T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
40. HUKUK DAİRESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
DOSYA NO: 2020/1073
KARAR NO: 2022/793
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ: 10/12/2019
NUMARASI: 2018/265 (E) - 2019/1283 (K)
DAVANIN KONUSU: Maddi tazminat
KARAR TARİHİ: 25/04/2022
Yukarıda yazılı İlk derece mahkemesi kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketine kasko poliçesiyle sigortalı temlik eden ... Ticaret AŞ'ye ait ... plakalı aracın 21/6/2017 tarihinde meydana gelen trafik kazasında hasar gördüğünü ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak koşuluyla 4.750,00 TL hasar bedeli ile 250,00 TL ekspertiz ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi vasıtasıyla 28/8/2019 günü sunduğu dilekçe ile talep ettiği hasar tazminatı tutarını 19.600,00 TL'ye yükseltmiştir. Davalı ... Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; toplanmasını istediği kanıtları bildirerek müvekkilinden onay alınmaksızın haricen yapılan onarımları, poliçe özel ve genel şartları uyarınca müvekkilinin tazmin zorunluluğunun bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur. İlk derece mahkemesince, davanın kısmen kabulüne, 5.000,00 TL'nin 17/2/2018 gününden, 9.950,00 TL'nin ise 28/8/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir. Bu karara karşı istinaf kanun yoluna başvuran davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; hasar gören aracın davalı şirkete kasko sigorta poliçesiyle sigortalı olduğundan kusurun hükme esas alınmaması gerektiğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir. Bu karara karşı istinaf kanun yoluna başvuran davalı ... Sigorta AŞ vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; hasarın teminat kapsamı dışında olduğuna ve ısrarla artırılan miktarın zamanaşımına uğradığına dair savunmaların dikkate alınmadığını, müvekkilinden onay alınmaksızın yapılan onarımların teminat kapsamı dışında olduğunu, hasar sonrası yükümlülüklerini ihlal eden sigortalının haklarını yitirdiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunda hesaplanan hasar tutarının pek aşırı olduğunu, eksper ücretine ilişkin taleplerinin kabul edilemeyeceğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun (HMK) 355'inci maddesi kapsamında ileri sürülen istinaf nedenleri ve kamu düzenine ilişkin konularla sınırlı yapılan inceleme sonunda: Dava, kasko sigortasından kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir. Dosyaya eklenen hasar dosyası içeriğine göre davalıya 23/7/2016 başlangıç, 23/7/2017 bitiş tarihli kasko poliçesiyle sigortalı ... plakalı kamyonetin 21/6/2017 günü meydana gelen trafik kazasında hasar gördüğü ileri sürülmüş, temlik alan davacı tarafından, dava dışı işleten ... Ticaret AŞ ile akdedilen 4/12/2017 tarihini taşıyan adi yazılı alacağın temliki sözleşmesine dayanılarak, davalı sigorta şirketinden talepte bulunulması üzerine kasko ekspertiz raporunun 8/2/2018 günü düzenlendiği anlaşılmıştır. 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 1409'uncu maddesine göre sigortacı, sözleşmede öngörülen rizikonun gerçekleşmesinden doğan zarardan veya bedelden sorumludur. Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartlarının (KAKSGŞ) A/1 maddesine göre, aracın karayolunda veya demiryolunda kullanılabilen motorlu, motorsuz araçlarla çarpışması, gerek hareket gerek durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar, üçüncü kişilerin kötü niyet veya muziplikle yaptıkları hareketler, ile fiil ehliyetine sahip olmayan kişilerin yol açacağı zararlar, aracın yanması, aracın veya araç parçalarının çalınması veya çalınmaya teşebbüs edilmesi sonucu oluşan maddi zararlardan sigortacı sorumludur. Sigortacı gerçekleşen rizikoların poliçe teminatı kapsamı dışında olduğunu iddia ediyorsa TTK'nin 1409'uncu maddesinin 2'nci fıkrası uyarınca ispat yükü sigortacıya aittir. Bu düzenlemeler karşısında poliçede belirtilen rizikonun gerçekleştiğini sigortalı, rizikonun teminat kapsamı dışında olduğu iddiasında ise ispat külfeti sigortacıya aittir. KAKSGŞ'nin B.1'inci maddesi uyarınca, sigortalı ve/veya sigorta ettiren, rizikonun gerçekleşmesi halinde rizikonun gerçekleştiğini öğrendiği tarihten itibaren en geç beş iş günü içinde sigortacıya bildirimde bulunmakla yükümlüdür. TTK'nin 1446/2'nci maddesi ile KAKSGŞ'nin A.5'inci maddesi gereğince rizikonun gerçekleştiğine dair doğru ihbar yükümlülüğünü kasten yerine getirmez veya iyiniyet kurallarına açıkça aykırı şekilde sigorta teminatı dışında kalan bir hususu sanki bu oluşan riziko teminat içinde imiş gibi ihbar ederse ispat yükü yer değiştirir. Bu durumda oluşan rizikonun teminat içinde kaldığını ispat yükü sigortalıya geçer. Diğer yandan TTK'nin 1446'ncı maddesine göre de "Sigorta ettiren, rizikonun gerçekleştiğini öğrenince durumu gecikmeksizin sigortacıya bildirir. Rizikonun gerçekleştiğine ilişkin bildirimin yapılmaması veya geç yapılması, ödenecek tazminatta veya bedelde artışa neden olmuşsa, kusurun ağırlığına göre, tazminattan veya bedelden indirim yoluna gidilir." Ayrıca aynı Kanunun 1447'nci maddesi gereğince, sigorta ettiren, rizikonun gerçekleşmesinden sonra, sözleşme uyarınca veya sigortacının istemi üzerine, rizikonun veya tazminatın kapsamının belirlenmesinde gerekli ve sigorta ettirenden beklenebilecek olan her türlü bilgi ile belgeyi sigortacıya makul bir süre içinde sağlamak zorundadır. Ayrıca, sigorta ettiren, aldığı bilgi ve belgenin niteliğine göre, rizikonun gerçekleştiği veya diğer ilgili yerlerde sigortacının inceleme yapmasına izin vermekle ve kendisinden beklenen uygun önlemleri almakla yükümlüdür. Bu yükümlülüğün ihlal edilmesi sebebiyle ödenecek tutar artarsa, kusurun ağırlığına göre tazminattan indirim yapılır. Somut uyuşmazlık yukarıda yapılan açıklamalar ışığında değerlendirildiğinde, dava dışı sigortalının 21/6/2017 günü meydana gelen rizikoyu KAKSGŞ'nin B.1'inci maddesinde öngörülen beş iş günü içerisinde sigortalıya bildirim yükümlülüğünü yerine getirmediği gibi TTK'nin 1447'nci maddesinde öngörüldüğü gibi sigorta ettirenin rizikonun gerçekleşmesinden sonra, rizikonun veya tazminatın kapsamının belirlenmesinde gerekli ve sigorta ettirenden beklenebilecek her türlü bilgi ve belgenin sigortacıya makul bir süre içerisinde sağlamadığı, böylece TTK'nin 1446/2'nci maddesinde öngörüldüğü gibi doğru ihbar yükümlülüğünün yerine getirilmemesi nedeniyle 21/6/2017 günü meydana gelen rizikonun kasko poliçesi teminatı kapsamında kaldığının ispat yükünün davacıya geçtiği, buna göre de meydana gelen hasarın kasko poliçesi teminatı kapsamında kaldığını, davacı tarafından kanıtlanamadığının anlaşılması karşısında davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesi isabetsizdir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere: A-Kararın kaldırılma gerekçesine göre davacı ... Ticaret Limited Şirketi vekilinin istinaf başvurusu konusunda karar verilmesine yer olmadığına, B-Davalı ... Sigorta AŞ vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, yukarıda esas ve karar numarası belirtilen ilk derece mahkemesinin kararının, HMK'nin 353/1-b/2'nci maddesi gereğince düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmek üzere kaldırılmasına, Buna göre: 1-Davacının davalıya karşı açtığı kasko sigortasından kaynaklanan tazminat davasının reddine, 2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 80,70 TL karar ve ilam harcının, peşin karar ve ilam harcı ile ıslah karar ve ilam harcı olarak yatırılan toplam 339,39 TL karar ve ilam harcından mahsubuna, bakiye 258,69 TL karar ve ilam harcının talep halinde davacıya geri verilmesine, 3-Dairemiz karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT) uyarınca talep edilen maddi tazminat miktarına göre belirlenen 5.100,00 TL maktu vekalet ücretinin davacı ... Ticaret Limited Şirketinden tahsil edilerek, vekille temsil edilen davalı ... Sigorta AŞ'ye verilmesine, 4-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, 5-Davalı ... Sigorta AŞ tarafından sarf edilen yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, 6-Harcanmayan gider avansının HMK'nin 333/1'inci maddesi uyarınca ilk derece mahkemesince kendiliğinden yatıran tarafa geri verilmesine,
C-İSTİNAF İNCELEMESİ BAKIMINDAN; 1-Davalı ... Sigorta AŞ tarafından peşin yatırılan istinaf karar ve ilam harcının, istem halinde ilk derece mahkemesi tarafından geri verilmesine, 2-Davacı ... Ticaret Limited Şirketi tarafından peşin yatırılan istinaf karar ve ilam harcı ile istinaf kanun yolu başvuru harcının talep halinde geri verilmesine, 3-İstinaf kanun yolu incelemesi nedeniyle davalı ... Sigorta AŞ tarafından sarfedilen posta ve tebligat gideri 11,00 TL, istinaf başvuru harcı 148,60 TL olmak üzere toplam 159,60 TL yargılama giderinin, davalı ... Ticaret Limited Şirketinden tahsil edilerek davalı ... Sigorta AŞ'ye verilmesine, 4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından, vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına, 5-İstinaf kanun yolu incelemesi için yatırılan gider avansından artan tutarın, HMK'nin 333'üncü maddesinin, 1'inci fıkrası uyarınca ilk derece mahkemesince kendiliğinden yatıran tarafa geri verilmesine, Dair dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu, HMK'nin 362/1-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 25/04/2022