T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
40. HUKUK DAİRESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
DOSYA NO: 2022/156
KARAR NO: 2025/429
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ: 03/06/2021
NUMARASI: 2018/92 Esas - 2021/579 Karar
Birleşen İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/94 Esas Sayılı Dosyasında;
Birleşen İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/94 Esas Sayılı Dosyasında;
Birleşen İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/1090 Esas Sayılı Dosyasında;
DAVANIN KONUSU: Tazminat
KARAR TARİHİ: 13/03/2025
Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacılar vekili asıl davada dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'ın eşi, ..., ... ve ...'in babası olan Irak uyruklu ...'in 03/12/2017 günü yolcu olarak bulunduğu ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araçla seyir halindeyken, ... plaka sayılı karşı yönden gelen aracın sol ön kısmına çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında hayatını kaybettiğinden bahisle ... için 250 TL, ... için 250 TL, ... için 250 TL ve ... için 250 TL, maddi tazminatın kaza tarihi olan 03/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ime birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir. Birleşen İstanbul Anadolu 6.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/94 Esas sayılı dosyasında davacılar vekili, asıl dava dilekçesindeki anlatımları tekrarla, aynı kazada ölen, davacı ...'ın kızı, diğer davacıların kardeşi olan ...'in desteğinden yoksun kalan davacıların her biri için 250 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Birleşen İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/94 Esas dosyasında davacılar vekili, asıl dava dilekçesindeki anlatımları tekrarla, yine aynı kazada ölen, davacı ...'ın kızı, diğer davacıların kardeşi olan ...'in desteğinden yoksun kalan davacıların her biri için 250 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Birleşen İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/1090 Esas davacılar vekili, asıl dava dilekçesindeki anlatımları tekrarla, aynı kazada ölen, davacıların müşterek oğlu ...'in desteğinden yoksun kaldıklarından bahisle her bir davacı için 250 TL tazminat talebinde bulunmuştur. Davalı vekili cevap dilekçesinde, davanın reddini savunmuştur. İlk derece mahkemesince; "Asıl dava yönünden;1-Davacıların maddi tazminat talebinin (destekten yoksun kalma) davalı sigorta şirketinin sigorta poliçe limitleri dikkate alınmak suretiyle kabulü ile, davacı ... için 158.400,00 TL, davacı ... için 36.300,00 TL, davacı ... için 36.300,00 TL, davacı ... için 23.100,00 TL destekten yoksun kalma maddi tazminat bedelinin 16/01/2018 temerrüt tarihinden (başvurudan itibaren 8 iş günü) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine, Birleşen dava (İstanbul Anadolu Adliyesi 11. ATM 2019/1090 Esas 2020/8 Karar sayılı dosyası) yönünden;1-Davacıların maddi tazminat talebinin (destekten yoksun kalma) davalı sigorta şirketinin sigorta poliçe limitleri dikkate alınmak suretiyle kabulü ile, davacı ... (...) için 39.600,00 TL, davacı ... (...) için 36.300,00 TL destekten yoksun kalma maddi tazminat bedelinin 20/12/2018 temerrüt tarihinden (başvurunun reddi tarihinden) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine, Birleşen dava (İstanbul Anadolu Adliyesi 6. ATM 2018/94 Esas 2019/1049 Karar sayılı dosyası) yönünden;1-Davacıların maddi tazminat talebinin (destekten yoksun kalma) davalı sigorta şirketinin sigorta poliçe limitleri dikkate alınmak suretiyle kısmen kabulü ile, davacı ... için 215.236,08 TL destekten yoksun kalma maddi tazminat bedelinin 16/01/2018 temerrüt tarihinden (başvurudan itibaren 8 iş günü) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,2-Davacılar ..., ..., ...'in maddi tazminat talebinin reddine" karar verilmiştir.Bu karara karşı, asıl ve birleşen dosyalarda davalı vekili ile asıl dosyada, birleşen İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/94 Esas sayılı dosyasında ve birleşen İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/94 Esas sayılı dosyasında davacılar ..., ..., ... ve ... vekili katılma yoluyla istinaf başvurusunda bulunmuşlardır. Davalı vekili; vefat eden şahısların ülkemize kaçak yollarla girmiş olmaları sebebiyle yasal olarak çalışma izni bulunmadıklarını, hukuken maddi kazanç sağlamadıkları için tazminat talebinde bulunamayacaklarını, davacıların olayda ölen diğer kişilerle ilgili başvurularının sigorta tahkim komisyonunca "başvuru sahiplerinin tazminat talebine dayanak olarak ileri sürdükleri bir çalışma izni var ise dosyasına kazandırılması" gerektiği gerekçesiyle reddedildiğini, kaçak göçmenlik hususu ve çalışma belgesinin bulunup bulunmadığının araştırılmadan hüküm kurulduğunu, bilirkişi raporunda müteveffanın (davacı annenin ölen çocuğu) 18 yaşında olacağı tarihe kadar olan süre için bir yetiştirme gideri hesaplanmadığını, hatır taşıması ve müterafik kusur indirim taleplerinin reddedilmesinin hatalı olduğunu, dava tarihinden itibaren yasal faiz ve ıslah edilen tutar yönünden ıslah tarihinden itibaren yasal faiz uygulanması gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir. Davacılar ..., ..., ... ve ... vekili ise; çalışmayan ve kayıtlı bir geliri olmayan müvekkilinin payından yetiştirme gideri düşülmesinin hukuka aykırı olduğunu, her bir müvekkili yönünden ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, toplam tazminat miktarı üzerinden tek bir vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi kapsamında istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda;Dava, trafik kazasından kaynaklanan ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir. Davacılar desteğinin ülkeye kaçak yollardan girmiş göçmen olması ve çalışma izninin bulunmaması halleri destekten yoksun kalma tazminatı istenmesine ve yapılan hesaplama ile tazminata hükmolunmasına engel teşkil etmediğinden bu yöndeki istinaf itirazlarının reddi gerekmiştir.Kaza tespit tutanağında koruyucu tertibatlar kısmı belirsiz olarak işaretlenmiş olduğundan desteklerin araç içinde yolcu oldukları da dikkate alındığında emniyet kemerinin bulunmadığı ispatlanamadığından müterafik kusura ilişkin istinaf itirazları da yerinde görülmemiştir. Ceza soruşturma dosyası içeriğinden, davacıların desteklerinin kaçak yoldan ülkemize girdikleri ve insan kaçakçılarının -araçta bulunan diğer yolcuların beyanlarına göre- 450 dolar karşılığında yolcuları naklettikleri, bu itibarla hatır taşımasının söz konusu olmadığı anlaşılmakla, bu yöndeki itirazın reddine karar verilmiştir. Yine, davanın belirsiz alacak davası niteliğine göre, ıslah dilekçesinde belirtilen ve mahkemece kabul edilen tazminat tutarının tamamı için (dava ve ıslah tarihleri ayırımı yapılmaksızın) faize hükmedilmesinde de isabetsizlik bulunmadığından, faize dair itiraz kabul edilmemiştir. Mahkemenin hükmüne esas aldığı bilirkişi raporunda, kazada ölen destek çocuklar ... ve ...'in, aynı kazada babaları olan desteğin de ölmesi nedeniyle baba bakımından yetiştirme giderinin mahsup edilmediği, ancak sağ kalan davacı anne yönünden belirlenen tazminattan, %5 oranında yetiştirme giderinin tenzil edildiği anlaşılmakla, davalı vekilinin bu konudaki itirazının dayanaksız olduğu, davacılar vekilinin mahsuba ilişkin itirazının da yerinde olmadığı değerlendirilmiştir. Ancak, davacılar ihtiyari dava arkadaşı olduklarından (her birinin davası diğerinden bağımsız) her bir davacı için, kabul edilen tazminat tutarı üzerinden vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, tek vekalet ücretine karar verilmesi doğru olmamış, davacılar ..., ..., ... ve ... vekilinin bu konudaki itirazının kabulüne karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; I-Asıl ve birleşen dosyalarda davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nin 353/1-b/1. maddesi uyarınca esastan reddine, II-Asıl dosyada, birleşen İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/94 Esas sayılı dosyasında ve birleşen İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/94 Esas sayılı dosyasında davacılar ..., ..., ... ve ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmek üzere, HMK'nin 353/1-b/2 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, Buna göre; A-Asıl dava yönünden; 1-Davacıların maddi tazminat talebinin (destekten yoksun kalma) davalı sigorta şirketinin sigorta poliçe limitleri dikkate alınmak suretiyle kabulü ile, -Davacı ... için 158.400 TL, -Davacı ... için 36.300 TL, -Davacı ... için 36.300 TL, -Davacı ... için 23.100 TL destekten yoksun kalma maddi tazminat bedelinin 16/01/2018 temerrüt tarihinden (başvurudan itibaren 8 iş günü) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine, 2-Karar harcı 17.357,57 TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 35,90-TL ve sonradan yatırılan 864,47-TL ıslah harcın mahsubu ile bakiye 16.457,20-TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafça yatırılan 35,90-TL peşin harcın ve ıslah harcı olarak yatırılan 864,47 TL olmak üzere toplam 900,37-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacılar tarafından yapılan 35,90 TL başvuru harcı, 5,20 TL vekalet harcı, 200 TL tebligat ve müzekkere gideri, 2.900 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.141,10-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine,5-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden ilk derece mahkemesinin karar tarihinde geçerli AAÜT'ye göre hesaplanan 18.998 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak adı geçen davacıya verilmesine, 6-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden ilk derece mahkemesinin karar tarihinde geçerli AAÜT'ye göre hesaplanan 5.445 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak adı geçen davacıya verilmesine, 7-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden ilk derece mahkemesinin karar tarihinde geçerli AAÜT'ye göre hesaplanan 5.445 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak adı geçen davacıya verilmesine,8-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden ilk derece mahkemesinin karar tarihinde geçerli AAÜT'ye göre belirlenen 4.080 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak adı geçen davacıya verilmesine, B-Birleşen İstanbul Anadolu Adliyesi 11. ATM 2019/1090 Esas sayılı dosyası yönünden; 1-Davacıların maddi tazminat talebinin (destekten yoksun kalma) davalı sigorta şirketinin sigorta poliçe limitleri dikkate alınmak suretiyle kabulü ile, -Davacı ... (...) için 39.600 TL, -Davacı ... (...) için 36.300 TL destekten yoksun kalma maddi tazminat bedelinin 20/12/2018 temerrüt tarihinden (başvurunun reddi tarihinden) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine, 2-Karar harcı 5.184,73 TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 44,40 TL ve sonradan yatırılan 256,00-TL ıslah harcın mahsubu ile bakiye 4.884,33-TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazineye irat kaydına,3-Davacı tarafça yatırılan 44,40 TL peşin harcın ve ıslah harcı olarak yatırılan 256 TL olmak üzere toplam 300,40 TL harcın davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan 35,90-TL başvuru harcı, 6,40-TL vekalet harcı, 161,40-TL tebligat ve müzekkere gideri olmak üzere toplam 203,70-TL yargılama giderinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,5-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden 24 Kasım 2020 tarihli 31314 sayılı resmi gazetede yayımlanan ve yürürlüğe giren/ karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. 13 maddesindeki esaslara göre belirlenen 10.602 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,6-Gerekçeli karar yazım tarihi itibariyle UYAP üzerinden yapılan kontrollerde arabuluculuk faaliyeti yönünden düzenlenmiş sarf kararı bulunmadığı/tespit edilemediği anlaşılmakla arabuluculuk sarf kararının düzenlenmesi halinde TTK 5/A maddesi ve 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A fıkrası ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca arabuluculuk ücretinin (sarf kararı ile belirlenecek tutarın) davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, C-Birleşen İstanbul Anadolu Adliyesi 6. ATM 2018/94 Esas sayılı dosyası yönünden; 1-Davacıların maddi tazminat talebinin (destekten yoksun kalma) davalı sigorta şirketinin sigorta poliçe limitleri dikkate alınmak suretiyle kısmen kabulü ile, -Davacı ... için 215.236,08 TL destekten yoksun kalma (maddi) tazminatının 16/01/2018 temerrüt tarihinden (başvurudan itibaren 8 iş günü) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile adı geçen davacıya verilmesine, 2-Davacılar ..., ... ve ...'in maddi tazminat talebinin reddine, 3-Karar/ilam harcı olarak alınması gereken 14.702,78-TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 35,90-TL ve sonradan yatırılan 470 TL ıslah harcı ve sonradan yatırılan 266,83-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 13.930,05-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 4-Davacı tarafça yatırılan 35,90-TL peşin harcın ve ıslah harcı olarak yatırılan 470,00+266,83-TL olmak üzere toplam 772,73-TL harcın davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan 35,90-TL başvuru harcı, 5,20-TL vekalet harcı, 275-TL tebligat ve müzekkere gideri, 1.000-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.316,10-TL yargılama giderinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, 6-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden 24 Kasım 2020 tarihli 31314 sayılı resmi gazetede yayımlanan ve yürürlüğe giren/ karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. 13 maddesindeki esaslara göre belirlenen 23.516,53 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak adı geçen davacıya verilmesine, 7-Reddedilen kısım itibarıyla davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden 24 Kasım 2020 tarihli 31314 sayılı resmi gazetede yayımlanan ve yürürlüğe giren/ karar tarihinde geçerli AAÜT 13. maddesindeki esaslara göre belirlenen 750 TL nispi vekalet ücretinin davacılar ..., ... ve ...'den alınarak davalıya verilmesine, Ç-Birleşen İstanbul Anadolu Adliyesi 2. ATM 2018/94 Esas sayılı dosyası yönünden; 1-Davalı sigorta şirketinin sigorta poliçe limitleri dikkate alınmak suretiyle, davacı ...'ın davasının kabulü ile 158.721,77 TL destekten yoksun kalma tazminatının 16/01/2018 temerrüt tarihinden (başvurudan itibaren 8 iş günü) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Davacılar ..., ... ve ...'in maddi tazminat talebinin reddine, 3-Karar harcı 10.842,28-TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 35,90-TL ve sonradan yatırılan 538,70-TL ıslah harcın mahsubu ile bakiye 10.267,68-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 4-Davacı tarafça yatırılan 35,90-TL peşin harcın ve ıslah harcı olarak yatırılan 538,70-TL olmak üzere toplam 574,60-TL harcın davalıdan alınarak davacı ...'a verilmesine, 5-Davacı ... tarafından yapılan 35,90-TL başvuru harcı, 5,20-TL vekalet harcı, 28,00-TL tebligat gideri olmak üzere toplam 69,10-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 6-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden 24 Kasım 2020 tarihli 31314 sayılı resmi gazetede yayımlanan ve yürürlüğe giren/ karar tarihinde geçerli AAÜT 13. maddesindeki esaslara göre belirlenen 19.028,57-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak adı geçen davacıya verilmesine, 7-Reddedilen kısım itibarıyla davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden 24 Kasım 2020 tarihli 31314 sayılı resmi gazetede yayımlanan ve yürürlüğe giren/ karar tarihinde geçerli AAÜT 13. maddesindeki esaslara göre belirlenen 750 TL nispi vekalet ücretinin davacılar ..., ... ve ...'den alınarak davalıya verilmesine, 8-Asıl ve birleşen davalar yönünden davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 9-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333.maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine, III- İstinaf incelemesi bakımından; 1-Davacılar ..., ..., ... ve ... tarafından yatırılan istinaf karar ve ilam harcının iadesine, 2-Davalıdan alınması gereken 37.245,08 TL istinaf karar ve ilam harcından, peşin yatırılan toplam 12.021,86 TL'nin mahsubuyla, bakiye 25.223,22 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 3-İstinaf aşamasında davacılar tarafından yapılan masraf bulunmadığından, bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, 4-İstinaf aşamasında davalı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 5-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekâlet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına, 6-İstinaf için yatırılan gider avansından artan kısmın yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, asıl ve birleşen dosyalarda ayrı ayrı verilen hükümlerde ve her bir ihtiyari dava arkadaşı davacı için hükmedilen miktarlar itibarıyla HMK'nin 362/1-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.13/03/2025