T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2025/1782
KARAR NO : 2026/1154
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 20/02/2025
NUMARASI : 2024/283 E - 2025/162 K
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali
KARAR TARİHİ: 21/04/2026
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının ... numaralı tesisatına kayden elektrik enerjisi kullanmakta olup, müvekkili Şirket kayıtlarında yapılan inceleme neticesinde, davacının dava dışı ... ile karşılıklı imza ettiği perakende satış sözleşmesi bulunuğunu ,müvekkili şirket kayıtlarında olmayan sayaçtan geçirilmeksizin harici bir hat çekmek suretiyle elektrik enerjisi tüketilmiş olması nedeni ile kullanım yerinin elektrik enerjisinin kesildiğini ve sayacın mühürlendiğini, müvekkili şirketin ilgili ekipleri tarafından 20/07/2023 tarihinde kullanım yerinde yapılan kontrolde ” sayaçtan geçmeden ölçümsüz şekilde enerji tüketimi-sayaçsız/bağlantısız, harici bir hat çekmek suretiyle elektrik enerjisi" kullanıldığı tespit edilerek davalı aleyhine ... seri numaralı kaçak tutanağı düzenlendiğini ve faturanın icra takibine konu edildiğini, işbu 138.035,38-TL tutarındaki faturanın tahsili maksadıyla müvekkili şirketin, davalı aleyhine İstanbul Anadolu 13. İcra Dairesinde ... Esas sayısına kayden ilamsız icra takibi başlattığını, davalının itirazı sebebiyle takibin durduğunu beyanla,haksız itirazın iptaline, takibin kaldığı yerden devamına, takibe itirazın haksız ve kötüniyetli olması nedeniyle %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatı ödemesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.
İstinaf Konusu Mahkeme Kararı ;
Mahkemece yapılan yargılama sonunda ; "davalının tesisata müdahalede bulunarak 20.07.2023 tarihli ve ... seri numaralı tutanakta tespit edildiği gibi kaçak elektrik kullanımı yaptığının tespit edildiği, önceki Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği 26. Maddesinde ve güncel yönetmeliğin 42. Maddesinde; sayılan kullanım şekillerinde elektrik enerjisi tüketilmesi kaçak elektrik tüketimi kabul edildiğinden dava konusu olay kaçak elektrik enerjisi tüketimi sayılacağının anlaşıldığı, kaçak tahakkuk haksız fiil niteliğinden olduğundan asıl alacağın likit sayılmayacağı"gerekçesiyle ;
"Davanın Kısmen Kabulüne, davalı/takip borçlusunun, İstanbul Anadolu 13. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına vaki itirazının İPTALİNE, takibin 69.929,92 TL üzerinden devamına, Yasal şartları oluşmadığından %20 'si oranında icra inkar tazminatı talebinin reddine " şeklinde hüküm kurulmuştur.
İstinaf Başvurusu ;
Davacı vekilince verilen istinaf dilekçesinde; Yerel Mahkemece alınan bilirkişi raporu hüküm kurmaya elverişli olmayıp içeriğinde çelişkiler barındırmaktadır. Yerel Mahkemece alınan bilirkişi raporunda "18.01.2023 ile 20.07.2023 tarihi arasındaki 184 gün boyunca sayaç endeks değerlerinde esaslı bir artış olmadığı" denilmekle tesisatta 184 gün boyunca kaçak elektrik kullanıldığı tespit ve kabul edilmiştir. Buna karşın bilirkişi tarafından 90 gün için kaçak kullanım hesabı yapılmıştır. Raporun çelişkili olduğu görülmekle gerçek tüketim miktarının hesaplanması ve çelişkilerin hiçbir kuşkuya yer bırakmayacak şekilde giderilmesi gerekirken anılan hususlarda ek rapor alınmaması ve bu raporun hükme esas alınması eksik ve hatalı olmuştur.Bilirkişi hesabında tesisatın kurulu gücünün 8,34 kW olarak kabul edilmesi hatalıdır. Tesisatın kurulu gücü müvekkil şirket kayıtlarında 8,956 kW olup buna ilişkin sistem ekran görüntüsü bilirkişi raporuna itiraz dilekçemizde belirtilmiş, bu hususta bilirkişi raporuna itiraz edilmiştir. Ancak Yerel Mahkemece bu hususların açıklığa kavuşturulması için dosya ek rapor alınmak üzere bilirkişiye tevdii edilmemiş, eksik ve hatalı bilirkişi raporu doğrultusunda hüküm tesis edilmiştir. Dava konusu olayda anılan hususlarda ek rapor alınarak rapordaki çelişkilerin giderilmesi ve gerçek tüketim miktarının tespit edilmesi gerekirken bu hususların açıklığa kavuşturulmamış olması yasa ve Yargıyay kararlarına aykırı olmuştur. " şeklindeki istinaf sebepleri ile kararın usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek,kaldırılması istenmiştir.
HMK.nun 355. maddesi uyarınca, kamu düzeni yönünden ve ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;
Dava , itirazın iptali talebine ilişkindir.
Davanın dayanağı olan İstanbul Anadolu 13. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında ; davacı takip alacaklısı tarafından takip talebi ile davalı takip borçlusu hakkında; 138.035,38 TL asıl alacak üzerinden ilamsız takip yapılmış, davalı-borçlunun itirazı üzerine ilamsız takip durmuştur.
Dosyadaki bilgi ve belgelere göre; Davalı hakkında 20.07.2023 tarihinde ... kaçak tespit çalışanları tarafından imzalanmış, yapılan kontrolde "şirketimizde kayıtlı sayaçtan geçirilmeksizin, harici bir hat çekmek suretiyle elektrik enerjisi kullanıldığı tespit edilmiştir. Yapılan tespitte R fazının direkt bağlı olduğu, S ve T fazının sayaç kaydettiği, Günlük kullanım saattiniz 24 saat olarak tespit edilmiştir. " şeklinde tespitler yapılarak ... seri numaralı kaçak elektrik tespit tutanağı tutulduğu görülmektedir.
Mahkemece yargılamada alınan elektrik mühendisi bilirkişi raporunda özetle; Davaya konu Atatürk mah. ... cd. No:... Merkez Ümraniye / İstanbul adresindeki ... numaralı tesisata ait 20.07.2023 tarihli ... numaralı tutanağa ait hesap tahakkuk detayında özetle; kaçak tüketim başlangıç tarihinin 18.01.2023 olduğu, 184 gün boyunca kaçak tüketim yapıldığı, söz konusu tesisattan 23.729,82 kwh enerji kullanıldığı, 138.035,38TL olarak vergili ve cezalı olarak faturalandırıldığı tespit edilmiştir. ... numaralı tesisata ait 07.10.2019 tarihi ile 06.09.2024 tarihleri arasındaki sayaç okuma detayları bulunmaktadır. Sayaç okuma detaylarında 18.01.2023 ile 20.07.2023 tarihi arasındaki 184 gün boyunca kaçak tüketim yapıldığı, söz konusu tesisattan 23.729,82 kwh enerji kullanıldığı tespit edilmiştir. ...adına ... numaralı tesisata bağlı yerin "kamu ve özel hizmetler sektörü ile diğer abone grubu"nda faaliyet gösterdiği, Atatürk mah. ... cd. No:... Merkez Ümraniye / İstanbul adresinde kaçak kullanım yapıldığı tespit edilmiştir. Söz konusu tesisata ait sayaç okuma detaylarında 17.01.2023 tarihinde bağlantı kesme sayaç okuması yapıldığı, 18.01.2023 ile 20.07.2023 tarihi arasındaki 184 gün boyunca sayaç endeks değerlerinde esaslı bir artış olmadığı, bir ticarethanede kullanılması beklenen tüketim miktarı ölçülmediği, dolayısıyla bu verilerin kaçak tüketim yapıldığına ilişkin tespitleri desteklediği kanaati oluşmuştur. Kaçak elektrik tutanağı, düzenlendiği tarih itibariyle maddi olgulara ilişkin tespitler içermekte olup, aksi sabit oluncaya kadar geçerlidir. (HGK’nın 16/03/2016 tarihli ve 2014/19-894 E. 2016/323 K. sayılı ilamı). Davalının yetkili firma tarafından tesis edilen sayacı devre dışı bırakarak, R fazından harici hat çekmek suretiyle doğrudan elektrik kullandığı, bu şekilde elektrik kullanılması ile kaçak elektrik olduğu kanaati tarafımda oluşmuştur. Yönetmelik Madde 46'da belirtildiği gibi "2) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketicinin, 44 üncü madde çerçevesinde hesaplanan tüketimi, dahil olduğu tüketici grubuna kaçak elektrik enerjisi tükettiği dönemde uygulanmakta olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 1,5 katı ile çarpılarak, kaçak enerji tüketim bedeli hesaplanır ve bu bedel fatura edilir." hükmü uyarınca 1,5 kat ceza uygulanması gerekmektedir. Yönetmeliğin "Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre: Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır; 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır." hükmü uyarınca kaçak kullanım süresinin 90 gün alınması gerektiği, Yönetmeliğin "(4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara, çalışma saatleri %20 oranında artırılarak uygulanır." hükmü uyarıca çalışma saatini 1,2 kat artırıldığı, Ticarethanenin kurulu gücü Yönetmeliğin b) Diğer tüketici gruplarında, tespit edilen kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve bu değer 3 kW’nın altında olmamak üzere ortalama günlük çalışma saatlerine göre hesaplanır. Bu tür hesaplamaların yapılamaması durumunda, tüketilen elektrik enerjisi miktarı aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerinin ortalama tüketimlerine göre hesaplanarak tespit edilir." hükmü uyarınca 8,34kwx0,6: 5kw kabul edildiği, Tutanakta belirtilen 24 saat elektrik kullanım yapılmasına yönelik tespit göz önünde bulundurularak söz konusu tesisattan 24saatx8,34kwx0,6x90x1,2= 12.960,00kwh enerji kullanılığı hesaplanmıştır.
Davalının tesisata müdahalede bulunarak 20.07.2023 tarihli ve ... seri numaralı Tutanakta tespit edildiği gibi kaçak elektrik kullanımı yaptığını, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği Madde 30 uyarınca 1,5 Kat ceza uygulanması ile Vergili ve Cezalı olarak kullanılan elektrik enerjisinin bedeli 69.929,92 TL olarak hesaplandığı görüşünü beyan etmiştir.
Bilirkişi raporuna davacı vekilince ,hesaplamada esas alınan kaçak süresi ve kurulu güç yönlerinden itiraz edilmiştir.
Mahkemece; "Davacı vekilinin ek rapor talebinin, bilirkişi raporuna beyan ve itiraz dilekçesinin süresinde sunulmadığı" gerekçesiyle reddine karar verilmiştir.
Davalı hakkında 20.07.2023 tarihinde tutanak tutulmuş olup, söz konusu tesisata ait sayaç okuma detaylarında 17.01.2023 tarihinde bağlantı kesme sayaç okuması yapıldığı görülmüştür. Yönetmeliğin "Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre: Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır; 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır." hükmü uyarınca ,bağlantı kesme sayaç okuması tarihinin kaçak hesaplamasında başlangıç tarihi olarak esas alınabileceğinden,bu yöne ilişkin istinaf sebepleri yerinde görülmüştür.
Dosyadaki bilgi ve belgelere ve davacı şirket kayıtlarında kurulu gücün 8,956 kW olmasına rağmen, bilirkişinin hesaplamada, hiç bir somut tesbite dayanmadan , tesisatın kurulu gücünün 8,34 kW olarak kabul edilmesi hatalı olmuştur.Mahkemenin bilirkişi raporunu re'sen denetleme görevi vardır.Rapor içeriği hatalı olmasına rağmen, Mahkemece; "Davacı vekilinin ek rapor talebinin, bilirkişi raporuna beyan ve itiraz dilekçesinin süresinde sunulmadığı" gerekçesiyle reddine karar verilmesi hatalı olmuştur.
Tesbit edilen bu hususlar yeniden yargılama gerektirdiğinden, açıklanan nedenlerle; davacının istinaf başvurusunun kabulü ile kararın HMK 353/1-a-6 maddesi uyarınca kaldırılmasına, yukarıda açıklanan şekilde yeniden dosyadaki belgelere göre tesbit edilen kurulu güç üzerinden hesaplama içeren Ek Rapor alınmak üzere üzere kararın kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiştir.
K A R A R : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davacının istinaf başvurusunun kabulü ile, kararın, HMK 353/1-a-6 maddesi uyarınca kaldırılmasıyla, yeniden yargılama yapılıp bir karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,
Peşin alınan istinaf karar harcının istinaf edene isteği halinde iadesine,
İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,
Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 353/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 21/04/2026