T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/170
KARAR NO: 2023/145
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 20/12/2022
NUMARASI: 22022/398 D.İş - 2022/401 Karar
DAVA: İhtiyati Haciz Kararına İtiraz
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 16/02/2023
Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen ihtiyati haciz kararına itiraz eden ... A.Ş. vekili ve ihtiyati haciz kararına itiraz eden ... Dış Tic.ve San.Ltd.Şti. vekili tarafından ayrı ayrı istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
TALEP: İhtiyati hacze itiraz eden ... Ticaret A.Ş. vekili itiraz dilekçesinde özetle; Tedbir talep eden tarafın, ihtiyati haciz talebine, ... Bankası İzmit E-5 Şubesi'ne ait ... nolu, 30/11/2022 keşide tarihli, 285.877,14 TL bedelli çeki dayanak yaptığını, bahsi geçen çekin, tedbir talep eden tarafça haksız ve hileli yollarla ele geçirildiğini, çek lehtarı ... şirketinin kaşesi ve imzası taklit edilerek farklı kişilere ciro edildiğini, böylece ciro zincirinde kopukluk oluştuğunu, çek lehtarı ... şirketi tarafından dosyaya sunulan imza sirkülerinde de çekte bulunan imza ile arasındaki farklılığın açıkça gözle görülebildiğini, çekin, ... Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti.'ye kargo vasıtasıyla gönderilmek üzere ... Kargo Kocaeli / İzsan Şubesi'ne 24/09/2022 tarihinde teslim edildiğini, müvekkil tarafından ... Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti.'ye gönderilen çekin, alıcı firmaya ulaşmaması üzerine, müvekkil şirket ... kargo takip numaralı gönderinin akıbetini, çekin teslim edildiği ... Kargo isimli kargo firmasından sorduğunu, ... Kargo tarafından ... sayılı, 01/11/2022 tarihli yazı cevabında; "Şirketimizin ilgili birimlerince yapılan araştırmalar neticesinde kargonuzun akıbeti ile ilgili olumlu bir netice elde edilememiş olduğunu iletiriz." şeklinde bilgi verildiğini, Müvekkilin ihtiyati haciz talebine konu edilen çekin keşidecisi olduğunu, çeke dayanılarak davalı tarafça başlatılan haksız ve hukuki dayanaktan yoksun icra takibine karşı taraflarınca İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/765 E. Sayılı dosyası ile menfi tespit davası açıldığını, yine, çeki hukuka aykırı ve hileli yollarla ele geçiren davalı ve ilgili kişiler için savcılığa suç duyusunda bulunulduğunu, aynı şekilde, kaşe ve imzası taklit edilen çekin lehtarı ... Ticaret ve San. Ltd. Şti. tarafından İstanbul 5. İcra Hukuk Mahkemesi'ne 2022/1064 E. sayılı dosyası ile dava açılarak çekte bulunan imzaya itiraz edildiğini, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu, yine, lehtar ... tarafından İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/840 E. sayılı dosyası ile Çek İptali davası açıldığını, davada, 07/11/2022 tarihinde Ödemeden Men Kararı verildiğini, bahsi geçen çekin, kötüniyetli üçüncü şahısların eline geçmesi ve haksız ve hukuka aykırı olarak müvekkil aleyhinde ihtiyati haciz ve icra takibine konu edilmesi müvekkilin mağduriyetine neden olduğunu, müvekkilin fatura nedeniyle ... şirketine 02/12/2022 tarihinde tekrar ödeme yapmak durumunda kaldığını, ayrıca haksız ihtiyati haciz nedeniyle çalışmış olduğu tüm bankalardaki hesaplarına haciz konulduğunu, mevduatı bulunan hesaplarını da kullanamaz hale geldiğini, ayrıca müvekkilin endüstriyel yapı çelikleri ticareti alanında alım satım işleri yürütmekte olduğundan malzeme tedarik ettiği firmalarla "Doğrudan Tahsilat Sistemi" olarak adlandırılan DBS sistemi üzerinden işlemlerini yürütmekte olup bu sistem uyarınca tedarikçiler faturalarını bankaya ibraz etmekte ve doğrudan tahsilatlarını yapabilmekte iken ihtiyati hacizler nedeniyle bankaların bu işlemi durdurduğunu, bu nedenle, müvekkilin nakit işlem dışında alım satım yapabilme kabiliyeti de kalmadığını, bu nedenlerle İtirazlar kapsamında, ihtiyati haciz kararının müvekkil şirket yönünden kaldırılmasına, her ne kadar taraflarınca menfi tespit davası açılarak icra takibinin durdurulması talep edilmiş ise de, icra takibi durdurulsa dahi hacizler varlığını sürdüreceğinden, mevcut hacizlerin kaldırılması için gerekli görülmesi halinde mahkemece belirlenecek teminat karşılığında dosya üzerinden (duruşma yapılmaksızın) verilecek karar ile hacizlerin kaldırılmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir. İhtiyati hacze itiraz eden ... Tic. ve San. Ltd. Şti. vekili itiraz dilekçesinde özetle; İhtiyati hacze konu ... Seri Numaralı, 30.11.2022 Vade Tarihli Ve 285.877,14 Tl bedelli çek, keşideci ... San. Tic. A.Ş tarafından müvekkil şirkete kargo yoluyla gönderildiğini, müvekkile teslim edilmediğini, konuyla ilgili olarak kargo firması ile görüşmeler yapıldığını, şifahi olarak ilgili kargonun kaybolduğu bilgisi edinildiğini, öte yandan kargo firması yazılı olarak da "...Şirketimizin ilgili birimlerince yapılan araştırmalar neticesinde kargonuzun akıbeti ile ilgili olumlu bir netice elde edilememiş olduğunu bildiririz" şeklinde bilgi verdiğini, bunun üzerine taraflarınca çekin zayi olması nedeniyle iptal talepli olarak İstanbul Anadolu 9.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/840 E. Sayılı dosyasından dava açılmış ve çek hakkında mahkemece ödemeden men kararı verildiğini, ilgili çekin vadesinde ibraz edildiğini, ödemeden men kararı bulunduğundan işlem yapılmadan iade edildiğini, akabinde alacaklının talebiyle mahkeme dosyasından müvekkil hakkında ihtiyati haciz kararı verildiğini, çekin ortaya çıkmasıyla birlikte ise taraflarınca çekin zayi olmadığı ve aslında hırsızlık ve resmi belgede sahtecilik suçlarına konu olduğunun anlaşıldığını, zira çekin arkasındaki ciro müvekkil şirkete ait olmadığını, bununla birlikte cirodaki imzanın da müvekkil şirketin temsil ve ilzam yetkilisine ait olmadığını, yine ciroda kullanılan kaşenin de sahte olduğunu, konuyla ilgili olarak taraflarınca takip alacaklısı ... ve diğer şüpheliler hakkında İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu, imza sirkülerinin incelenmesi ile görüleceği üzere, müvekkil şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi ... olduğunu, şirketin kuruluşundan beri de hiç değişmediğini, çekin arkasında yer alan imzanın, yetkiliye ait olmadığını, bu hususun çıplak göz ile basit bir inceleme sonucunda bile anlaşılmadığını, taraflarınca savcılığa suç duyurusunun ve çek iptali talepli davanın yanı sıra İstanbul 5.İcra Hukuk Mahkemesi 2022/1064 E.Sayılı Dosyası üzerinden imzaya ve borca itiraz edildiğini, ilgili çekin suça konu olduğundan ve İstanbul Anadolu 9.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/840 E. Sayılı dosyasından verildiğini, bir ödeme yasağı kararı varken ve bu durum takip alacaklısı tarafından da öğrenilmişken ilgili çek hakkında ihtiyati haciz talep edilmesi haksız ve kötü niyetli olduğunu, öte yandan ilgili çekteki ilk ciro sahte olduğundan çekin ciro silsilesi de bozuktur ve davalı yan alacaklı sıfatını taşımadığını, haksız ihtiyati haczin icrası sebebiyle müvekkilin banka hesapları kullanılamaz durumda olduğunu, müvekkil şirketin bu yüzden zarara uğradığını, İlgili çek suça konu olduğundan, taraflarınca imzaya itiraz edildiğinden ve alacaklıya karşı ileride tazminat davası açacak olunması nedenleriyle davalar sonuçlanıncaya kadar alacaklı tarafından yatırılan teminatın tedbiren alacaklıya ödenmemesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa karşı yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. İhtiyati haciz talep edenin, ihtiyati hacze itiraza cevap verilmediği görüldü.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu itirazın reddine dair ek kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, mahkememizce vadesi geçmiş ve rehinle temin edilmemiş çekin şekli anlamda incelenmesi sonucunda ciro silsilesinde kopukluk olmadığı anlaşılmakla meşru hamilin ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verildiği, çekin borçlusu ve ilk cirantası tarafından imza itirazında bulunularak ihtiyati hacze itiraz edildiği, yukarıda yer verilen İstinaf kararları uyarınca imza itirazının açılacak menfi tespit davasında inceleneceği, ihtiyati haciz aşamasında bu yönde bilirkişi incelemesi yapılmasının mümkün olmadığı, bu durumun ihtiyati hacze itiraz nedeni sayılmadığı kanaatine varılarak itirazın reddine" karar verilmiştir. Bu karara karşı ihtiyati hacze itiraz eden ... Ticaret A.Ş. vekili ve ihtiyati hacze itiraz eden ... Dış Tic.ve San.Ltd.Şti. vekili tarafından ayrı ayrı istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: İhtiyati hacze itiraz eden ... Sanayi Ticaret A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; tedbir talep eden tarafından, ihtiyati haciz talebine konu edilen ... Bankası İzmit E-5 Şubesi'ne ait ... nolu, 30/11/2022 keşide tarihli, 285.877,14 TL bedelli çekin haksız ve hileli yollarla ele geçirildiğini, çek lehtarı ... şirketinin kaşesi ve imzasının taklit edilerek farklı kişilere ciro edildiğini, ciro zincirinde kopukluk oluştuğunu, çekin lehtarın eline geçmeden kaybolduğuna dair ... Kargo'dan alınan yazılı delillerin dosyada mevcut olduğunu, çekte şekli anlamda ciro silsilesi olduğunu kabul etmenin, hırsızlığı göz ardı etmek anlamına geleceğini, lehtar ... tarafından İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/840 E. sayılı dosyası ile çek iptali davası açıldığını, işbu davada 07/11/2022 tarihinde ödemeden men kararı verildiğini, bahsi geçen çekin, işbu kötüniyetli üçüncü şahısların eline geçmesi, haksız ve hukuka aykırı olarak müvekkil aleyhinde ihtiyati haciz ve icra takibine konu edilmesinin müvekkilin mağduriyetine neden olduğunu, müvekkil fatura nedeniyle ... şirketine 02/12/2022 tarihinde tekrar ödeme yapmak durumunda kaldığını, ayrıca haksız ihtiyati haciz nedeniyle çalışmış olduğu tüm bankalardaki hesaplarına haciz konulduğunu, mevduatı bulunan hesaplarının da kullanamaz hale geldiğini, çeki bankaya ibraz eden son ciranta ... iken, ihtiyati haciz talep eden ve icra takibi başlatan kişinin ... olduğunu, ciro silsilesinde kopukluk olduğunu, belirtilen sebepler neticesinde Yerel Mahkemenin ihtiyati haciz kararına itirazlarının reddi kararının kaldırılmasını, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür. İhtiyati hacze itiraz eden ... Dış Tic.ve San. Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde özetle; çekteki ilk cironun sahte olduğundan çekin ciro silsilesinin bozuk olduğunu, davalı tarafın alacaklı sıfatını taşımadığını, şirketin temsil ve ilzam yetkilisinin imza sirkülerinin dosyaya sunulduğunu, çekteki ilk ciro imzasıyla uzaktan yakından benzerlik göstermediğini, bu hususun bilirkişi incelemesine muhtaç olmadığını, iki imza yan yana konulup çıplak gözle bakıldığında en ufak benzerlik bile göstermezken ciro silsilesinin düzgün olduğu sonucuna varılmasının hukuka aykırı olduğunu, ihtiyati haczin muhatabının bariz itiraz ve haklılığının gözetilmemesinin yerinde bir karar olamayacağını, ayrıca mahkemece taraflar davet edilmeksizin ve dinlenmeksizin doğrudan dosya üzerinden karar verildiğini, bu durumun da açık yasa hükmüne aykırılık teşkil ettiğini, tarafların iddia ve savunma haklarını ihlal edildiğini, itirazlarının kabulüne karar verilerek ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür. Talep eden vekili istinafa cevap dilekçelerinde özetle; ihtiyati hacze itiraz sebeplerinin İ.İ.K. 265 maddesi uyarınca tahdidi olarak sayıldığını, bu sebepler dışında ki itiraz sebeplerinin menfi tespit davasının konusunu oluşturabileceğini, takip konusu çekin yasal süresi içinde bankaya ibraz edildiğini, ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için yasal şartların oluştuğunu, ödeme yasağı bulunan çekin icra takibine ve ihtiyati hacze konu edilmesine engel bir durum bulunmadığını, müvekkilinin iyi niyetli yetkili hamil olduğunu belirterek istinaf taleplerinin reddine karar verilmesini beyan etmiştir.
GEREKÇE: Talep, kambiyo senedine(çek) dayalı olarak verilen ihtiyati haczin itirazen kaldırılması, istemidir. İlk derece mahkemesince ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmiş, karara karşı borçlular ... Dış Tic. Ltd.şti ve ... Tic.A.Ş tarafından çek üzerindeki ... Ltd.şti. Ne ait kaşe ve imzanın bu şirket yetkililerine ait olmadığı, çekin aslında çalınmış bir çek olduğu, ciro silsilesinin kopuk olduğu gerekçeleri ile ihtiyati haczin şartlarına itiraz edilmesi üzerine ilk derece mahkemesince duruşma açılarak yapılan inceleme sonucunda 21/12/2022 tarihli ek karar ile itirazın reddine karar verilmiş karara karşı borçlular istinaf yasa yoluna başvurmuştur. İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, ihtiyati haczin şartlarının bulunup bulunmadığı noktasındadır. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 257/1. Maddesine göre, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. İİK'nın 258/1. maddesi hükmüne göre ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahkemenin ''alacağın varlığı hakkında kanaat edinmiş olması'' yeterlidir. Mahkemenin ''alacağın varlığına kanaat edinmiş olmasından'' anlaşılması gereken alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin veya tam olarak ispat edilmesi değildir. Diğer hukuki himaye tedbirlerinde olduğu gibi ihtiyati hacizde de amaç davaya ilişkin yargılamadan farklı olarak, maddi hukuka dayanan hak bakımından nihai bir karar verip, uyuşmazlığı esastan sona erdirmek değildir. Yani ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için ispat gerekmez, yaklaşık ispat için delil sunulması yeterli olup, alacaklının ilişkisinin varlığını ve muaccel olduğunu tam ve kesin olarak ispat etmesi aranmamaktadır (Yargıtay 19.HD'nin 12/12/2019 Tarih, 2019/2300 E-2019/5531 K). Borçlu tarafından kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati hacze karşı İİK'nın 265/1. maddesine uyarınca, ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzurunda yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi halde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edilebilir. İİK'nın 265/3. Maddesinde ise, Mahkemenin, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddedeceği, düzenlenmiştir. Buna göre mahkemece ihtiyati hacze vaki itiraz, ancak kanunda gösterilen ve itiraz eden tarafından ileri sürülen itiraz sebepleriyle sınırlı olarak incelenebilir. Somut olayda: İhtiyati hacze itiraz eden tarafından çek üzerinde lehtar-ciranta ... Dış Tic. Ltd.şti. kaşe ve imzasının bu şirkete ait olmadığı, çekte ciro silsilesinin kopuk bulunduğu, ayrıca borçlular tarafından İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/765 e. Dosyası ile menfi tespit davası açıldığı ileri sürülmüştür. Çek üzerinde yapılan incelemede ihtiyati haciz talep eden alacaklının çeki bankaya ibraz eden son cirantadan bir önceki ciranta olduğu, ciro silsilesinde şeklen bir kopukluk bulunmadığı, İhtiyati hacze itiraz edenlerin çek üzerindeki kaşe ve imzanın lehtar-ciranta ... Dış Tic. Ltd.şti ne ait olmadığı iddialarının menfi tespit davasında incelenip değerlendirilecek iddialar olup ihtiyati hacze itiraz aşamasında değerlendirilmesi mümkün olmayan hususlar olduğu belirlenmiştir. Bu nedenle ilk derece mahkemesince ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. HMK'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından ihtiyati hacze itiraz eden borçlu vekillerinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun ayrı ayrı reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR: Yukarıda ayrıntısı ile açıklanan nedenlerle; 1-İhtiyati hacze itiraz eden ... Ticaret A.Ş. vekili ve ... Dış Tic. ve San.Ltd.Şti. vekilinin istinaf başvurularının HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE, 2-İhtiyati hacze itiraz eden ... Ticaret A.Ş. ve ... Dış Tic. ve San.Ltd.Şti. tarafından başvuru sırasında istinaf karar harcı ayrı ayrı peşin olarak yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 3-İhtiyati hacze itiraz eden taraflarca istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerlerinde bırakılmasına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362(1)f maddesi uyarınca kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.16/02/2023