüketicilerde; ilgili Tarım İl Müdürlüğünden ürün bazında alınacak sulama sezonu saati bilgisi çerçevesinde belirlenen saat, c) Sanayi tüketici grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları, hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren tüketicilerden, tek vardiyalı çalışanlar için 7 saat, iki vardiya çalışanlar için 14 saat, üç vardiya çalışanlar için 21 saat, ç) Diğer tüketicilerde; 8 saat, olarak kabul edilir. (4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara, çalışma saatleri %20 oranında artırılarak uygulanır. Üç vardiya çalışanlar için bu süre 24 saat olarak kabul edilir. (5) Üçüncü fıkranın (c) bendinin uygulanmasında, vardiya sayısının tespitinde kaçak tespiti yapan kuruluşun görevlilerinin tespiti ve şirket kayıtları, bunun mümkün olmaması halinde kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen resmi belgeler göz önüne alınır. Çalışma saatlerinin üçüncü fıkranın (c) bendinde belirtilenlerden daha fazla olmasının tespiti durumunda ise tespit edilen saatler esas alınır."hususları düzenlenmiş bulunmaktadır. Yargılama sırasında alınan 04/02/2024 tarihli raporunda;" 19.05.2023 tarihli tutanakta tespit edildiği ve ekinde bulunan fotoğrafla da kanıtlandığı şekilde, giriş çıkış sigortası arasında şönt atılarak tüketimin doğru şekilde kaydedilmesinin engellenmesi suretiyle kaçak elektrik kullanımı yapıldığı, ilgili hattan beslenen cihazların da kurulu güçleri ile birlikte doğru şekilde sayıldığı tutanağın usulüne uygun olarak düzenlendiği ve davacının sorumlusu olduğu tesisat üzerindeki bu kaçak elektrik kullanımından sorumlu olduğu,taçak tüketim miktarı hesabında, direkt bağlı harici hat üzerinden beslenen cihazların kurulu güçleri üzerinden hesaplama yapılmasının yönetmelik hükümlerine göre doğru ve geçerli hesaplama yöntemi olduğu, dolayısıyla 19.05.2023 tarihli tutanakta kayıt altına alınan cihazların toplam 18,9.-kW kurulu güçlerinin kaçak elektrik tüketim miktarı hesabında kullanılabileceği, ilgili tesisat üzerindeki tüketimlerin 09.04.2022 tarihinden sonraki bir tarihte aniden düştüğünün KW-TL tüketim ekstresinden tespit edilmesi ve kaçak kullanımının bu tarihlerde başladığının anlaşılması sebebiyle toplamda 12 ayı geçmemek üzere ek tüketim tahakkuku da yapılabileceği, kaçak elektrik ve ek tüketim fatura bedellerine ilişkin olarak yönetmeliğin ilgili maddelerin doğrultusunda yapılan hesaplamalar sonucunda, kaçak elektrik fatura tutarı 6.825,17.-TL, ek tüketim fatura tutarı 218.258,51.-TL olarak hesaplanmış, davalının yalnızca ek tüketim faturası açısından menfi tespit amacıyla açtığı davada her iki faturadan da sorumlu olduğu" belirlenmiştir. Daya konusu 19.05.2023 tarihli kaçak tespit tutanağı kapsamında sunulu delillerle ,davacı tarafça giriş çıkış sigortası arasında şönt atılarak tüketimin doğru şekilde kaydedilmesinin engellenmesi suretiyle kaçak elektrik kullanımı yapıldığı belirlenmiştir. Bu doğrultuda alınan bilirkişi raporunda,davacının şönt atarak elektrik tüketiminin doğru kaydedilmesine engel olarak kaçak elektrik kullandığı,bu hattan beslenen cihazların kurulu güçlerinin tutanakla belirlendiği,bu bağlamda direkt bağlı harici hat üzerinden beslenen cihazların kurulu güçleri dikkate alınarak hesaplama yapılması gerekeceğinde,tutanakta kayıt altına alınan cihazların toplam 18,9.-kW kurulu güçleri değerlendirilerek kaçak elektrik tüketim miktarı hesabı yapıldığı,bu doğrultuda , tesisattaki kullanılan tüketimlerin 09.04.2022 tarihinden sonraki bir tarihte aniden düştüğü hususunun KW-TL tüketim ekstresinden açıkca belirlenmesinin kaçak kullanımının bu tarihlerde başladığı anlamına geldiği, toplam süre 12 ayı geçemeyeceğinden, kaçak elektrik ve ek tüketim fatura bedellerine ilişkin olarak yönetmeliğin ilgili maddelerin doğrultusunda yapılan hesaplamalara göre, kaçak elektrik fatura tutarı 6.825,17.-TL, ek tüketim fatura tutarı 218.258,51.-TL olarak hesaplandığından,davacı sadece ek tüketim faturası yönünden menfi tespit talebinde bulunmuş isede,her iki faturadan da sorumlu olacağı açıklığa kavuşmuştur. Davacı taraf kaçak elektrik kullanmadığını ispatlayamamıştır. Alınan bilirkişi raporu taraf,mahkeme ve Yargıtay denetimine elverişli bulunmuştur. Bu itibarla, ilk derece mahkemesince verilen kararda mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerekmiştir.
K A R A R: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine,Alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcı peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına,İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 26/12/2024