T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2025/2224
KARAR NO: 2026/400
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 22/05/2025
NUMARASI: 2023/452 E - 2025/344 K
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit-İstirdat
KARAR TARİHİ: 12/02/2026
KARAR YAZIM TARİHİ: 12/02/2026
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin adresinde ... sözleşme hesap ve ... hizmet nokta no.lu elektrik sayacının abonesi olduğunu, müvekkilinin işbu adreste delil liste ekinde mevcut vergi levhasından da görüleceği üzere ...... işlettiğini, müvekkili şirket tarafından işletilen ... iki katlı olup her iki katta da ayrı elektrik sayacı olduğunu, dava konusu faturalar cafe-barın giriş katında bulunan elektrik sayacına davalı şirket tarafından usul ve yasalara aykırı olarak tahakkuk ettirildiğini, cafe-bar olarak işletilen, işletmenin alt katında elektrik enerjisi ile çalışan iki adet içecek dolabı, aydınlatma sistemi ve müzik sistemi mevcut olduğunu, ısınmanın ise doğalgaz ile sağlandığını, müvekkil kendisine ... tarafından tahakkuk ettirilen elektrik faturalarını düzenli bir şekilde ödendiğini, müvekkili şirket tarafından 2023 yılının nisan ayında yağmur sebebi ile elektrik hatlarında arıza olmasından dolayı davalı şirket aranarak elektrik hatlarının kontrol edilmesinin davalı şirketten talep edildiğini, davalı şirket çalışanlarının 2023 yılı nisan ayında müvekkili şirkete ait iş yerine gelerek elektrik sayacını değiştirdikleri, müvekkiline herhangi bir bilgi verilmediğini, ancak bu olaydan sonra müvekkil aleyhine iki adet kaçak elektrik faturası tahakkuk ettirildiğini, müvekkilinin işbu faturalardan cep telefonuna SMS olarak gelen bilgi ile haberdar olduğunu, ancak faturaların müvekkiline tebliğ edilmediği gibi , müvekkiline ait işyerine gelen davalı şirket çalışanlarının müvekkilin iş yerinde elektrik enerjisini kestiklerini, bunun akabinde müvekkili şirketin davalı şirkete yazılı dilekçe ile başvurarak dava konusu fatura suretlerini aldığını, müvekkili şirket tarafından kaçak elektrik enerjisi kullanıldığını zımnen kabul anlamına gelmeksizin, müvekkili aleyhine tutulan kaçak / usulsüz elektrik kullanım tutanağı olmadığı gibi sayaç incelemesine davet edilmediğini, müvekkili tarafından kaçak elektrik enerjisi kullanılmadığını, davalı şirket tarafından tahakkuk ettirilen dava konusu kaçak elektrik faturaları her türlü hukuki dayanaktan yoksun haksız ve mesnetsiz olarak müvekkil aleyhine düzenlendiğini, müvekkili aleyhine düzenlenen dava konusu kaçak elektrik faturaları incelendiğinde işbu faturaların usul ve yasalara aykırı olarak düzenlendiği çok açık bir şekilde görüleceğini, yine müvekkil tarafından kaçak elektrik enerjisi kullanıldığını zımnen kabul anlamına gelmeksizin, dava konusu kaçak elektrik faturalarından 291.000,00TL lik fatura incelendiğinde görüleceği üzere, işbu faturanın müvekkili aleyhine 27.04.2022- 11.04.2023 tarihleri arası 349 gün için tahakkuk ettirildiğini, diğer fatura olan 29.755,61 TL lik faturanın ise 11.04.2023 -27.04.2023 tarihleri arasında tahakkuk ettirildiğini, müvekkili tarafından kaçak elektrik enerjisi kullanılmadığını, davalı şirketin usul ve yasalara aykırı her türlü hukuki dayanaktan yoksun haksız ve mesnetsiz olarak müvekkili aleyhine tahakkuk ettirdiği işbu dava konusu fatura bedellerini müvekkilinden tahsil edebilmek için müvekkili üzerinde elektrik enerjisi kesme baskısı uygulamış ve dava konusu faturaların son ödeme tarihi gelmeden müvekkiline ait işyerinde elektrik enerjisini kestiğini, bunun akabinde müvekkili tarafından dava konusu faturalardan dolayı elektrik enerjisi kesme işlemlerinin durdurulması ve elektrik enerjisinin açılması için İstanbul ...Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/ . D.İş 2023/. Karar sayılı dava dosyası ile ihtiyati tedbir talebinde bulunulduğunu, İstanbul . Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından müvekkilin talebi uygun görülmüş ve teminat mukabilinde ihtiyati tedbir kararı verildiğini, süresi içinde teminat bedeli mahkeme veznesi depo edildiğini, yine süresi içinde işbu asıl dava olan menfi tespit davasınında açıldığını, İstanbul 13.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/ 220 D.İş 2023/224 Karar sayılı dava dosyasında verilen tedbir kararının devamına karar verilmesini ve müvekkilin abonesi olduğu ... sözleşme hesap ve ... hizmet nokta no.lu elektrik sayacına müvekkili aleyhine, davalı şirket tarafından usul ve yasalara aykırı olarak tahakkuk ettirilen 22.05.2023 son ödeme tarihli 29.755,61 TL bedelli ve 22.05.2023 son ödeme tarihli 291.000,51-TL bedelli iki adet kaçak elektrik faturasından dolayı müvekkilinin borçlu bulunmadığının tespiti ile işbu faturaların iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili, 29/11/2023 tarihli dilekçesi ile müvekkili şirket aleyhine, davalı şirket tarafından tahakkuk ettirilen 22.05.2023 son ödeme tarihli 29.755,61-TL bedelli ve 22.05.2023 son ödeme tarihli 291.000,51-TL bedelli iki adet kaçak elektrik faturasından dolayı, müvekkilinin borçlu bulunmadığının tespiti ile işbu faturaların iptali talepli menfi tespit davası açıldığını, müvekkilinin işbu kez icra ve enerji kesilmesi baskısı altında dava hakları saklı kalmak kaydıyla 440.000,00 TL ödemeyi davalı şirkete yapmak zorunda kaldığını, ayrıca dava dilekçesinde harca esas değer 320.756,12 TL olarak gösterildiğini, ancak dava konusu faturalardan dolayı müvekkilinin yapmış olduğu ödemenin 440.000,00 TL olduğunu, aradaki 119.243,87 TL nin harcının da ıslah harcı olarak yatırıldığını, iş bu dilekçe ile davanın istirdat davasına dönüştüğünü belirterek, müvekkili şirket aleyhine, davalı şirket tarafından tahakkuk ettirilen iki adet kaçak elektrik faturasından dolayı müvekkili şirketin borçlu olmadığının tespiti ile, işbu dava konusu faturaların iptaline ve işbu faturalardan dolayı müvekkili tarafından elektrik enerjisi kesilmesi ve icra baskısı altında ödenen toplam 440.000,00 TL nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili kurum saha ekiplerince ...04.2023 tarihinde söz konusu tüketim noktasında sayaç değiştirme tutanağı tutularak sayacın değiştirildiğini, sayacın değiştirilme nedeninin ''Sayaçta tarih ve zaman hatası var. Batarya uyarısı mevcut. Frekans şüphesi. '' şeklinde olduğunu, bu nedenlerden dolayı sayaca müdahale şüphesi sebebiyle sayaç sökülerek yenisinin takıldığını, ancak davacı taraf sayaç değiştirme tutanağına imza atmaktan imtina etmiş olup dilekçemizin ekinde sunulan sayaç değiştirme tutanağında davacı tarafın imzadan imtina ettiğinin görüleceğini, davacı tarafın iddia ettiği gibi sayaç değiştirme tutanağını ve tutanakta açıkça yazan sayaç değişim sebebini bilmemesinin mümkün olmadığını, davacı tarafın kaçak elektrik kullanımının tespiti üzerine kaçak tahakkuk bülteninde hesaplanan elektrik enerjisi tüketim miktarı üzerinden fatura düzenlendiğini, bu şekilde düzenlenen faturaların kurum çalışanları tarafından Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 44,45 ve 46. Maddeleri baz alınarak mevzuata uygun olarak hazırlandığını, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 46. Maddesinde '' dahil olduğu tüketici grubuna kaçak elektrik enerjisi tükettiği dönemde uygulanmakta olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 1,5 katı ile çarpılarak, kaçak enerji tüketim bedeli hesaplanır ve bu bedel fatura edilir'' hükmü gereğince kaçak elektrik enerjisi tüketim bedeli hesaplanarak fatura düzenlendiğini, söz konusu durumda da kaçak elektrik kullanımının tespiti üzerine kaçak tahakkuk bülteninde hesaplanan elektrik enerjisi tüketim miktarı üzerinden fatura düzenlendiğini, davacı tarafın kaçak elektrik kullanımında bulunduğundan kurum ve kamu nezdinde zarara sebebiyet verdiğini, bu nedenden dolayı davacı tarafa normal dönemde ödediği faturaların çok üzerinde bir fatura gelmesinin olağan olduğunu, davacı tarafın iddia ettiği gibi fatura bedellerinin ödenmesi için baskı amacıyla elektrik kesintisi söz konusu olmadığını, davacı tarafın kendi kullandığı elektrik tüketim bedeline istinaden düzenlenen faturaları ödemeyerek elektrik kesintisine sebebiyet verdiğini belirterek, davanın reddini talep etmiştir.
Mahkeme, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri başlıklı MD. 42-1/C “Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi,” hükmü kapsamında kaçak elektrik kullandığı,ancak davalı tarafın sayacın kayıt etmiş olduğu endeks değerlerinin yüksek frekans ile müdahale sonucu hatalı olduğunu bu yüzden kaçak tahakkuk yapılmasını mevzuat gereği yerine getirmiş ise de yine aynı sayacı kayıt etmiş olduğu maksimum demand (Pmax) : 23,8 kW değerini kaçak tahakkuk hesabında kullanmaktan geri durmadığı, ayrıca Kaçak Başlangıç tarihini 365 gün önceki tarih olarak kabul etmiş ve kaçak başlangıç tarihini mevzuat gereği tüketimin düştüğü tarih olarak almadığı, bu yüzden 86 gün fazladan tahakkuk yapıldığı, bunlara ilaveten kaçak ek tahakkuk hesabında düşük kademe birim fiyatlarını hiç kullanmadığı, sadece yüksek kademe birim fiyatlarının kullanıldığı, bütün bu nedenlerden ötürü her iki fatura da hatalı olup, 232.434,15 TL (33.258,73 TL+199.175,41 TL) olarak hesaplanması gerektiğinin tespit edildiği, davalı tarafça 29/11/2023 tarihli dilekçede borcun toplamda 440.000,00 TL ödendiği belirtilmekle birlikte, beyan dilekçesi ekinde sunulan ödeme makbuzlardan ödemelerin toplamının 386.294,69 TL olarak hesaplandığı, asıl alacak miktarının ise 232.434,15 TL olarak hesaplandığı ve ödenen makbuzlardan bu tutar mahsup edildiğinde, 153.860,54 TL fazladan ödeme yapıldığı gerekçesi ile;"Davanın kısmen kabulü ile; davacı şirketin abonesi olduğu ... Sözleşme Hesap ve ... Hizmet Nokta No.lu elektrik sayacına ,davalı şirket tarafından tahakkuk ettirilen 22.05.2023 son ödeme tarihli 29.755,61 TL bedelli ve 22.05.2023 son ödeme tarihli 291.000,51 TL bedelli iki adet kaçak elektrik faturasından dolayı toplamda (320.756,13-232.434,15= 88.321,98 TL) 88.321,98 TL borçlu olmadığının tespitine, işbu faturalardan dolayı davacı şirket tarafından icra baskısı altında ödenen toplam 153.860,54 TL'nin ödemelerin tamamlandığı tarih olan 31.08.2023 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin (440.000,00-153.860,54: 286.139,46 TL) istemin reddine" karar vermiştir.Kararı davacı vekili ile davalı vekili istinaf etmiştir.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde; davanın istirdat davasına dönüştüğünün değerlendirilmediği,ödeme belgelerinde eksiklik bulunmadığı,icra müdürlüğüne ödemelerle ilgili müzekkere yazılması taleplerinin reddedildiğini,bu ödemelerin incelenmediğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Davalı vekili istinaf dilekçesinde; bilirkişi raporunun hükme dayanak yapılacak yeterlilikte olmadığını,bilirkişi raporunun eksik incelemeye dayandığını,raporun kendi içinde çelişki oluşturduğunu,hiç kimsenin haksız olduğu bir durumdan menfaat temin edemeyeceğini,hiçbir hukuk düzeninin de hukuka ve usule aykırı hareket eden kişiyi korumayacağını ,davacı borçlu şirketin kaçak elektrik kullandığı, alınan bilirkişi raporunun yasal mevzuat hükümleri yok sayılarak tanzim edildiği ve hükme esas alınamayacak mahiyette işbu rapora dayanılarak hüküm tesis edildiğini belirterek hukuka ve hakkaniyete aykırı kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre;
Dava,kaçak tahakkuk bedeli nedeniyle menfi tespit ile fazladan ödendiği ileri sürülen tutarın iadesi talebine ilişkindir.
Alınan 29/04/2024 tarihli bilirkişi raporunda; "Davalı tarafın, şüphe üzerine sayacı laboratuvar ortamında incelettiği ve davacı tarafça sayaca yüksek frekans ile müdahale edildiğini tespit ettiği, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri başlıklı MD. 42-1/C “Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi,” hükmü kapsamında kaçak elektrik kullanımı olarak kabul edildiğinden kaçak elektrik kullanıldığının gayet açık olduğu, davalı taraf sayacın kayıt etmiş olduğu endeks değerlerinin yüksek frekans ile müdahale sonucu hatalı olduğunu bu yüzden kaçak tahakkuk yapılmasını mevzuat gereği yerine getirmiş ise de yine aynı sayacı kayıt etmiş olduğu maksimum demand (Pmax) : 23,8 kW değerini kaçak tahakkuk hesabında kullanmaktan geri durmadığı, ayrıca Kaçak Başlangıç tarihini 365 gün önceki tarih olarak kabul etmiş ve kaçak başlangıç tarihini mevzuat gereği tüketimin düştüğü tarih olarak almadığı, bu yüzden 86 gün fazladan tahakkuk yapıldığı, bunlara ilaveten Kaçak ek tahakkuk hesabında düşük kademe birim fiyatlarını hiç kullanmadığı, sadece yüksek kademe birim fiyatlarının kullanıldığı, bütün bu nedenlerden ötürü her iki faturada hatalı olup, 232.434,15 TL (33.258,73 TL+199.175,41 TL) olarak hesaplanması gerektiği tespit edildiği, keşif yapıldığında üst katın sayacının ayrı olduğu buna ilişkin herhangi bir işlem yapılmadığı, her iki sayaç ölçü devresinin birbirinden bağımsız olduğu görüldüğünden, hali hazırda işlemlerin dava konusu sayaç üzerinden ve sağlıklı dönem Pmax değerleri baz alınarak yapıldığından keşifte kullandığı belirtilen cihazların güç tespitinin yapılmasının raporun sonucunu etkilemediği " belirtilmiştir.İtiraz sonrası alınan .../01/2025 tarihli ek raporda; "Kök rapordaki hesaplamalarda hata tespit edilmediği, dolayısıyla tüketim gücünün, kaçak başlangıç tarihinin ve birim fiyatlarının hatalı alınmasından dolayı iki adet tahakkuk hesabının da hatalı olduğu, kök raporda detaylı olarak hesaplandığı üzere 320.756,13 TL'lik ( 29.755,61 TL+ 291.000,51 TL) faturaların hatalı hesaplandığı, 232.434,15 TL (33.258,73 TL +199.175,41 TL) olarak hesaplanması gerektiğinin tespit edildiği, davalı tarafça 29/11/2023 tarihli dilekçede borcun toplamda 440.000,00 TL ödendiği belirtilmekle birlikte, beyan dilekçesi ekinde sunulan ödeme makbuzlardan ödemelerin toplamının 386.294,69 TL olarak hesaplandığı, asıl alacak miktarının ise 232.434,15 TL olarak hesaplandığı ve ödenen makbuzlardan bu tutar mahsup edildiğinde, 153.860,54 TL fazladan ödeme yapıldığının anlaşıldığı" belirlenmiştir.
İcra dosyasının uyap üzerinden incelenmesinde;davacı alacaklı vekili .../09/2023 tarihli yazılı talebinde "Dosya borcuna istinaden 326.433,50 TLnın haricen tahsil edildiğini beyan ederek harici tahsil harcının .../09/2023 tarihinde 13.220,55 TL olarak yatırıldığına dair aynı tarihli sayman mutemed alındı makbuzunu sunduğu anlaşılmıştır.
Bu bağlamda konuya ilişkin Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin42-1/c maddesi kapsamında “Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi,” şeklindeki hüküm açısından davacının kaçak elektrik kullandığının tespitinde aykırılık bulunmadığı,ancak tüketimin düştüğü tarih dikkate alındığından 86 gün fazla tahakkuk yapıldığı,ayrıca düşük kademe yerine yüksek kademe birim fiyatlarının hatalı olarak davalı kurumca uygulanarak hesaplama yapıldığı gibi sağlıklı dönem Pmax sayaç verilerinin de uygulanmasında aykırılık görülmediği,bu nedenle kök ve ek bilirkişi raporunun hükme dayanak yapılacak yeterlilikte olduğu anlaşılmıştır.Buna göre mahkemenin kararı usul ve hukuka uygun bulunmuştur.
Bu itibarla, ilk derece mahkemesince verilen kararda mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre davacı ve davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerekmiştir.
K A R A R : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davacının ve davalının istinaf başvurularının HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca ayrı ayrı reddine,
Davacıdan alınması gereken 732,00 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 615,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60 TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, (Harç tahsil müzekkeresinin temyiz edilen dosyalarda Dairemizce, temyiz edilmeden kesinleşen dosyalarda İlk Derece Mahkemesince ilgili Vergi Dairesine yazılmasına,)
Davalıdan alınması gereken 16.543,48 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 4.135,87 TL harcın mahsubu ile bakiye 12.407,61 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, (Harç tahsil müzekkeresinin temyiz edilen dosyalarda Dairemizce, temyiz edilmeden kesinleşen dosyalarda İlk Derece Mahkemesince ilgili Vergi Dairesine yazılmasına,)
İstinaf yargılama giderlerinin istinaf edenler üzerinde bırakılmasına,
İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesinleştiğinde istinaf edenlere ilk derece mahkemesince iadesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 361.madde uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay'da temyiz yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 12/02/2026