T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/1981
KARAR NO: 2023/1359
KARAR TARİHİ: 07/12/2023
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 25/02/2020
NUMARASI: 2018/261 Esas - 2020/175 Karar
DAVA: Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 07/12/2023
Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili firmanın davalı firmaya 13.11.2018 tarihi itibariyle ve 5.019,43 TL ana para borcu olmadığının beyan ederek tespiti 2.850,81TL 'nin ticari faiziyle birlikte tahsili ile öncelikle davalı firmanın müvekkili firma aleyhinde başlattığı İstanbul ... İcra Dairesinin ...E. Sayılı dosyasında icra veznesine girecek paranın İİK md. 72/3. uyarınca alacaklıya verilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili Şirket ile davacı şirket arasında emtia alış-verişine dayanan bir ticari ilişki söz konusu olduğunu, Borçlu- Davacı Şirket 2018 Ağustos ayından icra takibinin yapıldığı 13.11.18 tarihine kadar 5.019,43 TL bakiye için ödeme vaadi ile Alacaklı, Davalı Şirketi oyaladığını, İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, Davacı tarafından icra takibine herhangi bir itiraz gelmediğini sonrasında bankalara Davacı Aleyhine 89-1 haciz ihbarnamesi gönderdiklerini, kendilerini arayarak hacizleri kaldırmaları için ricada bulunduklarını beyan ederek, Menfi Tespit davasının reddini, takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasındaki alacaklarına işlenen ticari reeskont faizi hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde, ticari defterlerin kanıt olması, bu defterlerin Ticaret Kanunu'nun öngördüğü şartlar içinde tacirin lehinde veya aleyhinde olarak kullanılması ve ticari bir uyuşmazlığında hükme esas teşkil etmesidir. Böylelikle, ticari bir uyuşmazlıkta ticari defter kaydı, uyuşmazlığın çözümünde yazılı bir kanıt aracıdır. Tacirin tuttuğu bütün defterlerdeki kayıtların birbirine uygun olması; birbirini tutması ve doğrulaması şarttır. Ayrıca ticari defterlerin kanuna uygun olarak tutulmuş olması yanında tasdike tabi olan ticari defterlerin açılış ve kapanış tasdiklerinin de Ticaret Kanununda belirtilen sürelerde ve şekillerde yapılmış olması gerekmektedir. Aksi takdirde defterler, sahipleri lehine kanıt olma niteliklerini kaybederler. Bir ticari ilişki ve bu ilişkiden kaynaklı alacağın olduğunu iddia eden taraf yazılı belgeler ile ispat etmesi gereklidir. İspatın konusu, ispat yükünün kimde olduğu ve ispat vasıtalarının neler olduğu HMK 187,190 ve 200. Maddeleri ayrıca HMK Madde 222 de Ticari defterlerinin ibrazı ve delil olması açısından ilgili düzenlemeler mevcuttur. Bilirkişi raporu göz önüne alındığında; Davalı şirketin Ticari Defter kayıtlarına göre, davacı ... Tekstil Ayakkabı ... Tic. Ve San. Ltd. Şti.'den 13/11/2018 tarihi itibariyle 5.019,43 TL alacaklı olduğu, Davacı şirketin sunmuş olduğu Ticari Defter Kayıtlarına göre, 13/11/2018 tarihi itibariyle davalı/alacaklı yandan 2.850,80 TL alacaklı olduğu, Taraflar arasındaki hesap farkları; Davacı Şirket tarafından düzenlenen 9 Adet 10.019,79 TL tutarındaki e-Faturaların Davalı Şirket Ticari Defter kayıtlarında yer almadığı, Davalı Şirket Ticari Defterlerinde yer alan 31.07.2017 tarihli 2.146,34 TL miktarlı Düzeltme Kaydının Davacı Şirket kayıtlarında bulunmadığı, Davacı Şirket tarafından düzenlenen 10.019,79 TL miktarındaki e-Faturaların, Davalı Şirkete tebliğ edilmiş sayılacağı, davalı şirketin kayıtlarında bulunmayan 10.019,79 TL tutarındaki e-faturalar ve Davalı Şirket kayıtlarında bulunan 31.07.2017 tarihli DÜZELTME KAYDI açıklamalı kayıtların sadeleşmiş şekliyle Net Fark (10.019,79 TL- 2.146,34 TL)=7.873,45 TL olduğu ancak 11.01.2018 tarihli 3.240,00 TL miktarlı şube açılış açıklamalı fatura ile ilgili taraflar arasında şube açılmasını konu eden bir sözleşmenin davacı tarafça dosyaya sunulmadığı, 15.03.2018 tarihli 1.146,40 TL miktarlı dokuma sallama kart açıklamalı faturayla ilgili davacı tarafın faturaya konu hizmetin verildiğine dair dosyaya somut delil sunmadığı gözetilerek hesap farkı olarak hesaplanmış 7.873,45 TL miktardan söz konusu bu iki fatura bedelinin de düşümü gerekmiş (7.873,45-3.240,00-1.146,40 = 3.487,05 TL) davacı taraftan şube açılış ve dokuma sallama kart ile ilgili verilen hizmete dair dosyada somut delil bulunmadığından hükme esas tutulmamış bu doğrultuda davacı şirket ticari defterler kayıtlarında davalı şirketten 2.850,80 TL alacaklı olduğu yönündeki tespit değerlendirme dışında bırakılmıştır. Bu doğrultuda davacı şirketin alacak taleplerinin reddiyle İstanbul ...İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyadan davacının davalıya 1.532,38 TL bakiye borcu bulunduğundan 3.487,05 TL yönüyle davacının borçlu olmadığının tespitine, davalıdan icra veznesine fazla ödenen bedellerin ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle beraber istirdadına , ..." karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taraflar şirket arasında emtia alış-verişine dayanan bir ticari ilişki söz konusu olup alacaklının, davalı şirketi oyaladığını, bilirkişi raporunda belirtilen davalı şirketin defterlerinde kayıtlı olmayan 9 adet 10.019,79 TL tutarında kesilen faturaların bir çoğunun neye istinaden kesildiğinin bilinmemekle hiç birini kabul etmediklerini, süresinde itiraz etmemiş olmalarının bu sonucu değiştirmeyeceğini, davalı şirketin ticari defterlerinde kayıtlı olmayan faturalarda tek taraflı bir icap söz konusu olup faturalara 8 gün içerisinde itiraz edilmemesi durumunda alacağın varlığını kanıtlaması için öncelikle sözleşmesel ilişkinin varlığının kanıtlaması gerektiğni beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.
GEREKÇE: Dava, cari(açık) hesaba dayalı olarak başlatılan icra takibi nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ve alacağın tahsili davasıdır. Mahkemece menfi tespit davasının 3.487,05 TL üzerinden kabulünü, alacak davasının reddine karar verilmiştir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu(HMK)'nun 341/2. Maddesine göre, miktar ve değeri 2020 yılı için 5.390,00 Türk Lirasını geçmeyen malvarlığı davalarına ilişkin kararlar kesindir. Ayrıca anılan maddenin dördüncü fıkrasında da alacağın tamamının dava edildiği durumlarda asıl talebin kabul edilmeyen bölümü istinaf sınırının altında kalan tarafın istinaf yoluna başvuramayacağı düzenlenmiştir. Miktar olarak kesin nitelikteki karar ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince, karara karşı kanun yolunun açık olduğunun belirtilmesi de sonuca etkili değildir. Mahkemece, istinaf eden davalı aleyhine karar verilen kısım ise 3,750,00 TL'dir. Bu haliyle, davalı tarafça istinafa konu edilen kısım miktar itibariyle kesindir. Her ne kadar İlk derece Mahkemesince davalının aleyhine verilen kabul kararına karşı istinaf yoluna başvurulmuş ise de; miktar itibariyle hüküm tarihinde geçerli olan istinaf sınırını geçmeyen bu karara karşı HMK'nın 341/2. maddesi uyarınca istinaf kanun yoluna başvurulamayacağından davalının istinaf dilekçesinin reddine karar vermek gerekmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere; 1-Davalı vekilinin istinaf dilekçesinin HMK'nın 346/1. Maddesi uyarınca REDDİNE, 2-İstinaf yoluna başvuru sırasında alınan istinaf karar harcı ile istinaf başvuru harcının istemi halinde davalıya iadesine, 3-İstinaf yoluna başvuran davalı tarafından yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına, Dair, dosya üzerinden yapılan ön inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi gereğince kesin olmak üzere, oy birliği ile karar verildi. 07/12/2023