T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/1768
KARAR NO: 2023/1271
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 23/06/2020
NUMARASI: 2018/976 Esas - 2020/322 Karar
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 20/11/2023
Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı aleyhine, davacı borcundan dolayı İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı icra dosyası üzerinden icra takibi başlattığı, davalı icra dosyasına yapmış olduğu haksız itirazında takibe ve yine davacıya borcu bulunmadığından borca 13.06.2018 tarihinde itirazda bulunduğu, mahkemeye de dilekçelerine ek olarak sundukları evraklar neticesinde belge mündericatına ilişkin bir itirazın söz konusu olmadığı, ilgili evraklar ile açık olduğunu, bu nedenle davalının borca itirazının yersiz olduğunu, davadışı/Sigortalı ... Fab. T.A.Ş. tarafından Almanya’da yerleşik ... firmasından 15.10.2017 tarih ve ... nolu fatura muhteviyatı ... olarak 4 Kap/100 ad.(Net;1.860,00 kg,Brüt;2.432,00 kg.) refraktör emtiası satın alındığını, emtianın Hollanda’dan Türkiye’ye kadar olan kara yolu nakliyesi için nakliyeci ... A.Ş. ile anlaşılmış ve ... A.Ş. firmasının da nakliye işini alt nakliyeci ... Ticaret ve Nakliyat Ltd. ŞTİ. ‘’ne taşere ettiği ve emtianın alt nakliyeci ... Nakliyat Ltd. Şti. adına kayıtlı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araca yüklendiğini, emtianın 07.11.2017 tarihinde Kapıkule Gümrük Müdürlüğü’nden ... nolu transit refakat belgesi ile Kdz. Ereğli Gümrük Müdürlüğü’ne getirildiği, sigortalı sahasındaki ... numaralı Gümrüklü antreposunda ... nolu güvenlik mührü açılarak yapılan kontrollerde 5 kap emtiadan, fatura ve ihracat evraklarında 4 adet ,1 kabında hasar olduğu tespit edildiği, sigortalı yetkilileri ve araç şoförü tarafından tutanak tutularak hasarın sigortalı yetkililerine bildirildiği,durumdan haberdar olan sigortalı, meydana gelen hasarın tespit ve tazmini için sigortacısı olan davacı ...'ye ihbarda bulundukları ve müvekkil nezdinde ... nolu hasar ve rücu dosyası açıldığı, davacı ... ekspertiz çalışması için ... A.Ş.'yi yönlendirildiği, söz konusu hasara ilişkin olarak davacı şirket tarafından ... A.Ş.'den hasarı ve sorumluların tespiti için ekspertiz çalışması talep ettiğini, gerçekleştirilen ekspertiz çalışması sonucu ... nolu rapor ile hasarın toplam miktarı 6.858,71-USD olarak hesaplandığını, dava ve takip konusu emtianın hasarlanması nedeniyle müvekkil şirketin sigortalısının zararına sebebiyet verilmek suretiyle, davacı firma sigortacı sıfatı ile 05.12.2017 tarihinde sigortalı ... Fab. T.A.Ş.'ye 6.858,71-USD ye ödediğini, fakat davalı/borçlu aleyhine başlatılan takip, davalı ve takip borçlusu olan ... Nakliyat Ltd. Şti. tarafından 13.06.2018 tarihinde yapılan haksız itiraz nedeniyle durmuş olduğunu, haksız itirazın iptali için işbu davanın açıldığını, taşıyan bu taşıma işlemlerinden bazılarını sözleşme ile yükletene taşıtana veya gönderilene bıraksa dahi, taşıyanın bu işlemlere ihtimam borcu devam ettiğini, taşıyan, ağır ihmal ve kusurundan dolayı sınırlı sorumluluktan yararlanamayacağını, eksper raporunun bağlayıcı olduğunu ve icra inkar tazminatı talebinin olduğunu, açıklanan nedenlerle davanın kabulüne karar verilmesini, borçlunun takibe, asıl alacağa ve faize ilişkin haksız itirazlarının kaldırılmasını, İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü ...Esas sayılı icra dosyasındaki Takibin devamına, davalı borçlunun %20den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkûm edilmesini, yargılama giderleri ve ücreti vekâletin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı vekilinin mahkememize gönderilmiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacının aktif dava ehliyetinin mevcut olmadığını, davacı yan tarafından Nakliyat Emtea Genel Sigorta Poliçesini ibraz etmemekle birlikte, ekspertiz raporunda hasarın ambalaj yükleme ve istifleme işlemlerinin gereği ifa edilmemesi neticesinde oluştuğu iddia edilen hasarın davacı yan tarafından ödendiği, bu noktada tanzim ettiği poliçe ile teminat kapsamı dışında tuttuğu bir riskin bedelini sigortalısına ödeyen sigorta şirketinin onun halefi olarak davalı şirkete rücu etmemesinin düşünülemeyeceğini, davacı ... şirketinin sigortalısına yaptığı ödeme teminat dışı olduğunu, taşıma konusu emtiaların ambalaj, yükleme ve istiflenmesi gönderici fira tarafından yapıldığından bu işlemlere davalı hasar iddiası nedeni ile taşımacıya yöneltilen davanın CMR Kon. Gereğince reddine karar verilmesini, önemli olan husu sandık içinde esasen hasarlı olduğuna dair hiçbir emare olmayan emtialar test edilmeden, afaki olarak sandık içindeki emtiaların tamamı hasarlı kabul edildiğini, sigortacının taşımacıdan ancak ve sadece gerçek zararı talep etme hakkının haiz olduğunu, davacı ... talep ettiği hasar miktarına sigorta poliçesinden kaynaklanan sigortacı ile lehine sigorta teminatı verilen sigortalının arasındaki sözleşme/poliçeden doğan hususlar poliçenin taraflarını bağlayacak olduğunu, bu kapsamda kar marjının yasa gereği 3.kişi taşımacıdan talep edilmesinin mümkün olmadığını, davacının delili olan ekspertiz raporundan seramik cinsi emtiada gözle görülmeyen/ tespit edilmeyen ve fakat mikro düzeyde çatlak olabileceği varsayımı ile sandık içindeki 25 emtianın hasarlı kabul edildiği fakat emtianın cinsi nedeni ile sovtajının olmadığı ifade olunduğu, sovtaj verilmeyen fakat hasarlı kabul edilen emtianın eğer ki imha edilmiş ise imha belgesinin sunulması, imha belgesi yok ise emtianın nerede muhafaza edildiğinin sayın başkanlığınıza bildirilmesi gerektiğini, zira hasarlı olduğu iddiası ile ve sovtaj tenzili yapılmaksızın eksiksiz fatura bedeli davalıdan talep olunan emtianın, eğer ki davalıya kusur atfedilir ise mülkiyenin de devrinin gerekeceğini, davacı yanın iş bu davanın dayanağı olan icra takibi tarihinden itibaren yıllık %6 faiz talebinde bulunduğunu, CMR madde 27 hükmünde talep edilebilecek faizin yıllık %5 olarak düzenlendiği, davanın ... Sigorta A.Ş. Tarafından CMR sigorta poliçesi gereğince teminatlandırılmış olduğunu, davalı yana kusur atfedilmesi halinde ... nolu poliçeye istinaden sigorta şirketinden temin edilecek tazminat nedeniyle davanın ... Sigorta A.Ş.'ye tebliğ ile ihbarına karar verilmesini, açıklanan nedenlerle davanın reddine , yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasını talep ettikleri görülmüştür.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "...Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller ve taraflar arasındaki uyuşmazlığın çözümü amacıyla yapılan yargılama ve yargılama sırasında bilirkişilerden alınan hükme ve denetime elverişli rapor içeriği hep birlikte değerlendirildiğinde, davacı ... sigortalısı davadışı ... Fab. T.A.Ş. tarafından Almanya’da yerleşik ... firmasından 15.10.2017 tarih ve ... nolu fatura muhteviyatı ... olarak 4 Kap/100 ad.(Net;1.860,00 kg,Brüt;2.432,00 kg.) refraktör emtiası satın alındığı, emtianın Hollanda’dan Türkiye’ye kadar olan kara yolu nakliyesi için nakliyeci ... A.Ş. ile anlaşılmış ve ... A.Ş. firmasının da nakliye işini alt nakliyeci ...Nakliyat Ltd. ŞTİ.'ne taşere ettiği ve emtianın alt nakliyeci ... Nakliyat Ltd. Şti. adına kayıtlı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araca yüklendiği, emtianın 07.11.2017 tarihinde Kapıkule Gümrük Müdürlüğü’nden ... nolu transit refakat belgesi ile Kdz. Ereğli Gümrük Müdürlüğü’ne getirildiği, sigortalı sahasındaki ... numaralı Gümrüklü antreposunda ... nolu güvenlik mührü açılarak yapılan kontrollerde 5 kap emtiadan, fatura ve ihracat evraklarında 4 adet, 1 kabında hasar olduğunun tespit edildiği, bunun üzerine gerçekleştirilen ekspertiz çalışması sonucu ... nolu rapor ile hasarın toplam miktarı 6.858,71-USD olarak hesaplandığı, dava ve takip konusu emtianın hasarlanması nedeniyle davacı şirketin sigortalısına 6.858,71-USD ye ödediği, davaya konu takibin dayanağının ... numaralı nakliyat hasar dosyası rücu alacağı olduğu, davacı ile davadışı ... Fab. T.A.Ş arasında 06/11/2017 tarihinde ... nolu Nakliyay Emtia Sigortası ile dava dışı şirkete ait malların taşıma işlemlerinin sigorta teminatı altına alındığı, hasar sonrası aldırılan ekspertiz raporunda hasarın Alt nakliyeci davalı adına kayıtlı şoför ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile yapılan nakliye sırası da meydana geldiği, söz konusu hasarın sandıkların muhtemelen aracın seyri sırasında ani fren ve/veya keskin viraja girmesi sırasında şiddetli kayması neticesinde sandığın bitişik kamyon kapağı iç kısmına çarparak sandığın bir kısmını kırması ve ürünlerin tamamının darbeye maruz kalmış olabileceği ayrıca metal şeritler sebebiyle sandıktan düşmeyen ancak yana doğru ayrılan parçanın seyir sırasında sandığın öne arkaya kayması sırasında içerisindeki ürünlerin hasarlanmış olabileceği görüşünün belirtildiği, somut dava konusu olayda davalının taşıma işini bizzat yerine getiren olduğu, CMR 8 ve 9. maddeleri gereğince taşıyıcının yükü teslim alırken sevk mektubuna bir itirazi kayıt düşmemişse yükü hasarsız teslim aldığının kabul edildiği, dava dosyasında d taşıyıcının yükü hasarsız teslim aldığının sabit olduğu, ayrıca CMR 17. maddesi gereğince taşıyıcının yükü teslim aldığı andan teslim edeceği ana kadar meydana gelecek hasarlardan sorumlu olduğu, taşıyıcının bu sorumluluktan CMR 17/4. maddesi gereğince hasarın kendi kusurundan doğmadığını, özel risklerden doğduğunu ve önlenmesine olanak bulunmayan durumlardan ileri geldiğini ispatlaması gerektiği, dosya kapsamında davalının iddialarını ispatlayamadığının anlaşıldığı, taşınan malın araç içerisinde kayması sonucu zararın meydana geldiği, taşınan emtianın ambalajlanma ve sabitlenme kusurunun bulunmadığı buna ilişkin bir itirazi kaydın da taşıyıcı tarafından koyulmadığı, bu anlamda davacı şirketin sigortalısına ödediği sigorta tazminatını TTK 1301. maddesi gereğince rücuen talep etme hakkı olduğu kanaatine varılarak davacının davasının kabulüne, davalının İstanbul Anadolu ...İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile asıl alacağa takip tarihinden itibaren CMR 27/1 gereğince işletilecek %5 oranında faiz ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, alacak likit itiraz haksız bulunduğundan takdiren kabul edilen alacağın %20 si oranında hesaplanan icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine ve davanın kabulüne" karar verilmiştir.Bu karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; CMR konvansiyonu hükümleri gereğince muhakeme yapılması gerekirken davacının delili olan ekspertiz raporunun koşulsuz kabul edildiğinin bilirkişi raporunda dayanılarak yapılan yargılama ve verilen hükmün açıkça kanuna aykırı olduğunu, eksper raporunun mahkemenin dayanak yaptığı bilirkişi raporları ile eksiksiz tereddütsüz olduğu yönlü tespitin açıkça hukuka aykırı olduğunu, sigorta poliçesinden kaynaklanan sigortacı ile lehine sigorta teminatı verilen sigortalı arasında hüküm doğuracak olan ve 3. kişiye karşı ileri sürülmesi mümkün olmayan kar marjının işbu davada hükme bağlanmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, hurda olarak kabul edilen emtialarda ki hasarın gözle görülmediği, hasara ilişkin kalite kontrol yapılmadığı, farazi olarak üretimde kullanılır ise sorun olabileceği yönlü bir beyanla malın tam hurda olarak kabulünün açıkça usul ve yasaya aykırı olduğunu, bu malların imha edildiğine dair dosyada bir delil olmadığı, ne şekilde değerlendirildiği konusunda davacı tarafından açıklama yapılmadığını, sigorta şirketi müşterisinin memnuniyeti için tetkik etmediği ve gerçekten var olup, olmadığını tespit etmediği bir hasarı exgratia tazmin muhtariyeti mevcut olmakla birlikte yaptığı hatır ödemesinin 3. kişiye rücusunun sebepsiz zenginleşme kapsamında olduğunu, hasar mevcut ise CMR konvansiyonu gereğince ambalaj/istifleme ve yükleme kusurunun değerlendirilmesi gerektiği halde savunma ve itirazlarının dikkate alınmadığını, dava konusu hasar iddiasının mevcudiyeti, sorumlusu, taşımacıya sorumluluk atfedilecek ise miktarı, metrafik kusurun tespiti, taşımacının CMR konvansiyonu gereğince azami sorumluluğunun hesaplanması, faizin başlangıcı vs hususlarının tamamının muhakemeye muhtaç olduğunu, gözle görülemeyen bir hasar iddiasını likit kabul ederek icra inkar tazminatına hükmedilmesinin açıkça hukuka aykırı olduğunu, icra inkar tazminatı talebinin ve kabulünün yasal şartlarının mevcut olmadığını, belirtilen sebepler neticesinde yerel mahkeme kararının kaldırılmasını, davanın reddine karar verilmesini ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılması gerektiğini ileri sürmüştür.Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; sigortalı beyanında açıkça belirtmiş olduğu üzere taşıma esnasında hasar gören emtiaların kullanılmasının hayati risk teşkil edeceğinden kullanılma ihtimallerinin olmadığının açık olduğunu, tamamının imha edildiğini, dolayısıyla davalının itirazına konu ettiği gibi emtiaların değerlendirilmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, bilirkişiler tarafından kendilerince sunulan belgeler ile CMR konvansiyon hükümleri ile birlikte değerlendirilerek inceleme gerçekleştirildiğini, davalı tarafından yapılan eksper raporunun hükme esas alındığı itirazının gerçeği yansıtmadığını, malın boyutlarına, ağırlığına uygun araç tipini belirlemek, hangi tip istiflemenin hangi araç için uygun olduğuna karar vermenin taşıyıcı tarafın sorumluluğunda olduğunu, zira hangi malın hangi koşullarda uluslararası taşınacağının gönderenin değil işin uzmanı olan taşıyıcının bilebileceğini, dolayısıyla davalının savunmalarının hiçbir suretle kabul edilemeyeceğini, davalı tarafından %10 kar marjının yerel mahkeme tarafından kabul edilerek hükmü kurulmuş olmasında itiraz edilmişse de CMR madde 23 hükmü uyarınca itirazın kabul edilmesinin mümkün olmadığını, belirtilen sebepler neticesinde yerel mahkeme kararının onanmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
GEREKÇE: Dava; ''Emtia Blok Abonman Poliçesi''ne dayanarak ödenen hasar bedelinin, davalı taşıyıcıdan rücuen tahsili istemiyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.İlk derece mahkemesince dosyaya toplanan deliller ve bilirkişi raporu esas alınarak davanın kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalı vekili tarafından yukarıda yazılı sebepler ile istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.İstinafa konu uyuşmalık temelde; hasarın oluşmasına yetersiz ambalajlanmanın etkisinin bulunup bulunmadığı, buradan varılacak sonuca göre davalının sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, CMR konvansiyonu gereği davacının sigortalısına ödediği tüm tazminat bedelini isteme hakkının bulunup bulunmadığı, icra inkar tazminatına hükmedilmesinin yerinde olup olmadığı noktalarındadır. Davacı ... ile dava dışı sigortalısı ... Fab. A.Ş arasında 01/04/2017-09/10/2018 tarihlerini kapsar "emtia blok abonman poliçesinin 14/04/2017 tarihinde düzenlendiği, 23/10/2017 tarihli primsiz düzeltme ek belgesi düzenlendiği anlaşılmaktadır. Dava dışı sigortalının Almanya ülkesindeki bir firmadan satın aldığı 4 kap/ 100 adet refraktör emtiasının Hollanda ülkesinden Türkiye'ye kadar olan kara yolu taşıma işinin dava dışı ... A.Ş'ye verildiği, bu firmanında taşıma işini davalı ... Ltd. Şti.'ye taşere ettiği, taşımanın fiilen ... Ltd. Şti. tarafından gerçekleştirildiği, emtianın Karadeniz Ereğli Gümrük Müdürlüğü'ne geldiği, gümrüklü antrepoda güvenlik mührünün açılarak yapılan kontrollerde 5 kap emtiadan 1 kabında hasar olduğunun tespit edildiği, bu hususta tutanak tutulduğu anlaşılmaktadır. Dosyaya sunulan fotoğraflardan yükün içinde bulunduğu kasanın kırılmış olduğu ve bir kısım malzeme üzerine hasar bulunduğu görülmektedir. Dava dışı taşıtan sigortalı tarafından davalı akdi taşıyıcıya 08/11/2017 tarihli yazı ile durumun ihbar ediliği, davacı tarafça sigortalısına 6.858,71 USD tutarında tazminatın 05/12/2017 tarihinde ödediği, davacı tarafça davalı hakkında İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile 6.858,71 USD hasar tazminatının tahsili amacıyla takip başlatıldığı, davalının borca itirazı üzerine takibin durduğu ve süresi içinde eldeki itirazın iptali davası açılmıştır. TTK 1472. maddesi uyarınca sigortacının sigortalısının haklarına halefiyet hakkının gerçekleşebilmesi için sigortacının hukuken geçerli bir sigorta poliçesi teminatı kapsamında sigortacısına tazminat ödemiş olması ve sigortalının zarar sorumlusuna karşı dava hakkına sahip olması gerekir. Sigortacı; ancak sigortalısının meydana gelen zarardan dolayı üçüncü kişilere karşı dava hakkı varsa bu hakka ödediği bedel oranında halef olacaktır. Eldeki uyuşmazlıkta davacının TTK 1472 maddesi kapsamında halefiyet kuralı gereği rücu imkanı bulunmaktadır. Ayrıca dava dışı sigortalısınca ödenen bedel karşılığında düzenlenen, üzerinde düzenleme tarihi taşımayan "ibraname mutabakatname ve tazminat makbuzu" başlıklı belgede sigortalının 3. şahıslara karşı olan takip ve dava haklarını ... Sigorta A.Ş.'ye TTK 1472 ve TBK 183 maddesi gereğince temlik edildiği görülmektedir. Davaya konu taşıma Hollanda - Türkiye arasında gerçekleştiğinden somut uyuşmazlığın CMR konvansiyonu hükümlerine göre çözümlenmesi gerekmektedir. CMR 17/1. maddesine göre taşımacı, yükü teslim aldığı andan teslim edinceye kadar, bunların kısmen veya tamamen kaybından ve doğacak hasardan sorumludur. 17/2. madde, "Eğer kayıp, hasar veya gecikme istek sahibinin hatası veya ihmalinden, taşımacının hatasından değil de istek sahibinin verdiği talimattan, yüke has bir kusurdan yahut da taşımacının önlenmesine olanak bulunmayan durumlardan ileri gelmiş ise, taşımacı sorumlu tutulamaz." şeklindedir. 17/3. maddede de; taşımacının, taşımayı yapmak için kullandığı kusurlu taşıtları, bu taşıtı kiraladığı kişinin veya vekilinin yahut çalışanlarının hata ve ihmallerinden dolayı sorumlu olduğu ifade edilmiştir.Bu durumda kural olarak, taşıyıcı kendi kusurundan kaynaklanmayan bir sebepten ileri geldiğini ispat edemedikçe eşyaya gelen hasarı tazmin borcu altındadır. Bir başka deyişle taşıyıcının kusurlu olduğu karine olarak kabul edilir. Sorumluluktan kurtulabilmesi için taşıyıcının kusurlu olmadığını ispat etmesi zorunludur. Hasarlı mallar üzerinde inceleme yapılarak hazırlanan ekspertiz raporuna göre hasarlı ürünün naylon ile sarılarak sandık içeresine konulmuş olduğu ve etrafının metal şerit ile sarılı olduğu belirlenmiştir. Dosyaya sunulan fotoğraflarda da aynı durum görülmektedir. Yine rapora göre hasarlı sandığın orta kenar levhasının aldığı darbe ile kırıldığı, ürünlerin darbenin bulunduğu bölgeye denk gelen naylonlarının yırtıldığı, ürünlerin yüzeyinde kazıntılar olduğu tespit edilmiştir. Tahliye anında çekilen fotoğraflara göre ahşap sandığın kaymasını engellemek için yatay kolon bulunduğu, yatay kolonlar haricinde spanzetlerle de sabitleme yapıldığı, dolayısıyla yeterli sabitlemenin yapılmış olduğu, hasarlı sandığın kamyon yan kapağına bitişik olduğu ve bu kısmın kırık olduğu tespiti yapılmıştır. Bu tespitler sonucu söz konusu hasarın nakliye sırasında aracın ani fren ve/veya keskin viraja girmesi sırasında kayması neticesi kamyon kapağına çarpması ile sandığın kırılması ve ürünlerin tamamının darbeye maruz kalmış olabileceği ve sandığı kırılan parçasının da ürünleri hasarlamış olabileceği şeklinde görüş bildirilmiştir. Ayrıca seramik üzerindeki mikro çatlakların yüksek ısıda genleşerek içindeki metalin dışarı akmasına, üretim hattı üzerine hasarlanmaya ve işçilerin ciddi yaralanmasına neden olabileceği bildirilmiştir. Sigortalı tarafından ekspertize verilen bilgide hasarlı üründe oluşabilecek mikro çatlağın içinden geçen 1600 derecedeki sıvı çelik eriyiği nedeniyle makro çatlağa dönüşeceği, daha büyük problem ve kayıplara neden olabileceği, 2013 yılında meydan gelen benzer bir olayda çok büyük zarar oluştuğu yönünde bilgi verildiği kaydedilmiştir. Yine ekspertiz raporunda malzemenin kullanış amacı dikkate alındığında sovtaj değerini bulunmadığı da belirlenmiştir. Hasarlanan 25 adet ürün bedeli 5.175,00 Euro ürün bedeli + 97,00 Eruo navlun bedeli olmak üzere toplam 5.272 Euro hasara poliçe gereği %10 527,20 Euro ilave edilerek toplam tazminat 5.799,20 Euro alarak hesaplanmış, hasar tarihindeki kur baz alınarak karşılığının 6.858,71 USD olduğu belirlenmiştir.Yine dosyaya kazandırılan hüküm kurmaya ve denetime elverişli bilirkişi raporuna göre hasarlı ürünlerin 608 kg'lık ağırlığına göre davalının sınırlı sorumlu olduğu tutar 5.064 SDR olarak belirlenmiş, karşılığının 7.139 USD olduğu belirlenmiş olmakla talep edilen 6.858,71 USD nin sınırlı sorumluluk kapsamında kaldığı belirlenmiştir. Dosyadaki veriler ile meydana gelen hasarın yükleme, istifleme, sabitleme veya ambalajlama eksikliğinden kaynaklanmadığı sabittir. Yine ürünlerin kullanılış amacı, meydana gelen hasarın niteliği, dosyadaki veriler ile tamamen hasarlandığının kabulü de yerindedir. Bu duruma mahkemece eksper ve bilirkişi raporundaki veriler baz alınmasında herhangi bir isabetsilik bulunmadığından davalının bu yönlere ilişkin bütün istinaf istemlerinin reddine karar vermek gerekmiştir. Davacı sigortalısının; meydana gelen hasar nedeniyle davalı hakkındaki talep ve dava haklarını davacıya temlik etmiş olması ve TTK 1472 kapsamında halefiyet gereği sigortalının sahip olduğu hakları davalıya karşı ileri sürmesine herhangi bir engel bulunmamaktadır. Bu kapsamda sigortalının hasarlanan 25 adet ürün için 5.175,00 Euro, navlun için 97,00 Euro olmak üzere toplam 5.272 Euro bedelin poliçe USD olarak düzenlenmiş olmakla hasar tarihindeki karşılığı olan 6.235,43 USD olarak davalıdan talep edilebileceğinde bir duraksama yoktur.Davacı taraf ile sigortalısı arasında düzenlenen 23/10/2017 tarihli primsiz düzeltme ek belgesinin açıklama ve özel koşullar başlıklı bölümünün sigorta bedeline ilave edilebilecek unsurlar başlıklı 1. maddesi ile; işbu abonman sözleşmesinin geçerli olduğu sürece sigortalının beyan ettiği sigorta bedeline navlun ücreti ve toplam bedelin %10 artırımı dahil edilecektir. Her hasar anında tazminat ödemesi bu toplam bedelin %10 fazlası üzerinden yapılacaktır" özel şartı bulunmaktadır. Sigortalıya bahsi geçen emtia ve navlun bedeli toplamı üzerinden %10 oranında hesaplanan 527,20 Euro ilave bedelin karşılığı olan 623,52 USD ödenmiştir. Ödenen bu bedelin dava dışı sigortalının doğrudan bir zararı olduğu veya CMR şartları içinde kalan bir ödeme olduğu ispatlanmamıştır. Davacı ve davalı taraf bunun kar marjı olduğunu beyan etmişlerdir. Kar marjı sigortalının doğrudan zararı değildir. Bu kapsamda TTK 1472 kapsamında halefiyet kuralları gereği taşıyıcıdan talep edilmesi mümkün değildir. TBK 183 vd. kapsamında alacağın temliki hükümlerince talep edilebilme ihtimali değerlendirildiğinde ise bu miktar zararın oluştuğunun davacı tarafça ispatlanmadığı, bu hususta sunulmuş bir delil de bulunmadığından bu miktar yönünden davacının alacak ve takip hakkı bulunmadığı, davacının davalıdan 6.235,43 USD alacağı olduğu anlaşılmaktadır.Ayrıca, icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için takibe konu alacağın likit olması zorunludur. Her uyuşmazlığın kendine özgü özelliklerine göre değişmekle birlikte, bir uyuşmazlıkta alacağın likit olup olmadığı belirlenirken alacak ve onun borçlusu birlikte değerlendirilmelidir. Buna göre, likit bir alacaktan söz edilebilmesi için ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi veya bilinmesinin gerekmekte olması; böylece, borçlunun borç tutarını tahkik ve tayin etmesinin mümkün bulunması; başka bir ifadeyle, borçlunun yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda olması gerekir. Gerek borç ve gerekse borçlu bakımından, bu koşullar mevcut olduğunda ortada likit bir alacak bulunduğu kabul edilmelidir. Somut uyuşmazlıkta; borçlunun borç miktarını tayin etmesinin mümkün olduğu, bu haliyle davacının alacağının likit, itirazın haksız bulunduğu anlaşılmakla davacı yararına icra inkar tazminatı takdir edilmesi gerekmektedir. İcra takip tarihindeki kurun 1 USD = 4,4482 TL olduğu anlaşılmakla hüküm altına alınan miktar 6.235,43 X 4,4482 = 27.736,43 TL'nin %20'si olan 5.547,28 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesi gerekmektedir. İcra inkar tazminatı takip tarihindeki kur üzerinden hesaplanmıştır. Avukatlık ücreti ve yargılama giderleri hesap edilirken dava tarihindeki kur olan 1 USD = 4,6685 TL esas alınmıştır. Reddedilen kısım 623,28 Euro olmakla bu kısımda 2.910,90 TL olarak hesaplanmış ve bu rakamlar esas alınarak yargılama gideri ve vekalet ücreti hüküm altına alınmıştır.Bu durumda yukarıda açıklanan miktarlar üzerinden davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekirken daha fazla miktar üzerinden kabul kararı verilmesi isabetli bulunmamışıtr. Açıklanan nedenlerle HMK 'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, ancak HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince yeniden yargılama yapılmasına gerek olmadığından, dairemizce esas hakkında yeniden aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR: Yukarıda ayrıntısı ile açıklanan nedenlerle; Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ İLE; istinaf incelemesine konu a konu İlk Derece Mahkemesi kararının HMK'nın 353(1)b-2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, Davanın kısmen KABULÜ ile kısmen REDDİNE; 1-Davalının İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın 6.235,43 USD asıl alacak yönünden iptaline, takibin bu miktar üzerinden yürütülmesine, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE, 2-Asıl alacağa takip tarihinden itibaren CMR 27/1 gereğince yıllık %5 oranında faiz işletilmesine, 3-İtirazın iptaline karar verilen alacağın %20'si olan 5.547,28 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Başlangıçta peşin olarak alınan 521,02 TL harç ile alınması gerekli olan 1.988,51 TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.467,49 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 5-Davacı tarafından 521,02 TL harcın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 6-Davacı tarafça dosyada yapılan 1.400,00 TL bilirkişi ücreti ve 128,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 1.528,00 TL yargılama giderinin davanın kabul oranı dikkate alınarak 1.375,00 TL'lik kısmının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına, 7-Davacı taraf yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca 17.900,00 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, 8-Davalı taraf yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca 2.910,00 TL avukatlık ücretinin davacı taraftan alınarak davalıya verilmesine, 9-Karar kesin olduğundan HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi uyarınca artan gider avansının ilgilisine iadesine, 10-İstinaf Yargılamasına İlişkin Olarak; a-Davalı vekilince yatırılan istinaf karar harcının istemi halinde kendisine iadesine, b-Davalı tarafça istinaf aşamasında yapılan istinaf başvuru harcı 148,60 TL, posta ve tebligat gideri 48,50 TL olmak üzere toplam 197,10 TL yargılama masrafının davacıdan alınarak davalıya verilmesine, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362(1)a. maddesi uyarınca kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.20/11/2023