T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
4. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/1020
KARAR NO: 2023/1100
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 29/03/2022
NUMARASI: 2018/488 Esas - 2022/242 Karar
DAVANIN KONUSU: Sigorta (Mal Sigortası Kaynaklı)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 05/04/2023
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla HMK' nın 353.maddesi gereğince dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı sigorta şirketinin İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası müvekkil şirket aleyhine ilamsız icra takibi başlattığını, usulsüz tebligat neticesinde takibin kesinleştiğini ve müvekkil şirketin icra takip dosyasına 13.253,79 TL borç tutarına ihtirazı kayıtla ödediğini, davalı sigorta şirketinin başlattığı icra takibinin dava dışı ... AŞ.'de oluşan hasara istinaden düzenlenen 04.12.2016 tarihli hasar tespit tutanağı ile 04.01.2017 tarihli ... hasar onarım belgesine dayalı olduğunu, davalı sigorta şirketinin ödeme belgesi icra takip dosyasında mevcut olmadığından halefiyet sıfatını kazanıp kazanmadığının anlaşılamadığını, takip dayanağı tespit tutanağında müvekkil şirketin elektrik kazı çalışmaları sırasında ... Mah. ... caddesi ile İkbal sokak kesişiminde ... boru hattına zarar verildiği ifade edilmiş ise de bu tespit tutanağında müvekkil şirket çalışanlarına ait bir imza bulunmadığı, müvekkil şirket kayıtlarında ... boru hattına zarar verildiğine dair bir kayda rastlanmadığını, takip talebine dayanak gösterilen hasar onarım giderleri belgesinde zarar miktarı 04.12.2016 tarihi itibari ile 10.256,73 TL olarak belirlediğini ancak davalı şirket tarafından Amerikan Doları para birimi üzerinden icra takibi başlatıldığını, ve hesaba esas aldığı kur sebebi ile tazminat tutarının üzerinde fazla para tahsil ettiğini ve müvekkile iadesi gerektiğini, dava dışı ... A.Ş.'nin gerçekte uğramış olduğu zararların tazmininin istenebileceğini, hasar onarım gider belgesinin 5. maddesinde 580 adet abone için kişi başı 14 TL işletmeye alma bedeli adı altında borç tahakkuku yapılmasının kabul edilebilir bir nitelikte olmadığını, işletmeye alma bedelinin soyut ve gerçek olmayan bir zarar olduğunu belirterek işletme alma bedeli adı altında müvekkilden tahsil edilen 8.120,00 TL ve ferilerinin müvekkile iade edilmesi gerekeceğini açıklayarak belirsiz nitelikli müvekkil alacağının iade edilebilir tutarının belirlenmesinden sonra dava değerini arttırma hakkı saklı kalmak kaydı ile şimdilik 4.000,00 TL bedelin ödeme tarihi olan 27.0.2018 tarihinden itibaren işleyen ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı tarafça cevap dilekçesi verilmemiştir.İlk derece mahkemesince"...Makine Mühendisi ve Sigorta Uzmanı bilirkişi heyeti mahkememize sunduğu 29.03.2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle: "Davalı ... Sigorta A.Ş. Nezdinde dava dışı sigortalısı ... A.Ş.'nin ... sayılı poliçe ile döviz ödemeli ticari paket sigortasının mevcut olduğu, Tuzla Tepeören ... caddesi ile ... sokak kesişiminde yapılan elektrik kazısı esnasında ... boru hattına zarar verilmesi nedeni ile davalı ... Sigorta A.Ş. Tarafından dava dışı sigortalısına TL karşılığı 2.924,90 USD hasar tazminat ödemesi yapıldığı, elektrik çalışması esnasında meydana gelen zararın sigorta poliçe teminat kapsamında bulunduğu ve davalı sigorta şirketinin sigortalısının haklarına halef olduğu, davacı ... A.Ş.'nin, davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından rücuen 2.924,90 USD 'nin tahsili amacı ile başlatılan İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasına, icra dosya borcunun tamamını 27.03.2018 tarihinde 14.620,59TL olarak ödediği, ... Sigorta A.Ş. poliçe özel şartı gereğince hasar tazminat ödemesini TL karşılığı dolar olarak yaptığından, yaptığı ödemeyi hasar tazminat sorumlularından dolar olarak talep etme hakkına sahip olacağı, ... A.Ş. Tarafından hasar tespit tutanağına imzadan imtina etmiş olunduğu belirtilmiş bulunduğundan öncelikle ... A.Ş.'nin Tuzla Tepeören ... caddesi ile ... sokak kesişiminde 04.12.2016 tarihinde elektrik kazısı yapıp yapmadığının ... A.Ş. Müdürlüğünden sorulması hususundaki takdirin Sayın Mahkemenize ait olduğu, İşletmeye alma bedelinin uygunluğu ve birim maliyet hesabı yapılması yönünden enerji - doğalgaz üretim maliyetleri yönünden uzman bilirkişi marifeti ile zararın belirlenmesi hususundaki takdirin Sayın Mahkemenize ait olduğu" şeklinde rapor beyan etmiştir. Ayedaş'ın 28.04.2021 tarihli cevabi yazısı ile yüklenici firma Anadolu Elektrik firmasının alt yüklenicisi olan ... A.Ş.'nin 04.12.2016 tarihinde Tuzla İlçesi, Tepeören ... Caddesi ile ... Sokak kesişmesinde elektrik kazısı çalışmasının olduğunun bildirildiği görülmüştür.Makine Mühendisi ve Sigorta Uzmanı bilirkişi heyeti mahkememize sunduğu 10.08.2021 tarihli ek raporunda özetle; "Davalı ... Sigorta A.Ş tarafından dava dışı sigortalına yapılan ödemenin rayiç bedellere uygun olduğu, Sigorta yönünden kök rapordaki görüşümüzün aynen korunduğu, Davacı ... A.Ş tarafından hasara konu yerde 04.12.2016 tarihinde elektrik kazı çalışması yapıldığı ve zarar sebebiyet verildiği, ... Sigorta A.Ş tarafından dava dışı sigortalısına yapılan ödemenin yerinde bulunduğu, ... Sigorta A.Ş'nin zarara sebebiyet veren ... AŞ'den ödediği tazminat bedelini sigortalısının haklarına halef olarak rücuen talep ettiği ve ... A.Ş. tarafından icra dosyasına ödeme yapılarak icra dosyasının infaz edildiği" şeklinde rapor beyan etmişlerdir. Dosyada mevcut tüm deliller hep birlikte değerlendirilerek, hükme esas alınan 10.08.2021 tarihli bilirkişi heyeti raporu dayanak yapılarak: Davacı tarafından mahkememiz nezdinde İİK 72. Maddesine istinaden açılan iş bu istirdat talepli davanın 27.03.2018 ödeme tarihinden itibaren 1 yıllık hak düşürücü sürede 01.05.2018 tarihinde açıldığı, Davalı ... A.Ş.'nin 04.12.2016 tarihinde Tuzla İlçesi, Tepeören ... Caddesi ile ... Sokağın meydana getirdiği kavşakta yaptığı kazı çalışmasında ...'ın boru hatlarına zarar verdiği, davalı ... A.Ş.'nin ...'ın boru hattına zarar verdiğine dair 04.12.2016 tarihli Hasar Tespit Tutanağı düzenlendiği, davalı firma çalışanlarının tutanağı imzadan imtina ettiği, davalı ... Sigorta şirketi tarafından dava dışı ... ile aralarında düzenledikleri 01.02.2016 tanzim, 01.02.2016-01.02.2017 başlama ve bitiş tarihli Ticari Paket Sigorta Poliçesi düzenlendiği, düzenlenen poliçede "Döviz Ödeme Klozu" bulunduğu, davalı ... Sigorta şirketi tarafından dava dışı ... ile aralarında düzenledikleri 01.02.2016 tanzim, 01.02.2016-01.02.2017 başlama ve bitiş tarihli Ticari Paket Sigorta Poliçesi kapsamında 18.04.2017 tarihinde zararının dava dışı sigortalısı ...'a 04.01.2017 tarihli Hasar Onarım Gideri Belgesine dayalı olarak 10.256,73 TL karşılığı 2.924,90 USD hasar tazminatının ödendiği, dava dışı ... tarafından davalı ... Sigorta şirketinin ödeme nedeniyle ibra edildiği, davalı ... Sigorta şirketinin ödediği miktar yönünden sigortalısının hak ve alacaklarına TTK 1472 maddesine göre halef olduğu, davalı ... Sigorta şirketi tarafından dava dışı sigortalısına yapılan ödemenin rayiç bedellere uygun olduğu, davalı Sigorta şirketi tarafından dava dışı sigortalısına TL karşılığı USD (Amerikan Doları) olarak yaptığından yaptığı ödemeyi hasar sorumlularından yabancı para olarak talep edebileceği anlaşılmakla davanın reddine ..." karar verilmiştir. Verilen karara karşı davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Takip talebinde döviz cinsi talepte bulunduğunu ancak hasar onarım belgesinde TL olduğunu, icra takibinden önce temerrüde düşürülmediğini, icra takibine hasar belgesinin dayanak gösterildiğini, ödeme belgesini sunmadığından halefiyetinin belirlenemeyeceğini, kazı çalışması yapıp yapmadıklarının sorulması gerektiğini, süresinde cevap dilekçesi sunulmadığını, hasar tespit tutanağında imzaları olmadığından tek taraflı tutanak olduğundan kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi gereğince istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Dava; Haksız eylemden kaynaklanan maddi hasarın icra takibinde ödenmesi sebebiyle istirdadı istemine ilişkindir.Somut uyuşmazlıkta; davalı ... sigorta nezdinde davadışı ... arasında ticari paket sigortasının bulunduğu, ... sayılı poliçe dövizli poliçe olarak düzenlendiği ve sigorta primlerinin dolar olarak belirlendiği, poliçenin "Döviz ödeme klozu" başlıklı bölümünde poliçe kapsamında gerçekleşebilecek hasar durumunda hasar, ödeme tarihindeki T.C. Merkez bankası döviz satış kuru üzerinden Türk lirası olarak ödenir şartının bulunduğu anlaşıldığından davacı vekilinin döviz-TL ve halefiyet ile ilgili istinaf talebinin reddine karar verilmesi gerekmiştir. Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici sebeplerle, İlk Derece Mahkemesince alınan bilirkişi raporunun dosya kapsamındaki diğer delillerle örtüşmesine ve denetime elverişli olmasına, uzman bilirkişi raporunda belirtilen maddi tazminata ilişkin hesaplamanın hükme esas alınmasında bir usulsüzlük görülmemesine, davalının ticari nitelikli işyeri paket sigortalısının(...) hasarını ödemesine göre onun haklarına halef olması, ...'ın 28/04/2021 tarihli müzekkereye cevabına istinaden davacının kazı çalışmasında verdiği zarardan haksız fiil hükümleri gereğince davalıya karşı sorumlu olmasına, ilk derece mahkemesi kararında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından, yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre, davacı vekilinin istinaf talebinin reddine karar verilmesi gerekmiştir. 6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince yapılan istinaf incelemesinde; Hükmün Kapsamı başlıklı HMK'nın 297 maddesine göre, ''(1) Hüküm “Türk Milleti Adına” verilir ve bu ibareden sonra aşağıdaki hususları kapsar: a) Hükmü veren mahkeme ile hâkim veya hâkimlerin ve zabıt kâtibinin ad ve soyadları ile sicil numaraları, mahkeme çeşitli sıfatlarla görev yapıyorsa hükmün hangi sıfatla verildiğini.b) Tarafların ve davaya katılanların kimlikleri ile Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, varsa kanuni temsilci ve vekillerinin ad ve soyadları ile adreslerini.c) Tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesini, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri.ç) Hüküm sonucu, yargılama giderleri ile taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının iadesi, varsa kanun yolları ve süresini.d) Hükmün verildiği tarih ve hâkim veya hâkimlerin ve zabıt kâtibinin imzalarını.e) Gerekçeli kararın yazıldığı tarihi.(2) Hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi'' gereklidir.Bu durumda ilk derece mahkemesince, davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmadığı halde dava konusuyla ilgili olmayan başka bir dava dosyasına ait olduğu düşünülen savunmanın gerekçeli karara yazılması doğru olmamıştır. Bu sebeple ilk derece mahkemesi kararının, kamu düzenine ilişkin olarak kararın infazında tereddütlerin de önlenmesi açısından, davalının vermiş olduğu belirtilen cevap dilekçesi gerekçeli karardan çıkartılmak suretiyle yeniden karar verilmesi yönünden kaldırılması gerektiğinden davacı vekilinin istinaf talebinin usulen kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.Yukarıda açıklanan hususlar gereğince sair yönler incelenmeksizin davacı vekilinin istinaf isteminin usulen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a/6. maddesi gereğince kaldırılmasına, yukarıdaki eksiklikler gereğince yargılama yapılarak yeniden karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerektiği heyetin takdirine sunulur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1- Davacı vekilinin istinaf talebinin yukarıda açıklanan sebeplerle usulen KABULÜ ile, İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 29/03/2022 tarih, 2018/488 Esas 2022/242 Karar sayılı kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a/6. maddesi gereğince KALDIRILMASINA, 2- Dosyanın, yukarıda gösterilen biçimde inceleme ve değerlendirme yapılmak üzere mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 3- İstinaf yasa yoluna başvuran tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talep halinde kendisine iadesine,4- İncelemenin duruşmasız olarak yapılması sebebiyle taraflar yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına, 5- Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine,6- İstinaf yasa yoluna başvuran tarafından istinaf aşamasında yapılan giderlerin ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda dikkate alınmasına, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a/6 ve 362/1/g maddeleri gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve kesin olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi. 05/04/2023