T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/361
KARAR NO: 2023/451
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 13/10/2022
NUMARASI: 2021/763 Esas - 2022/814 Karar
DAVA: Ticari Ünvanın Korunması
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 04/05/2023
Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ... Ticaret Ltd. Şti'nin 2008'de İstanbul'da kurulan ve lojistik (LCL, FCL, Kara yolu, Hava yolu, Dökme Gemi, Proje kargo vb.), gemi acenteliği, danışmanlık konularında faaliyet gösteren, İstanbul, İzmir (İzmir Ticaret Odası ... sicil no ile kayıtlı) ve Mersin (Mersin Ticaret Odası ... sicil no ile kayıtlı) şubeleri bulunan bir şirket olduğunu, şirketin ana iştigal konusu yurtiçi ve yurtdışı kara, hava ve deniz yolu taşımacılık faaliyetleri olduğunu, şirketin ... (Taşıma İşleri Komisyoncuları Dernekleri Uluslararası Federasyonu) üyesi, İstanbul Deniz Ticaret Odası üyesi (... üye no), ... (Uluslararası Taşımacılık ve Lojistik Hizmet Üretenleri Derneği) üyesi olduğunu ve lojistik alanında sektörün önde gelen firmalarından biri konumunda bulunduğunu, Davalı ... Lojistik A.Ş'nin ise yeni kurulan (müvekkili şirketten 13 yıl sonra kurulan), ticaret unvanını 29.07.2021 tarihinde ticaret siciline tescil ettirmiş, 31.07.2021 tarihinde "... lojistik" marka adı ile ... nolu marka başvurusunda bulunmuş bir şirket olduğunu, müvekkilinin davalının marka başvurusunun yeniden değerlendirilmesi için TPE nezdinde gerekli itiraz başvurusunda bulunduğunu beyanla, öncelikle müvekkili adına tescilli "..." unvanının davalı tarafından kullanımının önlenmesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesine, ticari dürüstlüğe aykırı kullanım sebebiyle müvekkilinin ticaret unvanına vaki tecavüzün önlenmesine ve davalının ticaret unvanından "..." ibaresinin terkinine, gideri davalıya ait olmak üzere hükmün gazetede ilanına, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin ilk olarak ... Lojistik A.Ş. adı altında kurulduğunu ve ticaret sicilinde tescil ve ilan edildiğini, akabinde gerekli bilgi ve belgeler toplanarak ... başvuru numarası ile 31/07/2021 tarihinde marka tescili için Türk Patent ve Marka Kurumuna başvuru yapıldığını, yapılan başvuru üzerine gerekli şekli inceleme yapıldığını ve 10/08/2021 tarihinde şekli inceleme tamamlanarak başvurunun kesinleştiğini, akabinde 04/10/2021 tarihinde uzman benzerlik araştırması yapıldığını, yapılan araştırma neticesinde herhangi bir sorun çıkmadığını, marka tescil sürecinin bu şekilde devam etmekte iken davacı şirket tarafından müvekkilinin tescil ettirmek istediği markaya ilişkin aynı faaliyet alanında kendi şirketlerinin uzun zamandır aynı- benzer marka ile faaliyet gösterdikleri gerekçe gösterilerek itiraz edildiğini, işbu itiraz ilgili kurumca değerlendirilmeden davacı tarafça yargılama konusu somut uyuşmazlığa ilişkin mahkemenizde dava açıldığını beyanla öncelikle davacı tarafça açılan haksız ve hukuka aykırı davanın hukuki yarar yokluğundan usulden reddine, mahkemece aksi kanaatte olunması halinde açıklamalarına istinaden konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin karşı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "Her ne kadar dava açıldıktan sonra davalı tarafından unvan değişikliği için başvuru yapılmış ise de; dosya kapsamı ve gelen yazı cevapları dikkate alındığında davalının ticaret unvanını 29.07.2021 tarihinde ticaret siciline tescil ettirdiğini, 31.07.2021 tarihinde "... lojistik" marka adı ile ... nolu marka başvurusunda bulunduğunu, davacının ise TPE'ne markanın tescili yeniden değerlendirilmesi için itiraz başvurusunda bulunulduğu anlaşılmaktadır. Davalı tarafından yargılama aşamasında unvan değişikliği sebebiyle davanın davanın konusuz kaldığı açıktır. Davalının gerekli resmi başvurularda bulunduğu, davacı itirazı üzerine isim değişikliğine gittiği, yapılan başvuruların yargılama aşamasında sonuçlandığı dikkate alındığında davalının dava açılmasına sebebiyet vermediğine kanaat getirilmiş, davacı lehine vekalet ücreti hükmedilmesine yer olmadığına, ..." karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava tarihi itibariyle davalı ... Lojistik A.Ş.'nin, müvekkilinin ticari unvanına tecavüzde bulunacak şekilde unvan seçtiği ve kullandığını, davanın açılmasına davalının sebep olduğunun açık olduğunu, bu sebeple davalı ... (Eski unvanı: ... Lojistik A.Ş.)'nin yargılama giderleri ile vekalet ücretinin tamamından sorumlu tutulmasına karar verilmesi gerektiğini, vekalet ücreti takdirine yer olmadığı kararı verilmesinin doğru olmadığını, mahkemenin başvurma harcı, tebligat gideri gibi masraflardan davalıyı sorumlu tutarken bir başka yargılama gideri kalemi olan vekalet ücretinden davalıyı sorumlu tutmamasının kendi içerisinde çelişkili olduğunu, mahkemece konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesinin yerinde olduğunu, ancak yargılama gideri ve avukatlık ücretinin davanın açılmasına sebep olan tarafa yükletilmesinin gerektiğini, bunun ise, tarafların hangisinin haklı olduğu hususunda gerekli araştırmanın yapılarak delillerin toplanması ve değerlendirilmesi ile mümkün olduğunu beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve vekalet ücreti ve yargılama gideri konusunda lehimize duruşmasız düzeltme kararı verilmesini talep ve istinaf etmiştir.
GEREKÇE: Dava, ticaret unvanına tecavüzün önlenmesi davasıdır.İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, konusuz kalan davada yargılama masraflarından sorumluluk noktasındadır.Davalı şirketin, Üsküdar ... Noterliği'nin 23/12/2021 tarih ve ... YN'lu işlemi ile tasdik edilen 22/12/2021 tarihli genel kurul kararı ile ... Lojistik A.Ş. olan unvanı ... Lojistik A.Ş. olarak değiştirilmiş ve bu karar 27/12/2021 tarihli Ticaret Sicil Gazetesinde yayımlanmıştır. Bu haliyle dava konusuz kalmıştır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu(HMK)'nun 326/1. Maddesinde, Kanunda yazılı hâller dışında, yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verileceği, düzenlenmiştir. HMK'nın 323/1-ğ maddesinde ise, vekille takip edilen davalarda kanun gereğince takdir olunacak vekâlet ücreti, yargılama giderlerinden sayılmıştır. HMK'nın 331/1. maddesinde de, davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde ise hâkimin, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmedeceği hüküm altına alınmıştır. Davalı tarafça, aleyhine dava açıldıktan sonra ticaret ünvanı değiştirildiğine göre, eldeki davanın açılmasına davalı sebebiyet vermiş durumdadır. Bu halde davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerinden davalının sorumlu tutulması gerekir. Zaten mahkemece de, vekalet ücreti dışındaki diğer yargılama giderleri yönünden davalı sorumlu tutulmuştur.Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 6. maddesi, anlaşmazlık, davanın konusuz kalması, feragat, kabul, sulh veya herhangi bir nedenle; ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar giderilirse, Tarife hükümleriyle belirlenen ücretlerin yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra giderilirse tamamına hükmolunur, şeklindedir.Somut olayda dava henüz ön inceleme duruşması ve ilk celse yapılmadan davalı şirketin ticaret ünvanı 22/12/2021 tarihli genel kurul kararı ile değiştirilmek suretiyle konusuz kalmıştır. Bu halde Tarife hükümleriyle belirlenen vekalet ücretinin yarısına hükmolunması gerekir. Tarifenin 13/1. Maddesine göre konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla nispi olarak belirlenir. Ayrıca 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 169. Maddesine göre; yargı mercilerince karşı tarafa yükletilecek avukatlık ücreti, avukatlık ücret tarifesinde yazılı miktardan az ve üç katından fazla olamaz. Davanın ön inceleme duruşmasından önce konusuz kaldığı anlaşıldığına göre, Mahkemece davacı lehine, Tarife hükümlerine göre maktu ücretinin yarısı olan 4.600,00 TL tutarında vekalet ücreti takdiri gerekirken, davacı yararına vekalet ücreti takdir olunmaması yerinde görülmemiştir.HMK'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; Mahkemece davacı lehine, Tarife hükümlerine göre maktu ücretinin yarısı olan 4.600,00 TL tutarında vekalet ücreti takdiri gerekirken vekalet ücreti takdir edilmemesi isabetli görülmemiş ve bu nedenle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılmasına gerek bulunmadığından Dairemizce esas hakkında yeniden karar verilmek suretiyle davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
KARAR: Yukarıda ayrıntısı ile açıklanan nedenlerle; Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ İLE; istinaf incelemesine konu İlk Derece Mahkemesi kararının HMK'nın 353(1)b-2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, 1-Davanın konusuz kalması sebebiyle ESAS HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, 2-Karar harcı 80,70-TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 59,30-TL harcın mahsubu ile bakiye 21,40-TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafça yatırılan 59,30-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan 59,30-TL başvuru harcı, 8,50-TL vekalet harcı, 41,00-TL tebligat ve dosya gideri olmak üzere toplam 108,80-TL yargılama giderinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına, 6-Davacı yargılama sırasında kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'nin 6. Maddesi uyarınca takdir olunan 4.600,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333.maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine, 8-İstinaf Yargılamasına İlişkin Olarak; a-Davacı vekilince yatırılan istinaf karar harcının istemi halinde kendisine iadesine, b-Davacı tarafça istinaf aşamasında yapılan istinaf başvuru harcı 220,70 TL, posta ve tebligat gideri 99 TL olmak üzere toplam 319,70 TL yargılama masrafının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,9-Kararın, HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca Dairemiz Yazı İşleri Müdürlüğünce taraflara resen tebliğine, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 04/05/2023