T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/481
KARAR NO: 2024/316
KARAR TARİHİ: 29/02/2024
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 12/11/2020
NUMARASI: 2018/806 Esas - 2020/714 Karar
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 29/02/2024
Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davalı ... vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından sigortalanan ... San. ve Tic. Türk A.Ş'ye ait 1584 adet toz deterjan emtianın Konya'dan İstanbul'a nakliyesi işinin davalılar tarafından üstlenildiğini, davalıların sorumluluğunda taşınmak üzere ... plaka sayılı araca tam ve sağlam olarak yüklenen emtialardan 504 adet emtianın sürücünün araç içerisinde istirahat ettiği sırada çalınmak suretiyle yok olduğunu ve alıcısına teslim edilemediğini, taşıma sürecinde ve sürücünün ağır kusuru sonucu meydana gelen zarardan davalıların sorumlu olduğunu, fatura ve yapılan tespitlere uyarak 12.269,28 TL zararı tazmin eden müvekkili şirketin TBK'nun alacağın temliki hükümleri gereğince ... Tic. Ltd. Şti.'nin haklarının devraldığını ve davalılara rücu hakkı doğduğunu belirterek; 12.269,28 TL tazminatın ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalılar davaya karşı, cevap dilekçesi sunmamışlardır.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "Somut olayda, dava konusu emtianın Konya ilinden İstanbul iline taşınması işinin davalı ...'ya verildiği, araçta bulunan 1584 adet emtianın 504 adedinin çalınarak zayi olduğu, dosya kapsamında bulunan polis tutanakları ve taraf beyanları ile sabittir. Dosya kapsamında alınan bilirkişi raporu ile zayi olan emtianın birim fiyatının 27,32 TL olduğu, toplam tutarının ise 13.769,28 TL olduğu, dava dışı sigortalıya, poliçede yer alan 1.500,00 TL muafiyet tenzilatı uygulanarak, 24/04/2018 tarihinde banka yolu ile 12.269,28 TL ödeme yapıldığı, davacı ile dava dışı sigortalı arasında 20/02/2018 tarihinde ibra ve temlikname imzalanarak, davacının sigortalının haklarına halef olduğu anlaşılmıştır. Bu durumda davalıların meydana gelen zarardan sorumlu olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir. TTK'nun 875. Maddesine göre; taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın ziyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur. Aynı Kanunun 876. Maddesine göre ise; zıya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını öngöremeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, taşıyıcı sorumluluktan kurutulabilir. Somut olayda ise; taşıma konusu emtianın 04/07/2017 tarihinde varış yerine ulaştığı, irsaliyelerin teslim edildiği, ancak emtianın alıcıya teslim edilmediği, davalı araç sürücüsü ...'ün istirahat amacıyla aracı park ettiği sırada hırsızlık olayının meydana geldiği, kalan emtianın ise olaydan sonra teslim edildiği anlaşılmıştır. Yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre; taşıyıcının belli sürelerde dinlenmek için veya bir başka nedenle seyrine ara verdiği durumlarda, güvenlik kameraları ile donatılmış, belli bir giriş çıkışı olan ve giriş çıkışların kontrol altında tutulduğu, güvenliği sağlanmış bir alana aracını park etmesi gerekmektedir. Ancak somut olayda; dosyada mevcut belgelerden, aracın güvenliği sağlanmış bir alana park edilmediği, davalıların meydana gelen zarardan sorumlu olduğu kanaatine varılmıştır. Her ne kadar alınan bilirkişi raporu ile, davalı araç sürücüsü ...'ün zarardan sorumlu olmadığı belirtilmiş ise de, hukuki nitelendirme ve değerlendirmenin mahkememize ait olduğu, zararın aracın davalı araç sürücüsünün kullanımında iken meydana geldiği anlaşıldığından bilirkişiler tarafından tespitlere bu yönü ile ayrılmak gerekmiştir. Davacı tarafından, sigortalısına 24/04/2018 tarihinde ödeme yapıldığı, rücu alacağının bu tarih itibari ile istenebilir hale geldiği, tespit olunan alacağa işbu tarihten itibaren avans faizi işletilebileceği kanaatine varılmıştır. Dosya kapsamından tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda açıklandığı üzere Yasa ve Yargıtay İçtihatları gereğince ayrıntılı, detaylı inceleme yapılmış olup, yukarıda gerekçesi de yazılı olduğu üzere davanın bu gerekçe ile kabulüne, ..." karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davalı ... istinaf dilekçesinde özetle; taşıyıcı firma olarak yüklendiği yükün 04/07/2017 tarihinde teslim olması gerektiğini, o tarihte saat 16:00 civarında yükün yenidoğan ... Markete intikal ettiğini, şoförü tarafından yükün irsaliyesinin market güvenliğine teslim edilip sırasının gelince haber edileceği bilgisinin verildiğini, saat 17.00 de şoförünün güvenliğe sırasının ne olduğunu sorması üzerine mesainin bittiğini yük tesliminin yarın yapılacağını söylemiş olup irsaliyeleri verilmeyerek sırada beklemesi marketin yaklaşıl 100 mt ilerisine aracı park etmesi sabah araç yanına gelerek bilgi vereceğinin söylendiğini, bunun üzerine ... nakliye firmasına araç yükü boşaltılmadı bilgisinin verildiğini, şoförün belirlenen yerde istiharete geçtiğini, 05/07/2017 tarihinde 07:30 saatlerinde çevredekilerin uyarması ile hırsızlık olayının farkına varıldığını, 1584 adet deterjandan 504 tanesinin çalındığının tespitinin yapıldığını, TTK'nın 875. Maddesine göre taşıyıcı eşyanını taşınmaz üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde eşyanın ziyanından hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumlu tutulduğunu, ancak TTK'nın 876. Maddesinin ise ziya hasar ve gecikme taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını öngöremeyeceği sebeplerden meydana gelmişse taşıyıcının sorumluluktan kurtulabileceğinin belirtildiğini, teslim zamanında yükün teslim edildiğini, marketin yükü teslim almadığının ortada olduğunu, yükün marketin belirttiği alana arç içinde park edildiğini, bilirkişinin yapmış olduğu incelemenin son derece yüzeysel olduğu için verdiği raporun yanıltıcı olduğunu, Karayolları trafik yönetmenliği (madde98-99) “Araç Kullanma ve Dinlenme Sürelerine Uyma Mecburiyeti Denetleme Esasları” Ticari amaçla yük taşımacılığı yapan ve azami ağırlığı 3,5 tonu geçen araçların şoförleri ile ticari amaçla yolcu taşımacılığı yapan ve taşıma kapasitesi şoförü dahil 9 kişiyi geçen araçların şoförlerinin 24 saatlik herhangi bir süre içinde; toplam olarak 9 saatten ve devamlı olarak 4,5 saatten fazla araç sürmelerinin yasak olduğunu, aracın dorseli tır olduğu için ağır vasıta sınıfında olduğunu, TTK'nın 878. Maddesinde özel sorumluluktan kurtulma hallerinin açık olup madde hükmünün “Eşyanın gönderen veya gönderilen tarafından işleme tabi tutulması, yüklenmesi veya boşaltılması”nın taşıyıcının sorumluluğunu ortadan kaldırdığını, CMR 17/4, LK Ve LVK 4/2 Ve COTIF-CIM 36/3 maddelerinde de yükleme istifleme ve boşaltma görevlerinin taşıyıcıdan başka birinin sorumluluğunda olduğu durumlarda bu süreçte oluşacak zararlar taşıyıcının sorumluluğu dışında bırakıldığını, yükün neden teslim alınmadığının davacıya sorulmadığını beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.
GEREKÇE: Dava, yurtiçi karayolu taşımasına konu yükün hırsızlık olayı sonucu alıcısına eksik teslim edilmesi nedeniyle akdi taşıyıcıdan alacağı temlik alanın ödediği zarar tutarını alt taşıyıcıdan rücuen tahsili davasıdır. İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, hırsızlık olayının önlenemeyecek hal kapsamında davalının sorumluluğunu kaldırıp kaldırmadığı noktasındadır. ... firmasının Konya'dan İstanbul'daki ... Depoya gönderdiği 22 Koli-1584 adet emtianın taşıma işi dava dışı ... Pazarlama Tic. Ltd. Şti. tarafından üstlenilmiş ve alt taşıyıcı olarak ... tarafından yerine getirilmiştir. Taşımaya konu emtianın bir kısmı 05/07/2017 tarihinde çalınmıştır. Gönderen ... A.Ş. Dosyaya sunulu bile tarihli belgede hasar miktarı 12.269,28 TL tutarı dava dışı akdi taşıyıcı ... Tic. Ltd. Şti. ile mahsuplaştıklarını onaylamıştır. Davacı tarafından dava dışı akdi taşıyıcı ... Tic. Ltd. Şti.'ne 12.269,28 TL ödenmiş ve bu olaydan doğan 3. Kişilere rücu, dava ve takip hakları davacıya temlik edilmiştir. Davacı tarafça, temlik alınan alacağın tahsiline karar verilmesi istemiyle eldeki dava açılmıştır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu(TTK)'nun 875/1. maddesi uyarınca, taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur. Taşımaya konu emtiaların, alıcısına teslim edilmeden 504 adetinin çalındığı ihtilaf konusu değildir. Davalı teslim için ... Markete varıldığında yükün yarın indirileceğinin söylenmesi üzerine şoförün istirahate çekildiğini, olayda hiçbir şekilde kusurları olmadığını savunmuştur. Ancak, taşıyıcının sorumluluğu taşınan eşyanın alıcısına teslim edilene kadar devam eder. TTK'nın 876. maddesine göre, zıya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, taşıyıcı sorumluluktan kurtulur. Somut olayda ise, aracın güvenliği sağlanmamış bir şekilde park edildiği de nazara alındığında, davalı taşıyıcı, hasarın, en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana geldiğini ispatlayamamıştır. Buna göre davalı taşıyıcı, hırsızlık sonucu oluşan sorumluluk sınırını aşmayan zarardan sorumludur. Bu nedenle, ilk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davalı ...'nın yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.
KARAR: Yukarıda ayrıntısı ile açıklanan nedenlerle; 1-Davalı ...'nın istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Davalı ... tarafından başvuru sırasında peşin olarak yatırılan 388,81 TL harcın, alınması gerekli olan 838,11 TL harçtan mahsubu ile bakiye 449,30 TL istinaf karar harcının davalı ...'dan alınarak hazineye irat kaydına,3-Davalı ... tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-Karardan sonra davacı yan gider avansından karşılanan 48,50 TL posta masrafının davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362(1)a maddesi uyarınca kesin olarak oy birliğiyle karar verildi. 29/02/2024