T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
37. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/484
KARAR NO: 2020/1312
KARAR TARİHİ: 10/06/2020
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 12/12/2019
NUMARASI: 2019/955 2019/140
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali
Taraflar arasındaki davada İstanbul Anadolu 2. Tüketici ve İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R Dava, otoyol geçiş ücretinden kaynaklı itirazın iptali istemine ilişkindir.
Asliye Ticaret Mahkemesince, "... Somut olayda davalı Otoyol Yatırım ve İşletme şirketinin tacir olduğu tartışmasız olmakla birlikte davacı gerçek kişinin tacir olduğu iddia ve ispat edilmemiştir.Uyuşmazlığın ... Plaka sayılı ... aracın ihlalli geçiş yapıp yapmadığıdır, Aracın polnet kayıtlarında Hususi olarak kullanıldığı ..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir. Tüketici Mahkemesince, "... Dava; geçiş ücretin kaynaklanan itirazın iptali davasıdır. Dosya kapsamında sunulu fotoğraflar, UYAP entekrasyon ekranından yapılan sorgu ve kolluk biriminin verilen cevab-i yazı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; ... plakalı aracın ticari mahiyetinde olduğu ve bu itibarla mesleki faaliyet kapsamında kullanılan ve kazanç getirici araç vasfında olduğu ve davalının tüketici tanımı kapsamında kalmadığı anlaşılmaktadır. Uyuşmazlığın 6502 sayılı yasa kapsamında olması için mutlak surette taraflardan en az birisinin tüketici vasfını taşıması gerekir. Bu kapsamda davacı ve davalının Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'da tanımı yapılan tüketici kapsamında olmadığından, taraflar arasındaki ilişkinin 6502 sayılı yasa kapsamı dışında kaldığı anlaşılmaktadır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun kapsamı dışında kaldığına göre davalının tacir sıfatının da olmadığı gözetilerek davaya bakmaya Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu ..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir. 28.05.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun (TKHK) 2. maddesinde, Kanunun kapsamı “Bu Kanun, her türlü tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamaları kapsar.” şeklinde açıklanmıştır. Kanunun “Tanımlar” başlıklı 3/1-(l) maddesinde de, tüketici işlemi, “Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi ifade eder.” biçiminde tanımlanmıştır. 6502 sayılı TKHK'nın 73. maddesi uyarınca, tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğacak uyuşmazlıklara ilişkin davalarda, tüketici mahkemesi görevli kılınmıştır. Bunun yanında, Kanunun 83. maddesinde de, taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olmasının, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve bu Kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemeyeceği belirtilmiştir. Diğer taraftan, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmıştır. Buna göre, bir uyuşmazlığın ticari nitelikte olabilmesi için, her iki tarafın da ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir. Somut olayda, davacı davalı tarafından otoyol geçiş ücretinin ödenmemesi nedeniyle yapılan takibe itirazın iptalini talep etmiş olup dosya kapsamına göre davalının tacir sıfatı bulunmamaktadır. Ayrıca davaya konu aracın ticari ve mesleki amaçla kullanılması nedeniyle davalının tüketici olarak da nitelendirilmesi mümkün değildir. Uyuşmazlığın genel hükümler çerçevesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmekte olup, herne kadar görevsizlik kararı veren mahkemeler arasında asliye hukuk mahkemesi bulunmamakta ise de HMK'nın 114. maddesi gereğince görev dava şartı olup, her aşamada re'sen gözetileceğinden, merci incelenmesinde doğru merciye davanın yönlendirilmesinin kamu düzeninden olduğu dikkate alınarak uyuşmazlığın asliye hukuk mahkemesinde görülerek sonuçlandırılması gerekmektedir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince, İstanbul Anadolu (Nöbetçi) Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 10/06/2020 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
KANUN YOLU: Kesin olmak üzere