T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
40. HUKUK DAİRESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
DOSYA : 2019/161
KARAR NO : 2019/729
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 23/05/2017
NUMARASI: 2014/1363 Esas - 2017/583 Karar
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Cismani Zarar Sebebiyle Açılan)
KARAR TARİHİ : 16/12/2019
Taraflar arasında görülen davada verilen ve yukarıda tarih numarası gösterilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmakla; re’sen dikkate alınabilecek hususlar ayrık olmak üzere istinaf talep ve gerekçeleri ile tarafların ilk derece mahkemesinde ileri sürdükleri iddia ve savunmalar esas alınmak sureti ile dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davacılardan bbb sürücüsü olduğu ... plakalı araç ile davalılardan ... kullandığı ve işleteni İçişleri Bakanlığı olan ... plakalı aracın 17/05/2013 tarihinde karıştıkları trafik kazasında davacıların yaralandığını belirterek davacı ... için 2.500,00 TL kazanç kaybının tüm davalılardan; davacı ... için 30.000,00 TL manevi, diğer davacıların her biri için ise ayrı ayrı 10.000,00 TL manevi tazminatın sigorta şirketi haricinde kalan davalılardan tahsilini talep etmiştir.Davalılardan ... cevap dilekçesinde özetle; kaza tespit tutanağındaki kusur oranına bir diyeceğinin olmadığını belirterek; Davalılardan ... A.Ş. cevap dilekesinde özetle; dava konusu olaya karışan araçlara ilişkin şirket nezdinde geçerli bir trafik poliçesinin mevcut olmadığını belirterek davanıını reddine talep etmiştir.Davalılardan İçişleri Bakanlığı vekili cevap dilekçesinde davanın reddine karar verilmesini istemiştir.Davacı vekili davanın sehven ... A.Ş'ye karşı açıldığını belirterek ... A.Ş'nin davaya dahil edilmesini talep etmiş; bu talep ilk derece mahkemesince HMK 124/3 ve 4.maddesi gereğince kabul edilmiştir.Dahili Davalılardan ... şirketi cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın 08.06.2012/2013 tarihleri arasında ZMMS ile sigortalı olduğunu, kazadan sonra davacı ...'e 18/07/2014 tarihinde 98.799,00 TL ödeme yapılarak ibraname alındığını, 2918 sayılı kanunun 111/2 maddesi uyarınca davanın ''2 yıl içinde'' açılmadığını belirterek hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddini talep etmiştir.
KARAR: İlk derece mahkemesince yapılan yargılama neticesinde; davacı ... için maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 35.776,88 TL sürekli iş göremezlik tazminatının davalılardan ... ve İçişleri Bakanlığından müteselsilen tahsiline; Davacı ... için 30.000,00 TL manevi tazminat; Davacılardan ... için kaza nedeniyle kendisi için doğrudan eşinin kazadan dolayı maluliyeti ve tedavi sürecindeki yaşadıklarından dolayı 10.000,00 TL manevi tazminat; Davacılardan ... için kazayı yaşadıklarından dolayı ve doğrudan babalarının geçirdiği kazadaki maluliyeti ve bu maluliyetten dolayı yaşadıkları üzüntü sebebiyle 5.000,00'er TL'den toplam 10.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan ... ve İçişleri Bakanlığından müteselsilen tahsiline; dahili davalı sigorta şirketi bakımından dahili davalı kılındığı tarih itibariyle ibranamenin düzenlendiği tarihten itibaren 2 yıllık hak düşürücü sürenin geçtiği gerekçesiyle davalı sigorta şirketine karşı açılan tazminat davasının davalı ... A.Ş yönünden reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF:Karara karşı davacı vekili tarafından sigorta şirketince davadan önce yapılan ödemenin güncellenerek tazminattan mahsup edilmesinin hatalı olduğu ve davacılardan ... bakımından takdir edilen manevi tazminat miktarlarının düşük olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunda bulunulmuştur. Yine karara karşı davalı ... vekili tarafından; sigorta şirketine yönelik açılan davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddinin doğru olmadığı, sürenin öğrenme tarihinden itibaren başlatılması gerektiği ile maluliyet oranı, kusur durumu, hesaplama yönteminin hatalı olduğu ve ayrıca, manevi tazminat miktarının yüksek takdir edildiği gerekçesiyle istinaf başvurusunda bulunulmuştur Davalı İçişleri Bakanlığı tarafından; hesaplanan maddi ve manevi tazminatın fahiş tespit edildiği, manevi tazminatın da yüksek takdir edildiği, idarenin gerekli özen ve sorumluluğunu yerine getirdiği, bu nedenle sorumluluğunun kalmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
DEĞERLENDİRME:A)1-Kusura, maluliyete ve manevi tazminata ilişkin istinaf itirazlarının değerlendirilmesi;Dava konusu kaza, davalı araç sürücüsünün sağa sert virajda direksiyon hakimiyetini kaybederek aracı sol tarafa doğru kaydırarak karşı yönden gelmekte olan davacı araç sürücüsü ... sevk ve idaresindeki araca çarpması neticesinde meydana gelmişti.Olay mahallinde sert viraj yön levhası mevcuttur.İstanbul ATK Trafik İhtisas Dairesinden alınan 08/06/2015 tarihli kusur raporunda; davalı sürücü .... %100 oranında kusurlu olduğu, davacı sürücü ... ise kusursuz olduğu kanaatinde bulunulmuştur. Ceza dosyasında alınan 19.01.2015 tarihli bilirkişi raporu da aynı yöndedir. İstinaf itirazı olarak ileri sürülen hava ve yol durumu raporda dikkate alınmıştır. Bu itibarla, kusur raporunun hükme esas alınmasında usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından bu yöne ilişkin istinaf itirazı yerinde değildir. Kaza tarihinde geçerli yönetmelik hükümlerine göre hesaplama yapan maluliyet raporunda, (davacının emlak servisi sorumlusu şefi olarak çalıştığından ötürü) mesleği grup No 23 kabul edilerek maluliyet oranının belirlenmesi ve aktüer raporda yapılan tazminat hesabında da isabetsizlik bulunmamaktadır. Yine, tarafların mali sosyal durumu, davacı ... %43 oranındaki maluliyeti, kazada kusurunun bulunmayışı ve diğer davacıların gerek kendilerinin yaralanması ve gerekse babalarının maluliyeti nedeniyle duydukları üzüntü acı, elem ve ızdırap, davalı araç sürücüsünün tam kusurlu olması, paranın alım gücü ve hak ve nesafet ilkesi nazara alınarak yapılan değerlendirmede davacı ... ve ....bakımından hükmedilen manevi tazminat miktarları yüksek değil; davacılar ... ve ... bakımından takdir edilen manevi tazminat miktarı ise azdır. Adı geçen davacılar bakımından da talebin tamamına hükmedilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde karar verilmiş olması doğru değildir. Bu yöne ilişkin davacılar vekilinin istinaf itirazı yerinde; davalılar vekillerinin istinaf itirazları yerinde değildir.2-Sigorta şirketi bakımından verilen ret kararına yönelik istinaf itirazı ve ibranamenin sigorta şirketi haricindeki davalılıara sirayeti:
Davanın başında husumet yöneltilen ... Sigorta, aracın kasko ve ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı konumundadır. Hüküm altına alınan tazminat miktarı zorunlu mali mesuliyet sigorta limiti kapsamında kalıyor olması nedeniyle sözü geçen sigorta şirketinin sorumluluğu söz konusu değildir. Dava ihtiyari mali mesuliyet sigortacısına açılmış olup HMK’nun 124 maddesindeki tarafta değişiklik koşulları oluşmamıştır. Bu nedenle hakkında usulüne uygun dava açılmayan ve dahili dava yolu ile taraf sıfatını kazanamayacak olan sigorta şirketi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilecek yerde davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmiş olması doğru değil ise de, davacı vekili tarafından bu davalı yönünden istinaf başvurusu bulunmadığından ötürü ret kararı ve gerekçesi kesinleşmiştir. Müteselsil sorumluluğa ilişkin hukuki sonuçlar TBK'nın 61, 62, 106, 155, 162, 163, 166 ve 168. maddelerinde düzenlenmiştir. Anılan kanun hükümleri uyarınca müteselsil sorumluluğun bazı hukuki sonuçları vardır.Müteselsil borçlulardan her biri, alacaklıya karşı borcun tamamından sorumludur. (TBK 162/1). Alacaklının borçlulardan biriyle yaptığı ibra anlaşması, diğer borçluları da ibra edilen borçlunun borca katılma payı oranında borçtan kurtarır. (TBK 166/3). Alacaklı diğerlerinin zararına olarak borçlulardan birinin durumunu iyileştirirse bunun sonuçlarına katlanır.(168/2)Somut olayda dahili davalı ... sigorta şirketine yapılan başvuru sonucu 18.07.2014 tarihinde davacı ... 98.799 TL ödeme yapıldığı, yapılan bu ödeme karşılığında davacı ... tarafından ... şirketinden hiçbir hak ve alacağının kalmadığı belirtilerek adı geçen sigorta şirketini tamamen ibra ettiği anlaşılmaktadır. Davalı sigorta şirketi tarafından olay tarihini kapsar şekilde düzenlenen ... nolu poliçe ile kişi başı 225.000 TL maddi tazminat teminatı verilmiş bulunmaktadır.Bu durumda müteselsil sorumluluğa ilişkin yukarıda zikredilen hükümler ve özellikle TBK’nın 168/.2 maddesi uyarınca davalı işletenin aracının işletilmesi sırasında doğacak 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu karışlama zorunda olan borçtan müteselsilen sorumlu olan trafik sigortacısı, limitin oldukça altında kalan bir bedelle ibra edilerek borçtan kurtarılmış olduğundan ve poliçe limiti üzerinde kalan bir zararın da soz konusu olmaması nedeniyle alacaklının sigorta şirketinin durumunu iyileştirdiği oranda diğer davalıların da borçtan sorumlulukları sona ermiştir. (Yargıtay 17.HD. 2018/5055 E. 2019/3518 K sayılı kararı ve benzer nitelikteki kararları) O halde araç sürücüsü ve işleteni aleyhine açılan maddi tazminat davası bakımından davanın reddine karar verilecek yerde kabulüne karar verilmiş olması doğru olmamıştır. Açıklanan nedenlerle, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b/2 maddesi hükmü uyarınca İlk Derece Mahkmemesi kararı kaldırılmak suretiyle düzeltilerek yeniden esas hakkında aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M :Yukarıda açıklanan gerekçe ile;A)1-Davacılar vekilinin manevi tazminata yönelik istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜNE, sair istinaf itirazının REDDİNE,2-Davacılar vekili tarafından yatırılan istinaf karar harcı ve gider avansının iadesine,B) 2- Davalılar vekillerinin a.2 nolu bentte açıklanan nedene hasren istinaf başvurusunun KABULÜNE, kusur ve maluliyete ve manevi tazminat dair istinaf itirazlarının REDDİNE,2- İlk Derece Mahkemesi KARARININ KALDIRILMASINA,3- Davalı ... tarafından yatırılan istinaf karar harcının istek halinde iadesine, C)6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b/2 maddesi hükmü uyarınca düzelterek yeniden esas hakkında kararla ; 1-Davacı ... maddi tazminat talebinin REDDİNE,2- ... A.Ş yönünden davanın REDDİNE,3-Davacı .... manevi tazminat talebinin kabulü ile 30.000,00 TL manevi tazminatın 17/05/2013 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan ... ve İçişleri Bakanlığından müştekeren ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,4-Davacılardan .... manevi tazminat talebinin kabulü ile 10.000,00 TL manevi tazminatın 17/05/2013 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan ... ve İçişleri Bakanlığından müştekeren ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacılardan ... ve ... manevi tazminat taleplerinin kabulü ile her biri için ayrı ayrı 10.000,00 TL manevi tazminatın 17/05/2013 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan ... ve İçişleri Bakanlığından müştekeren ve müteselsilen alınarak bu davacılara verilmesine, 6-Maddi tazminat yönünden fazla alınan 170 TL harcın davacı tarafa iadesine,7-Manevi tazminat yönünden alınması gerekli 4.098,60-TL harçtan peşin alınan 204,94-TL'nin mahsubu ile 3.893,66 TL karar ve ilam harcının davalılardan ...'dan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,8-Maddi tazminat yönünden davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesap olunan 4.285,45-TL vekalet ücretinin davacı ... alınarak ... ve İçişleri Bakanlığına eşit olarak verilmesine,9-Maddi tazminat yönünden davalı ... A.Ş kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesap olunan 2.456,25-TL vekalet ücretinin davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davalıya verilmesine,10-Manevi tazminat yönünden davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesap olunan 6.950,00-TL vekalet ücretinin, davalılar ... ve İçişleri Bakanlığından müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,11-Davacı tarafından yapılan 25,20-TL başvurma harcı, 3,80-TL vekalet harcı, 321,00-TL tebligat gideri 86,30-TL, müzekkere gideri 350,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 786,30-TL yargılama giderinin, davanın kabul ve red oranı (60000/ 116245) dikkate alınarak hesap olunan 405,85-TL ile 213,47-TL peşin harcın ilavesi ile toplam 619,31-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,12-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın, HMK'nın 333.maddesi uyarınca,kararın kesinleşmesinden sonra ve istek halinde taraflara iadesine,13-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, davacı bakımından reddedilen maddi tazminat miktarı ve manevi tazminat davasında her bir davacı için kabul edilen miktarlar ayrı ayrı nazara alınarak 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/1-a maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.16/12/2019